/گزارش كامل سفر متكي به تركيه/ -رايزني در خصوص مسايل هستهيي -بررسي مهمترين مسايل منطقهيي و بينالمللي -ابراز اميدواري نسبت به جهش در روابط تهران - آنكارا
وزير امور خارجهي كشورمان روز چهارشنبه براي انجام ديداري رسمي در چارچوب سياستهاي دولت جديد جمهوري اسلامي ايران، به تركيه عازم شد و نسبت به گسترش روابط دو كشور ابراز اميدواري كرد. به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، منوچهر متكي، وزير امور خارجهي كشورمان پس از ورود به تركيه و استقبال رسمي از وي، به مذاكره و گفتوگو با مسوولان اين كشور در خصوص مهمترين مباحث مورد علاقهي تهران و آنكارا پرداخت. آنچه در پي ميآيد مشروح گزارشهاي مربوط به سفر وي با مقامات جديد و پيشين تركيه است. رايزنيهاي گسترده ميان وزيران خارجهي ايران و تركيه بعدازظهر روز پنجشنبه منوچهر متكي و عبدالله گل، وزراي خارجه جمهوري اسلامي ايران و تركيه، آخرين تحولات روابط دو جانبه، مسايل منطقهيي و بينالمللي را مورد بحث و تبادل نظر قرار دادند. در اين ديدار متكي با اشاره به جايگاه دو كشور اظهار داشت طي ساليان گذشته مرزهاي دو كشور مرزهاي دوستي بوده است تمامي قرائن نشانگر وجود پيوندهاي دوستانه بين دو كشور است و ظرفيتهاي دو كشور براي ارتقاء مناسبات فراوان است و ما بايد اين ظرفيتها را براي صلح و امنيت منطقه به كار گيريم. وزير امور خارجهي كشورمان افزود: پيام ما در دورهي جديد دولت جمهوري اسلامي ايران، پيام دوستي و ارتقاي مناسبات همه جانبه با تركيه است، رايزنيهاي مستمر دو كشور ميتواند سطح مناسبات را در موقعيت مطلوب خويش ارتقاء بخشد. وي ضمن تشريح ظرفيتهاي جاري مناسبات اقتصادي گفت: سطح فعلي تراز تجاري 4/5 ميليارد دلار بوده كه اين ميزان به 5 ميليارد دلار در پايان سال جاري افزايش مي ايبد شركتهاي ايراني و ترك امكانات خوبي براي سرمايهگذاري مشترك، در زمينههاي انرژي به ويژه پروژه گاز دارند. در زمينه پروژه گاز جلساتي با مقامات و موسسات ذيربط با دستور رياست جمهوري اسلامي ايران آغاز شده است و ما اميدواريم نتايج عملي آن متبلور گردد. متكي مرزهاي مشترك دو كشور را مرزهاي امنيت قلمداد كرد و اظهار داشت: رايزنيها و تبادل نظر مقامات دو كشور ميتواند در تقويت صلح و امنيت منطقه موثر باشد. پارلمانها و رسانههاي دو كشور در تقويت مناسبات دو كشور همواره نقش راهبردي داشته و دارند و ما اميدواريم تبادل هياتهاي مختلف زمينههاي ارتقاء روابط را فراهم سازد. وزير امورخارجهي كشورمان روابط خارجي كشورها را مجموعهاي متحد و يكپارچه دانست و تصريح كرد: جنبههاي متنوع همكاريها در بخشهاي اقتصادي، تجاري، كنسولي، امنيتي، فرهنگي و سياسي يك مجموعه واحد و متكامل است و اراده جدي مقامات جمهوري اسلامي ايران بر تقويت همه جانبه اين روابط است. وي با تشريح تحولات منطقه و عراق گفت: ما اعتقاد داريم روند سياسي عراق با مشاركت تمامي اقشار و طوايف ميتـواند ساختارهاي بنيادين آيندهي عراق را شكل دهد، نگرش جمهوري اسلامي ايران به عراق مبتني بر گرايش به يك طائفه نبوده و مشاركت تمامي گروهها و طوايف در روند سياسي تضمين كنندهي حاكميت ملي عراق است. متكي با تبيين مواضع جمهوري اسلامي ايران در خصوص فعاليتهاي صلحآميز هستهيي، خاطرنشان كرد: راهبرد جمهوري اسلامي ايران در پروژهي اتمي، رويهي همكاري، شفافيت، آمادگي براي گفتو گو در چارچوب حق برخورداري از فنآوري صلحآميز در خاك جمهوري اسلامي ايران، علي رغم قطعنامهي ماه سپتامبر شوراي حكام كه با اغراض سياسي همراه بوده و همچنين پيگيري معادلهي متوازن اجراي تكاليف در كنار تامين حقوق خويش به طور همزمان ميباشد. وزير امور خارجهي كشورمان با تشريح خطرات زرادخانه اتمي رژيم صهيونيستي بر منطقه اظهار داشت: ما در فلسطين علاوه بر تجاوزات جاري نسبت به مردم فلسطين، شاهد زرادخانههاي اتمي اسراييل هستيم كه با تخطي از كليهي مقررات بينالملي، امنيت منطقه را با تهديد جدي مواجه كرده است. وي همچنين در خصوص تحولات اتحاديهي اروپا و پيامدهاي پيوستن تركيه به آن، مسايل افغانستان، مسايل حقوق بشر، اجلاس آتي سازمان كنفرانس اسلامي و تجديد ساختار آن و دستور كار اين اجلاس در مكه و ساير مسايل مطروحه در دستور كار و رايزنيهاي مشترك جمهوري اسلامي ايران و تركيه را مطرح و آخرين مواضع جمهوري اسلامي ايران را در خصوص اين مسايل تبيين كردند. عبدالله گل، وزير امور خارجهي تركيه نيز در اين ديدار با اشاره به روابط تاريخي دو كشور اظهار داشت: دو كشور مهم منطقه (ايران و تركيه) همواره ودر گذشته روابط خوبي با يكديگر د اشته است، شناخت جناب وزير امور خارجه كه سابقه سفارت در تركيه داشته براي ارتقاي روابط گرانقدر است، تركيه به توسعهي روابط با جمهوري اسلامي ايران اهتمام خاصي دارد و براي آن اهميت زيادي قايل است. وزير امور خارجهي تركيه با تشريح نقش رايزنيهاي مقامات دو كشور خاطرنشان كرد: ما از تبادل رايزنيهاي مقامات دو كشور در تمامي سطوح استقبال ميكنيم، نقش تجار و سرمايهگذاران تركيه در تقويت مناسبات بسيار مهم است سرمايهگذاران تركيه در روسيه، خاورميانه، طرحها و پروژههاي بزرگي در اختيار دارند و گسترش تجارت و سرمايهگذاري تامينكننده ثبات و امنيت براي دو كشور را به همراه خواهد داشت. عبداله گل حجم واردات نفت و گاز تركيه از ايران 3 ميليارد دلار خواند و اظهار داشت: وظايف مقامات سياسي دو كشور افزايش حجم مناسبات دو كشور است و ما اين روند را تشويق ميكنيم و اميدواريم عوارض به وجود آمده در سرمايهگذاريها با تدبير، حل و فصل گردد. وي همچنين آمادگي مقامات وزرات نفت تركيه براي رايزنيهاي بيشتر با همتايان ايرانيشان را اعلام كرد. وزير امور خارجهي تركيه با همچنين در اين ديدار با اشاره به ديگر ظرفيتهاي اقتصادي تركيه اظهار داشت: ما در زمينهي سدسازي، تجهيزات و امكانات خوبي براي همكاري و مشاركت در طرحهاي سدسازي ايران داريم. وزير امورخارجهي تركيه در خصوص آخرين تحولات عراق افزود: آثار تحولات منطقه بر همسايگان، امري بديهي است و برگزاري مستمر اجلاس وزراي خارجهي همسايگان عراق از جمله اجلاس آتي در تهران به منظور رايزنيهاي هر چه بيشتر با هدف كمك به عراق سازنده و مفيد است. عبدالله گل با اشاره به موضع تركيه در خصوص حمايت از حق برخورداري فنآوري صلحآميز هستهيي كشورمان، اظهار داشت: ما اميدواريم مسايل پروندهي اتمي ايران در چارچوب آژانس بينالمللي انرژي اتمي حل و فصل گردد. وي در خصوص جايگاه و اهداف تركيه در پيوستن به اتحاديهي اروپا و آثار آن در توسعهي همكاريها با كشورهاي اسلامي تصريح كرد: پيوستن تركيه به اتحاديهي اروپا، از ارزش روابط تركيه با ديگر كشورها نخواهد كاست؛ ضمن آنكه تركيه با برخورداري از غنا و توانايي ذاتي، همواره نگاه خاص به روابط خود با كشورهاي اسلامي دارد و اجلاس آتي كنفرانس اسلامي در ارتقاي همكاري فيمابين بسيار حايز اهميت است. وزير امورخارجهي تركيه با ابراز همدردي نسبت به زلزلهي قشم، از مساعدت دولت جمهوري اسلامي ايران در كمك رساني و اعطاي مجوز به هواپيماي تركيه براي ارسال كمكهاي مردم تركيه به زلزلهزدگان پاكستان تشكر و قدرداني كرد. كنفرانس مشترك خبري متكي و گل منوچهر متكي اظهار داشت كه گفتوگوهاي هستهيي ايران با سه كشور اتحاديهي اروپا ظرف دو هفتهي آينده از سر گرفته ميشود. به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) به نقل از خبرگزاري آسوشيتدپرس، منوچهر متكي، وزير امور خارجهي ايران كه روز چهارشنبه به تركيه سفر كرده است، پس از ديدار با عبدالله گل، همتاي ترك خود در كنفرانس خبري مشترك با وي در خصوص مذاكرات هستهيي ايران با اروپا اظهار داشت: گفتوگوهاي مقدماتي ظرف دو هفتهي آينده آغاز خواهد شد. وي ادامه داد: مقامات عاليرتبهي ايران و اروپا در خصوص دستور كار گفتوگو خواهند كرد و سپس مذاكرات در سطح وزرا آغاز خواهد شد. متكي با شايعه خواندن گزارش مربوط به تماس زلماي خليلزاد، سفير آمريكا در عراق با مقامات ايراني گفت: مذاكره با آمريكا در دستور كار ما نيست. وزير امور خارجهي ايران گفت كه تهران دربارهي فعاليتهاي هستهيي رژيم صهيونيستي نگرانيهايي دارد. وي كه اظهاراتش را به واسطهي مترجم به خبرنگاران منتقل ميكرد، در خصوص اوضاع عراق اظهار داشت كه ايران معتقد است نيروهاي آمريكايي و ديگر كشورها بايد پس از تقويت ساختارهاي سياسي عراق، از اين كشور عقبنشيني كنند. وي گفت: ملت عراق آيندهشان را مشخص خواهند كرد و نيروهاي خارجي قادر خواهند بود، در پايان اين روند عقبنشيني كنند و در غير اين صورت تروريسم و بيثباتي ادامه خواهد يافت. متكي افزود: ما از كساني هستيم كه گزينهي اول را انتخاب ميكنيم. خبرگزاري شينهوا نيز گزارش داد، وزيران امور خارجهي ايران و تركيه بر موضع مشتركشان در مبارزه عليه تروريسم تاكيد كردند. گل در كنفرانس خبري مشترك با متكي گفت، در مذاكرات با وي در خصوص همكاري در مسايل امنيتي گفتوگو كرده است و نيز دو طرف بر لزوم انجام اقدامات مشترك براي مبارزه با تروريسم تاكيد كردهاند. وزير امور خارجهي تركيه اظهار كرد كه ايران و تركيه هر دو براي مسالهي مبارزه با تروريسم اهميت قايلاند و بخشهاي مربوطه در هر دو كشور تماسهاي لازم در خصوص اين مساله را حفظ خواهند كرد. وي عنوان كرد: ايران ازجمله كشورهايي است كه حزب كارگران كرد (پ.ك.ك) را سازماني تروريستي ميداند. براساس اين گزارش، متكي نيز گفت كه براي رساندن پيام دولت جديد ايران مبني بر تقويت توسعهي روابط ميان دو كشور به تركيه سفر كرده است. ديدار وزير خارجه كشورمان با رييس جمهور سابق تركيه وزير امور خارجهي كشورمان همچنين طي سفرش به تركيه روز گذشته (پنجشنبه) در آنكارا با سليمان دميرل، رييس جمهور سابق تركيه ديدار و گفتگو كرد. متكي در اين ديدار با اشاره به علايق بين جمهوري اسلامي ايران و تركيه اظهار داشت: آقاي سليمان دميرل سهم مهمي در برقراري مناسبات بين ايران و تركيه داشته و روابط سياسي، اقتصادي و فرهنگي خوب ايران و تركيه تاثير به سزايي بر برقراري صلح و امنيت در منطقه گذاشته است. وي افزود: رايزني با شخصيتها سياسي ارزشمند تركيه ميتواند سهم مهمي در تقويت بنيادهاي مناسبات دو كشور داشته باشد. وزير امور خارجهي كشورمان با تعيين اهميت روابط دو كشور گفت: روابط تهران و آنكارا به لحاظ حق همسايگي، منافع مشترك و نگرانيهاي پيراموني همواره از جايگاه خاصي برخوردار بوده و تمامي بخشهاي روابط ميبايست همواره در وضعيت فعال و در حال پيشرفت باشند. متكي در اين ديدار ضمن تشريح تحولات عراق گفت: نگرش جمهوري اسلامي ايران نسبت به تحولات عراق مبتني بر طائفهگرايي نيست، بلكه رويكرد جمهوري اسلامي ايران حمايت از روند سياسي و به عهده گرفتن زمام امور عراق توسط مردم عراق بوده و اين امر زمينهي خروج نيروهاي خارجي را از خاك اين كشور فراهم خواهد كرد. وزير امور خارجهي كشورمان با تاكيد بر اينكه تحولات و بحرانهاي جهان امروز، جهاني شدهاند، اظهار داشت: در خصوص جهاني شدن بايد از اين رويكرد كه رويهي يكجانبه گرايي امروز جز تشديد بحرانها نتيجهاي ندارد و راهحل مسايل جهاني مشاركت عادلانه تمام عاضاي جامعه جهاني است، در دستور كار قرار گيرد. سليمان دميرل نيز در ديدار با وزير امورخارجهي كشورمان، با اشاره به جايگاه روابط تركيه و ايران اظهار داشت: ما خرسنديم كه روابط دو كشور در حال گسترش است و تحولات جهاني، تحولات كشورها و مسايل حاشيهيي نتوانست آن را متاثر سازد. وي افزود: ما دلايل زيادي براي روابط خوب بين دو كشور داريم، تركيه و ايران دو دولت بزرگ منطقه هستند، مردم دو كشور برادر بوده و سود و زيان مردم دو كشور نيز آثاري متقابل بر همديگر دارند، ما خواستار صلح و رفاه براي مردم ايران هستيم و بر اين باوريم كه مسايل منفي بين دو كشور وجود ندارد. رييس جمهور سابق تركيه همچنين گفت: تحولات منطقه شامل تحولات عراق، افغانستان و فلسطين بر تمام منطقه تاثر خواهد داشت و كشورهاي منطقه نيز بايد با رايزني نسبت به آنها تدبير كنند و راههاي كمك به آن و حل بحرانها را بررسي نمايند، تجزيه يك بخش عراق، نميتواند كمك به ثبات و امنيت منطقه كند و اين امر موجب نگراني تمام منطقه است. وي افزود: بحران خروج آمريكا از عراق در داخل جامعهي آمريكا موجب تحقير و ناتواني آمريكا شده و حساسيت اين امر در نزد افكار عمومي آمريكا و رسانههاي اين كشور به گونهاي است كه دغدغهي اصلي دولتمردان آمريكا شده است. ديدار متكي با اجويت متكي همچنين در ادامهي سفرش به تركيه روز گذشته با بولنت اجويت، نخست وزير اسبق تركيه ديدار و گفتوگو كرد. وزير امور خارجهي كشورمان در اين ديدار با اشاره به روابط دو كشور و رايزنيهايش با مقامات تركيه اظهار داشت: رايزنيها با مقامات تركيه موجب خرسندي بوده و مايهي پيشرفت مناسبات را فراهم خواهد ساخت، تجربيات سياسي شخصيتهاي مجرب تركيه نيز ميتواند در ارتقاي مناسبات تهران - آنكارا نقشي سازنده و موثر داشته باشد. متكي با تبيين علايق تاريخي و پيوندهاي مشترك دو كشور خاطر نشان كرد: مرزهاي ايران و تركيه همواره مرزهاي دوستي و صلح بوده است. دو كشور داراي شركتهاي معتبر و متخصصان فراواني هستند كه ميتوان در چارچوب توسعهي روابط و مناسبات دو جانبه از اين تواناييها بهرهمند شد. وي با تشريح نقش انرژي و پروژهي انتقال گاز ايران به تركيه و منطقه، افزود: ايران از پتانسيلها و ذخاير فراوان گاز برخوردار است، اين ذخاير ميتوانند منافع مشتركي براي ايران و تركيه فراهم سازد. وزير امور خارجهي كشورمان، مواضع جمهوري اسلامي ايران در خصوص تحولات عراق را تشريح كرد و ادامه داد: راه برون رفت از بحران عراق، تكميل پروسهي سياسي و تحقق خواست مردم و تمامي اقشار عراق و واگذاري امور به حاكميت مركزي عراق ميباشد، راهبرد جمهوري اسلامي ايران نيز عدم نگرش به طايفهگرايي و استقبال از مشاركت تمامي طوايف و اقشار در سرنوشت و حمايت از تماميت ارضي عراق ميباشد. بولنت اجويت نيز در اين ديدار با ابراز خرسندي از روابط خوب تهران و آنكارا، گفت: ما خرسنديم كه روابط آنكارا و تهران روند رو به توسعهاي دارد و اين روابط در طول دورههاي گذشته خوب و متين بودهاند، به ويژه اينكه روابط دو كشور در حوزههاي منطقهيي همواره سازنده بوده است. بر اساس افكار بنيانگذاران تركيه، به هر ميزان تركيه در حوزهي منطقهيي بتواند با همسايگان خويش مناسبات خوب و سازنده داشته باشد، دو كشور در حوزههاي جهاني نيز موفقيتهاي بيشتري كسب مينمايند. نخست وزير اسبق تركيه با تبيين سياستهاي دورهي خود در خصوص مناسبات دو كشور اظهار داشت: ما در گذشته روابط تجاريمان را تعميق بخشيديم و مناسبات فرهنگي ما نيز در پرتو علايق و مشتركات تاريخي دو كشور تقويت گرديده است. ديدار با رييس اتحاديهي اتاقهاي مبادلهي كالاي تركيه وزير امور خارجهي كشورمان روز گذشته (پنجشنبه) با رفعت حصار جيك اغلو، رييس اتحاديهي اتاقهاي مبادلهي كالاي تركيه (TOBB) در آنكارا ملاقات كرد. متكي در اين ديدار با اشاره به حجم گستردهي مناسبات دو كشور ايران و تركيه اظهار داشت: حجم گستردهاي از مناسبات دو كشور اقتصادي بوده و منافع ملي دو كشور ايجاب ميكند اين حجم از روابط گسترش يابد. وزير امور خارجه با تبيين چشم انداز راهبردهاي دو كشور در افزايش مناسبات اظهار داشت: ما معتقديم هر چه كه مناسبات و مراودات اقتصادي دو كشور گسترش يابد پيوندهاي دوستي و امنيت و ثبات در دو كشور و منطقه تقويت خواهد شد، ايران و تركيه داراي وزن بالايي در ارتقاي توسعه و صلح منطقه هستند، آقاي احمدي نژاد رييس جمهوري اسلامي ايران اولويت راهبرد خويش را توسعهي همه جانبهي مناسبات با همسايگان قرار داده است. متكي با تشريح ظرفيتهاي اقتصادي دو كشور گفت: نقش رايزنيهاي نزديك و مستر در شناسايي ظرفيتها و موانع آن بسيار مهم بوده و ما اميدواريم در چارچوب راهبردهاي رييس جمهوري اسلامي ايران، بتوانيم گامهاي بلندي در ارتباط با ظرفيتهاي جديد مناسبات اقتصادي دو كشور برداريم، دو كشور ميتوانند مكمل اقتصادي همديگر باشند. وزير امور خارجه نقش حمل و نقل، گمركات و فعال ساختن كميسيون اقتصادي دو كشور را در ارتقاي مراودات تجاري و اقتصادي بسياري مهم و راهبردي دانست و تاكيد كرد: ما اميدواريم در اين سفر بتوانيم تمامي زمينهها، موانع و ظرفيتهاي اقتصادي را شناسايي كرده و برآورد كاملي از گامهاي آتي همكاريها به دست آوريم. سخنراني در جمع اعضاي TOBB از ديگر برنامههاي سفر وزير امور خارجهي كشورمان به تركيه سخنراني در جمع تجار و اعضاي اتحاديهي اتاقهاي مبادلهي كالاي تركيه (TOBB) در آنكارا بود. به گزارش ايسنا، متكي با تشريح پيوندها و ظرفيتهاي دو كشور در اين سخنراني اظهار داشت: روابط دو كشور بسيار مهم بوده و ظرفيت بسيار گسترده همكاريهاي اقتصادي را داريم. حوزه همكاريهاي دو كشور محدود به يك جنبه نميشود، ما در حوزههاي متعدد اقتصادي، بازرگاني، سياسي، امنيتي و فرهنگي همكاريهاي گسترده داريم. پيام رئيس جمهور اسلامي ايران، آقاي احمدينژاد تقويت همه جانبه روابط با همسايگان بويژه با تركيه است. وزير امور خارجه كشورمان وضعيت ظرفيت اقتصادي جاري دو كشور را خوب قلمداد كرد و گفت: سقف مراودات به حد 5 ميليارد دلار رسيده است، ايران و تركيه ميبايست چشمانداز و دورنماي اقتصادي دو كشور را با گذر از پارهاي توقفها در پروژههاي دو كشور، پست سر گذاشته و با تدابير جديد و نگاه به منافع بلندمدت، افقهاي جديد در سرمايهگذاري و مشاركت در پروژهها را شناسايي و طراحي كنند. متكي با اشاره به نقش بانكها، تسهيلات گمركي و مشاركت شركتهاي دو كشور در اجراي پروژه انرژي بويژه نقش انتقال گاز ايران به تركيه اظهار داشت: ما مولفههاي فوق را در ارتقاي رشد مناسبات دو كشور بسيار مهم ميدانيم، ما در اين سفر تمامي جوانب مناسبات را مورد بررسي قرار داده و هفته آينده گزارش آن را به رياست جمهوري اسلامي ايران و هيات دولت جمهوري اسلامي ارائه خواهيم داد و اميدواريم مناسبات دو كشور در مرحله جديد وارد فرآيند نويني از ظرفيتها و جهشها شود. همچنين علي عثمان اولوسوي رئيس شوراي تجاري تركيه و ايران نيز در اين جلسه نقش تجارت را در راستاي مناسبات دو كشور بسيار مهم دانست و افزود: نقش بانكها و اعطاي تسهيلات بيشتر به تجار، كاميونداران تركيه و مشاركت در پروژههاي صنعتي از جمله زمينههاي همكاريهاي دو كشور ميباشد كه اميدوارم در پرتو راهبردهاي رئيسجمهور جديد ايران بتوانيم شاهد شكوفايي هر چه بيشتر مراودات تجاري دو كشور باشيم. رئيس شوراي تجاري تركيه و ايران با تشريح ظرفيتهاي اقتصادي تركيه ابراز اميدواري كرد تركيه بتواند در پرتو تحولات جديد، در راه اروپايي شدن تركيه و رشد بخش خصوصي، زمينههاي مشترك همكاريها با جمهوري اسلامي ايران را تعميق بخشد. سپس نمايندگان بخشهاي مختلف تجاري تركيه در زمينههاي مسكنسازي، كاميونداري، پيمانكاران تركيه در بازسازي بم، قطعه سازي هواپيما، سرمايهگذاري در امر خودرو، امور بانك و فاينانس سوالات خود را مطرح و توضيحاتي ارائه دادند. وزير امور خارجه كشورمان در پاسخ با اشاره به نگرش و راهبرد ايران به تركيه اظهار داشت: ما قدرت توسعه و پيشرفت تركيه را قدرت و توسعه ايران قلمداد ميكنيم. ما روابط ايران و تركيه را الگو و نمونه خوبي براي تجارت و اقتصاد منطقه قلمداد ميكنيم و اميدواريم اين روند روزبهروز در چارچوب منافع مشترك و رعايت مقررات گسترش يابد. ديدار وزير خارجهي ايران با نجمالدين اربكان منوچهر متكي در ادامه سفر خود به آنكارا روز گذشته(پنجشنبه) با نجمالدين اربكان، نخست وزير اسبق تركيه ديدار و گفتگو كرد. به گزارش ايسنا، وزير امور خارجه كشورمان با اشاره به مذاكرات سازنده خويش با مقامات عالي رتبه تركيه اظهار داشت: مذاكرات سازندهاي با معاون نخست وزير و وزير امور خارجهي تركيه داشتيم و تمامي رايزنيها در جهت تقويت مناسبات با تركيه بوده است. ايران و تركيه دو كشور مهم هستند و مشورتهاي سياسي و مستمر دو كشور در كاهش بحرانهاي منطقه و كمك به صلح و امنيت منطقه بسيار موثر است. وي همچنين افزود: با توجه به فوت همسر جنابعالي، ايجاب ميكرد ما براي تسليت و اعلام همدردي به ديدار جنابعالي بياييم و پيام تسليت خود را اعلام داريم. متكي با تبيين ظرفيتهاي اقتصادي و تجاري دو كشور اظهار داشت: تواناييها و ظرفيتهاي دو كشور به مراتب بيش از سطح موجود است، ما اميدواريم از طريق تقويت رايزنيها و شناسايي ظرفيتهاي جديد بتوانيم در سالهاي آتي قدمهاي بزرگي در جهت تقويت همكاريها و اجراي پروژههاي مشترك فيمابين برداريم. وزير امور خارجه كشورمان در خصوص تحولات عراق تصريح كرد: رويكردهاي غلط و به دور از واقعيتهاي عراق توسط آمريكا موجب تشديد بحران ناامني شده و عوارض و بازتاب آن افكار عمومي آمريكا را به شدت متاثر ساخته است. به نظر ما حل بحران از طريق تداوم پروسه سياسي و واگذاري امور عراق به مردم آن قابل تحقق است. نجمالدين اربكان نيز در اين ديدار با اشاره به سوابق مثبت متكي در تركيه به عنوان سفير جمهوري اسلامي ايران اظهار داشت كه متكي در مقطع ماموريت سفارت خويش خدمات شايان توجهي در جهت توسعه مناسبات دو كشور انجام داده است. نخست وزير اسبق تركيه گسترش روابط دو كشور را آرزوهاي پايدار دو ملت تركيه و ايران قلمداد كرد و اضافه نمود ما خرسنديم اين روند در دوره جديد با توجه به تجربيات اقاي متكي وارد مرحله نويني گردد. اربكان وضعيت جاري عراق را نگران كننده قلمداد كرد و نقش همسايگان عراق در مساعدت به عراق را مهم توصيف نمود. گفتوگو با شبكهي تلويزيوني تركيه منوچهر متكي تاكيد كرد، ايران با سلاح هستهيي مخالف است و ميخواهد حقاش براي استفادهي صلحآميز از فنآوري هستهيي را از طريق مذاكرات طلب كند. به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) به نقل از پايگاه اينترنتي تلويزيون ان.تي.وي، منوچهر متكي، وزير امور خارجهي ايران در گفتوگو با اين شبكهي تلويزيوني تركيه در روز چهارشنبه و پيش از ديدار با عبدالله گل، همتاي ترك خود اظهار داشت: ايران با توليد هرگونه سلاحهاي هستهيي مخالف است. وي افزود: ما به طلب كردن حقوقمان از طريق مذاكرات و توافقات فكر ميكنيم. متكي تاكيد كرد: ما هيچ گرايشي براي حركت به سوي سلاحهاي هستهيي نداريم و اين حق ماست كه از انرژي هستهيي بهرهمند باشيم. وي با تاكيد بر پايبندي ايران به معاهدهي منع گسترش سلاحهاي هستهيي گفت: جمهوري اسلامي ايران براي شفافسازي در فعاليتهاي خود تاكنون به بيش از 1400 نفر از بازرسان آژانس بينالمللي انرژي اتمي اجازه داده است از سايتهاي هستهاياش بازرسي كنند. وزير امور خارجهي ايران در خصوص تحولات عراق، ضمن حمايت از روند سياسي و برقراري حكومت بر اساس آراي ملت عراق اظهار داشت: امروز همهي اقوام عراقي در تصميمگيريهاي اين كشور مشاركت دارند و اين زمينهاي است براي تشكيل حكومت مردمي و خروج نيروهاي بيگانه از عراق. وي همچنين روابط ايران - تركيه را در حل مسايل منطقهيي مهم و تاثيرگذار دانست. متكي دربارهي گزارشهاي مربوط به تمايل آمريكا براي برقراري ارتباط با ايران دربارهي عراق گفت كه مذاكره با آمريكا در دستور كار دولت ايران نيست و طرح اين مسايل به علت اختلافات حاكم بر دولت آمريكاست. وزير امور خارجهي ايران همچنين در بخش ديگري از سخنانش گفت: دولت جديد ايران گفتمان عدالت را اساس روابط خارجياش قرار داده و با اين ديدگاه مسايل منطقهيي را مد نظر قرار ميدهد. متكي همچنين اظهار داشت: كشورهاي خاورميانهيي نسبت به كلاهكهاي هستهيي رژيم صهيونيستي در سرزمينهاي فلسطيني نگراني دارند. انتهاي پيام