وزير انرژي و صنايع تاجيكستان با تاكيد بر ظرفيت‌هاي اين كشور گفت: برنامه‌هاي تاجيكستان براي استفاده از ظرفيت آب به منظور توليد انرژي براي زمينه‌سازي همكاري و هم‌گرايي منطقه‌يي است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در پايان نشست صبح هفدهمين همايش بين‌المللي آسياي مركزي و قفقاز، گل شير علي ـ وزير انرژي و صنايع تاجيكستان ـ در پاسخ به سوالات كارشناسان درباره سياست انرژي تاجيكستان و رفتارهاي همسايگانش گفت: براي ما مشخص نيست كه چرا كشورهاي منطقه در برابر اجراي برنامه‌ها و همكاري‌ها مقاومت نشان مي‌دهند.

وي افزود: ساختن نيروگاه آبي در زمان اتحاد شوروي آغاز شد و ما درباره‌ي دعواي كشورهاي ديگر خبري نداريم.

گل‌شير علي با بيان اين‌كه تاجيكستان نفت و گاز دارد و كارهاي اكتشافي را در منطقه انجام مي‌دهد تاكيد كرد: تامين مواد غذايي مردم تاجيكستان بسيار سخت است. ما آن را از ازبكستان مي‌گيريم و تمام صنايع و مردم ما گاز خود را نمي‌توانند تامين كنند و مسلما زمان زيادي طول مي‌كشد كه بتوانيم گازمان را تامين كنيم. در اين‌باره بررسي‌هاي عمده‌اي داريم.

او با اشاره به نيروگاه گراورس بيان كرد: توافق‌نامه‌اي در سال 2004 در اين‌باره با روسيه امضا كرديم كه اكنون تمام اسناد آن را به بانك جهاني داده‌ايم و بررسي‌هاي اقتصادي را در كارهاي خود قرار داده‌ايم و برنامه‌هاي مقدماتي را براي نيروگاه گراورس انجام مي‌دهيم.

وزير انرژي و صنايع تاجيكستان با اشاره به فعال نبودن نيروگاه‌هاي حرارتي اين كشور به دليل ناتواني در تامين گاز، خاطرنشان كرد: ما مي‌توانيم برق خود و همسايگان‌مان و هم‌چنين افغانستان و پاكستان را تامين كنيم و اين امكان با اتكا به نيروگاه‌هاي آبي‌مان است. ما مشكل صادرات برق داريم و به دلايل مختلف نمي‌توانيم به شوروي و افغانستان برق صادر كنيم.

نظراف، كارشناس تاجيكي نيز در توضيح پاسخ‌هاي وزير كشور متبوعش تاكيد كرد: ما نفت و گاز داريم اما عمق آن‌ها براي حفر زياد است و نياز به تكنولوژي جديد دارد كه در حال بررسي و كار روي آن‌ها هستيم.

وي درباره‌ي مشكل تاجيكستان با ازبكستان با اشاره به نامه‌ي نخست وزير ازبكستان و همتاي تاجيكي خود تصريح كرد: ايرادي كه آن‌ها وارد كردند درباره‌ي امكان زلزله بود اما ما از لحاظ زلزله مشكلي نداريم و نيروگاه ما تا 5/9 ريشتر مي‌تواند مقاومت كند. درباره‌ي مساله‌ي آرال نيز بايد بگويم كه مربوط به ما نيست. آبي كه در ازبكستان جمع شده است حدود سه برابر آب‌هايي است كه در نيروگاه‌هاي ما وجود دارد.

به گزارش خبرنگار ايسنا، بهرام اميراحمديان ـ كارشناس مسائل آسياي ميانه ـ در نشست صبح هفدهمين همايش بين‌المللي آسياي مركزي و قفقاز با عنوان "بحران آب و غذا در منطقه‌ي آسياي مركزي" تصريح كرد: بعد از فروپاشي شوروي، با توجه به اين‌كه تاجيكستان و قرقيزستان سرچشمه رودهاي مهم منطقه‌ي آسياي مركزي هستند مشكل انرژي پيش آمد و سوال اصلي امروز درباره‌ي مبادلات انرژي است.

او با اشاره به مذاكرات سال 2009 سران كشورهاي آسياي مركزي گفت: رييسان‌جمهور تاكيد دارند كه مسائل سياسي بين سران و كشورها بايد حل شود. سد قنبرلاتا و سد سنگ توده براي كشورهاي بالادست، زيربناي اقتصادي مهمي هستند اما در جنوب آسياي مركزي اين سدها مشكل آفريده‌اند.

وي با اشاره به اظهارات رييس‌جمهور تاجيكستان در سال 2001 درباره‌ي اهميت آب به مثابه انرژي، تصريح كرد: مبادله‌ي آب با انرژي اگرچه ماهيت متفاوتي دارند اما وقتي اقتصاد بازار حاكم است مطرح مي‌شود. در خاورميانه احتمال مبادله‌ي نفت با آب وجود دارد. به عنوان مثال تركيه خواهان مبادله‌ي آب خود با نفت عراق است.

اين كارشناس با بيان اين‌كه مساله‌ي اصلي تركمنستان و ازبكستان به دليل اتكا به كشاورزي آب است كه اين روزها با مشكل مواجه شده است، خاطرنشان كرد: با جمعيت فزاينده‌ي اين كشورها آن‌ها نيازمند توليد بيش‌تر در نتيجه آب براي كشاورزي خود هستند و اين مساله نياز به سرمايه‌گذاري خارجي را تقويت مي‌كند.

وي در پايان تاكيد كرد: كمبود منابع آب با وجود جمعيت فزاينده، نگراني‌هايي را براي اين كشورها ايجاد مي‌كند كه پرداختن به مساله‌ي بحران آب را به عنوان ضرورتي براي بررسي سازمان‌هاي سياسي مي‌كند.

خدابردي نظراف، كارشناس تاجيكي حاضر در اين نشست با اشاره به سدهاي مهم تاجيكستان گفت: تحقق پروژه‌هاي سدسازي كه بيش از 31 مورد آن‌ها در دستور كار است مي‌تواند به همكاري تنگاتنگ كشورهاي منطقه در زمينه‌ي انرژي و اقتصادي منجر شود.

كوروش محمدي، كارشناس ايراني‌الاصل و كانادايي نيز با بيان اين‌كه سازمان‌هاي همكاري منطقه‌يي وجود دارند كه مي‌توانند پايه‌ي همكاري‌ها باشند، بيان كرد: اين سازمان‌ها مي‌توانند وظيفه‌ي ميانجي‌گري را بر عهده گيرند و همه‌ي منابع ملي و بين‌المللي را براي حل بحران منطقه‌يي مهيا كنند.

سيد هادي زرقاني ـ كارشناس مسائل آسياي مركزي ـ نيز با اشاره به دريايچه‌ي آرال به عنوان پهنه‌ي مشترك قزاقستان و تاجيكستان، بيان كرد: مردم ساكن مناطق مجاور آرال به عنوان قربانيان اصلي شرايط اين درياچه، شوروي را مسوول اصلي اين مشكل به واسطه‌ي برنامه‌ي تهيه‌ي پنبه مصري در منطقه مي‌دانند.

وي با اشاره به موانع موجود براي احياي درياچه‌ي آرال تصريح كرد: كشورهاي تازه استقلال يافته‌ي منطقه و نبود بلوغ سياسي لازم براي همكاري به منظور حل بحران مشكل اصلي، دليل ادامه يافتن اين فاجعه‌اند. آشكار نبودن اهميت بحران براي سازمان‌هاي بين‌المللي، اختلاف كشورهاي منطقه و تضاد در استفاده از آب‌هاي حوزه‌ي درياچه‌ي آرال نيز از ديگر علل بحران درياچه‌ي آرال است.

زرقاني در پايان سخنانش با اشاره به مسووليت سازمان‌هاي بين‌المللي براي حل اين بحران بيان كرد: كميته‌ي بين‌المللي در سازمان‌هاي بين‌المللي مي‌توانند براي حل اين بحران شكل گيرند و مشاركت كارشناسان بايد به مشاركت و تفاهم رهبران سياسي برسد.

دانيال هرادس تويت، كارشناس نروژي نيز با اشاره به قرارداد ايران و تاجيكستان در نوامبر 2009 گفت: پروژه‌هاي ايران در منطقه به‌خصوص افغانستان موفق بوده است. ايران با كشورهاي مختلف كار مي‌كند؛ در حالي كه قدرت‌هاي خارجي و حضور آن‌ها در منطقه موجب مي‌شود اين سوال پيش آيد كه آيا ايران دست خاصي در حوادث منطقه‌يي دارد يا خير؟

او با طرح اين سوال كه آيا ايران با رفتار خود در منطقه مي‌خواهد پيام مهمي به جهان بدهد يا نه؟ افزود: اميدوارم به اين سوال جواب دهيد كه ايران چه هدفي را در منطقه دنبال مي‌كند و در آسياي مركزي چه نيتي دارد؟

در پاسخ به سوال اين كارشناس نروژي، محمدرضا شيباني ـ معاون خاورميانه و كشورهاي مشترك‌المنافع وزارت خارجه ـ گفت: هدف سياسي و استراتژيك ايران را امروز صبح از زبان وزير امور خارجه شنيديد. ما به ظرفيت‌هاي موجود در منطقه به عنوان زمينه‌ي مناسب براي همكاري مشترك و ايجاد صلح در منطقه نگاه مي‌كنيم و تمام امكاناتي كه مي‌تواند موثر واقع شود را مورد اهتمام داشتيم و داريم.

وي درباره‌ي پروژه‌ي سد سنگ توده در تاجيكستان نيز گفت: اين سد در آينده‌ي نزديك راه‌اندازي خواهد شد.

انتهاي پيام