لرستان یکی از استان‌های غربی ایران و سیزدهمین استان از نظر جمعیت است. این استان سرزمینی کوهستانی است و غیر از چند دشت محدود، سراسر آن را کوه‌های زاگرس پوشانده‌ است.

بر اساس یافته‌های باستان‌شناسی، این منطقه یکی از نخستین سکونتگاه‌های قدیمی بشر است و مفرغ لرستان از شهرت باستان‌شناسی زیادی برخوردار است.

لرستان تنها استان ایران است که به‌علت اهمیت فوق‌العاده تاریخی یکی از ۴ بخش اصلی موزه ملی ایران را به خود اختصاص داده‌ است. استان لرستان سومین استان پر آب کشور است و ۱۲ درصد آب‌های کشور را در اختیار دارد.

در استان لرستان 23 رود جریان دارند. رودهای حوضه دز و کرخه که در مجموع 96 درصد سطح استان را دربر می‌گیرند و رودهای حوضه مرکزی که سطح کوچکی از شرقی‌ترین قسمت استان لرستان را به خود اختصاص داده‌اند، در این استان قرار دارند. رودخانه‌های حوضه‌ی آبریز دز عبارتند از رودخانه‌های سزار، تیره، بختیاری، سرخاب، کشور، سبز، چم چیست، اسک، الیگودرز و ازنا. رودخانه‌های حوضه آبریز کرخه عبارتند از رودخانه‌های سیمره، کشکان، کهمان، دره شهر، گند، خرم‌آباد و گرگافه.

استان لرستان با آب و هوای مناسب، مراتع غنی، رودهای پرآب و خاک حاصلخیز، استعداد ویژه‌ای برای دامپروری و کشاورزی دارد و از همین‌رو پایه اصلی اقتصاد مردم این استان را دامپروری و کشاورزی تشکیل می‌دهد.

اینها تعاریفی است که از استان لرستان ارائه می‌شود اما این که در حال حاضر وضعیت استان در زمینه آب برای کشاورزی چگونه است؟ و استان با چه مشکلاتی مواجه است در گفت‌وگو با استاندار مورد سئوال قرار گرفت.

«هوشنگ بازوند» استاندار لرستان با حضور در محل دفتر مرکزی خبرگزاری دانشجویان ایران و در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا در ابتدا اعتماد مردم را بزرگترین سرمایه برای دولت دانست و گفت: ما هم‌اکنون از این نظر جایگاه مناسبی داریم.

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر این‌که مهم‌ترین کارهای مدیریتی انجام شده طی دو سال چه بوده است؟ اظهار کرد: در بررسی و آسیب‌شناسی اولیه دریافتیم که بی‌برنامه‌گی ضربه‌ی سختی بر پیکره‌ی استان وارد کرده است و در این راستا در توسعه‌ استان مدیریت سعی و خطا جایگزین مدیریت علمی شده و تا به جایی پیش رفته بود که بیش از 3600 میلیارد تومان ظرفیت‌های اقتصادی استان را زیر خاک نگهداشته بود.

وی با اشاره به وجود این نوع مدیریت در همه‌ ابعاد اعم از اجتماعی، فرهنگی و سیاسی، افزود: این شیوه‌ی مدیریت خسارت‌هایی را هم وارد کرد از این‌رو ما قصد نداشتیم چنین روشی را ادامه دهیم.

استاندار لرستان ادامه داد: از نخستین روزهای مدیریتی پس از آسیب‌شناسی جدی به‌دنبال تدوین یک سری اسناد بودیم تا فعالیت‌هایمان را در این سندها به‌درستی تعریف کنیم. به‌عنوان مثال نخستین قدم تهیه‌ی سند ‌آمایشی استان به برش شهرستانی بود.

بازوند گفت: در این راستا محور توسعه را در بخش‌های مختلف استانی در سه بعد صنعت، کشاورزی و گردشگری تعریف کردیم. در برخی شهرستان‌ها نقش گردشگری، در برخی دیگر صنعت و یا کشاورزی پررنگ‌تر بود.

وی با بیان این‌که در این سند آمایش مشخص شد که هر شهرستانی در کجای آن قرار دارد؟ گفت: به‌عنوان مثال در شهرستان بروجرد نقش گردشگری و صنعت در پلدختر، نقش کشاورزی و در ازنا نقش صنعت و در خرم‌آباد نقش گردشگری بیشتر خودنمایی می‌کرد.

استان لرستان برای سالیان متمادی رتبه‌ی نخست بیکاری را در کشور داشت

استاندار لرستان دغدغه‌ی اصلی خود را اشتغال در استان برشمرد و افزود: استان لرستان برای سالیان متمادی رتبه‌ی نخست بیکاری را در کشور داشت. این درحالی است که این استان مزیت‌های فراوانی دارد و بدون اغراق می‌توان عنوان کرد که جزو ثروتمندترین استان‌های کشور است.

بازوند با بیان این‌که با بررسی ظرفیت‌های استان می‌توان دریافت که هیچ نقطه‌ای از کشور از چنین ظرفیت‌هایی برخوردار نیست، گفت: حال آن‌که ما از یک استان ثروتمند افراد فقیری را به‌عنوان شهروند انتخاب کردیم و به لحاظ بیکاری در رتبه‌های نخست قرار داشتیم که بی‌تردید این ناشی از حلقه مفقوده‌ای است که در آسیب‌شناسی به‌روشنی به آن رسیدیم.

وی گفت: از این‌رو و بر این اساس سند اشتغال هر شهرستان را متناسب با ظرفیت‌های آن تعریف کردیم. به‌طور مثال در شهرستان پلدختر با محوریت کشاورزی باید سالانه 18 هزار شغل ایجاد شود که 80 درصد این میزان باید در بخش کشاورزی باشد.

به گفته‌ی استاندار لرستان، این سند(سند اشتغال) در نیمه‌ی دوم 92 تهیه و در اوایل سال 93 سند 11سال باقی‌مانده چشم‌انداز تا افق 1404 تهیه شد.

بازوند با بیان این‌که در ذیل هر یک از این اسناد کاربردی هم تهیه شد، ادامه داد: سند آمایش توسعه‌ی نیروی انسانی نیز تهیه شد. در این سند قید شد که دانشگاه‌ها به هنگام پذیرش دانشجو، دانشجویی را بپذیرند که پس از فارغ‌التحصیلی مشکلی از استان را برطرف کنند تا با پذیرش دانشجو متناسب با ظرفیت‌های موجود فارغ‌التحصیل بیکار مطالبه‌گر نداشته باشیم.

دانشجو باید کارآفرین باشد

وی از گرفتاری‌های موجود را فارغ‌التحصیلان بیکار و متوقع برشمرد و افزود: ما با اعتقاد به این‌که دانشجو باید کارآفرین باشد سند تلفیق آمایش اشتغال با اقتصاد مقاومتی را هم تدوین کردیم.

برای مقابله با ریزگردها سند مقابله با این پدیده در استان تهیه شد

استاندار لرستان با بیان این‌ مثال که برای مقابله با ریزگردها سند مقابله با این پدیده در استان تهیه شد، گفت: در کارهای برنامه‌ریزی شده‌ همه‌ی این اسناد تهیه شد.

بازوند با ابراز خرسندی از سرمایه‌گذاری‌های انجام شده طی یک سال گذشته در استان، گفت: تاکنون سرمایه‌گذاری‌های فراوانی در استان انجام شده است و استانی که زمانی با دیدی دیگر به آن نگریسته می‌شد امروز به عنوان استان سرمایه‌پذیر به آن نگاه می‌شود.

وی ادامه داد: چنانچه به نرخ بیکاری در استان نگاه شود درمی‌یابیم طی سالیان متمادی استان لرستان رتبه‌های نخست کشوری را به‌لحاظ بیکاری به خود اختصاص می‌داد، اما هم‌اکنون با دنبال کردن برنامه‌ها، دیگر این استان جزو استان‌های نخست کشور به لحاظ بیکاری نیست.

استاندار لرستان با اعتقاد به این‌که اگر دولت‌محور توسعه شود مردم فرهنگ خودباوری و کار را از دست می‌دهند، افزود: دولت‌ها منادی خوبی برای توسعه نیستند. مردم باید پرچمدار توسعه در سال 93 می‌بودند برای ایجاد این فرهنگ باید هزینه‌هایی را می‌پرداختیم که در قالب برطرف کردن موانع خودش را نشان داد.

بازوند با بیان این‌که برای عبور از این کانال باید موانع را برمی‌داشتیم، افزود: برخی موانع چنان ریشه دوانیده بود که به سختی می‌شد آنها را برداشت. از طرفی نمی‌توان مردم را بدون هیچ پشتوانه‌ی قوی اجتماعی محور توسعه قرار داد. از این‌روز کار بسیاری داشتیم.

وی گفت: درحالی که مردم هنوز به فرهنگ خودباوری نرسیده بودند و از یکدیگر توقع داشتند و نمی‌توانستیم به این جمع‌بندی برسیم که خودشان مشکلات‌شان را برطرف کنند و چنین می‌شد که نخبه‌های دانشگاهی با معدل خوب پشت درب‌های استانداری و جهاد دانشگاهی به‌دنبال شغل بودند.

استاندار لرستان این مشکلات را ناشی از ضعیف بودن سرمایه‌ی اجتماعی برشمرد و افزود: برای گسترش فرهنگ کار، باید با ورود بخش خصوصی ابعاد مختلف سیاسی، ورزشی، اجتماعی و فرهنگی تقویت می‌شد.

دولتی‌ها وقت مزدی و بخش خصوصی کارمزدی هستند

استاندار لرستان با بیان این‌که دولتی‌ها وقت مزدی و بخش خصوصی کارمزدی هستند، گفت: با این شیوه(وقت مزدی بودن) هیچ وقت دولتی‌ها نمی‌توانند فرهنگ کار را افزایش دهند.

بازوند برای مشخص شدن موضوع با طرح مثالی به ایسنا گفت: دولتی‌ها به‌مثابه کسانی هستند که بر سه‌چرخه سوارند و حتی بدون رکاب زدن پایدار می‌مانند، اما بخش خصوصی سوار بر دوچرخه‌ای هستند که برای ماندگاری نیازمند رکاب زدن می‌باشند.

وی ادامه داد: اگر قصد داریم ورزش توسعه یابد باید بخش خصوصی اسپانسر ورزش شود، وقتی بخش خصوصی نداشته باشیم نمی‌توانیم ورزش قوی هم داشته باشیم.

استاندار لرستان گفت: به هر حال برای ایجاد این تغییر نیازمند برداشتن موانع از سر راه بودیم و به جای دولت، مردم را متولی توسعه قرار دادیم.

بازوند با بیان این‌که در همه جای دنیا این رویه دنبال شده است، افزود: البته مسئولان نظام هم بر این موضوع تأکید بسیار دارند و افق‌های برنامه درازمدت کشور هم موید همین مسأله است.

وی با اظهار تأسف از واگذاری امور به دولت در سال‌های پیشین در ادامه در پاسخ به این پرسش که شیوه مدیریت آب در استان لرستان به عنوان یکی از استان‌های پرآب کشور چگونه است؟ گفت: در استان‌های غیرساحلی وضعیت مطلوبی به لحاظ بارش و نزولات جوی داریم. در درازمدت(حدود 30 سال) 470 تا 500 میلی‌متر میزان بارش سالانه استان بوده است اما در خشکسالی این شاخص به 360 میلی‌متر کاهش یافت، و بدین ترتیب شاهد کاهش 110 میلی‌متری بودیم اما با این وجود نسبت به سایر استان‌ها در وضعیت بهتری از نظر میزان بارش سالیانه قرار داریم.

استاندار لرستان گفت: با این شاخص‌ها استان لرستان خاک خوبی خواهد داشت و ما نگرانی از بابت داشتن کشت دیم نخواهیم داشت.

پارسال حدود 470 هزار تن کشت دیم گندم در استان داشتیم

بازوند با بیان این‌که پارسال حدود 470 هزار تن کشت دیم گندم در استان داشتیم، افزود: این در حالی است که میزان مصرف گندم استان فقط 225 هزار تن است، اما میزان بارندگی نسبت به پارسال 16 درصد و در درازمدت و بازه زمانی 30 ساله 19 درصد کاهش یافته و این یعنی ما هم نتوانستیم از گزند خشکسالی در امان باشیم.

وی ادامه داد: در برخی شهرها نظیر کوهدشت نورآباد و پلدختر کاهش میزان بارندگی به 40 درصد رسید و در این سه شهر به طرز جدی درگیر پدیده‌ی خشکسالی هستیم.

استاندار لرستان با بیان این‌که قطعاً اثرات خشکسالی در کشت دیم خود را نشان می‌دهد، افزود: در دراز مدت خروجی آب از حوضه دز و کرخه از استان 11میلیارد متر مکعب است که البته از این میزان 4 میلیارد متر مکعب آب از استان‌هایی مثل همدان، کرمانشاه و ایلام به استان لرستان وارد می‌شود.

بازوند با بیان این‌که با احداث 11 سد حجم آبی، معادل یک میلیارد مترمکعب برای استان ذخیره می‌شود، گفت: خوشبختانه نگرانی در خصوص آب با ارائه‌ی طرحی به دولت و اختصاص اعتبارات مناسب برطرف شد.

وی با بیان این‌که تاکنون از 11 سد در دست ساخت 2 سد به بهره‌برداری رسیده است، افزود: خروجی این 2 سد 7000 هکتار زمین بود که از دیم به آبی تبدیل شده بودند.

استاندار لرستان منظور از آبیاری را نه آبیاری غرقابی بلکه مکانیزه شده دانست و گفت: امسال برای سازه‌های آبی نظیر سدها حدود 140 میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفتیم و در نظر داریم پروژه‌های آبی با پیشرفت فیزیکی مناسب را ساماندهی کنیم.

بازوند افزود: از دیگر برنامه‌ها برای مدیریت آب تبدیل سالانه 12 هزار هکتار از زمین‌های آبی از حالت غرقابی به مکانیزه است که با دستیابی به این هدف راندمان کشاورزی به 70درصد می‌رسد و حداقل 30 درصد از اتلاف آب جلوگیری می‌شود.

وی توسعه‌ کشت گلخانه‌ای را از دیگر برنامه‌های استانداری برای مدیریت بهینه آب دانست و گفت: از همین رو شهرک‌های کشاورزی (نظیر شهرک‌های صنعتی) راه‌اندازی کردیم و تاکنون برای 2 شهرستان کوهدشت و ازنا این موارد لحاظ شده است.

به بیش از 100 روستا با تانکر آبرسانی می‌شود

استاندار لرستان با بیان این‌که وضعیت آب در برخی شهرها نظیر کوهدشت به مرز هشدار رسیده است،‌ خاطرنشان کرد: این در حالی است که هنوز به بیش از 100 روستا با تانکر آبرسانی می‌شود اما باید با برنامه‌ریزی صحیح با پدیده خشکسالی و کم‌آبی زندگی کرد.

گفت‌وگو از آرزو سعید خبرنگار ایسنا

انتهای پیام