دكتر محمد جواد ظريف،نماينده‌ي دائمي جمهوري اسلامي ايران در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران به سوالات اين خبرگزاري درخصوص جلسه‌ي فرداي شوراي حكام و نيز برنامه‌ريزيهايي كه در صورت ارجاع احتمالي موضوع ايران به شوراي امنيت انجام شده است، پاسخ داد كه پيش از اين متن تنظيم شده‌ي آن ارسال شد.آنچه در زير مي‌آيد متن اين گفت‌وگو است كه بصورت سوال وجوابي تنظيم شده است: ايسنا: با در نظر فاكتورهاي مختلفي كه در آستانه نشست شوراي حكام وجود دارد و بويژه با درنظر گرفتن كشمكشي كه اين‌روزها بين آمريكا و اروپا در خصوص موضوع برنامه‌هاي هسته‌يي ايران وجود دارد، فكر مي‌كنيد خروجي جلسه‌ي فردا(پنجشنبه) شوراي حكام چه خواهد بود و تا چه حد اين احتمال را مي دهيد كه پرونده‌ي برنامه‌هاي هسته‌يي كشورمان به شوراي امنيت ارجاع داده شود؟ ظريف: اقداماتي كه جمهوري اسلامي ايران پس از سفر وزراي امور خارجه‌ي سه كشور اروپايي انجام داده است و همكاري كاملي كه از طرف جمهوري اسلامي با آژانس صورت گرفته است و همين طور گزارشي كه فارغ از برخي نكات درباره‌ي لحن و محتواي گزارش از طرف آژانس ارايه شد، در واقع از نظر حقوقي، اين امكان را ايجاد نمي‌كند كه شوراي حكام بتواند اين قضيه را به شوراي امنيت ارجاع دهد. البته آمريكايي‌ها براساس ملاحظات سياسي‌شان آن هم گروهي در آمريكا و نه براساس واقعيات، تلاشي را داشتند كه با استفاده از توان سياسي، نفوذ سياسي و اعمال فشار بر كشورها، چنين وضعيتي را ايجاد كنند. شرايط حال حاضر شوراي حكام نشان مي‌دهد كه در صورتي كه اتفاق ناگهاني بروز نكند، موفقيت اين حركت سياسي و غيرحقوقي آمريكا، امكان زيادي ندارد. از اين‌رو لازم است كه با همه‌ي كشورها و تمامي اعضاي شوراي حكام، تماس‌هاي خود را ادامه دهيم و همكاران ما در اين زمينه از مدت‌ها پيش مشغول بودند كه واقعيت‌هاي اهداف صلح آميز ايران از برنامه‌هاي هسته‌يي خودش و اين واقعيت را كه عدم ارايه‌ي گزارش كامل از فعاليت‌هاي هسته‌يي ايران قبل از 21 اكتبر، به دليل تحريم‌ها، فشارها و ممانعتي بوده است كه براي ايران ايجاد شده است كه از سوي كشورهاي غربي و در راس آنها، آمريكا براي جلوگيري از دستيابي ايران به استفاده از حق قانوني خودش براساس NPT‌، انجام مي‌داده است و از اين‌رو ايران ناگزير بوده است كه برخي از فعاليت‌هاي هسته‌ايش را اعلام نكند. اما همان طور كه گزارش نشان مي‌دهد و اين نكته را بسياري از كشورها كاملا درك كرده‌اند كه موارد قصور ايران منحصر به گزارش دادن برخي فعاليت‌ها بوده است؛ فعاليت‌هايي كه به‌رغم گزارش ندادن، همگي صلح‌آميز بوده‌اند. اين نكات را از يك سو هم براي دوستانمان در كشورهاي عضو شوراي حكام روشن كرده‌ايم و هم از سوي ديگر، با يك نگاه واقع بينانه نسبت به گزارش آژانس. همان گونه كه گفتم به رغم لحن تا حدودي نامناسب گزارش اين نكات كاملا روشن بود. اين تلاش‌ها كماكان ادامه دارد. همان طور كه شاهديم آمريكا حمايت بسيار كمي در داخل شوراي حكام، براي پيگيري سياست‌هايش دارد و اين نشان دهنده‌ي آن است كه با همكاري و سياستي كه جمهوري اسلامي ايران اتخاذ كرده است كه مبني بر ارايه كامل اطلاعات است، ان‌شاءالله كار را مي‌توان پيش برد. ايسنا: احتمال ارجاع پرونده‌ي هسته‌يي جمهوري اسلامي ايران به شوراي امنيت بسيار كم است. اما در صورت در نظر گرفتن بدترين سناريوي ممكن، يعني ارجاع پرونده‌ي هسته‌يي كشورمان به شوراي امنيت، آيا ما تمهيداتي را براي اين سناريو تدارك ديده‌ايم؟ برنامه‌ريزي از پيش تعيين شده‌ي ما در اين باره چيست و در صورت وقوع چنين حادثه‌اي چه اقدامي صورت خواهيم داد؟ ظريف: در شرايط كنوني، ارجاع پرونده‌ي ايران به شوراي امنيت هيچ مبناي حقوقي ندارد؛ البته اين كه آمريكايي‌ها تلاش مي‌كنند تا با استفاده از نفوذ سياسي‌شان چنين وضعيتي را به شوراي حكام تحميل كنند، يك واقعيت است و كماكان نيز ادامه دارد؛ ولي به هر حال و در اين مرحله اطمينان داريم كه با تلاشهايي كه جمهوري اسلامي ايران در راستاي ديپلماسي‌اش صورت مي‌دهد و هم‌چنين اقدامات عملي كه در زمينه‌ي شفاف سازي و همكاري كامل با آژانس بين‌المللي انرژي اتمي صورت داده است، هيچ توجيهي براي اين اقدام وجود ندارد و از اين‌رو اميدواريم كه با پيگيري اين روند كار به نتيجه برسد. نكته‌ي قابل توجه اين است كه اعضاي شوراي حكام و در واقع آژانس، بايد اين روش كنوني همكاري و هم‌چنين شفافيت موجود در جمهوري اسلامي ايران را تشويق كنند و در واقع براي همكاري و رفع سوء تفاهمات موجود از طريق مجاري حقوقي، نمونه‌اي ايجاد كنند. اين امر براي دستيابي به توفيق زمينه‌ي مناسبي دارد و نظر اكثريت شوراي حكام نيز اين است كه اجازه دهند كه اين راه به موفقيت برسد. پس از ابتكاري كه وزراي امورخارجه‌ي سه كشور اروپايي داشتند و با در نظر گرفتن همين روش، اين امكان وجود دارد كه از برخي سوء استفاده‌هاي سياسي كه از اين موضوع مي‌شود، جلوگيري كرد. از اين‌رو در شرايط كنوني، تمام توجه به جلسه‌ي شوراي حكام است و از سوي ديگر جلوگيري از اين كه در واقع يك گروه معدودي در داخل آمريكا بتوانند با يك بازي سياسي مانع همكاري واقعي شوند. ايسنا: موضع ساير كشورهاي عضو سازمان ملل و بويژه شوراي امنيت در خصوص موضوع برنامه‌هاي هسته‌يي كشورمان و ديدگاه‌ شما درباره‌ي ميزان و نوع حمايت آنها چيست؟ آيا اين كشورهابه حمايت از ما مي‌پردازند يا در واقع حامي آمريكا خواهند بود؟ ظريف: در واقع مهم‌ترين مسئله‌ي موجود در شرايط كنوني، بررسي موضوع برنامه‌هاي هسته‌يي جمهوري اسلامي ايران توسط شوراي حكام است. توافق ما اين است كه اين شرايط، در شوراي حكام بررسي شود و واقعيت‌ها هم برهمين اصل تاكيد مي‌كند. آن چه كه از گفته‌ها، اخبار و اظهارات ديپلمات‌ها كه در تلكس‌هاي خبري منتقل و منعكس شده است، برمي‌آيد، اين است كه موضوع اعمال فشار بر جمهوري اسلامي ايران، خارج كردن اين موضوع از يك مسير عادي و اخلال در همكاري كشورمان و آژانس، يك موضع اقليت در داخل شوراي حكام است. آن چه كه در شرايط كنوني لازم است اين است كه با توجه به همكاري كه ايران صورت داده است و اقداماتي از جمله آمادگي براي امضاي پروتكل الحاقي از طرف كشورمان، روابط جمهوري اسلامي ايران با آژانس به يك رابطه‌ي عادي بازگردد و كشورمان و آژانس بتوانند در چارچوب مقررات بين‌المللي در اين مسير همكاري كنند، مسيري كه مي‌تواند براي همه‌ي كشورها اطمينان‌ساز بوده و لازم است كه مسير مشابهي توسط همه‌ي كشورها اجرا شود تا اين كه اهداف مشترك بين‌المللي، به صورت قابل قبولي مورد توجه بوده و با اعتبار باشد. ايسنا: خروجي مثبت و يا منفي نشست شوراي حكام آژانس در وين كه فردا انجام خواهد شد، چه تاثيري بر مناسبات آتي جمهوري اسلامي ايران با جامعه‌ي بين‌الملل، آژانس بين الملي انرژي اتمي و سازمان ملل و به همان نحو با كشورهاي اروپايي بويژه 3 كشوري كه به ايران تعهداتي را دارند، خواهد داشت؟ ظريف: شوراي حكام مجموعه‌اي از بيش از 30 كشور با سياست‌ها و منافع متقابل است و به هر حال نتيجه‌اي كه از اين شورا بيرون بيايد، در واقع مجموعه‌اي از نه تنها نگرش آنها و تحليل و بررسي‌شان از گزارش آژانس است؛ بلكه از سياست‌ها و منافع خودشان هم حكايت دارد كه حتما در ديدگاه‌هاي اين كشورها تاثيرگذار است. آنچه كه واضح است، اين است كه اگر اعضاي شوراي حكام آژانس با روشن بيني،آينده‌نگري و واقع‌نگري در دنيايي كه متاثر از واقعيات سياسي است، تصميم بگيرند و نسبت به همكاري جمهوري اسلامي ايران و هم‌چنين نسبت به اين واقعيت براساس نظر آژانس فعاليت‌هاي كشورمان اعلام شده و آنهايي كه قبلا اعلام نشده و در حال حاضر اعلام شده است، به هيچ وجه غيرصلح آميز نبوده است؛ با توجه به اين واقعيات‌ها و هم چنين با توجه به اين امر كه ايران يك روش مبتني بر همكاري و اعتمادسازي را پس از سفر وزراي سه كشور اروپايي انتخاب كرده است، واكنش مثبت دهند و آنها هم به اين واقعيات پاسخ مناسب دهند، مي‌توانند زمينه را براي همكاري جدي‌تر و تداوم همكاري‌هاي جمهوري اسلامي ايران با آژانس فراهم كنند و اگر بخواهند بيش از حد تحت تاثير فشارهاي سياسي قرار بگيرند، آن وقت وضعيت فرق خواهد كرد. بايد ببينيم كه چگونه اين روند به نتيجه خواهد رسيد. من پيش بيني مي‌كنم كه حجم واقعيات و ديدگاه‌ سياسي كشورها به حدي است كه حتما امكان مانور آمريكا را براي رسيدن به تمامي اهدافش در اين اجلاس سد مي‌كند و نتيجه بيشتر به سمت توسعه و گسترش همكاري‌ها خواهد بود و كمتر از ديدگاه‌هاي سياسي رنگ خواهد گرفت. ضمن آن كه چارچوب هر تصميم گيري بين‌المللي، رنگ‌گيري از اين فشارهاي سياسي را دارد و تقريبا در گذشته‌ اين امر همواره وجود داشته است. احتمال دارد كه به‌رغم واقعيات‌ها و روشنگري‌ها، ميزاني از اين رنگ پذيري هنوز وجود داشته باشد؛ با اين حال ضمن اين كه جمهوري اسلامي ايران معتقد است كه حركت جديديش مي‌بايست با برخورد مثبت و محترمانه‌ي جامعه‌ي بين‌المللي مواجه شود، اين برخورد مثبت مي‌تواند به تداوم همكاري‌ها كمك كند و به هر ميزان كه اين برخورد محترمانه و مثبت‌تر باشد، همكاري‌ها مي‌تواند جدي‌تر ادامه پيدا كند. ايسنا: با توجه به اينكه ما در آستانه‌ي روز قدس قرار داريم، به نظر شما كه از نزديك با بحث‌هاي داخلي آمريكا و نيز تاثيرگذاري لابي صهيونيستي بر سياست‌گذاري‌هاي آمريكا آشنا هستيد، فكر مي‌كنيد استراتژي‌هايي كه بويژه در يكي دوسال گذشته از سوي آمريكا در خاورميانه پياده شده و در حال اجرا شدن است، تا چه حد مرتبط با بحراني موجوديتي است كه رژيم صهيونيستي بويژه پس از شروع انتفاضه دوم با آن مواجه بوده است؟ ظريف: هميشه اين تلاش از سوي صهيونيست‌ها بوده است كه در واقع آمريكايي‌ها را گرفتار وضعيتي كنند كه به اجبار در جهت سياست‌هاي اسراييل حركت كند و تا حدي هم در اين زمينه موفق بوده‌اند؛ اما به نظر مي‌رسد كه اين يك موفقيت مقطعي باشد. در عين حال به نظر مي‌رسد كه به دليل بازتاب اين واقعيت به ويژه در عراق كه امروز ديگر كمتر كسي است كه در داخل آمريكا و يا در عراق و يا در هر جاي ديگر دنيا بگويند كه نيروهاي آمريكايي حاضر در عراق يك نيروي آزادي‌بخش هستند؛ اما عمدتا آنها را يك نيروي اشغال‌گر مي‌دانند و آنچه كه در يك نيروي اشغالگر ديده مي‌شود، در نيروهاي آمريكايي حاضر در عراق هم ديده مي‌شود و موقعيت‌شان، برخورد مردم با آنها در خصوص ضرورت ترك هر چه سريع‌ترخاك عراق از سوي آنها و… شايد نتيجه‌ي سياستي بوده است كه اسراييل و طرفدارانش براي درگير كردن مستقيم آمريكا با مسايلي كه براي اسراييل مهم بوده، طراحي كرد‌ه‌اند كه البته چندان معلوم نيست نتيجه‌ي نهايي‌اش به نفع اسراييل و شارون باشد. انتهاي پيام