مسايل اجتماعي در برنامههاي هشت نامزد انتخابات رياستجمهوري ــ هاشمي رفسنجاني
به اعتقاد هاشمي رفسنجاني، نامزد نهمين دوره انتخابات رياستجمهوري، بهبود و ارتقاء منابع انساني يكي از شاخصهاي مهم توسعه و كيفيت اداره كشور در جوامع مختلف است. به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، مشروح ديدگاههاي اين نامزد انتخابات رياست جمهوري در خصوص مسايل اجتماعي كه با تاكيد بر توسعه و ارتقاي منابع انساني آغاز ميشود در مباحث ذيل خلاصه ميشود: گسترش و بهبود آموزش و سلامت با هدف دسترسي به استانداردهاي جهاني بهبود و ارتقاء منابع انساني يكي از شاخص هاي مهم توسعه و كيفيت ادارة كشور در جوامع مختلف است و توسعة آموزش و ارتقاء سلامت و تربيت بدني هم از مولفههاي مهم توسعة منابع انساني محسوب ميشود. نظام آموزشي، امكانات لازم را براي ارتقاي توانايي نسل جوان فراهم مينمايد و از آن طريق پيشرفت و ترقي ميسر ميشود. نظام بهبود سلامت، آسيب پذيري جامعه را كاهش داده و قابليتهاي انساني را توسعه ميبخشد. فراهم كردن اين امكانات به افزايش شوق و نشاط زيستن و كسب خرد و مهارتهاي لازم منجر ميشود و راه سرافرازي و رستگاري را پيش روي جامعه مي گشايد. راهبردهاي ذيل در راستاي توسعة منابع انساني تنظيم شده است: گسترش نظام آموزشي و پژوهشي و هم سويي با توسعه و تحول دانش در عرصة جهاني و استقرار نظام ارزشيبابي فعاليت هاي آموزشي و پژوهشي بر اساس شاخصهاي استاندارد . استقرار نظام شناسائي، انتخاب و آموزش نخبگان و كارشناسان براي گسترش مشاركت ايشان در تصميمسازي، تصميم گيري و مديريت در سطوح مختلف به منظور اصلاح چرخه مديريتي كشور. استفاده از بستر توسعه كمي فراهم آمده درآموزش و پرورش براي توسعه كيفي و طراحي آموزشهاي تحليل گرانه، تحول در نظام ارزشيابي و تاكيد بر فعاليت هاي خلاقانه و كار گروهي و تربيت شهروندي. ارتقاي شرايط كاري و سطح دانش معلمان و تلاش جهت اعمال راه حلهاي جديد براي حل مشكل معيشتي ايشان. توسعه آموزش عالي در سطح كارشناسي بر محور آموزش هاي مهارتي، كاربردي و كار آفريني و گسترش تحصيلات تكميلي در راستاي پيشبرد مرزهاي دانش. گسترش فعاليت هاي ميان رشته اي در امور آموزشي و پژوهشي و سوق دادن پژوهشهاي دانشگاهي در جهت نوآوري و راهگشايي در خصوص مشكلات بنيادي كشور و حمايت از تشكيل مراكز اقماري وابسته به دانشگاهها كه در جهت توليد علم و تكنولوژي فعاليت مي كنند. توسعه و تقويت همكاريهاي منطقه اي براي ايجاد موسسات پژوهشي بين المللي تنظيم نظامات مربوط به " اقتصاد سلامت " و منطقي ساختن سرانه درمان و بهداشت شهروندان و توسعه سيستم شبكه بهداشتي - درماني و ارجاع و سطح بندي خدمات. تاكيد بر استمرار ارائه رايگان خدمات بهداشتي و توسعه برنامه هاي پيشگيري از بيماريهاي واگيردار و اجراي برنامه پيشگيري از بيماريهاي غيرواگيردار. تلاش براي دسترسي عادلانه مردم به خدمات بهداشتي - درماني از طريق پوشش گسترده بيمه همگاني پايه خدمات درماني بويژه براي خانوارهاي كم درآمد، روستائيان، خانواده هاي بي سرپرست و زنان سرپرست خانواده. نظارت بركيفيت ارائه خدمات درماني و توليد و توزيع دارو و تقويت اجراي قانون بيمه خدمات درماني. توسعه اجتماعي: امنيت، آسودگي خاطر، همدلي جمعي و غرور شهروندي ايجاد آرامش، رضايت مندي و امنيت خاطر در جامعه و فرام آوردن شرايطي كه شهروندان از زندگي در كشور احساس سعادت و غرور نمايند از اهداف و وظائف حكومت است. از ديگر كاركردهاي مهم حكومت در هر جامعه، تقويت حس همدلي و الفت ميان مردم است. در اين نكته ترديدي نيست كه آحاد مردم، در عين تنوع به لحاظ فرهنگي، اجتماعي و سياسي و نيز به لحاظ ميزان برخورداري اقتصادي، براي نيل به سعادت به يكديگر نيازمندند. رسالت دولت آن است كه از طريق تعميق روابط اجتماعي، حس نياز متقابل را ميان آحاد مردم تقويت نموده و به شكل گيري لايه هاي اجتماعي ما بين نهاد خانواده و دولت كمك كند. بعد ديگر از كاركردهاي هر حكومت، تامين امنيت همه جانبه براي شهروندان است به گونه اي كه اطمينان خاطر كافي در حفظ حريم زندگي خصوصي و دفاع از حقوق افراد در مقابل انواع تهديدات فراهم شود. عمده ترين راهبردهايي كه در اين راستا مورد توجه قرار خواهد گرفت به شرح ذيل است: ترويج روحية مداراي اجتماعي و همزيستي الفت مدارانه در ميان مردم. اجتناب دولت از دخالت در حريم زندگي خصوصي و خانوادگي افراد و حمايت از آزاديهاي فردي و اجتماعي. تقويت رويكرد اجتماعي - فرهنگي در برخورد با آسيبهاي اجتماعي و اجتناب از اتخاذ رويكردهاي سياسي - امنيتي. توجه جدي به كاهش آسيبهاي اجتماعي و تقويت مراكز ارائة مشاورة اجتماعي در مدارس و دانشگاهها. حمايت از توسعة نهادهاي مدني اجتماعي و تقويت مديريت هيات امنايي در نهادهاي اجتماعي وابسته به دولت. تقويت امنيت جامعه در برابر انواع جرمها و تجاوزها. تفكيك دو مؤلفة امنيتي و اجتماعي اعتياد از يكديگر و تقويت مقابلة با قاچاقچيان مواد مخدر در يكسو و تسهيل مداواي معتادين در سوي ديگر. اتخاذ خط مشي هاي مناسب براي ارتقاء كيفيت ساخت و ساز و افزايش ضريب ايمني فضاهاي موجود در مقابل زلزله. تقويت و توسعه نظام امداد و نجات كشور. ساماندهي و بهينه سازي مديريت شهري و روستايي و تقويت شوراها. تامين اجتماعي: بهبود كيفيت و گسترش بر اساس بهره مندي اقشار كم درآمد در سالهاي پس از پيروزي انقلاب، مبارزه با فقر به عنوان يكي از دغدغه هاي دولتها مطرح بوده و منابع بسياري در قالب پرداخت به دستگاه هاي حمايتي و نيز يارانههاي آشكار و پنهان به مصرف رسيده است. لكن فقر هم چنان جلوهاي خشن دارد و گروههايي از جامعه در شرايطي دشوار زندگي مي كنند. براي مقابله با فقر لازم است تحليلي دقيق و روشن از اين پديده داشت. فقر در جامعه ما داراي سه ريشة متفاوت است. درصدي از اقشار فقير جامعه را كساني تشكيل مي دهند كه به طورطبيعي از امكان بسيار محدودي براي كار و مشاركت در فعاليتهاي اقتصادي برخوردارند. معلولان جسمي و ذهني، از كار افتادگان، خانوارهاي بدون سرپرست، از جمله مشمولان اين گروه اند و لذا بايد تحت پوشش دستگاه هاي حمايتي قرار بگيرند. گروه دوم از فقرا را كساني تشكيل مي دهند كه از توانائيهاي جسمي و ذهني لازم براي كار و فعاليت برخوردارند لكن يا به دليل بيكاري و يا بهره وري پائين در زمره فقرا قرار گرفته اند. خروج اين گروه از فقر مستلزم تحرك اقتصادي و ايجاد درآمد و شكلدهي شرايط رقابتي در مجموعة اقتصاد است. گروه سوم، قشرهايي هستند كه در حوزههايي از جغرافياي كشور زندگي مي كنند كه در اصطلاح مناطق كمتر توسعه يافته ناميده مي شوند. شرايط اين مناطق به گونهاي است كه در صورت عدم حمايت دولت، فاصلة بين آنها و مناطق توسعه يافته به شدت افزايش پيدا خواهد كرد. لذا مقابلة با فقر بطور اجتناب ناپذير بايد يك رويكرد منطقه اي نيز داشته باشد. بنا بر آنچه بيان شد، گسستن تله فقر مستلزم رويكردي چندوجهي است و براين اساس راهبردهاي زير براي بهبود بهره مندي گروه هاي كم درآمد جامعه دنبال خواهد شد: اصلاح نظام تأمين اجتماعي باهدف زيرپوشش قراردادن اقشار زيرخط فقر ناتوانان جسمي و ذهني، از كار افتادگان و خانوارهاي بدون سرپرست و يا داراي سرپرست بيكار) و ايجاد بهبود محسوس در وضعيت معيشتي آنان. ايجاد تحول در نظام يارانه اي كشور به منظور هدفمند كردن حمايتها و بهره مندي بيشتر گروههاي كم درآمد و متوسط جامعه . تكريم و حمايت خانواده هاي معظم شهدا و ايثارگران به ويژه جانبازان انقلاب اسلامي. طبقه بندي مناطق و نقاط جغرافيايي كشور بر اساس "شاخص درآمد زايي" و برنامه ريزي و هدف گذاري براي بهبود اين شاخص بطور سالانه با تاكيد بر مناطقي كه از درآمد كمتري برخوردارند. حذف همة امتيازاتي كه شرايط ويژه اي را براي گروههايي ايجاد كرده است به نحوي كه براي همه مردم فرصتهاي برابر فراهم شود. توسعه آموزشهاي كاردانش و فني و حرفه اي رسمي و غيررسمي با هدف توانمندسازي شهروندان، افزايش رشد اقتصادي، كاهش بيكاري و رشد بهره وري كل و افزايش درآمد جمعيت فعال كشور. جوانان: سرماية ارزشمند كشور و حلقة اتصال به آيندة پراميد يكي از ويژگيهاي جامعة ايران در شرايط حاضر، جواني آن است. جوانان به عنوان بخش ارزشمندي از سرمايه اجتماعي، مظهر شادابي، تحرك، اميد به آينده، پويايي هويت و تلاش و كوشش اند. اگر شرايط به گونه اي شود كه غبار يأس و پژمردگي بر چهرة جوانان بنشيند، روح از كالبد جامعه پركشيده و نشاط از اجتماع رخت مي بندد. جوان به هويت نيازمند است تا با گذشته ارتباط سازنده برقرار سازد و به اميد احتياج دارد تا به فردا دل ببندد و براي آن تلاش كند. جوان ايراني را كه ميل به پيشرفت و ترقي خواهي از خصوصيات بارز اوست، نمي توان در محدوده اي بسته قرار داد و از او انتظار تحرك داشت. حوزه هاي عملكرد جوان در عرصه هاي مختلف سياسي، اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي نيازمند برخورداري از تحرك و آزادي عمل است. اگرچه سياستهاي اعمال شده در كل جامعه - در صورتي كه به نحو مطلوب و مناسب طراحي و اجرا گردد - همة جامعه از جمله جوانان را منتفع خواهد ساخت، لكن بنا به دلايلي كه ذكر شد، ضرورت طراحي سياستهايي با هدف مخاطب مشخص دختران و پسران جوان اجتناب ناپذير است : تقويت روحية مشاركت و عشق به زندگي و ايجاد انگيزة تلاش براي ايفاي نقش مؤثر اجتماعي و فراهم ساختن بستر لازم براي مسئوليت پذيري بيشتر جوانان. تامين آزادي و ايجاد امنيت براي شكوفايي استعدادها و بروز خلاقيتهاي جوانان و كاستن از دخالت دولت در حوزه زندگي خصوصي آنان و تقويت روحيه احترام به قانون و هنجارهاي اجتماعي در ايشان. رفع موانع وايجاد تسهيلات براي شكل گيري سازمانهاي غير دولتي جوانان براي توسعه مشاركتهاي ايشان در امور كشور ايجاد فضاي پرشور و نشاط وتوسعه و تعميم زمينه ها و امكانات تفريح و گذران اوقات فراغت توام با آزادي و شادابي حل مشكل بيكاري بگونه اي كه اميد يافتن شغل مناسب در ميان جوانان افزايش يابد. ايجاد بستر براي رشد انديشه و دانش و مهارت دانشجويان به عنوان مديران و كارشناسان آينده كشور. توسعه و تعميم آموزشهاي عمومي، تكميلي، عالي و مهارتي به منظور توانمند ساختن گروههاي مختلف جوانان. ايجاد و توسعه " كانون هاي جوانان " در نقاط مختلف كشور براي فعاليتهاي فرهنگي ، اجتماعي ، هنري، مهارتي و حمايت از خلاقيتها و نوآوريهاي جوانان. اصلاح رويكردهاي موجود در حوزه نظام وظيفه، كنكور دانشگاهها، كاريابي، اخذ تسهيلات براي ازدواج و اشتغال و حمايت از فعاليتهاي علمي و اجتماعي جوانان به منظور استفاده بهينه از سرمايه جواني. زنان : افزايش مشاركت و توسعه مسئوليت پذيري آنچه در ساير محورهاي مورد بحث در اين برنامه آمده است، در تمام زمينه ها،هم شامل مردان مي شود و هم شامل زنان . اما در اينجا تاكيد مي كنم كه عقب ماندگي سالهايي به قدمت تشكيل جوامع كنوني بشري را بايد در طي سالهايي كوتاه جبران كنيم . زندگي امروزي هم در مقياس جامعه و هم در سطح خانواده ، نيازمند مشاركت موثر زنان است . در سطح كلان زنان ايراني ثابت كرده اند كه در زندگي شغلي از حس مسئوليت پذيري و وجدان كاري بالايي برخوردارند و اتكاء به آنان در بسياري از موارد منجر به بهره وري و كارآمدي خواهد شد. حضور زنان در عرصه هاي آموزش،بهداشت ، درمان و ساير فعاليتهاي اقتصادي و اجتماعي همواره قرين با توفيق بوده است . در مقياس خانواده نيز زنان با تلفيق آگاهي و عاطفه، در تربيت فرزندان نقش موثرتري دارند. لذا دولت بايد زمينه هاي حضور زنان را در تمامي ميدانهايي كه مردان حضوردارند، فراهم سازد و درعين حال مراقبت كند كه شان و سلامت مادران به عنوان حافظان كيان خانواده، پاس داشته شود و تبعيض هاي نارواي جنسيتي محوگردد. براين اساس راهبردهاي زير تعقيب خواهدشد. اصلاح، تكميل و تطبيق قوانين و مقررات عمومي متناسب با نيازها و مقتضيات جديد در حوزه حقوق و تكاليف زنان و تقويت ضمانت اجرائي قوانين خاص زنان. تقويت و تحكيم بنيان خانواده و اصلاح و ارتقاء روابط و مناسبات درون خانواده با تاكيد بر حقوق زنان و نقش و جايگاه ايشان ايجاد تناسب ميان بازار اشتغال و توانايي ها، مهارتها و دانش زنان و مشاركت بخشيدن به زنان در حوزه كار و توليد و كارآفريني. ارتقاء سطح مشاركت زنان در عرصه هاي مديريتي و تصميم گيري ملي. صيانت از زنان در برابر آسيب ها و تهديدات و ايجاد امنيت اجتماعي براي حضور زنان در عرصه هاي زندگي اجتماعي و اصلاح مقررات مربوط به برخورد با جرائم وبزه در حوزه زنان . فراهم آوردن شرايط لازم جهت حضور شايسته زنان ايراني در مجامع بين المللي و منطقه اي. توجه ويژه به نيازها و خواسته ها ي دختران جوان در زمينه هاي ورزش، آموزش، اشتغال، اوقات فراغت و تفريح و افزايش سهم ايشان در بهره مندي از امكانات مربوط . حمايت از برنامه هاي آموزشهاي تخصصي و حرفه اي و كارآفريني خاص بانوان. اجراي برنامه هاي خاص حمايتي براي بهبود معيشت و ارتقاء سلامت مادران و كودكان . محيط زيست و منابع طبيعي : تقويت و توسعة قابليتهاي طبيعي كشور پايداري و استمرار توسعه در هر كشور منوط به فراهم بودن منابع طبيعي و سلامت محيط زيست در آن كشور است. موضوع منابع طبيعي و محيط زيست امروز اهميتي بين المللي پيدا كرده است و شاخص هاي مرتبط با آن مورد پايش جهاني قرار مي گيرد. ايران به عنوان كشوري با برخورداري از منابع غني طبيعي و تنوع آب و هوايي و اقليمي بسيار با تهديداتي جدي در اين زمينه مواجه است. پيشروي كوير و شنزارها، افزايش آسيب پذيري در مقابل جاري شدن سيل، سرعت روزافزون رشد شهرها و مشكلات ناشي از ضعف سيستم فاضلاب و در معرض آسيب قرار گرفتن آب هاي زيرزميني و بالاخره مشكل آلودگي هوا در شهرهاي بزرگ و در معرض خطر قرار گرفتن سلامت شهروندان از جمله موارد قابل ذكر در اين زمينه است كه اعمال راهبردهاي زير را ضروري مي سازد. اجراي برنامه ساماندهي سواحل درياها و پيگيري توسعه امكانات و كاهش آلودگي مناطق ساحلي خليج فارس و درياي خزر با رويكرد بهره مندي بيشتر مردم از جزاير و سواحل كشور. كاهش آسيب پذيري كشور در برابر پيشروي شنزارها و كوير و استفاده از منابع بين المللي در اجراي برنامه هاي مربوط. تدوين و اجراي برنامه جامع جلوگيري از آلودگي محيط زيست ( هوا،آب ، زمين) ايجاد محيطي مناسب تر براي زندگي شهروندان از طريق توجه به زيباسازي محيط، رفع آلودگي ها و تسهيل دسترسي به خدمات شهري. احياء محيط زيست، آبخيزهاي حاشية رودخانه ها و تالابها. توجه جدي به حفظ و توسعه جنگلها و مراتع. سامان بخشيدن به امر فاضلابهاي شهري و صنعتي. بهبود كيفيت توليد فرآورده هاي نفتي و تداوم برنامه افزايش كيفيت توليد خودروها و به نتيجه رساندن طرحهاي جايگزيني خودروهاي فرسوده و جايگزيني گاز و ساير سوختهاي غيرآلوده. انتهاي پيام