• چهارشنبه / ۲۲ دی ۱۳۹۵ / ۱۰:۰۵
  • دسته‌بندی: سیاست خارجی
  • کد خبر: 95102213851
  • خبرنگار : 71049

موسویان: آیت‌الله رفسنجانی تلاش کرد ایرانی هم در شأن دین و تاریخ و هم در صلح با همسایگان بسازد

موسویان: آیت‌الله رفسنجانی تلاش کرد ایرانی هم در شأن دین و تاریخ و هم در صلح با همسایگان بسازد

سید حسین موسویان دیپلمات با سابقه کشورمان در مقاله‌ای در سی‌.ان‌.ان به تشریح ابعاد زندگی سیاسی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی پرداخت.

به گزارش ایسنا، متن این مقاله به این شرح است:

خبر درگذشت ناگهانی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی ، ایران را شوکه کرد. او از برجسته‌ترین مبارزان علیه حکومت دیکتاتوری شاه بود که سالها زندان و تبعید و بدترین شکنجه‌ها را تحمل کرد. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ١٩٧٨ در ایران و بازگشت آیت‌الله خمینی به ایران، او نزدیکترین سیاستمدار به بنیانگذار جمهوری اسلامی و موثرترین فرد در مدیریت کشور در دوران حیات او بود.
 

سیاستمداری میانه

در دوران تجاوز صدام به ایران ، او فرماندهی جنگ و ریاست مجلس ایران را به عهده داشت. مدیریت او موجب خروج پیروزمندانه ایران از جنگ هشت ساله شد در حالی‌که همه قدرتهای جهانی و کشورهای عرب همسایه ایران، از تجاوز صدام حمایت حداکثری کردند. بعد از جنگ نهضت سازندگی در ایران را پایه‌گذاری کرد و ظرف هشت سال ریاست جمهوری خود، توانست بخش عظیمی از خرابی‌های جنگ را بازسازی و کشور را به حالت عادی برگرداند.

 بعد از خاتمه جنگ، افراط گرایان سیاسی در هر دو جناح چپ و راست در ایران ظهور کرده و به مهمترین چالش سیاسی داخلی تبدیل شدند. در این دوران او با معرفی تئوری سیاسی اعتدال، توانست میانه روی در صحنه سیاست داخلی و خارجی را عملا در ایران مسلط کند و تا آخرین لحظه عمر در این مسیر ایستادگی کرد.

من بیش از سی سال از نزدیک با ایشان آشنا بودم. در حالیکه او نقش محوری در توسعه روابط ایران باقدرت‌های بلوک شرق همچون چین و روسیه و هند داشت، بی وقفه برای بهبود روابط با کشورهای همسایه، جهان غرب و رفع تشنج با آمریکا تلاش کرد.

رابطه با غرب

با وجود حمایت آمریکا از تجاوز صدام به ایران، در سال ١٩٨٩ وقتی که بوش رییس‌جمهور آمریکا و رهبران اروپایی برای أزادی گروگانهای آمریکایی و اروپایی دست نیاز به سمت او دراز کردند، او پاسخ مثبت داد و به محمود واعظی، وزیر کنونی ارتباطات و من ماموریت داد تا این مهم را به سرانجام رسانیم. همه گروگان‌های آمریکایی و اروپایی در مدت کوتاهی آزاد شدند اما آمریکا به جای تشکر، فشار ها به ایران را تشدید و فرصتی طلایی برای رفع خصومت در روابط واشنگتن- تهران را نابود کرد.

با این وجود رفسنجانی با امضاء قرارداد نفتی یک میلیارد دلاری ایران با کمپانی نفتی کونوکو در سال 1995، تلاش کرد که شانسی به بهبود روابط اقتصادی ایران و آمریکا بدهد که این تلاش او نیز با لغو قرارداد مذکور توسط بیل کلینتون رییس جمهور وقت آمریکا، ناکام ماند.

 هاشمی در دوران ریاست جمهوری خود با تمام ظرفیت برای بهبود روابط با اروپا تلاش کرد. همراه با گنشر وزیر خارجه المان در دیدار ٩٠ دقیقه‌ای با آقای هاشمی راه‌های دوستی ایران و کشورهای عرب همسایه خلیج فارس را گفت‌وگو کردیم. آقای هاشمی به گنشر گفت که تهران برای ایجاد یک سیستم همکاری و امنیت جمعی با همسایگان خلیج فارس مشابه همکاری‌های اتحادیه اروپا آماده است. گنشر با ذوق زدگی فوق العاده‌ای عازم واشنگتن شد و چندی بعد به طور خصوصی و با اظهار تاسف فراوان گفت که واشنگتن مخالفت کرده است.

در آن مقطع در آلمان سفیر بودم. آقای کهل صدر اعظم آلمان علاقه‌مند به ایفای نقشی برای رفع خصوم‌تهای آمریکا و ایران بود. آقای هاشمی جواب مثبت داد و آمادگی ایران برای همکاری مشترک علیه سلاحهای کشتار جمعی و تروریسم و ارتقاء حقوق بشر را به اطلاع کهل رساند. صدراعظم آلمان با ذوق زدگی کامل به واشنگتن سفر کرد و بعد از دو هفته، وزیر دفتر صدراعظم به من اطلاع داد که کهل با کلینتون صحبت کرده اما واشنگتن سرسختانه مخالفت کرده است.

میانجی

در نیمه دهه ٩٠ امیر عبدالله ولیعهد عربستان به آقای هاشمی پیشنهاد بهبود روابط داد که ایشان استقبال و من را مامور گفت‌وگوی با امیر عبدالله کرد. در این گفت‌وگوها که در منزل امیر عبدالله  در جده انجام شد و فرزند آقای هاشمی هم حضور داشت، توافقات مهمی کردیم که نتیجه آن روابط حسنه ایران و عربستان از سال ١٩٩٦ تا ٢٠٠٥ بود. اما شرایط روابط دو کشور در دوران ریاست جمهوری آقای احمدی نژاد تغییر کرد.

هاشمی مرد "صلح و همکاری در سیاست خارجی" و "مرد سازندگی و توسعه" ایران بود. او تلاش زیادی کرد که یک ملت و کشوری پیشرفته بسازد که هم در شأن دین و تاریخ ایرانی‌ها باشد و هم در صلح با همسایگان.

میراث بزرگ او بنیانگذاری تفکر اعتدال در ایران بعد از انقلاب و بیزاری از افراطگرایی در ایران و منطقه است. با وجودی که جهان با عدم پاسخ مناسب و به موقع، این فرصت را از دست داد اما شانس جبران اشتباهات گذشته همچنان باقی است.

 انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
لطفا عدد مقابل را در جعبه متن وارد کنید
captcha