گزارش كميسيون فرهنگي مجلس در مورد بررسي عملكرد سازمان ملي جوانان امروز در صحن علني مجلس شوراي اسلامي قرائت شد. به گزارش خبرنگار پارلماني خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، علي‌اصغر اميرشعردوست مخبر كميسيون فرهنگي ارائه‌ي اين گزارش را در راستاي اجراي بندهاي 5 و 6 ماده‌ي 33 آئين‌نامه‌ي داخلي مجلس دانست و گفت: اين گزارش بيشتر مربوط به عملكرد اين سازمان در سال‌هاي 79 و 80 است. متن كامل اين گزارش به شرح ذيل است: مقدمه: برخي از وظايف و تكاليف سازمان ملي جوانان الف - هر چند در قانون اساسي، اصلي كه به طور خاص به جوانان بپردازد، وجود ندارد لكن اصول دهم، بيست و هشتم، بيست و نهم و سي‏ام اين قانون، كه در آنها بر امر اشتغال، ازدواج، مسكن و وظايف دولت در اين زمينه‏ها تاكيد شده است، توجه قطعي به اين قشر دارد. زيرا سنين جواني سنيني است كه افراد مشخصا آمادگي ورود به جامعه و بازار كار و تشكيل خانواده را مي‏يابند. لذا اصول فوق به طور خاص در مورد جوانان مصداق مي‏يابند. به علاوه، بر مبناي بندهاي (3-1) اصل چهل و سوم قانون اساسي، اقتصاد جمهوري اسلامي ايران بر اساس ضوابط زير استوار شده است: 1- تامين نيازهاي اساسي، مسكن، خوراك، پوشاك، بهداشت، درمان، آموزش و پرورش و امكانات لازم جهت تشكيل خانواده براي همه. 2- تامين شرايط و امكانات كار براي همه، به منظور رسيدن به اشتغال كامل و قرار دادن وسايل كار در اختيار همه‌ي كساني كه قادر به كارند. 3- تنظيم برنامه‌ي اقتصادي كشور به صورتي كه شكل، محتوا و ساعات كار چنان باشد كه هر فرد، علاوه بر تامين شغلي، فرصت و توان كافي براي خودسازي معنوي، سياسي و اجتماعي و شركت فعال در رهبري كشور و افزايش مهارت و اشتغال داشته باشد. همان‏طور كه ملاحظه مي‏شود، در بندهاي (1) و (2) اصل چهل و سوم، همانند ديگر اصولي كه قبلا ذكر شد، بر مساله‌ي مسكن، اشتغال و ازدواج تاكيد شده و بند سوم به اوقات فراغت افراد پرداخته است. از آنجا كه در دوران حساس جواني، افراد به خاطر استعداد، انرژي و پتانسيل فراواني كه دارند و نيز به خاطر فقدان تجربه‌ي كافي در زندگي، چنانچه به طور صحيح از وقت و انرژي‏شان استفاده نشود و برنامه‏ريزي دقيق و اصولي به ويژه براي ايام فراغت آنان صورت نگيرد، خداي ناكرده معضلاتي جبران ناپذير را براي جامعه و خودشان ايجاد خواهند كرد، لذا پر كردن اوقات فراغت جوانان به نحو مطلوب، از وظايف مهم و بديهي دولت است. ب - قانون برنامه سوم: ماده (157) قانون برنامه توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور اسلامي وظايف اساسي زير را براي سازمان ملي جوانان در نظر گرفته است: 1- تدوين برنامه جامع ملي ساماندهي امور جوانان كشور، با عنايت به جايگاه، نقش و ماموريت‏هاي اساسي دستگاه‌هاي مختلف دولتي و غيردولتي مرتبط با امور جوانان نظير نيروي مقاومت بسيج و توجه اساسي به نيازهاي جوانان در حوزه‏هاي فرهنگي، اجتماعي، سياسي، شغلي، علمي، تفريحي و تحصيلي. 2- شناسايي و پيگيري و واگذاري آن دسته از فعاليت‏هاي دستگاه‌هاي اجرايي كه مي‏تواند با پيش بيني تمهيدات لازم از طريق سازمان‏هاي غيردولتي جوانان انجام گيرد. 3- تهيه‌ي طرح‏هاي لازم شامل اهداف، اصلاحات سازماني، تسهيلات مالي و حمايت‏هاي اجرايي از تشكل‏هاي غيردولتي براي تحقق مواردي كه نياز به تهيه‌ي طرح دارد. بر اساس آيين‌نامه‌ي اجرايي اين ماده، ضمن بر عهده داشتن اداره‌ي امور دبيرخانه‏اي «شوراي عالي جوانان»، وظايف و نحوه‌ي همكاري «سازمان ملي جوانان» با ساير دستگاه‌هاي اجرايي به شرح زير تعيين شد: 1- مطالعه و پژوهش در حوزه‏هاي راهبردي امور جوانان به منظور بازشناسي و تبيين مسائل و نيازهاي گوناگون جوانان و ارائه‌ي راهبردهاي مناسب براي حل مسائل آنان و هماهنگي مطالعات كاربردي دستگاه‌هاي اجرايي در اين زمينه‏ها. 2- تهيه و تدوين برنامه‌ي جامع ساماندهي امور جوانان كشور با عنايت به جايگاه نقش و ماموريت‏هاي اساسي دستگاه‌هاي مختلف دولتي و غيردولتي مرتبط با امور جوانان. 3- دريافت گزارش عملكرد دستگاه‏هاي اجرايي مرتبط با امور جوانان و بررسي ميزان اثربخشي فعاليت‏هاي اين دستگاه‌ها و ارسال به مراجع ذي‏ربط. 4- مطالعه و بررسي قوانين و مقررات مربوط به جوانان در جهت رفع كاستي‏ها و پيشنهاد براي تغيير و اصلاح يا وضع قوانين جديد به مراجع ذي‏صلاح با همكاري دستگاه‌هاي ذيربط. 5- تهيه و ارائه‌ي گزارش وضعيت جوانان كشور در سطح ملي به مراجع ذيربط. 6- طراحي و مديريت برنامه‏هاي ملي ويژه و فرابخشي و نمونه سازي فعاليت‏هاي مربوط به جوانان با همكاري دستگاه‌هاي مربوط. 7- ساماندهي فعاليت‏هاي فراغتي نسل جوان متناسب با مقتضيات دوره‌ي جواني در جهت سازندگي كشور در رفع محروميت فرهنگي و اجتماعي جوانان در مناطق شهري و روستايي. 8- ساماندهي و نظارت مراكز خدمات مشاوره‏اي و اطلاع رساني جوانان. 9- ارائه‌ي شيوه‏هاي مناسب براي استفاده‌ي بهينه از استعدادها و توانايي‏هاي جوانان و بهره‏گيري بيشتر از امكانات و منابع دستگاه‌هاي اجرايي ذيربط. 10- همكاري در تعيين ضوابط و استاندارد براي فعاليت‏هاي مركز فرهنگي و هنري مربوط به جوانان با دستگاه‌هاي اجرايي ذي‌ربط. 11- شناسايي، نظارت، حمايت و تقويت تشكل‏هاي غير دولتي جوانان. 12 - همكاري با مراجع ذيربط به منظور شناسايي فعاليت‏هاي قابل واگذاري دستگاه‌هاي اجرايي به تشكل‏ها و سازمان‏هاي غيردولتي جوانان. 13- اجراي تصميماتي كه توسط مراجع ذي‏صلاح اتخاذ مي‏شود. بررسي عملكرد سازمان ملي جوانان تطابق وظايف برشمرده در ماده (4) آيين نامه اجرايي ماده (157) قانون توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي (با خلاصه‏اي از گزارش عملكرد سازمان در سال‏هاي 1379 و 1380): بند الف - بر اساس وظايف تفكيك شده اين بند كه عبارت است از: 1- مطالعه و پژوهش در حوزه‏هاي راهبردي امور جوانان. 2- هماهنگي مطالعات كاربردي دستگاه‌هاي اجرايي. - گر چه بنا بر گزارش سازمان در سال‏هاي 1379 و 1380، مجموعا بيش از 18 عنوان پژوهش ملي و منطقه‏اي به انجام رسيده كه بيشتر آنها مربوط به سنجش نگرش جوانان ايران بوده كه در 23 موضوع به اجراء درآمده است و نيز بيش از 280 عنوان پايان‏نامه‌ي دانشگاهي در مقاطع كارشناسي ارشد و دكتري تخصصي گردآوري و بررسي شده است، معذالك، برخي از تحقيقات عنوان شده، اصلا به اجراء در نيامده و بر اساس عنوان و محتواي پژوهش‏هاي انجام گرفته، نمي‏توان همه‌ي آنها را راهبردي در امور جوانان دانست. ضمن اين كه بعضا عناوين تكراري در تحقيقات دو سال ديده مي‏شود. هم‌چنين در موارد عنوان شده در گزارش‏ها، مطلبي قابل ملاحظه در مورد بخش دوم شرح وظيفه به چشم نمي‏خورد. به نظر مي‏رسد كه اين وظيفه در اين سال‏ها چندان مورد توجه نبوده است. در بند (ب) كه ناظر بر تهيه و تدوين برنامه جامع سازماندهي امور جوانان كشور با عنايت به جايگاه و نقش و ماموريت‏هاي اساسي دستگاه‌هاي مختلف دولتي و غيردولتي مرتبط با امور جوانان است، در سال 1379 مطلب يا موردي مشاهده نمي‏گردد. در سال 1380 تدوين برنامه‌ي جامع سازماندهي امور جوانان وظيفه‌ي ذاتي سازمان ملي جوانان تلقي شده و وظايف اصلي سازمان در اين ارتباط در 3 فاز كوتاه مدت و بلند مدت قابل انجام و فاز كوتاه مدت آن در 5 مورد به طور كامل قابل انجام دانسته شده است. در عملكرد سال 1380 سازمان ساماندهي، هيچ عنايتي به جايگاه، نقش و ماموريت‏هاي اساسي به دستگاه‌هاي مختلف دولتي و غيردولتي مرتبط با امور جوانان صورت نگرفته است. در بند (پ) كه وظايف تفكيك شده آن عبارتند از: 1- دريافت گزارش عملكرد دستگاه‌هاي اجرايي مرتبط با امور جوانان 2- بررسي ميزان اثر بخشي فعاليت‏هاي اين دستگاه‌ها 3- ارسال گزارش عملكرد دستگاه‌ها با بررسي‏هاي صورت گرفته از ميزان اثر بخشي فعاليت‏هاي دستگاه به مراجع ذيربط. سازمان در سال 1379 عملكردي ندارد و در گزارش سال 1380 در اين ارتباط به «طرح بسيج سازندگي» اشاره شده است. به نظر مي‏رسد كه اين وظيفه چندان مورد توجه اولياي سازمان ملي جوانان در سال‏هاي 1379 و 1380 نبوده است. در بند (ت) كه ناظر بر مطالعه و بررسي قوانين و مقررات مربوط به جوانان در جهت رفع كاستي‏ها و پيشنهاد براي تغيير و اصلاح يا وضع قوانين جديد به مراجع ذيصلاح با همكاري دستگاه‌هاي ذيربط است، در سال‏هاي 1379 و 1380 سازمان اصولا عملكردي ندارد. در بند (ث) كه بر تهيه و ارائه‌ي گزارش وضعيت جوانان كشور در سطح ملي به مراجع ذيربط تاكيد مي‏كند، در سال 1379 سازمان عملكردي ندارد، اما در سال 1380 سنجش وضعيت و نگرش جوانان ايران در قالب طرح مشاوره ملي جوانان به اجرا در مي‏آيد. وظايف تفكيك شده در بند (ج) عبارت است از: 1- طراحي و مديريت برنامه‏هاي ملي ويژه و فرابخشي 2- نمونه‏سازي فعاليت‏هاي مربوط به جوانان (با همكاري دستگاه‌هاي اجرايي مربوط) در انجام وظايف مربوط به اين بند در سال 1379 طرح ملي گفت‌وگوي جوانان و گردشگري جوانان و هم‌چنين در سال 1380 طرح كارورزي جوانان و طرح بسيج سازندگي به اجراء درآمده است. بر اساس گزارش عملكرد سازمان در سال 1380: طرح كارورزي جوانان به دليل عدم وصول نظريه سازمان مديريت و برنامه ريزي بلااقدام باقي مانده است. ضمنا به نظر مي‏‏رسد كه به قسمت دوم وظيفه سازمان در اين بند كه نمونه‏سازي فعاليت‏هاي مربوط به جوانان است، توجه لازم مبذول شده است. بند (چ) به ساماندهي فعاليت‏هاي فراغتي نسل جوان متناسب با مقتضيات دوره جواني در جهت سازندگي كشور و رفع محروميت فرهنگي و اجتماعي در مناطق شهري و روستايي نظر دارد. در تحقق اين امر، سازمان در سال 1379 از طريق تشكيل هماهنگي و تخصيص بودجه‌هاي خاص به دستگاه‌هاي نمونه و نظارت و ارزيابي عملكرد دستگاه‌ها به ساماندهي برنامه‏هاي اوقات فراغت دستگاه‌هاي اجرايي پرداخته و با هدف غني سازي واقات فراغت جوانان در طريق ايجاد شده براي انجام سفرهاي گروهي و كم هزينه جوانان به اجراي طرح ملي گردشگري جوانان مبادرت ورزيده است. در سال 1380 نيز در اين ارتباط فعاليت‏هاي زير انجام شده است: - برخي مطالعات ميداني در مورد چگونگي گذران اوقافت فراغت جوانان و نوجوانان و بررسي نظرها و پيشنهادهاي جوانان در طرح گفت‌وگوي جوانان. - شناسايي عناوين فعاليت‏هاي اولويت‌دار در اوقات فراغت جوانان و نوجوانان. - تدوين سياست‏هاي مورد توجه و دستورالعمل‏هاي مربوط به افراد و اوقات فراغت و ابلاغ آن به استانداران سراسر كشور. - فعال سازي كميته‌ي ساماندهي اوقات فراغت در استان‌هاي كشور هم‌چنين، فعال سازي فرمانداري‏هاي استان‏ها براي ساماندهي امور جوانان، حصول توافق با وزارت آموزش و پرورش براي اجراي طرح آموزش فني و حرفه‏اي براي دانش آموزان مقطع متوسطه در سطح استان‏هاي كشور، حصول توافق با سازمان تربيت بدني به منظور فعال سازي فدراسيون‏ها و هيات‏هاي ورزشي در استان‏ها و يا حصول توافق با مركز امور مشاركت و وزارت جهاد كشاورزي به منظور و توسعه فعاليت‏هاي فرهنگي، هنري دختران روستايي از طريق تجهيز كتابخانه‏هاي روستايي، از عملكردهاي سازمان در سال 1380 عنوان شده است. همان طور كه ملاحظه مي‏شود، سازمان در سال 1379 امر گردشگري را محور كار خود قرار داده بدون آن كه در خصوص علت اولويت اين طرح نسبت به ساير فعاليت‏هاي فراغتي توضيحي ارائه كند، اما در سال 1380 عمده فعاليت‏هاي سازمان، ساماندهي فعاليت‏هاي فراغتي ذكر شده و بر اساس آن طبق گزارش ارائه‌ فعاليت سازمان را در تحقق اين وظيفه مي‏توان مثبت ارزيابي كرد. بند (ح) وظايف تفكيك شده در اين بند عبارت است از: 1- ساماندهي و نظارت مراكز خدمات مشاوره‏اي جوانان. 2- ساماندهي و نظارت مراكز اطلاع رساني جوانان. گزارش سال 1379 حاكي از اين است كه سازمان مقدمات لازم براي ساماندهي مركز اطلاع رساني را از طريق جمع آوري اطلاعات، مشاركت در راه‏اندازي، تجهيز و تهيه نرم افزار و ... را انجام داده است و در سال 1380 در گزارش سازمان فعال بودن سازمان در موضوع مراكز خدمات جوانان ملاحظه مي‏شود و آمار نشان مي‏دهد در اين سال در زمينه مراكز اطلاع رساني جوانان فعاليت‏هايي صورت پذيرفته است. در حالي كه در گزارش‏ها اشاره‏اي به بحث نظارت بر مراكز اطلاع رساني نشده است. وظايف تفكيك شده بند (ج) عبارت است از: 1- ارائه شيوه‏هاي مناسب براي استفاده بهينه از استعدادها و توانايي‏هاي جوانان. 2- بهره‌گيري بيش‏تر از امكانات و منابع دستگاه‌هاي اجرايي مرتبط با پرورش يا به كارگيري استعدادها و توانايي‏هاي جوانان. در عمكرد سازمان در سال‏هاي 1379 و 1380 موردي در اين زمينه ملاحظه نمي‏شود و ظاهرا اين وظيفه در اين دو سال اصولا مورد توجه مسوولين ذيربط در سازمان نبوده است. 3- بند (د) بر همكاري در تعيين ضوابط استاندارد براي فعاليت‏هاي مراكز فرهنگي و هنري مربوط به جوانان با دستگاه‌هاي اجرايي ذيربط تاكيد دارد. 4- در اين زمينه نيز در گزارش عملكرد سازمان در سال‏هاي 1379 و 1380 موردي به چشم نمي‏خورد. بند (ذ) ناظر است بر شناسايي و حمايت و تقويت تشكل‏هاي غير دولتي و و بند (ر) همكاري مراجع ذيربط به منظور شناسايي فعاليت‏هاي قابل واگذاري دستگاه‌هاي اجرايي به تشكل و سازمان‏هاي غيردولتي جوان. در اين ارتباط، سازمان در سال 1379 برنامه‏هاي زير را داشته است: - شناسايي تشكل‏هاي غيردولتي و صدور اعتبارنامه‌ي موقت براي آنها - حمايت‏هاي ستادي و برنامه‏اي. - حمايت‏هاي آموزشي و اطلاع رساني. در سال 1380 ساماندهي و حمايت از تشكل‏هاي غير دولتي جوانان از جمله شناسايي و تاسيس، حمايت و هماهنگي بين اين تشكل‏ها، بنا بر گزارش عملكرد سازمان در سال 1379 اقدامات مرتبط در اين زمينه را انجام داده اما در سال 1380 به اقدام خاصي در مورد انجام بند (ر) اشاره نشده است. بند (ز) ناظر بر اجراي تصميماتي است كه توسط مراجع ذيصلاح اتخاذ مي‏شود. در اين خصوص تنها در گزارش عملكرد سازمان در سال 1379 به اجراي طرح ملي گفت‌وگوي جوانان اشاره شده، در حالي كه در اين زمينه مستندي ارائه نشده است. سازمان ملي جوانان به عنوان متولي سازماندهي امور جوانان با توجه به اصول قانون اساسي بايد به اين سوال پاسخ دهد كه در جهت تحقق يان امور درباره جوانان تاكنون چه اقدامات عملي يا تلاش‏هاي معني‏داري انجام داده است. چه، مردم و به ويژه جوانان، متاسفانه ذهنيت روشن و مثبتي نسبت به عملكرد اين سازمان ندارند. در پاسخ به سوال فوق و در توجيه عدم موفقيت براي تامين نيازهاي بديهي جوانان، مسوولان اين سازمان، معمولا به تحولات و دگرگوني‏هايي كه در مدت فعاليت ده ساله آن ايجاد شده، توسل مي‏جويند. در حالي كه عليرغم تغيير و تحولات سال‏هاي اخير در كشور، نظام مديريتي حاكم بر سازمان در اين مدت تغيير چنداني نداشته و قطعا در صورت اعمال مديريت قوي، امكان پيشرفت‏هاي بسيار بيشتري در اين زمينه وجود داشته است. طرح‏هاي نا تمام و مسكوت مانده و بلاتكليفي چون طرح جوانان ياوران، طرح همياران جوان، طرح كارورزي جوانان، طرح پرسشگران جوان و … همگي حاكي از عدم موفقيت سازمان در ساماندهي به امور مربوط است. در هر حال اميد است سازمان جوانان با مديريت جديد با كار كارشناسي لازم روي اساسنامه‌ي اين سازمان و تصويب نهايي آن و اصلاح روش‏ها بر اساس تجربيات ده ساله در مديريت پژوهشي و اجرايي سازمان و مشاوره با كارشناسان و صاحب‌نظران در امور جوانان و كميته‌ي زنان، جوانان و امور خانواده مجلس در جهت برنامه‏ريزي بهتر و كاراتر و قابل قبول‏تر از نظر مردم و به ويژه جوانان بتواند گام‏هاي موفقيت آميزتر و قابل قبول‏تري را در جهت ساماندهي امور جوانان بردارد. انتهاي پيام