/بررسي موضوع ايران در شوراي حكام/ گفتوگوهاي ايسنا با صفاييفر، ترقي، گوازدكي، موسوي تبريزي، شريعتمداري و سحرخيز
با آغاز شدن نشست شوراي حكام در وين در روز گذشته (دوشنبه) و اظهارات محمد البرادعي، رييس آژانس بينالمللي انرژي اتمي كه داراي نكات قابل توجهي از جمله همكاري بالاي ايران با آژانس و نيز موضوع به طول كشيدن بازماندن پرونده ايران در آژانس، خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) را بر آن داشت تا با به گفتوگو گذاشتن اين موضوع با عباس صفاييفر، حميدرضا ترقي، مارك گوازدكي، حسن موسوي تبريزي، حسين شريعتمداري و عيسي سحرخيز به بررسي اين اظهارات و مسايل پيرامون پرونده ايران در شوراي حكام بپردازد. آنچه در پي ميآيد حاصل گفتوگوهاي انجام شده است كه در پي ميآيد. -------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------- ** سحرخيز: ايران بايد با رايزني با اعضاي آژانس به آنها بفهماند كه راهي غير از استفادهي صلحآميز از انرژي هستهيي ندارد ** شريعتمداري: ايران بايد ضرب الاجل گذارد با مفتوح باقي ماندن طولاني پرونده ايران در آژانس، تعليق غنيسازي به توقف تبديل ميشود ** موسوي تبريزي: اگر طرف اروپايي از تعهداتش سرباز زند، ايران ديگر موظف به پايبندي به تعهداتش نيست ** سخنگوي آژانس اتمي: با تداوم همكاريهاي سطح بالاي ايران ميتوانيم دورنماي پايان خوشي را ببينيم ** علي فلاحيان: مهم عمل اروپاييها به تعهداتشان درباره استفاده صلحآميز ايران از دانش هستهيي است ** ترقي: بازنگه داشتن پرونده ايران در شوراي حكام براي بهره برداري سياسي است ** صفاييفر: در عرصه سياست خارجي در زمينه پروتكل گامهاي مثبتي در جهت حفظ منافعمان برداشته شد -------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------------------------- ** سحرخيز: ايران بايد با رايزني با اعضاي آژانس به آنها بفهماند كه راهي غير از استفادهي صلحآميز از انرژي هستهيي ندارد مدير مسوول ماهنامهي آفتاب معتقد است كه ايران بايد رايزنيهايي را با اعضاي آژانس داشته باشد و به آنها و ديگر كشورها . عيسي سحرخيز، مدير مسوول ماهنامهي آفتاب در گفتوگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در ارزيابي خود در خصوص صحبتهاي پيش از آغاز نشست شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي توسط البرادعي و عملكرد ايران در تسريع روند موجود اظهار داشت: با توجه به اينكه جلسه ادامه دارد و تصميمهاي نهايي اعلام نشده، هرگونه اظهار نظر به لحاظ زماني زود خواهد بود، اما دربارهي موضعگيري البرادعي بايد گفت كه نظر ايشان تنها نظر قطعي نيست، بلكه نظر شوراي حكام، كاملتر و قطعيتر است. اين روزنامهنگار معتقد است: تا زمانيكه خود ايرانيان هم ندانند چه اتفاقاتي ميافتد، ايجاد فضا با ضريب بيشتر در خارج از كشور طبيعي است. وي اضافه كرد: تا زمانيكه ما پروندههاي مورد نظر را به صورت كامل و يكباره ارايه ندهيم، به شك و ابهامي كه در مورد ايران وجود دارد را دامن خواهيم زد. مدير مسوول ماهنامهي آفتاب تاكيد كرد ما بايد نگاهي بر وضعيت و عملكرد خودمان داشته باشيم و نشان دهيم كه اين اطلاعات كامل و نهايي است. سحرخيز با اشاره به زمزمههاي موجود مبني براينكه ايران بايد از ليبي در خصوص فعاليتهاي هستهيي پيروي كند، بيان اين مباحث را نوعي نگاه واكنشي به قضيه دانست و گفت: با توجه به فضاسازي بينالمللي و شرايط روز بينالملل حرفهاي جديد زده ميشود، اما اگر ايران برنامهي خود را روشن كند، استفاده از برنامهي انرژي هستهيي صلح آميز نيز راحتتر انجام خواهد گرفت و ايران ميتواند به سادگي با دنيا به مذاكره بپردازد و به نتيجه برسد، چراكه در غير اين صورت مجبور است فراز و نشيبهاي بسياري را پشتسر بگذارد. مدير مسوول ماهنامهي آفتاب معتقد است كه حتي با وجود شرايط براي بيان اينكه كشورهايي هنوز وجود دارند كه پروتكل را امضا نكردهاند، اما ايران را بايد بر اساس مسايل خود ايران سنجيد. وي ادامه داد: با توجه به فضاسازيهاي موجود، ما بايد بدانيم كه كشورهايي همانند اسرائيل و پاكستان با ما فرق دارند، چرا كه آنها حتي با يك سري مسايل امنيتي و خطرهاي موجود خواستههاي خود را با قلدري پيش ميبرند، اما چنين مسئلهاي براي ايران وجود ندارد. مدير مسوول ماهنامه آفتاب در عين حال معتقد است كه ما بايد موارد مذكور را مطرح كنيم و از دنيا نيز بخواهيم كه سياستي واحد را عمل كند، اما مسلما چنين مسئلهاي نميتواند بحث اصلي ايران باشد، زيرا بحث اصلي ايران شفاف كردن برنامههاي خودمان است. وي همچنين تاكيد كرد كه ايران بايد در اين مدت لابيهايي را با اعضاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي داشته باشد تا بتواند اطمينان آنها را جلب كند. -------------------------------------------------------------------------------- ** شريعتمداري: ايران بايد ضرب الاجل گذارد با مفتوح باقي ماندن طولاني پرونده ايران در آژانس، تعليق غنيسازي به توقف تبديل ميشود شريعتمداري يكي از راههاي مقابله با فناوري صلح آميز ايران را باز نگه داشتن پرونده براي مدتي طولاني دانست و افزود: اگر قرار باشد پروندهي ايران در آژانس براي مدتي طولاني مفتوح بماند، تعليق غني سازي اورانيوم به توقف آن ميانجامد. شريعتمداري، مدير مسوول روزنامه كيهان در گفتوگو با خبرنگار سياسي ـ خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) درباره گزارش روز گذشته البرادعي به آژانس اظهار داشت: گزارش اخير البرادعي غيرمنصفانه بود و در آن موارد غيرواقعي بسياري وجود داشت؛ هرچند كه شاهد موارد مثبت هم در آن بوديم؛ به نظر ميآيد كه چنين گزارشي تحت نظر لابيهاي صهيونيستي و آمريكايي تنظيم شده باشد. وي درباره تعهدات اروپاييها گفت: اروپاييها تاكنون به هيچ يك از تعهداتشان كه در تهران داده بودند، عمل نكرده و حتي قدمهايي در جهت خلاف آن برداشتند. قرار بود به پيشبرد فناوري صلح آميز ما كمك كنند كه نكردند؛ از زرادخانهي اسراييل هم حمايت كردند! قرار بود با پذيرش پروتكل و ارايهي اطلاعات بسياري از مشكلات فيمابين حل شود نه تنها مشكلات حل نشد، بلكه بهانه جوييها چند برابر شد. شريعتمداري در ارتباط با زمزمههايي مبني بر اين كه ايران بايد چون ليبي عمل كند، اظهار داشت: اينها منظورشان از اين كه ايران چون ليبي عمل كند، اين نيست كه اطلاعات تاسيسات هستهيي را در اختيارشان بگذارد، بلكه اينها ميخواهند ايران چون ليبي از فناوري هستهيياش به كلي دست بكشد، ولي نكتهي مهمي كه اينجا هست اين است كه فناوري هستهيي ما يك تكنولوژي بومي است، ولي اين فناوري در ليبي وارداتي بود. مدير مسوول كيهان هم چنين گفت: در حالي كه بسياري از كشورها پروتكل را با نامهاي مختلف نگه داشتهاند و نپذيرفتهاند و برخي چون اسراييل حتي عضو NPT هم نيستند، لزومي ندارد كه براي پذيرش پروتكل عجله داشته باشيم. وي در ادامه افزود: در برابر نگرانيها براي مسالهي اسراييل ميگويند كه اسراييل عضو NPT نيست و وقتي ميگوييم چرا براي عضويت فشار نميآوريد با سكوتي معنادار از جانبشان مواجه ميشويم. اينها همه همكاريهايي است براي حفظ زرادخانه هستهيي اسراييل كه خطري جدي در منطقه است. شريعتمداري رايزنيهاي ايران تا صدور بيانيهي اصلي را چنين ارزيابي كرد: ايران بايد ادامهي فعاليت هستهيياش را به عنوان استراتژي غيرقابل تغيير خود اعلام كند و از طرفي هم خطوط قرمز را رعايت كند. ايران بايد ضرب الاجل بگذارد كه اگر پروندهي هستهيي ما در آژانس مختومه اعلام نشود نه تنها از پذيرش پروتكل سرباز ميزنيم بلكه غني سازي را از نو آغاز كرده و حتي ممكن است از NPT خارج شويم. -------------------------------------------------------------------------------- ** موسوي تبريزي: اگر طرف اروپايي از تعهداتش سرباز زند، ايران ديگر موظف به پايبندي به تعهداتش نيست به گفتهي دبيركل اسبق خانهي احزاب، ايران در حدي كه بتواند اطمينان و اعتماد آژانس بينالمللي انرژي اتمي را جلب كند، بايد اطلاعاتي را به آژانس بدهد. آيتالله حسن موسوي تبريزي، دبيركل مجمع محققين و مدرسين حوزهي علميهي قم در گفتوگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) با اشاره به اتهاماتي كه به ايران وارد شده بود، گفت: خوشبختانه ايران توانست خود را از اتهامات، تهديدات و تمامي بهانهجوييهاي آمريكا خلاص كند و در اين مدت همكاري مناسبي را نيز با آژانس برقرار كند. وي اضافه كرد: ايران توانست اطمينان آژانس و مقامات آژانس بينالمللي انرژي اتمي را به دست آورد، چرا كه جلب اين اطمينان ميتواند اتهامات را از ايران دور و مدافعي را از سوي آژانس براي ايران ايجاد كند. موسوي تبريزي، تصريح كرد: همكاري ايران همچنين توانست تعهداتي را براي اروپاييان ايجاد كند، كه مسلما اين نوع همكاري به نفع ايران نيز خواهد بود. عضو شوراي مركزي خانهي احزاب معتقد است كه ميزان اطلاع رساني ايران با آژانس بينالمللي بايد در حدي باشد كه اطمينان و اعتماد آژانس را از دست ندهد؛ چرا كه اظهار بياطلاعي و بياعتمادي از جانب آژانس به نفع كساني تمام ميشود كه در نظر دارند عليه ما قطعنامهاي محكمتر صادر شود يا پرونده به شوراي امنيت فرستاده شود. دبيركل مجمع محققين و مدرسين حوزهي علميهي قم پايبندي به تعهدات را نوعي مقررات قانوني دانست و اظهار داشت: اگر پيمان ميان ايران و اتحاديهي اروپا در جهتي است كه هر دو به تعهداتشان عمل كنند، ايران نيز موظف است به پيمان خود وفا كند؛ مگر در صورتي كه طرف مقابل خود از اجراي تعهد سرباز زند. -------------------------------------------------------------------------------- ** سخنگوي آژانس اتمي: با تداوم همكاريهاي سطح بالاي ايران ميتوانيم دورنماي پايان خوشي را ببينيم سخنگوي آژانس بينالمللي انرژي اتمي گفت: چيزي كه ما ميگوييم اين است كه در حل و فصل برنامهي طولاني مدت هستهيي ايران كه براي آژانس واضح نبوده است اعتماد دوبارهي جامعهي جهاني طي مدت كوتاهي بازگردانده نميشود و اين فرآيندي است كه نياز به مدت زمان دارد. مارك گوازدكي، سخنگوي آژانس بينالملي انرژي اتمي در گفتوگو با خبرنگار سياسي ـ خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در ادامه افزود: اين فرآيند نه تنها به كيفيت بازرسيها بستگي دارد، بلكه به ميزان و فعاليتهاي كامل مربوط به همكاريهايي كه دريافت ميكنيم نيز بستگي دارد. سخنگوي آژانس بينالمللي انرژي در ادامه در پاسخ به اين سؤال كه آيا وي نسبت به آيندهي اين موضوع خوشبين است يا خير، گفت: اگر ايران همكاري در حد بالايش را در مدت زماني طولاني ادامه دهد، بله ما خوشبين هستيم. گوازدكي در ادامه اعلام كرد: مساله اصلي، آن چنان، تعليق غني سازي اورانيوم نيست؛ مسالهي اصلي اين است كه ايران بايد درك و شناخت آژانس را از برنامهي كامل هستهايش تسريع بخشد. وي تصريح كرد: البرادعي گفته است كه همكاري در حد بالايي از سوي ايران از اكتبر سال گذشته وجود داشته و ما از آن استقبال ميكنيم. گوازدكي در ادامه گفت: البرادعي تصريح كرده است كه گامهاي مثبت زيادي از سوي ايران برداشته شده است، به خصوص با توجه به گسترده شدن برنامهي تعليق غني سازي و با در نظر گرفتن دستيابي بازرسان به تاسيسات و مدارك. وي تصريح كرد: آن چه كه رييس آژانس بينالمللي انرژي اتمي ميگويد اين است كه اين امر به تداوم همكاريها نياز دارد و ما نياز داريم كه اين همكاري در سطح بالا طي زمان ادامه يابد. سخنگوي آژانس بينالمللي انرژي اتمي در خاتمه اعلام كرد: اگر چنين شود ميتوانيم دورنماي پايان خوشي را ببينيم. -------------------------------------------------------------------------------- ** علي فلاحيان: مهم عمل اروپاييها به تعهداتشان درباره استفاده صلحآميز ايران از دانش هستهيي است چنانچه موضع اروپاييها از نقطهنظر همكاري با ايران باشد، نام ايران در كنار هر كشوري قرار گيرد مهم نيست. ما از آن استقبال ميكنيم. علي فلاحيان، نماينده مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبري در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در حاشيهي يازدهمين اجلاس مجلس خبرگان رهبري با بيان اين مطلب كه اگر اروپاييها و آژانس به وعدههايشان عمل كنند مهم نيست ما را در كنار چه كشورهايي قرار دهند، اظهار داشت: تصور نميكنم قرار دادن ايران در كنار ليبي مشكل جدي براي ما به وجود آورد، مهم آن است كه اروپاييها به تعهدات خود در رابطه با استفاده صلحآميز ايران از دانش هستهيي عمل كنند. وزير سابق اطلاعات كشور با اشاره به اينكه چنانچه وعدههاي اروپاييها تحقق نيابد، تصميم ايران چه خواهد بود، گفت: به هر حال تصميم بعدي با مسؤولان كشور است . اما تصور نميكنيم اروپاييها با توجه به اينكه ايران در زمينهي دانش هستهيي اطلاعات زيادي به دست آورده است با ما همكاري نكنند. فلاحيان با اشاره به موضوعات و اظهارنظرهاي برخي مسؤولان آژانس انرژي اتمي در روز اول كاري خود دربارهي ايران، افزود: مسائل مطرحشده نكات چندان مهمي نيستند چرا كه اكثر سخنان دوپهلو مطرح شده است. عضو مجلس خبرگان با بيان اين كه اين همان فشاري است كه به كشورها در آستانهي دستيابي به فناوري هستهيي ميآورند، خاطرنشان كرد: اين كه ميگويند ايران همكاريهاي مثبتي داشته است اما بايد همكاريهايش افزايش يابد و اطلاعات كاملي از فعاليتهاي خود را در اختيار آژانس بگذارد، نشاندهندهي قرار گرفتن ايران در آستانهي اتمي شدن است؛ بنابراين همهي دنيا به ويژه كشورهاي قدرتمند از عبور ايران از آستانهي اتمي شدن جلوگيري ميكنند. وزير سابق اطلاعات در عينحال گفت: معادلات بينالمللي هر روز قابل تغيير است؛ بنابراين تا پايان كار آژانس بايد منتظر ماند. -------------------------------------------------------------------------------- ** ترقي: بازنگه داشتن پرونده ايران در شوراي حكام براي بهره برداري سياسي است حميدرضا ترقي با اشاره به گزارش ديروز محمد البرادعي دربارهي ايران گفت: گزارش حاكي از آن بود كه بسياري از نگرانيهاي آژانس دربارهي ايران برطرف شده به جز مواردي كه به نظر ميرسيد تحت فشار آمريكا باشد، در كل روند بررسي پروندهي ايران روند مطلوبي است. حميدرضا ترقي، قائم مقام مركز سياسي جمعيت موتلفه اسلامي در گفتوگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) اظهار داشت: با توجه به همكاريهاي خوب ايران در شفاف سازي فعاليتها، انتظار داشتيم پرونده را مختومه اعلام كنند؛ چرا كه تاخير در ادامهي فعاليتها به ضرر كشور و نظام است. وي با اشاره به سخن البرادعي مبني بر اينكه بررسي پروندهي ايران سالها طول ميكشد گفت: اين برخورد به نوعي استخوان لاي زخم گذاشتن است و به نظر ميرسد بازنگه داشتن پروندهي ايران براي بهره برداريهاي سياسي در طول زمان باشد. ترقي در ادامه گفت: تعليق غنيسازي تا مدت زماني مشخص براي ما امكان پذير است و اگر به واسطهي طولاني شدن مدت بررسيها اين زمان بگذرد، نميتوان برخلاف منافع اقتصادي و ملي كشور عمل كرد. قائم مقام مركز سياسي جمعيت موتلفه اسلامي دربارهي تعهدات اروپاييها اظهار داشت: متاسفانه تاكنون نسبت به اجراي تعهدات از جانب اروپا رفتار مثبتي نديدهايم و از اين بابت گله منديم. چون همكاري آنها با ما فقط به همين ميزان كه مانع بردن پروندهي ما به شوراي امنيت شدند بود كه ما از آن هم ابايي نداشتيم. وي اروپا را ملزم به انجام تعهداتش در قبال ايران دانست و افزود: چنانچه اروپاييها به تعهداتشان عمل نكرده و پرونده را مختومه اعلام نكنند، هم مردم و هم نظام در خروج از آژانس و عدم تصويب پروتكل مصمم خواهند بود. ترقي هم چنين گفت: ايران تاكنون رايزنيهايش را كرده و حال نوبت آژانس است كه آينده را طوري ترسيم كند كه از توقف همكاريها جلوگيري نمايد. هر تصميم گيري ناپختهاي بر زياده طلبي يقينا به نفع آژانس نخواهد بود اينها بايد شرايط ما را درك كنند و بدانند كه ما تسليم هيچ نوع زورگويي و زياده خواهي نخواهيم شد. قائم مقام مركز سياسي جمعيت موتلفه ضمن مثبت ارزيابي كردن عملكرد سياست خارجي ايران نسبت به مسالهي هستهيي ايران گفت: در اين زمينه نظام توفيقات خوبي را به دست آورده و توانسته توطئههاي آمريكا در شوراي حكام عليهمان را خنثي سازد. انتهاي پيام -------------------------------------------------------------------------------- ** صفاييفر: در عرصه سياست خارجي در زمينه پروتكل گامهاي مثبتي در جهت حفظ منافعمان برداشته شد دبير انجمن دفاع از آزادي مطبوعات معتقد است كه ايران بايد اطلاع رساني شفافي را در حوزهي ابهامات موجود در خصوص پروتكل الحاقي داشته باشد تا جايي براي بحران سازي باقي نماند. عباس صفاييفر، دبير انجمن دفاع از آزادي مطبوعات در گفتوگو با خبرنگار سياسي - خارجي ايسنا، با اشاره به صحبتهاي البرادعي پيش از شروع نشست شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي اظهار داشت: يكي از رفتارهاي قواعد بينالمللي اين است كه همواره به گونهاي سخن ميگويند كه امكان همراهي طرف مقابل را فراهم آورند، آنچه البرادعي نيز عنوان كرد در چارچوب ادبيات بينالمللي است و در شرايط حاضر نميتوان نشانهاي در جهت مثبت يا منفي به سمت ايران مشاهده كرد، لذا بايد منتظر گزارش نهايي آژانس بود. وي همچنين با اشاره به طولاني شدن روند حل مسالهي پروتكل ايران در آژانس طبق گفتهي البرادعي و عملكرد ايران براي تسريع بخشيدن اين امر، تصريح كرد: آنچه كه آژانس و يا كشورهاي ديگر از ايران خواستهاند، تعليق كليهي عمليات مربوط به فنآوري هستهيي و غنيسازي اورانيوم است. وي ابراز عقيده كرد: ايران راهي جز شفافيت و اعتمادسازي ندارد، تا بتواند روند حل مسالهي پروتكل را تسريع بخشد. رييس انجمن دفاع از آزادي مطبوعات معتقد است كه دور بودن از فعاليتهاي هستهيي دور افتادن از جهان تكنولوژي نيست، لذا تا زمانيكه ايران نتواند اعتمادسازي كند، نميتواند همراه خانوادهي جهاني در چارچوب قواعد بينالمللي اين تكنولوژي را داشته باشد. صفاييفر همچنين دربارهي تعهدات كشورهاي اروپايي تصريح كرد: عملا اتحاديهي اروپا تعهدي را به ايران نداده است و تنها اجراي تعهدش در قبال اجراي تعهدات ايران است. وي معتقد است كه ايران در تمامي شرايط و در هر فرصتي سعي دارد تا آژانس را به سمت كشورهاي غيرمتعهد به پروتكل و امضاي آن ترغيب كند، البته در اين ميان كشورهايي كه امكان دسترسي دارند ناگريز به امضاي قطعنامه شدهاند و تنها برخي كشورها زير بار نميروند، اما طبيعتا حركت جهاني است كه همه را متقاعد كند تا در اين چارچوب و نظم قرار گيرند. وي با تاكيد بر اينكه ايران بايد اعتمادسازي را در ميان كشورهاي مختلف و آژانس بينالمللي انرژي اتمي افزايش دهد يادآور شد: مقامات آژانس مواضع سختگيرانهي خود را ادامه خواهند داد. اما در صورت شفاف بودن و اعتمادسازي ايران، اين مساله ظرف يك سال آينده حل و فصل خواهد شد. صفايي فر همچنين در ادامهي صحبتهاي خود با اشاره به مراحل آغارين بحران پروتكل معتقد است كه نحوهي برخورد سياست خارجي ما از آغاز برخوردي از موضع عدم درك تدوين استراتژي و راهبرد بود، اما پس از آن گامهاي مثبتي در جهت حفظ منافع ملي كشور برداشته شد، چراكه مسوولان براي امضاي پروتكل الحاقي، تصميمي خردمندانه گرفتند. وي دربارهي ميزان اطلاعرساني ايران به آژانس نيز تاكيد كرد: در شرايط حاضر يا كسي نبايد وارد توافقاتي شود و يا اگر وارد شد، بايد به تعهدات عمل كند و با صداقت و واقعيت كنار آيد. دبير انجمن دفاع از آزادي مطبوعات همچنين دربارهي درز اطلاعات از آژانس به كشورهاي ديگر به خصوص آمريكا خاطر نشان كرد: منطق جهان امروز از زبان قدرت و حاكميتهاي قدرتمند خارج ميشود، لذا زير كليد بودن آژانس و باقي كشورها و حتي اتحاديهي اروپا در شرايط كنوني امري طبيعي خواهد بود. وي معتقد است كه هيچ مقابلهاي با اين امر نميتوان كرد، غير از نشان دادن قدرت، البته قدرتي كه از علم سرچشمه گرفته باشد. انتهاي پيام