وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي به مناسبت هفته دولت به تشريح اقدامات انجام شده در اين وزارتخانه طي دولت نهم و دهم پرداخت و از راه‌اندازي پرونده الكترونيك سلامت براي 21 هزار نفر تا پايان سال جاري خبر داد.

به گزارش سرويس بهداشت و درمان ايسنا، در گزارش پايگاه اطلاع رساني دولت در تشريح عملكرد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي آمده است:« وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي از جمله دستگاه‌هاي اجرايي است که در شش سال گذشته با اولويت‌بندي وظايف و تکاليف خود و در راستاي تحقق خدمت‌رساني بيشتر و توجه به سلامت وبهداشت جامعه بويژه در مناطق محروم، توانسته است شاخص‌هاي کمي و کيفي خود را به شکل چشمگيري ارتقا بخشد.

عملکرد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي طي دولت نهم و دهم در بخش بهداشت

در دولت نهم و دهم «طرح پزشک خانواده» به طور ويژه بسط و گسترش يافت و تاکنون حدود 30 ميليون نفر تحت پوشش ارائه خدمات پزشک خانواده قرار گرفته‌اند. در سال 1389 اجراي اين طرح در شهرهاي 20 تا 50 هزار نفر جمعيت نيز آغاز شد و در سه استان در حال انجام است. بهبود مطلوب شاخص‌هاي بهداشتي از نتايج موثر گسترش طرح پزشک خانواده است.

 ارتقاي شاخص‌هاي بهداشتي كشور

ارتقاي شاخص‌هاي بهداشتي نيز از رشد خوبي برخوردار شد؛ به طوريکه ميزان مرگ نوزادان از 46/14 در هزار تولد زنده در سال 84 به کمتر از 12 در هزار تولد زنده کاهش يافت. همچنين ميزان مرگ مادران به علت عوارض زايمان و بارداري نيز از 27 به حدود 20 در صدهزار تولد زنده و ميزان مرگ کودکان زير يک سال نيز به 18 در هزار تولد زنده در سال 90 بهبود يافته است.

تكميل شبكه بهداشتي - درماني روستايي از اولويت‌هاي وزارت بهداشت در دولت دهم

تکميل شبکه بهداشتي- درماني روستايي از اولويت‌هاي وزارتخانه در دولت دهم اعلام شده است. از سال گذشته تاکنون حدود 2 هزار و 200 خانه بهداشت در مناطق روستايي ساخته شده که با اين تعداد شبکه بهداشتي- درماني روستايي تکميل خواهد شد.

يكهزار و 952 پروژه مربوط به نظام سلامت؛ حاصل مصوبات سفرهاي استاني

پروژه‌هاي مصوبات سفرهاي استاني مربوط به نظام سلامت يكهزار و 952 پروژه هستند که از اين پروژه‌ها، تعداد زيادي خانه‌هاي بهداشت طي سال 90 و سال بعد تکميل خواهد شد و تکميل350 مرکز بهداشتي و درماني روستايي و 272 پايگاه بهداشتي - درماني نيز جزء اولويت‌ها در دستور کار قرار دارند.

دريافت گواهي حذف تراخم از سوي سازمان جهاني بهداشت

در بخش بهداشت گام‌هاي موثري براي کنترل، ريشه کني و حذف بيماري‌هاي واگير و غيرواگير صورت گرفت و موفقيت چشمگيري در اين زمينه کسب شده است که دريافت گواهي حذف تراخم از سوي سازمان جهاني بهداشت از اين جمله است.

 پوشش بيش از 98 درصدي برنامه ايمن سازي جمعيت كشور

با تقويت فعاليت‌هاي ايمن سازي، اکنون پوشش ايمن سازي واکسن براي تمام واکسن به اهداف تعيين شده کشوري يعني بالاي 98 درصد جمعيت هدف رسيده است. از سال 1385 بسيج ايمن سازي افراد 18 سال عليه بيماري هپاتيت ب نيز آغاز و در سال 89 به پايان رسيد و اکنون تمام نوجوانان و هم چنين جوانان سن باروري بر عليه اين بيماري واکسينه هستند.

راه‌اندازي پرونده الكترونيك سلامت براي 21 هزار نفر تا پايان سال جاري

سامانه سلامت ايرانيان براي پرونده الکترونيک سلامت راه‌اندازي و اطلاعات 8 ميليون و 500 هزار نفر جمعيت در اين سامانه ثبت شده است. تا پايان سال90 نيز، 21 هزار نفر به اين سامانه افزوده مي شود. همچنين در سال جاري 14 ميليارد تومان تجهيزات سخت‌افزاري، براي دانشگاه‌هاي سراسر کشور تهيه شد؛ به طوري که تمام مراکز بهداشتي- درماني تا پايان سال، حداقل‌هاي سخت‌افزاري و اتصال به شبکه را دارا خواهند شد.

 گسترش برنامه داوطلبين سلامت براي رفع مشكلات بهداشتي حاشيه نشين‌هاي شهري

با انگيزه رفع مشکلات بهداشتي حاشيه‌نشين‌هاي شهري، برنامه «داوطلبين سلامت» در تمام نقاط شهري گسترش پيدا کرد. در حال حاضر بيش از 130 هزار داوطلب سلامت در اين برنامه مشارکت داشته و بيش از 4 ميليون خانوار را تحت پوشش دارند.

توسعه نظام مراقبت عوامل خطر بيماري‌هاي غيرواگير

نظام مراقبت عوامل خطر بيماري‌هاي غيرواگير در اين مدت توسعه يافت و در بررسي‌هاي ادواري مختلف در 30 هزار نمونه کشوري، الگوي عوامل خطر اين بيماري‌ها در مناطق مختلف مشخص شد.

اجراي برنامه کشوري سلامت دهان و دندان دانش آموزان و سالمندان، به کارگيري دندانپزشکان در مناطق محروم و ارائه برنامه‌هاي ارتقاي سطح آگاهي اقشار جامعه نسبت به سلامت دهان و دندان متعدد از جمله فعاليت‌هاي اخير در زمينه سلامت دهان و دندان است.

 افزايش بخش‌هاي دياليز خوني به 400 بخش و دياليز صفاقي به 50 بخش

در اين مدت تعداد بخش‌هاي دياليز خوني از 304 بخش به 400 بخش و تعداد بخش‌هاي دياليز صفاقي از 32 بخش به 50 بخش افزايش يافت و همچنين تعداد پيوند کبد، پيوند قلب و پيوند ريه نيز به طور ويژه افزايش يافت. تنها در سال‌هاي 88 و 1389، 11 بخش دياليز به ناوگان دياليز کشور افزوده شد و حدود 800 ماشين دياليز به بخش‌هاي مختلف اختصاص داده شد.

پوشش 93 درصدي برنامه كشوري غربالگري كم كاري مادرزادي تيروئيد

پوشش برنامه کشوري غربالگري بيماري کم کاري مادرزادي تيروئيد به 93 درصد ارتقا يافت. از شروع برنامه، تعداد بيش از 3 ميليون نوزاد غربالگري و تعداد 6 هزار و 500 بيمار مبتلا شناسايي و تحت درمان قرار گرفتند و بدين ترتيب از عقب ماندگي ذهني آن‌ها جلوگيري شد.

تعيين 30 قطب درمان براي اجراي درمان سرطان‌هاي شايع كشور

تدوين برنامه جامع پيشگيري و کنترل سرطان و اجراي آن، ارتقاي پوشش برنامه ثبت سرطان کشور از 70 درصد در سال 83 به 90 درصد و انتخاب 30 قطب درمان براي اجراي درمان سرطان‌هاي شايع کشور از جمله فعاليت‌ها در زمينه بيماري سرطان است.

از سال 1384 که برنامه کشوري پيشگيري و کنترل بيماري ديابت در سيستم سلامت کشور ادغام شد، بيش از 9 ميليون نفر غربالگري شدند. ارزشيابي برنامه، حکايت از اجراي موفق اين برنامه دارد.

آموزش 37 هزار سالمند كشور در زمينه ترويج شيوه زندگي سالم در دوره سالمندي

اجراي برنامه ترويج شيوه زندگي سالم در دوره سالمندي از سال 1386 که طي آن حدود 37 هزار سالمند در 72 شهرستان آموزش استاندارد مبتني بر نياز را فراگرفتند. مراقبت‌هاي ادغام يافته و جامع سالمندي نيز در 17 شهرستان به مرحله اجرا درآمد.

تدوين برنامه استراتژيك سلامت جوانان

بازنگري شناسنامه بهداشتي مدرسه، تدوين شناسنامه سلامت دانشجويان و سربازان، تدوين برنامه استراتژيک سلامت جوانان، تدوين سند سلامت جوانان، تدوين سند سلامت باروري جوانان و بررسي وضعيت موجود سلامت جوانان از جمله فعاليت‌ها در زمينه سلامت جوانان و مدارس است.

برنامه‌هاي زايمان بي‌درد دارويي و غيردارويي و افزايش مرخصي زايمان از 4 ماه به 6 ماه

شروع برنامه زايمان بي درد دارويي و غيردارويي و همچنين تربيت حدود 300 نفر به عنوان عامل زايمان دوره ديده براي مناطق دورافتاده و محروم و راه اندازي کلاس‌هاي آمادگي براي زايمان.

تدوين و ابلاغ دستورالعمل شروع تغذيه با شيرمادر در ساعت اول زندگي، افزايش مرخصي زايمان از 4 ماه به 6 ماه و افزايش بيمارستان‌هاي دوستدارکودک که اقدامات ده گانه براي شيردهي موفق را اجرا مي‌کنند به 516 بيمارستان از 630 بيمارستان و زايشگاه واجد شرايط، از جمله فعاليت‌هاي موفق در زمينه شيردهي است.

در راستاي توجه به سلامت ميانسالان در طي اين مدت نسبت به تاسيس اداره سلامت ميانسالان اقدام شد که فعاليت‌هايي همچون توليد برنامه جامع سلامت بزرگسالان، طراحي و اجراي فاز اول پايلوت خدمات زنان ميانسال (برنامه يائسگي) و طراحي و اجراي برنامه روزهاي ملي سلامت مردان و زنان در اين زمينه انجام شده است.

 برنامه‌هاي مربوط به سلامت كودكان

طراحي و چاپ کارت پايش رشد کودکان بر اساس منحني‌هاي جديد سازمان جهاني بهداشت، تدوين پيش نويس آموزش پره سرويس مانا و هماهنگي براي اجراي آن از تيرماه 1388، تدوين پيش نويس سند سلامت و سند ارتقاي تکامل کودکان، تدوين برنامه جامع ارتقاي سلامت کودکان و برگزاري کارگاه‌هاي آموزشي مرتبط از جمله ساير برنامه‌هاي سلامت کودکان است.

پوشش برنامه مداخله‌اي بهبود وضع تغذيه کودکان براي يک ميليون کودک، ارائه سبد غذايي به چهل هزار کودک مبتلا به سوءتغذيه در برنامه حمايت تغذيه‌اي و تهيه نقشه سوء تغذيه کودکان زير 6 سال براي بهبود تغذيه کودکان انجام شده است.

با راه‌اندازي 17 واحد توليدکننده نمک تصفيه شده يددار در کشور، هم اکنون 6/96 درصد نمک‌هاي خوراکي تصفيه شده داراي ميزان يد مناسب هستند و 7/98 درصد خانوارها از نمک يددار استفاده مي‌کنند.

با اجراي برنامه پيشگيري و کنترل اختلالات ناشي از کمبود يد، 5/56 درصد دانش آموزان در محدوده مناسب دريافت يد قرار گرفته و در نتيجه شيوع گواتر به 5/6 درصد کاهش يافت.

با تقويت و ارتقاي برنامه‌هاي سلامت محيط و کار، هم اکنون بيش از 3/89 درصد از خانوارهاي روستايي به آب آشاميدني سالم دسترسي داشته و 7/66 درصد آنها نيز به سيستم جمع‌آوري و دفع بهداشتي زباله دسترسي دارند. اين در حالي است که اين ميزان در شش سال قبل 45 درصد بوده است.

توسعه مراكز مشاوره ترك دخانيات به 140 مركز

اعمال ممنوعيت عرضه استعمال دخانيات در مراکز تهيه و توزيع مواد غذايي و ممنوعيت مصرف دخانيات در اماکن عمومي و توسعه مراکز مشاوره ترک دخانيات از 7 مرکز به 140 مرکز.

 بررسي اثرات آلودگي هوا بر سلامت در دانشگاه‌هاي علوم پزشكي

راه‌اندازي ستاد فوريت‌هاي سلامت محيط (EOC) براي اولين بار در اواخر اسفند ماه 86 در ستاد مرکزي وزارت متبوع و 40 دانشگاه علوم پزشکي و 311 شهرستان و در دستور کار قراردادن بررسي اثرات آلودگي هوا بر سلامت در حوزه دانشگاه‌هاي علوم پزشکي بر اساس مصوبات طرح جامع عملياتي کاهش آلودگي هوا.

بررسي وضعيت شاخص‌هاي بهداشت آب و فاضلاب کشور، تصويب طرح شبنم، ترويج استفاده از نمک تصفيه شده يددار، مشارکت در خصوص طرح مکمل مبارزه با موش در تهران، مشارکت در کميته تخصصي و اجرايي تغييرات آب و هوايي و کنوانسيون کيوتو، طرح انتشار گازهاي گلخانه‌اي و برنامه‌هاي اجرايي انطباق و مقابله با پديده‌هاي ناشي از تغيير اقليم و ... از جمله فعاليت‌ها در زمينه سلامت محيط است.

 توجه به طب كار و راه‌اندازي خانه‌هاي بهداشت كارگري

در خصوص توجه به طّب کار، ده‌ها خانه بهداشت کارگري و ايستگاه بهگر راه‌اندازي شد. از طرفي شاغليني که به تشکيلات بهداشت حرفه‌اي در کارگاه دسترسي دارند از 38 درصد به 41 درصد و شاغليني تحت پوشش مراکز ارائه دهنده خدمات از 25 درصد به 31 درصد رسيده است.

تدوين چندين آيين نامه و دستورالعمل در خصوص سلامت «کار» که از جمله آن مي‌توان به مواردي مانند آيين نامه کلينيک‌هاي طب کار بخش خصوصي، برچسب گذاري مواد شيميايي، دستورالعمل حمل و نقل مواد شيميايي، انبارداري مواد شيميايي، مراکز عرضه و فروش مواد شيميايي، پروتکل غربالگري بيماري‌هاي شغلي، تدوين معيارها و ضوابط بهداشت در محيط‌هاي اداري و... اشاره کرد.

اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش درمان

در سال 1389 حدود 2 هزار و 800 تخت بيمارستاني به تخت‌هاي بيمارستاني کشور افزوده شد و تا پايان سال 1390 نيز 4 هزار تخت تجهيز و به بيمارستان‌هاي کشور اضافه مي‌شود. حدود 35 هزار تخت در حال ساخت و 14 هزار و 300 تخت نيز در حال طراحي هستند و با راه‌اندازي آن‌ها، نياز کشور به تخت بيمارستاني مرتفع خواهد شد. در حال حاضر تعداد تخت‌هاي بستري و تخت ويژه به ترتيب130 هزار و 4 هزار و 700 تخت است که پيش بيني مي‌شود تا سال 93 به ترتيب به 141 هزار و 7400 تخت برسد.

 اقدامات انجام شده براي جلوگيري از هزينه‌هاي تحمل ناپذير سلامت با اولويت بيماران نيازمند

در راستاي جلوگيري از هزينه‌هاي تحمل ناپذير سلامت با اولويت‌بندي بيماران نيازمند، درمان بسياري از بيماري‌ها از جمله 5 سرطان شايع کشور، اغلب بيماري‌هاي خاص، بستري‌هاي طولاني مدت در ICU، CCU و بخش سوختگي، بيماران نيازمند تعويض مفصل و ساير بيماران صعب العلاج به صورت رايگان و يا با حداقل فرانشيز توسط بيمارستان‌هاي منتخب وزارت متبوع صورت مي‌گيرد.

محاسبه حق الزحمه پزشکان و تغيير شيوه تامين مالي در بخش بيمه‌اي کشور از نظام ناعادلانه سرانه‌اي به نظام تناسبي

استانداردسازي خدمات و مراقبت سلامت و تدوين راهنماهاي باليني، بومي سازي نحوه محاسبه حق الزحمه پزشکان و تغيير شيوه تامين مالي در بخش بيمه‌اي کشور از نظام ناعادلانه سرانه‌اي به نظام تناسبي که روش بسيار عادلانه‌تري است از جمله اقداماتي است که در سال 1389 صورت گرفته است.

بهره‌برداري از 20هزار تخت بيمارستاني از دولت نهم تا كنون

در طي دولت نهم و دهم تاکنون50 بيمارستان و 20 هزار تخت بيمارستاني مورد بهره برداري قرار گرفت. همچنين هزاران تخت مراقبت‌ ويژه (ICU) و تخت مراقبت قلبي (CCU) نيز مورد بهره‌برداري قرار گرفت.

سند ارتقاي اورژانس بيمارستاني طراحي و به دانشگاه‌ها ابلاغ شد

در زمينه ارتقاي خدمات اورژانس بيمارستاني، سند ارتقاي اورژانس بيمارستاني طراحي و به دانشگاه‌ها ابلاغ شد. همچنين در راستاي رتبه‌بندي و ارزشيابي اورژانس بيمارستاني اقدامات موثري صورت گرفت و دانشگاه‌ها موظف شده‌اند کميته‌هاي تعيين تکليف بيماران و پزشک متخصص را در اورژانس‌ها قرار داده و در جلب رضايت مردم بکوشند.

 اعزام يكهزار و 425 متخصص به مناطق محروم در سال 89

در راستاي برقراري عدالت در سلامت و تامين پزشک متخصص مورد نياز بيمارستان‌هاي تابعه و افزايش بهره‌وري و ماندگاري در نقاط محروم، گام‌هاي موثري برداشته شد که از جمله آن مي توان به اعزام يكهزار و 425 متخصص به مناطق محروم در سال 89 اشاره کرد که 110 نفر متخصص براي نخستين بار به اين مناطق اعزام شده‌اند. اين رقم نسبت به سال 86، 72 درصد افزايش داشته است.

تدوين پيش نويس ساختار تشکيلات حاکميت باليني، تدوين منشور اخلاقي پرستاران و تصويب و ابلاغ استانداردهاي حقوق بيمار

به منظور رعايت حقوق بيماران و سطح بندي خدمات نظام بستري کشور، در سال 1389 دفتر مديريت بيمارستاني و تعالي خدمات باليني تاسيس شد. همچنين نسبت به تدوين پيش نويس ساختار تشکيلات حاکميت باليني، تدوين منشور اخلاقي پرستاران و تصويب و ابلاغ استانداردهاي حقوق بيمار و همراه در اسفند 89 اقدام شد.

فعاليت بيش از 90 مركز پيوند اعضا و نسوج در كشور

هم اکنون بيش از 90 مرکز پيوند اعضا و نسوج در کشور فعال است و سالانه به طور ميانگين حدود 2 هزار مورد پيوند کليه و 4 هزار و 500 پيوند قرنيه در کشور انجام مي‌شود.

در بخش درمان در طي 6 سال اخير موفقيت‌هاي بزرگي حاصل شد که ترميم ضايعات نخاعي و توليد رده سلول‌هاي بنيادي از بزرگ‌ترين آنهاست. همچنين در زمينه گسترش درمان‌هاي تخصصي و فوق تخصصي، پيوند اعضاء و پزشکي هسته‌اي نيز پيشرفت‌هاي خوبي حاصل شده است.

فعاليت يكهزار و 900 پايگاه اورژانس شهري و جاده‌اي در كشور و بهبود زمان رسيدن آمبولانس بر بالين بيمار

 افزايش تعداد شهرهاي تحت پوشش امداد هوايي اورژانس 115 به 11 شهر

با ساماندهي شبکه اورژانس کشور، تعداد 931 پايگاه اورژانس شهري و جاده‌اي راه‌اندازي شد و تعداد اين پايگاه‌ها با رشد 4/2 برابري از 683 پايگاه در ابتداي سال 84، به نزديک يكهزار و 900 پايگاه در حال حاضر رسيده است.

زمان رسيدن آمبولانس بر بالين بيماران نيز بهبود يافته و در حال حاضر در شهرهاي کوچک 8 دقيقه، در شهرهاي بزرگ 10 دقيقه و 14 دقيقه در مراکز جاده اي کاهش يافته است.

تعداد يكهزار و 835 آمبولانس از سال 1384 تاکنون به سيستم اورژانس کشور افزوده شده است. بدين ترتيب تعداد آمبولانس‌هاي 115 اورژانس با رشد 7/2 برابري به 2هزار و 880 دستگاه رسيده است.

تعداد شهرهاي تحت پوشش «امداد هوايي» اورژانس 115 به 11 شهر در کل کشور افزايش يافته است. تعداد پايگاه هاي طرح «امداد دريايي» و «امداد ساحلي» نيز به 42 پايگاه رسيده است.

 راه ‌اندازي بيش از يكهزار و 600 تخت روانپزشكي در كشور

راه اندازي بيش از 1600 تخت روانپزشکي و افزايش تعداد آنها از6 هزار و 600 تخت به 8 هزار و 200 تخت و افزايش جمعيت تحت پوشش برنامه ادغام بهداشت روان از 30 ميليون نفر (40درصد) به نزديک 40 ميليون نفر (بيش از 60 درصد) در مقايسه شش سال اخير، از جمله دستاوردهاي حاصله در زمينه سلامت روان است.

 اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش دارو و غذا

توجه ويژه به اصلاح ساختار در حوزه غذا و داروي کشور و ايجاد سازمان غذا و دارو در دولت دهم يکي از کارهاي زيربنايي در خصوص ساماندهي به وضعيت دارو و نظارت بر مواد غذايي و آشاميدني است که در سال 89 انجام شد.

هم اکنون تقريبا 97 درصد حجم مصرفي داروهاي کشور را داروهاي توليد داخل تشکيل مي‌دهد، در حالي که اين عدد در سال 84 حدود 95 درصد بوده است. افزايش توليد داروهاي داخلي به کاهش کمبودهاي مقطعي داروها ناشي از مشکلات تامين از طريق واردات کمک کرده است.

توليد حدود 12 داروي با فناوري‌هاي نوين و راه‌اندازي خطوط توليد داروهاي ضدسرطان در كشور طي دو سال اخير

در بخش توليد دارو در کشور موفقيت‌هاي چشمگيري حاصل شده است. توليد داروهاي با فناوري‌هاي نوين از جمله اسورال، اسويکس، انوکساپارين، دفروکسامين، زولندرونيک اسيد، پنتوپرازول، زيفرون، ايماتينيب، فلوتاميد، ريتوکسيماب، تاکسوتر، پاکليتاکسل از جمله اين موفقيت‌ها در دو سال اخير است.

فراهم شدن امکانات توليد داخلي واکسن آنفلوانزا آنتي بوتوليسم براي اولين بار، فراهم شدن امکانات توليد و کنترل ايمونو گلوبولين ضدهاري و توليد داروهاي منوکلونال آنتي بادي و فاکتورهاي نوترکيب 7 و 8 در داخل کشور در طي دو سال اخير.

راه‌اندازي خطوط توليد داروهاي ضد سرطان، راه‌اندازي خطوط توليد فرآورده‌هاي Soft gel و ساخت فرآورده‌هاي دارويي راکوتان و همچنين شروع به ساخت سايت جديد توليد داروهاي نوترکيب و توليد بيش از 90 داروي ژنريک جديد در کشور تنها در سال اول دولت دهم.

همچنين توليد داروي مقابله با ايدز (با عنوان IMOD)، توليد داروي درمان زخم پاي ديابتي (با عنوانAngipars ) و توليد داروي دفراسيروکس براي درمان کم خوني بيماران تالاسمي براي نخستين بار در جهان و همچنين توليد داروهاي پيشرفته براي درمان بيماران ام.اس (اينترفرون بتا و نيگوليمود)، بيماران تالاسمي (دفرازپروکس)، بيماران سرطاني و هپاتيت سي (اينترفرون پگليه)، اينترفرون گاما و اريتروپوئتين بتا در دولت نهم براي نخستين بار صورت گرفت.

 افزايش حجم صادرات دارو در كشور سالانه به صورت ميانگين 10 تا 15 درصد

در راستاي صادرات فرآوره‌هاي دارويي، در طي اين مدت کميته توسعه صادرات با شرکت‌هاي ذينفعان تشکيل و به طور ميانگين سالانه 10 تا 15 درصد به حجم صادرات افزوده شده است؛ به گونه‌اي که در سال 87 معادل 72 ميليون دلار و در 4 سال دولت نهم حدود 265 ميليون دلار صادرات دارو داشته‌ايم که بيش از 2 برابر دوره مشابه قبلي است. در سال 89 نيز ميزان صادرات دارو بالغ بر 90 ميليون دلار گزارش شد.

ايجاد 4 مرکز پلاسما فرزيس فعال در داخل کشور به منظور جمع آوري و استحصال پلاسما و ارسال آن براي شرکت‌هاي خارجي براي تهيه محصولات دارويي مشتق از پلاسما در طي دو سال اخير.

نظام‌مند کردن واردات فرآورده‌هاي طبيعي و مکمل، تشکيل دبيرخانه دايمي فارماکوپه گياهان دارويي و داروهاي گياهي ايران و توليد داخل دارويي با برند بتافرون در بخش خصوصي از جمله ساير فعاليت‌هاي دولت دهم در زمينه دارو است.

در زمينه دسترسي مردم به داروخانه‌ها در دولت نهم و دهم يكهزار و 800 داروخانه در سطح کشور ايجاد شده و بدين ترتيب هدف برنامه دولت در اين زمينه محقق شده است.

ارتقاي توانمندي ملي در زمينه توليد دارو به نحوي که تعداد اقلام دارويي توليد داخل از 840 عدد در سال 84 به بيش از يكهزار و 200 عدد رسيده است. از نظر تعداد داروهاي مصرفي، تعداد داروهاي توليد داخل از 25 ميليارد عدد در سال 84 به 30 ميليارد عدد در رسيده است.

 افزايش مراكز تامين داروهاي كمبود و فوريتي

افزايش مراکز تامين داروهاي کمبود و فوريتي به طوري که در سال 84 فقط 4 مرکز تک نسخه اي و فوريتي وجود داشت، در حالي که اين تعداد به بيش از 40 مرکز رسيده است و علاوه بر رفع انحصار باعث کاهش اقلام داروهاي کمبودي شده است.

تعداد پروانه‌هاي ساخت دارو از 1500 پروانه ساخت در سال 84 به 3هزار و 850 پروانه رسيده است. افزايش تعداد پروانه‌هاي ساخت دارو، بيانگر توان توليد بيشتر و ايجاد رقابت شده و منجر به ثبات بازار و کاهش بروز کمبودهاي مقطعي و ممانعت از افزايش غيرمنطقي قيمت داروها مي‌شود.

صنايع توليد مواد اوليه در طول سال‌هاي اخير نيز توسعه چشمگير داشته و 8 کارخانه توليد مواد اوليه مورد بهره‌برداري قرار گرفته است. در حال حاضر کارخانجات توليدي به 73 کارخانه رسيده است.

تعداد واحدهاي توليد دارو با استفاده از فناوري‌هاي نوين (بيوتکنولوژي) اکنون به 15 واحد رسيده است و 12 قلم داروي بيوتکنولوژي در کشور توليد مي‌شود. اين در حالي است که در سال 84، تنها 2 داروي بيوتکنولوژي توليد مي‌شد.

در دولت دهم نسبت به جلب همکاري صنايع براي توليد محصولات غذايي سالم اقدامات موثري صورت گرفت که از نتايج آن مي‌توان به توليد تخم مرغ غني از امگا 3، توليد نوشابه‌هاي سالم به جاي نوشابه‌هاي گازدار، تشويق صنايع براي توليد شير و لبنيات کم چرب و بدون چربي، بهبود فرمولاسيون روغن‌هاي خوراکي و تلاش براي تغيير استاندارد روغن نباتي نام برد.

اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش تجهيزات پزشکي

در طي فعاليت دولت نهم و دهم رشد چشمگيري در توليد تجهيزات پزشکي به وجود آمد. تعداد کارخانجات تجهيزات پزشکي در سطح کشور با رشد 28 درصد از 350 شرکت به 450 شرکت و تعداد محصولات توليدي نيز از 450 قلم به 550 قلم افزايش يافت.

 بيش از 85 درصد از ملزومات پزشكي يكبار مصرف در كشور توليد مي‌شود

بيش از 85 درصد از ملزومات پزشکي يک بار مصرف کيت‌هاي آزمايشگاهي، وسايل دندانپزشکي و تعداد چشمگيري از تجهيزات پزشکي با کيفيت بسيار خوب در داخل کشور توليد مي‌شود که صرفه‌جويي ارزي زيادي را به همراه داشته است.

 رشد دو برابري صادرات اقلام و تجهيزات پزشكي

حجم صادرات اقلام و تجهيزات پزشکي با رشد دو برابري از 27/4 ميليون دلار از سال 84 به ميزان 53/8 ميليون دلار رسيده است. توليد انواع فرآورده‌هاي تشخيصي داخلي نيز دو برابر شده و هم اکنون به 600 نوع فـرآورده رسيـده است که ميـزان صـادرات فرآورده‌هاي تشخيصي را با رشد 62 درصد به 600 هزار دلار رسانده است.

 فعاليت 2 هزار و 216 شركت تجهيزات پزشكي در كشور

شناسنامه دار کردن شرکت‌هاي تجهيزات پزشکي و انجام فرآيند ثبت شرکت‌ها و کمپاني‌هاي بين‌المللي به طوري که بر اساس اطلاعات ثبت شده، در حال حاضر 2 هزار و 216 شرکت تجهيزات پزشکي در کشور فعاليت مي کنند که بر اساس ضوابط ابلاغي وزارت متبوع بيش از 5 هزار و 500 کمپاني بين‌المللي مختلف را در خود جاي داده‌اند.

در طي اين مدت روش‌هاي کنترل کيفي بر اساس استانداردهاي روز جهاني تغيير کرد و نسبت به ارتقاي‌ ضوابط و استانداردهاي توليد و‌ ارتقاي کيفيت و کنترل تجهيزات پزشکي اهتمام ويژه‌اي شد؛ به طوري که تنها در سال گذشته 120 گونه از 550 گونه محصولات توليد کشور، موفق به اخذ استانداردهاي اتحاديه اروپا در فرآيند توليد اين تجهيزات شدند.

 اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش آموزش پزشکي

در دولت دهم در خصوص توسعه و تقويت آموزش پزشکي کشور اقدامات موثري همچون؛ تدوين سند تحول کلان در نظام آموزش علوم پزشکي کشور، تدوين سند آمايش سرزمين و خوشه بندي دانشگاه‌هاي علوم پزشکي و طراحي و پياده‌سازي شبکه دانشگاه‌هاي علوم پزشکي در کشورهاي اسلامي در راستاي تحقق مرجعيت علمي صورت گرفت.

از شروع به کار دولت دهم، 5 دانشگاه - دانشکده علوم پزشکي جديد در شهرهاي جيرفت، دزفول، کرج، نيشابور و تربت حيدريه تاسيس شد و همچنين تفويض اختيار بيشتري به دانشگاه‌هاي علوم پزشکي صورت گرفت.

افزايش تعداد قطب‌هاي علمي به 30 قطب، افزايش تعداد پذيرش دستياران پزشکي تخصصي به 2800 نفر در سال و افزايش تعداد پذيرش دانشجويان تحصيلات تکميلي به ميزان 50 درصد از جمله ساير فعاليت‌هاي آموزش پزشکي در طي دو سال اخير است.

در بخش آموزش پزشکي به گسترش کمي و کيفي مراکز آموزشي توجه شده است. در طي شش سال اخير مجوز تاسيس چندين دانشکده و آموزشکده علوم پزشکي صادر شده است. به موازات آن 43 رشته جديد در مقطع دکتراي تخصصي و کارشناسي ارشد پزشکي راه‌اندازي شد که شامل 30 رشته دکتراي تخصصي پزشکي Ph.D و 15 رشته کارشناسي ارشد پزشکي است.

تعداد رشته محل‌هاي مقطع دکتري تخصصي از 97 رشته محل در سال 83 به بيش از 190 رشته محل رسيده است. همچنين در مقطع کارشناسي ارشد تعداد رشته محل در سال 83 از 120 رشته محل به 350 رشته محل رسيده است که حدود سه برابر افزايش داشته است.

به منظور تأمين پزشکان متخصص و فوق تخصص ظرفيت، پذيرش دستيار در اين دو مقطع نيز به ترتيب 45 و 50 درصد افزايش يافت و ظرفيت دوره‌هاي فلوشيپ نيز 62 درصد رشد داشته است. بدين ترتيب نرخ قبولي در آزمون پذيرش دستيار فوق تخصصي از 25 به 47 درصد رسيده است.

ظرفيت پذيرش دکتراي حرفه‌اي از 2700 نفر به بيش از 4660 نفر افزايش يافته است. ظرفيت پذيرش دکتراي تخصصي نيز از 141 نفر به بيش از 427 نفر رسيده است. در مقطع کارشناسي ارشد، ظرفيت پذيرش دانشجو از 708 نفر در 83 به 1309 نفر رسيده است که 85 درصد رشد داشته است.

در کنار رشد کمي، ارتقاي کيفيت آموزش پزشکي نيز مورد توجه قرار گرفت. در اين مدت طرح بومي گزيني دانشجو در برخي رشته‌ها، پذيرش دانشجويان ممتاز به مقاطع بالاتر بدون شرکت در آزمون ورودي و راه‌اندازي تله کنفرانس و تله مديسين در دانشگاه‌هاي علوم پزشکي و آموزش مجازي از راه دور اجرا شده است.

با هدف تعامل و تاثيرگذاري علمي و فرهنگي با ساير کشورهاي دنيا و رسيدن به موقعيت مطلوب و مطرح علمي و آموزشي جهاني با استانداردهاي بين‌المللي بر اساس سند چشم انداز نظام جمهوري اسلامي و به منظور کاهش روند مهاجرت استعدادهاي جوان به خارج از کشور و مشکلات موجود فرهنگي در کشوهاي ديگر طي اين مدت، 12 شعبه بين‌الملل دانشگاه‌هاي علوم پزشکي در کشور راه‌اندازي شد. در حال حاضر تعداد 1600 دانشجو در اين شعب مشغول به تحصيل هستند که 88 درصد آن‌ها در مقطع دکتراي حرفه‌اي و PhD مشغول تحصيلند.

به دنبال تصميم قاطع مقام محترم وزارت مبني بر ابطال آزمون دستياري سال 88، تمهيدات بسياري براي افزايش ضريب ايمني برگزاري آزمون‌ها فراهم شد که از جمله مي‌توان به تکميل و ارتقاي تجهيزات و ابزارهاي کنترل کننده مانند دوربين و ارتقاي نرم‌افزار و سخت‌افزارهاي امنيتي، افزايش تعداد ناظرين آزمون‌ها، تغيير در تعيين شماره‌هاي داوطلبي و غيره اشاره کرد.

با هدف ارتقاي سطح کيفي آموزش علوم پزشکي و توجه به امر پژوهش در علوم پزشکي «کتابخانه ديجيتال علوم پزشکي» با امکانات و کاربري‌هاي فراوان راه‌اندازي شد. در اين کتابخانه دسترسي يکسان به بيش از 5000 نشريه معتبر پزشکي، 150 عنوان کتاب مرجع علوم پزشکي، 20 ميليون خلاصه مقالات علمي و ... فراهم شده است.

اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش تحقيقات پزشکي

افزايش رتبه ايران در توليد علم در بخش علوم پزشکي از 37 در سال 2009 به 32 در سال 2011، افزايش تعداد مراکز تحقيقاتي علوم پزشکي مصوب از 222 مرکز در سال 87 به 367 مرکز در سال 1390، افزايش تعداد مقالات ايندکس شده علوم پزشکي در ISI از 3806 مقاله در سال 1388 به 4317 مقاله در پايان سال 1389 و توسعه کمي و کيفي مراکز رشد علوم پزشکي کشور به 26 مرکز در سال 89 از جمله فعاليت‌هاي کمي در زمينه تحقيقات پزشکي در طي دولت دهم است.

تدوين نقشه جامع علمي نشريات علوم پزشکي، مصوب کردن 28 نشريه علمي- پژوهشي جديد در حيطه علوم پزشکي، اعطاي موافقت اصولي به 46 نشريه و نمايه شدن بيش از 27 نشريه علمي- پژوهشي در پايگاه اطلاعاتي Scopus از جمله اقدامات دوساله در زمينه نشريات علوم پزشکي است.

همزمان با توجه به کيفيت آموزش پزشکي فعاليت‌هاي نسبتا مطلوبي در زمينه تحقيقات و فن آوري پزشکي نيز صورت گرفته است. تعداد مراکز تحقيقات پزشکي حدود 2 برابر شده و به 220 مرکز رسيده است.

تعداد شبکه‌هاي تحقيقات پزشکي با رشد 40 درصد به 11 شبکه تحقيقاتي گسترش يافت. همچنين تعداد پايگاه‌هاي عرضه اطلاعات پزشکي از 30 پايگاه به حدود 50 پايگاه افزايش يافته است.

مقالات علمي پزشکي با رشد 74 درصد از 4672 مقاله در سال 84 به 8110 مقاله و طرح‌هاي مصوب پژوهشي در اين زمينه نيز با رشد 5/22 درصدي به 6816 طرح رسيده است. همچنين تعداد پايگاه‌هاي تحقيقات باليني از 19 پايگاه به 23 پايگاه افزايش يافت.

با جذب 1020 نفر عضو هيئت علمي و 1800 پژوهشگر، به ترتيب تعداد اعضاي هيئت علمي و پژوهشگران دانشگاه‌هاي علوم پزشکي به 11325 و 11000 نفر رسيده است. مجلات علمي پژوهشي علوم پزشکي نيز با حدود 38 درصد رشد از 103 مجله در سال 84 به بيش از 150 مجله افزايش يافته است.

با مجموع فعاليت‌هاي پژوهشي صورت گرفته، رتبه ايران در بين ساير کشورها در توليد مقالات علوم پزشکي با 8 رتبه صعود از رتبه 31 به 23 صعود کرده است. همچنين طبق نتايج ارزشيابي پژوهشي دانشگاه‌هاي علوم پزشکي کشور، روند مقالات ايراني نمايه شده در کل مجلات معتبر بين المللي حدود 2 برابر شده و به 7157 مقاله رسيده است.

اجراي برنامه سامانه ملي پژوهش در سلامت، راه‌اندازي برنامه شبکه اطلاع رساني، اجراي برنامه ارزشيابي نشريات علوم پزشکي کشور، طراحي و ايجاد نرم افزار اشتراک منابع کتابخانه‌اي، راه‌اندازي سامانه ملي زيست پزشکي و سلامت از جمله ديگر فعاليت‌هاي تحقيقات و فناوري در طي 6 سال گذشته است.

ارتقا و توسعه برنامه جامع الکترونيک واحد تاليف و ترجمه کتب پزشکي در سال 89 که در اين خصوص اقداماتي از قبيل؛ ارتباط با مولفان و مترجمان، راه‌اندازي سايت، تأليف و ترجمه و تهيه بانک اطلاعاتي آن، جستجو در بانک اطلاعاتي سايت و ثبت کتب جديد براي ترجمه ايجاد شده است.

 اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش دانشجويي - فرهنگي

در طي اين مدت بيش از 60 هزار متر مربع خوابگاه‌هاي دانشجويي علوم پزشکي با ظرفيت هزار نفر بهره‌برداري شد و ظرفيت خوابگاه‌هاي علوم پزشکي با 30 درصد افزايش به تعداد 335 خوابگاه و ظرفيتي معادل 50 هزار نفر افزايش يافت.

در طي اين مدت بيش از 36 سالن ورزشي، 6 استخر شنا و بيش از 18 زمين چمن فوتبال احداث شده و سرانه فضاي ورزشي دانشجويي به طور متوسط 5/1 برابر شده است. همچنين کانون هاي ورزشي در دانشگاه هاي علوم پزشکي کشور ايجاد و تجهيز شدند که نقش مهمي در توسعه ورزش داشته اند.

•تشکيل شوراي سياستگزاري تربيت بدني و طب ورزش، افزايش سرانه فضاي ورزشي از 4/0 مترمربع به 85/0مترمربع، افزايش دانشجويان تحت پوشش ورزش همگاني از 15 درصد به 25درصد، افزايش دانشجويان تحت پوشش ورزش قهرماني از 5درصد به 8 درصد و تخصيص اعتباري بالغ به 20 ميليارد ريال براي خريد وسايل و تجهيزات ورزشي به منظور توسعه همگاني به ويژه ورزش خوابگاهي دانشگاه‌ها از فعاليت‌هايي است که در زمينه توسعه ورزش صورت گرفته است.

در طي چهار سال دولت نهم به ميـزان 682 ميليارد ريال انواع وام بـه دانشجويان علوم پزشکي اختصاص يافت که به طور متوسط معادل 170 ميليارد ريال در سال بوده است. در مقايسه سال 84 و 87 پرداخت انواع وام با رشد 68 درصد، از 121 ميليارد ريال به 203 ميليارد ريال رسيده است. در ابتداي دولت دهم نيز سرانه وام‌هاي دانشجويي بين 25 تا 60 درصد افزايش داده شد.

در طي اين مدت سرانه وام‌هاي تحصيلي، وام مسکن و وديعه مسکن افزايش يافته به طوري که سرانه وام تحصيلي مجردي 2 برابر، سرانه وام تحصيلي متأهلي 80درصد، سرانه وام مسکن مجردي 50 درصد، سرانه وام مسکن متأهلي 20درصد، وديعه مسکن عادي در تهران 2 برابر، در شش شهر بزرگ 80 درصد و در ساير شهرها 56 درصد و وديعه مسکن تکميلي نيز بيش از 2 برابر رشد داشته است.

 اقدامات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در بخش توسعه مديريت و منابع

تدوين سند توسعه منابع انساني بخش سلامت در دولت دهم به منظور تأمين و توزيع عادلانه نيروي انساني مورد نياز که در اين خصوص نسبت به تشکيل دبيرخانه مربوطه، تنظيم سياستنامه و تحليل اسناد بالا دستي و مطالعه چالش‌هاي نظام مديريت منابع انساني بخش سلامت و.. اقدام شد.

بازطراحي ساختار ستاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي به عنوان يک سازوکار پايه‌اي براي پاسخ دهي سريع، پويا و کارآمد به مطالبات رو به افزايش ذينفعان و تدوين پيش نويس شرح وظايف تمام واحدهاي ستاد مرکزي پيرو نمودار مصوب جديد.

استقرار نظام برنامه‌ريزي عملياتي که در اين خصوص اقداماتي همچون تشکيل تيم برنامه‌ريزي عملياتي، بررسي نتايج و الگوي اجرايي فرآيند و فرم‌هاي برنامه سال گذشته، تدوين و اولويت‌بندي استراتژي‌ها و تطبيق با اسناد بالادستي، تدوين اولويت‌بندي اهداف عملياتي ساليانه، تدوين و نهايي کردن بسته برنامه عملياتي و پايش و ارزيابي عملکرد برنامه صورت گرفته است.

اجراي طرح استقرار نظام ارزيابي عملکرد جامع دانشگاه‌هاي علوم پزشکي که در اين راستا اقداماتي همچون مرور متون و تحليل الگوهاي ارزيابي عملکرد و انتخاب الگوي مناسب براي ارزيابي جامع دانشگاه‌هاي علوم پزشکي، تدوين شاخص‌ها و معيارهاي ارزيابي بر اساس مدل منتخب و خودارزيابي دانشگاه‌ها و نهايتا تدوين گزارش صورت گرفت.

طراحي و برنامه‌ريزي براي راه‌اندازي خانه مديران سلامت کشور، طراحي نظام مديريت فرايندهاي سازماني، طراحي سيستم مکانيزه مديريت اسناد و آرشيو معاونت توسعه مديريت و منابع، طراحي نظام جامع مديريت مديران در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي، طراحي پايگاه اطلاعات مديريت پروژه‌هاي کشوري منابع فيزيکي و طراحي پورتال آموزش کارکنان از جمله برنامه‌هاي مهمي است که در سال 89 تلاش‌هاي عمده‌اي براي اجراي آن‌ها انجام شده است.

در راستاي اجراي قانون ارتقاي بهره‌وري کارکنان باليني نظام سلامت، نسبت به تدوين آيين نامه و دستورالعمل قانون، برآورد نيروي انساني و برآورد مالي ناشي از اجراي اين قانون اقدام شد.

تنها در طي چهار سال دولت نهم، 5948 فقره وام با اعتبار 87.2 ميليارد ريال، 580 فقره کمک هزينه ازدواج به ميزان 2 ميليارد ريال و 264 فقره کمک هزينه فوت به ميزان 914 ميليون ريال به کارکنان ستاد مرکزي وزارت متبوع پرداخت شده است. علاوه بر اين 2200 فقره کمک هزينه تشويق فرزندان دانش آموز و دانشجوي کارکنان به ميزان 598 ميليون ريال در طي اين مدت پرداخت شده است.

اجراي طرح بيمه تکميلي درمان براي 2688 نفر از کارکنان و افراد تحت تکفل آنان، انعقاد قرارداد بيمه عمر و حوادث براي 4000 نفر از کارکنان و بازنشستگان به مبلغ 20 ميليون ريال، برقراري بيمه شخص ثالث و بدنه خودروي در اختيار براي 54 نفر و همچنين انعقاد قراداد با بيمه پارسيان براي بيمه شخص ثالث و بدنه خودروهاي کارکنان در سال اول دولت دهم انجام شد.

در حوزه مديريت منابع انساني اقدامات مهمي از جمله افزايش فوق‌العاده سختي شرايط محيط کار، حذف سقف نوبت کاري، اجراي طرح ارتقاي شغلي پرستاران و مشاغل بهداشتي درماني و اصلاح پرداخت فوق‌العاده ويژه به پرستاران، حذف سقف 65 درصد طرح مسير ارتقاي شغلي کارشناسان، مديران و مشاوران، پرداخت فوق‌العاده ويژه به پزشکان بهره‌مند از حق محروميت از مطب، پرداخت فوق‌العاده ويژه به مشاغل هم سطح کارشناسي، مشارکت در تدوين آيين‌نامه‌هاي اجرايي قانون مديريت خدمات کشوري به ويژه آيين‌نامه اجرايي فصل دهم قانون انجام شده است. همچنين دستورالعمل نحوه استخدام نيروي انساني، انعقاد قرارداد نيروهاي موقت، انعقاد قرارداد پزشکان خانواده، آموزش کارکنان، داوطلبان آزمون بهورزي، ماموريت‌هاي آموزشي تهيه و تنظيم شده است.

انتهاي پيام