*بررسي عملكرد مطبوعات و صفحات دفاع مقدس روزنامه‌ها* دكتر مسعودي: نبود نوآوري ضعف اساسي است،به بهره‌مندي از نسل جوان و نسل جنگ نياز دارند،بايد حمايت شوند

استاد ارتباطات دانشگاه علامه طباطبايي در ارزيابي وضعيت كمي و كيفي نشريات و صفحات دفاع مقدس روزنامه‌ها، عملكرد اين صفحات را بسيار ضعيف دانست و گفت:از جمله ضعف‌هاي اساسي اين صفحات، نداشتن نوآوري است، چون هنوز پس از گذشت دو دهه،عناوين استفاده شده تكراري است.

دكتر اميد مسعودي در گفت‌وگو با خبرنگار «فرهنگ و حماسه» خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا) با اشاره به تمايل شديد نويسندگان دفاع مقدس به طرف نوعي نوستالژي در جنگ كه ما را به طرف خاطره‌نويسي و خاطره‌نگاري مي‌كشاند، گفت: ما آن قدر در اين قضيه غرق شده‌ايم كه از هدف اصلي خود كه رسيدن به يك نوع كلاسيك و ماندگاري در جنگ است، وامانده‌ايم.

وي ادامه داد: توقع داريم بعد از گذشت دو دهه، اثرات تكان دهنده‌اي مثل«جنگ و صلح تولستوي» يا «پوست كورتز» اثري كه دفاع از صلح است و چهره كريه جنگ را نشان مي‌دهد، در رسانه‌هاي ما راه پيدا كند.

دكتر مسعودي زمينه مساعد براي رسيدن به اين بسترها را شناسايي استعدادهاي جوان و رسيدن به يك اثر شاخص در اين مقوله عنوان كرد و گفت:برخي اعتقاد دارند ادبيات جنگ را بايد كساني كه در آن فضا حضور داشته‌اند، بنويسند و برخي ديگر مي‌گويند نسل جوان بايد با تكنيك‌هاي نوشتاري خود اين ادبيات را خلق كند، اما ما عقيده داريم بايد تلفيقي از هر دو اعتقاد مبناي انجام اين كار صورت پذيرد.

وي ادامه داد:كسي مي‌تواند از ادبيات دفاع مقدس، بهتر سخن بگويد كه آن سختي‌ها را درك كرده و با گوشت و پوست و جانش آن را لمس كرده باشد.

دكتر مسعودي از جمله مشكلات اين حوزه را در بي‌توجهي نسبت به اين مقوله دانست و پرسيد ما تا به حال چقدر در كتاب‌هاي درسي خود به اين موضوع توجه داشته‌ايم؟ چند موزه داريم؟ و تا به حال چند مسابقه كتابخواني و مقاله‌نويسي درمورد جنگ تحميلي داشته‌ايم؟ در حالي كه مي‌توانيم بسياري از انديشمندان و اديبان مسلمان و حتي خود عراقي‌ها را به عرصه ادبيات دفاع مقدس بكشانيم.

وي با اشاره به صفحات دفاع مقدس روزنامه‌ها اظهار داشت: ما به لحاظ كيفي نياز به يك نوع موج‌آفريني در اين صفحات داريم كه بايد در ادبيات خيلي پررنگ‌تر از سياست باشد.

دكتر مسعودي اظهار تاسف كرد كه علي‌رغم تمام تلاش‌هاي انجام شده،هنوز شاهد نوعي محفل‌گرايي يا همان «گروه‌گرايي» هستيم كه چند نفر آثار خود را چاپ مي‌كنند و از آثار ديگران غافل مي‌مانند و هنوز خيلي از افراد هستند كه علاقه‌اي به چاپ مطالب خود در نشريات ندارند،ولي يادداشت‌هاي بسيار ارزشمندي در اين زمينه وجود دارند كه با يك ويرايش مي‌توان آثار شاهكاري در عرصه دفاع مقدس به دنيا عرضه داشت و متاسفانه هنوز اين مساله مورد غفلت واقع مي‌شود.

وي جايگاه نشريات تخصصي در حوزه دفاع مقدس در كشور را خيلي كوچك دانست و گفت: چون اين حوزه داراي يك فرهنگ با مجموعه‌اي از آداب و رسوم است و فرهنگ هميشه پاسخي است به پرسش‌هاي ما براي زندگي كردن؛ پس ما اين فرهنگ را نه فقط در لحظات بحراني و جنگ، بلكه در لحظات شادماني براي شيرين زندگي كردن مي‌توانيم استفاده كنيم، چرا ما بايد فقط در عرصه‌هاي كلان مثل لحظات بحراني و حوادث طبيعي آن را به كار ببريم.؟

دكتر مسعودي اين فرهنگ را آميخته با يك سرمايه اجتماعي دانست و گفت: نشريات تخصصي خود را خيلي محدود كرده‌اند و نبايد تنها به زمان جنگ توجه داشته باشند، بلكه بايد قبل و بعد از جنگ را هم ببينند و در كنار سرداران جنگ حتي همسايه‌هاي آنان و يا كساني كه از آنها دلخور بوده‌اند را مورد توجه قرار دهند، زيرا برخي از اين فرهنگ در دست آنهاست.

وي بخش وسيعي از فرهنگ دفاع مقدس را همان فرهنگ شهادت دانست و افزود: بايد به چگونه زيستن شهدا نيز توجه داشت و تنها با ساخت چند سريال و نقل خاطره نمي‌توانيم جوابگوي آنها باشيم.

دكتر مسعودي اظهار داشت: صدا و سيما نيز بيشتر از اين مي‌تواند در زمينه دفاع مقدس فعاليت كند.

وي ادامه داد: كار در عرصه دفاع مقدس ستايش برانگيز است و فرهنگ جبهه و دفاع مقدس، فرهنگ ارزشمندي است كه بايد گسترش و ادامه يابد تا هر روز به برخي داشته‌ها و سرمايه‌هاي بهتري در اين زمينه دست يابيم.

دكتر مسعودي عدم توجه به فرهنگ دفاع مقدس چه از طرف مسولاني كه درگير كارهاي روزمره و استراتژيك خود هستند و چه از طرف ديگران كه درگير هر برنامه استراتژيكي و راهبردي و كوتاه مدت و تاكتيكي در سازمانها هستند را معضلي دانست كه بايد در رفع آن كوشيد.

وي در ادامه گفت: در اروپا و غرب، دولت‌ها به نشريات تخصصي حدود 13 مورد به جز كمك‌هاي نهادي ياري مي‌رسانند و اين در حالي است كه ميزان اين حمايت‌ها در ايران در خور توجه نيست و دولت تنها حدود سه يا چهار نوع كمك در اين زمينه ارائه مي‌دهد و علاوه بر سازمان‌هايي مثل بنياد حفظ آثار و نشر ارزش‌هاي دفاع مقدس، هيچ حمايت قابل توجهي در اين زمينه نمي‌شود.

دكترمسعودي با اشاره به لزوم آغاز نهضت جديدي در حوزه دفاع مقدس از دبستان تا دانشگاه گفت: ما بايد نشر اين آثار را از دبستان شروع كنيم و به صورت مقاله‌نويسي و كتابخواني سعي كنيم جهت آن را حتي به سمت مقالات علمي نيز پيش ببريم.

وي با اشاره به وجود خلاء بزرگي كه در دبستان‌ها و دبيرستان‌هاي ما در اين زمينه در حال رشد است، گفت: اين خلاء عدم توجه به كتابخواني و نوشتن مقاله است و تا فرزندانمان با اين مقولات آشنا نشوند، به هيچ وجه نمي‌توانيم اين مقوله را در باور آنها جاي دهيم.

دكترمسعودي افزود: به همان نسبتي كه پتانسيل براي نوشتن مقالات علمي داريم و هيچ‌گاه جز چند ساله اخير از آنها استفاده به جايي نكرده‌ايم، بايد از آن در عرصه فرهنگ و داد و ستد فرهنگي آثار دفاع مقدس استفاده كرده و تبادل نظر كنيم و از طريق تعاملي كه با كشورهاي ديگر هم از لحاظ فرهنگي و هم مذهبي داريم، اين آثار را به دنيا نيز عرضه كنيم.

اين استاد دانشگاه يادآور شد:با ادبيات دفاع مقدس مي‌توانيم شخصيت‌هاي شهداء و امام شهيدان حضرت امام خميني (ره) را بهتر و بيشتر بشناسيم. پس در اين راستا بايد از تحريريه‌هاي قوي وغني برخوردار باشيم كه به خبرگزاري‌هايي كه به مراكز انديشه چون دانشگاه‌ها متصل هستند، وصل شده و يا از سايت‌هاي تخصصي خود دانشگاه‌ها و مدارس كه گرايش به اين سمت دارند، استفاده كرد. همچنين به حمايت از وبلاگ‌هايي پرداخت كه براي نشر ارزش‌هاي دفاع مقدس كمك‌هاي مادي و امكانات مطالعاتي خود را در اختيار افراد قرار مي‌دهند.

دكتر مسعودي ادامه داد:مي‌توانيم با اعزام نويسندگان جنگ به كشورهاي ديگر، با اقدامات آن كشورها براي پاسداشت قهرمانان خود آشنا شده و با استفاده از تجربيات آنها، مطالب جذابي را براي نشريات خود فراهم كنيم.

وي همچنين اظهار داشت:‌علاوه براين كه فرهنگ دفاع مقدس را در هسته اصلي خود كه فرهنگ بسيجي و صلح‌دوستي و دفاع يك مظلوم در برابر ظالمان است،حفظ كنيم،بايد تمامي نوآوري‌هايي را نيز كه در زمانه تلخي با خود همراه داشته‌ايم، معرفي كنيم.

دكتر مسعودي با اشاره به عدم توجه كافي به مديريت فرهنگي گفت: بايد با استفاده از مديريت فرهنگي همراه با فناوري‌هاي نوين چون اينترنت و وبلاگ‌، فرهنگ دفاع مقدس معرفي شود و محتواي نشريات ما نيز پررنگ‌تر و پرمحتواتر باشد.

وي با اشاره به برخي رويكردهاي فرهنگي نامناسبي كه در كشور براي آشنايي نسل جوان با فرهنگ دفاع مقدس به كارگرفته مي‌شود، گفت: ما حتي در معرفي پدران شهيد به فرزندانشان با مشكلاتي مواجه هستيم و تا زماني كه اين مشكلات حل نشود، آنها اين باور را در مورد پدرانشان ندارند.

دكتر مسعودي ادامه داد: فرهنگ دفاع مقدس بايد در رفتار جلوه‌گر باشد،خواسته‌هاي مردم تنها با مطالعه كردن در اين زمينه محقق نمي‌شود، نگاه مردم و خانواده‌هاي شهدا به مسولان است و مسولان نمادهاي همين فرهنگ هستند. وقتي كه اين فرهنگ با همه زيبايي‌ها از اتاق كار تا مسير رفت و آمد و محل زندگي عملا نشان داده مي‌شود، نسل جديد نيز اين فرهنگ را مي‌پذيرد.

وي گفت: امتزاج فرهنگ جنگ و فرهنگ پساجنگ ظرفيتهاي خاص خود را دارد و هدايت فكري و فرهنگ و ادبيات جنگ از مهمترين دستاوردها در اين حوزه هستند كه خود ناشي از دور شدن عملي ما از آن نظريه‌هاي فرهنگي و عملي است.

انتهاي پيام

  • چهارشنبه/ ۲۸ تیر ۱۳۸۵ / ۰۹:۵۴
  • دسته‌بندی: فرهنگ حماسه
  • کد خبر: 8504-10766
  • خبرنگار : 71191