رييس جهاد دانشگاهي با اشاره به مفهوم توسعه در ادبيات امروز كه به موجب آن توسعه علمي، فن‌آورانه، فرهنگي و اجتماعي بايد به طور همزمان در جامعه محقق شود بر ضرورت توجه به نقشه جامع علمي كشور به عنوان مبنايي در تدوين برنامه‌هاي توسعه تاكيد و خاطرنشان كرد: روند پيگيري برنامه‌هاي توسعه كشور نبايد با تدبير يك مجلس يا دولت دچار تغيير شود.

به گزارش خبرنگار علمي خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا) منطقه خراسان، دكتر حميدرضا طيبي در آيين گشايش چهارمين اردوي طريق جاويد كه در دانشگاه فردوسي مشهد برگزار شد، توسعه را رسيدن از وضع موجود به وضع مطلوب دانست و تصريح كرد: در سند چشم‌انداز انقلاب اسلامي، اهداف توسعه‌اي نظام در افق 1404 به وضوح بيان شده است.

وي افزود: توسعه‌ فن‌آورانه و علمي در جوامع غربي بسيار خوب رشد كرده است، ولي آنچه در جوامع آنها به وجود آمده بخشي از ابعاد توسعه است. غربي‌ها در گذشته نسبت به بخش فرهنگي غفلت كرده بودند و اين مسئله موجب شد تا از قدرت علمي خود به طور نابجا و در جهت استعمار كشورها استفاده كنند كه تبعات آن را در اطراف كشور خودمان نيز مي‌بينيم مانند آنچه در عراق و افغانستان اتفاق مي‌افتد.

وي تصريح كرد: اگرچه امام خميني(ره) به بحث توسعه اشاره مستقيم نكرده‌اند اما منظور ايشان را از عباراتي مثل خودباوري، برنامه‌ريزي، آباداني و بازسازي كه بارها در بحث‌هايشان به آن اشاره كرده‌اند، مي‌توان دريافت. امام(ره) در بحث‌هايشان از اين عبارات بسيار استفاده كرده‌اند و مي‌توان استنباط كرد كه منظور ايشان همان توسعه است.

طيبي توسعه‌ مدنظر امام(ره) را داراي چهار حوزه اصلي خواند و معنويت و اخلاق را مهم‌ترين بخش آن دانست.

وي استقلال فكري و علمي جامعه، وحدت كلمه و اتحاد مردم براي توسعه، عدالت و توجه به محرومان را به عنوان ديگر حوزه‎‌هاي توسعه‌ مورد نظر امام خميني(ره) برشمرد و گفت: معنويت و اخلاق به شدت مورد توجه امام(ره) و از ويژگي‌هاي مهم و تاثيرگذار بر توسعه پايدار در كشورهاست. امام خميني(ره) مي‌فرمايند اگر ايمان به خدا و عمل در راه خدا در تمام عرصه‌هاي فعاليت سياسي، اجتماعي، فرهنگي و ساير عرصه‌هاي زندگي بشر باشد، پيچيده‌ترين مشكلات امروزي جهان به آساني حل مي‌شود.

وي در ادامه گفت: نقطه ضعف مباحث توسعه در جهان امروز كه خيلي‌ها خصوصا غرب را متوجه اين اشكال خودشان كرده است، بحث اخلاق و معنويت است. چيزي كه امروز متاسفانه در جوامع خودمان هم شاهد آن هستيم و در حال دور شدن از آن‌ها هستيم. سرمايه‌هاي خوب و انباشته‌مان را گاها از دست مي‌دهيم اما جنبه‌هاي عمده اين معنويت از منظر امام توكل بر خداوند، حفظ ارزش‌ها، خودسازي و جهاد است.

رييس جهاد دانشگاهي با اشاره به استقلال فكري و علمي، اظهار كرد: توسعه فرهنگي، استقلال علمي و فناورانه از نكات بسيار مهم و مورد توجه امام(ره) در بيان علت عدم توسعه‌يافتگي‌هاست و جمله‌اي از ايشان داريم كه مي‌فرمايند "اين وابستگي فكري، عقلي و مغزي به خارج كشور منشا اصلي بدبختي‌هاي ملت‌ها و ملت ماست."

وي تصريح كرد: ما اين روزها پرتقال‌مان را هم از خارج از كشور مي‌آوريم، كشوري كه بايد خود صادركننده همه اين موارد باشد و اين بدان معناست كه ما به استقلال علمي‌مان نپرداختيم و نتوانستيم مشكلاتمان را خودمان حل كنيم.

طيبي در خصوص مباحث پيش آمده‌ اخير در مورد توليد برنج، گفت: مي‌گويند هزينه‌ توليد يك تن برنج در خارج 40 دلار و در ايران بالاي400 دلار است. هر چقدر هم كه مقابله بكنيم باز هم اين محصول راه قاچاق را پيدا مي‌كند و وارد مي‌شود و اين باز هم بدان معناست كه ما نتوانستيم به مشكلات‌مان پرداخته و به طور علمي مسايل‌مان را حل كنيم.

رييس جهاد دانشگاهي اظهار كرد: از لحاظ علمي و استقلال فناورانه كه از موارد مسلم توسعه است محورهاي عمده‌اي در صحبت‌هاي امام خميني(ره) مشهود است كه بحث خودباوري، خوداكتفايي، توسعه فناوري و تكنولوژي نوين و برنامه‌ريزي از اين محورهاست. امام(ره) مي‌فرمايند "در برنامه صنعتي كردن مملكت هرگز چون امروز سراغ مونتاژ نمي‌رويم و نوسازي را به بهترين وجه انجام خواهيم داد" و يا در جاي ديگري مي‌فرمايند "احتياج ما بعد از اين همه عقب‌ماندگي مصنوعي به صنعت‌ كشورهاي خارجي حقيقتي است انكارناپذير اما اين بدان معنا نيست كه ما بايد در سطوح پيشرفته به اين صنايع خارجي وابسته شويم."

وي وحدت كلمه و اتحاد همه مردم براي توسعه را سومين محور توسعه از ديدگاه امام دانست و گفت: اتحاد ملي بين نيروهاي انقلاب از اصول مسلمي است كه بايد به آن توجه كرد و اين عبارت امام كه مي‌فرمايند "همه اقشار ملت از دوست و غير دوست همه بايد با يكديگر همكاري كنند و برادرانه دست به دست هم بدهند تا آنچه براي ما گذاشته شده از سر بسازند"، بيانگر اهميت اين مساله است.

دکتر طيبي دايره ترسيم شده توسط امام براي انقلاب و ياران انقلاب را دايره‌اي بزرگ توصيف كرد و افزود: امام خميني (ره) حتي غير دوست را هم در اتحاد شريك مي‌كرد اما غيردوستي كه اصول نظام ما را مي‌پذيرد و حاضر مي‌شود بر اساس آن در جمهوري اسلامي ايران فعاليت بكند.

وي لازمه‌ توسعه را ارايه برنامه‌هاي دراز مدت دانست و تصريح كرد: شرط اصلي توسعه حضور همه مردم است. ما زماني مي‌توانيم يك توسعه پايدار داشته باشيم كه همه مردم در بحث توسعه شركت كنند و شرايط شكوفا شدن استعدادشان را فراهم ببينند. اگر نتوانستيم اين طور عمل كنيم همين مي‌شود كه الان بر اساس آن پيش مي‌رويم. خوب است متوسط درآمدمان را كه 4500 دلار است و اگر نفت را از آن كسر كنيم مي‌شود 500 دلار با درآمد متوسط كشوري كه 40 هزار دلار درآمد دارد بسنجيم و ببينيم چقدر نتوانسته‌ايم مردم را در شكوفا شدن استعدادهايشان كمك كنيم و از آن‌ها استفاده ببريم.

رييس جهاد دانشگاهي با تاكيد بر اين مساله كه برنامه‌هاي توسعه نبايد با تدبير يك دولت و مجلس عوض شود، گفت: برنامه درازمدت بايد ريخته شود و دولت‌ها تابع آن برنامه باشند. متاسفانه در كشور خودمان اين مسايل را داريم و چون گاهي اوقات يكديگر را قبول نداريم، برنامه‌هاي گذشته را ادامه نمي‌دهيم.

وي يكي از شروط پايداري توسعه را عدالت دانست و افزود: چهارمين برنامه، مبحث عدالت و توجه به محرومين است. اگر شاخص‌هاي توسعه مانند درآمد متوسط افزايش پيدا كند اما در كنار آن قله‌هاي ثروت و دره‌هاي فقر را داشته باشيم اين به معناي بي‌عدالتي است و آن توسعه قطعا پايدار نخواهد بود. وقتي صحبت از عدالت مي‌شود ارتقاي وضعيت براي همه مردم و توجه به محرومان است. امام(ره) هميشه بر اجراي عدالت تاكيد داشته و مي‌فرمودند "خدا نياورد روزي را كه سياست ما و سياست مسوولين كشور ما پشت كردن به دفاع از محرومين و رو آوردن به حمايت از سرمايه‌دارها باشد."

وي گفت: ادبيات امام اگر چه ادبياتي مربوط به قبل و بعد از انقلاب و دوران جنگ است، اما ادبياتي است كه ما امروز براي توسعه كشور به آن نياز داريم.

طيبي، روال عادي توسعه در كشور را اين‌گونه تشريح كرد كه آرمان‌ها بايد در قالب سند چشم انداز صنعت و نقشه‌هاي توسعه علمي، فرهنگي، اجتماعي و غيره تهيه شود و بعد برنامه توسعه پنج ساله تدوين و بعد تدوين قوانين موردنياز صورت گيرد.

وي گفت: آنچه در كشور ما اتفاق افتاد و بايد در قالب مطالبه، خواستار اصلاح هر چه سريعتر روند آن شويم اين است كه ما سه برنامه توسعه اجرا كرديم بدون اينكه چشم‌اندازي از آن داشته باشيم، بدون اينكه نقشه جامع علمي آن را داشته باشيم و نتيجه آن اين شد كه ده‌ها صنعت مختلف را تكراري آورديم بدون اينكه صاحب دانش بشويم، براي اينكه برنامه نداشتيم و براي اينكه به صاحب دانش شدن اهميت نمي‌دانيم. در حال حاضر نيز وضع تقريبا مشابه است هنوز نقشه جامع علمي كشور تدوين نشده ولي برنامه پنجم توسعه در حال ارايه به مجلس است.

وي در ادامه گفت: آنچه اتفاق افتاد دو دليل داشت كه يكي عدم توسعه سياسي بود، وقتي هم‌يكديگر را قبول نداشته باشيم برنامه‌هاي يكديگر را نيز قبول نداريم. دليل دوم عدم اعتقاد به ارزش توسعه علمي و فناورانه بود.

رييس جهاد دانشگاهي خاطرنشان كرد: مردم نيز بايد در جامعه يك سري واقعيات را بپذيرند. مردم نبايد توقع داشته باشند كه رييس جمهورشان وقتي مسووليتي را به عهده مي‌گيرد در مدت چهار سال كارهايي انجام دهد كه همه به چشم ببينند. اگر بنا باشد به اين صورت پيش برود بايد حتما به سراغ راه‌هايي كه منتهي به خارج از كشور مي‌شود رفت و همه چيز را از خارج از كشور وارد كرد تا مردم ببيند يا بايد به سراغ راه‌هايي رفت كه براي كشور راه‌هاي اساسي و زيرساختي نيستند.

طيبي در پايان ضمن اشاره به دستور تهيه نقشه فرهنگي كشور توسط رهبر معظم انقلاب، اجراي صحيح اين دو نقشه جامع علمي و فرهنگي و مبنا قرار دادن اين دو براي تهيه برنامه‌هاي توسعه بعدي را شرط رسيدن به اهداف مد نظر حضرت امام خميني(ره) و مقام معظم رهبري در تحقق اهداف توسعه كشور دانست.

انتهاي پيام