• پنجشنبه / ۵ فروردین ۱۴۰۰ / ۱۰:۲۲
  • دسته‌بندی: رسانه دیگر
  • کد خبر: 1400010501514
  • منبع : مطبوعات

شجریان؛ خوشنویسِ آواز

شجریان؛ خوشنویسِ آواز

شجریان دارای چنان استعداد و ممارستی در آموختن بود که سال ۱۳۴۹ توانست درجه ممتازی انجمن خوشنویسان ایران را اخذ کند. با این‌ حال هیچ‌گاه به دنبال اخذ درجات بالاتر در خوشنویسی نبود و تمرکز خود را تمام و کمال روی آواز گذاشت و خوشنویسی را برای خوشنویسی می‌خواست.

به گزارش ایسنا، عطا نویدی.پژوهشگر موسیقی، در یادداشتی در ویژه‌نامه نوروزی روزنامه شرق درباره محمدرضا شجریان نوشت:‌ «خوشنویسی و موسیقی دو هنر دیرین مردمان این سرزمین هستند که از دیرباز پیوندی ناگسستنی نزد هنرمندان هر دو رشته داشته و دارند. کمتر خوشنویسی را می‌یابیم که با موسیقی ایرانی - به‌خصوص آواز شجریان - انس و الفت نداشته باشد و هنرمند موسیقی ایرانی، دلبسته به خطِ خوش و خوشنویسی نباشد.

محمدرضا شجریان اواسط دهه ۴۰ شمسی از مشهد به تهران مهاجرت کرد و از همان ابتدا نزد ابراهیم بوذری و سپس حسین میرخانی، خوشنویسی را آموخت. شجریان دارای چنان استعداد و ممارستی در آموختن بود که سال ۱۳۴۹ توانست درجه ممتازی انجمن خوشنویسان ایران را اخذ کند. با این‌ حال هیچ‌گاه به دنبال اخذ درجات بالاتر در خوشنویسی نبود و تمرکز خود را تمام و کمال روی آواز گذاشت و خوشنویسی را برای خوشنویسی می‌خواست.

خوشنویسی و آواز وجوه اشتراکی فراوانی با هم دارند. در هر دو هنر، شعر ابزار اصلی هنرمند است. در چشم صاحب‌نظران درک و فهم شعر و ادبیات ایران بیش از تکنیک و ادوات آوازی اهمیت دارد؛ چنان‌ که افراد زیادی که دارای صدای خوش و تحریرهای آن‌چنانی بودند و چون درکی از شعر نداشتند، آوازشان بی‌معنا و بدون مفهوم بود. خوشنویسی هم نیاز فراوان به فهم شعر دارد. شجریان جایی از استادش حسین میرخانی نقل می‌کند که تأکید داشت در یک مصراع، حداکثر می‌توان دو حرف را به‌صورت کشیده نوشت و شجریان همین وجه را در آوازش نمایان می‌کند.

گفتنی است که استادان آوازی همواره این نکته را گوشزد می‌کردند که تأکید و تحریر در شعر باید روی کلمات کلیدی و مفهومی باشد و در خوشنویسی نیز چنین ویژگی‌هایی همواره مورد توجه استادان و صاحب‌نظران بوده است. سلیقه در انتخاب شعر نیز یکی از مؤلفه‌های مشترک خوشنویسی و آواز است که شجریان در آواز آن را به کمال مطلوب رسانده چنان‌ که - هرچند اغراق‌گونه - نقل است هر آن چه شعر خوب و پرمایه در ادبیات کهن بوده است، شجریان آن‌ را به زینت آوازش آراسته است. در این مجالِ کوتاه، قصد نگارنده تنها اشارتی بر پیوند و مقایسه آواز شجریان و خوشنویسی بود و بسط و گسترش این مقوله را باید به مجالی دیگر و نظر پژوهشگران فرهیخته هر دو هنر سپرد. در پایان سخن باید به نقش برجسته محمدرضا شجریان در آواز ایران اشاره کرد و در مقایسه با استادان بنام خوشنویسی می‌توان او را با میرعماد سنجید. چنان‌ که امروز آرزوی هر خوشنویسی نزدیک‌شدن به سبک و سیاق میرعماد است، آوازخوانانِ آینده نیز قطعا چنین مقامی را برای شجریان قائل خواهند بود.»

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۱۸:۰۳

شجریان مردی برای تمام فصول اسطوره ای تکرار نشدنی نام.یاد این بزرگ مرد تاریخ وموسیقی همواره در یاد ها خواهد ماند اگرچه تنگ نظران نخواهند.صدای ملکوتیش از ما خاک نشینان رخت بست .

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۱۴:۲۸

وای بسه دیگه خسته شدیم

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۱۹:۲۵

يك كم اغراق كرديد هيچوقت اينگونه نبوده است . ايا قبل از مرحوم شجريان و/يا معاصر با وي اواز خوان قابل و مد نظر شما وجود نداشت ؟

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۲۲:۰۲

سلام استاد بی نطیر موسیقی سنتی که چون او از مادر نزاد در همه زمینه ها نمونه و خاک پای مردم ایران ( خاکی بودنس) و

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۲۲:۱۲

استادعزیز جان دل هر گز نمی میرد.مُرده آنست که نامش به نکویی نبرند.یادش گرامی .آمین

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۲۳:۰۵

سلام شک نکنید اگر دفت به اثر نوا مرکب خوانی استاد کنید متوجه میشوید که شجریان همه قله های اوازی به معنای واقعی را طی نمود ومحال است که حالا حالها کسی مثل ایشون پیدا شود وحیف که در حیاتش نگداشتن .....

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۵ ۲۳:۲۶

استادشجریان مردی تکرار نشدنی درهمه زمینه های هنری وموسیقی بود حیف که جامعه موسیقی ایران چنین شخصی روازدست دادصبربسیارببایدپدرپیرفلک را تادگرمادرگیتی چوتوفرزند بزاید. روحش شاد ویادش همیشه ماندگار

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۰۳:۱۶

نه

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۱:۱۵

بله وجود داشته اما در هر رشته هنری انسانهایی ظهور میکنند که تا مدت مدیدی هیچ هنرمندی قدرت و یارای همچون او بودن را ندارد صدای او از تک خال های خلقت بود مانند خوشنویسی عثمان طه در نسخ

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۵:۱۱

استاد شجریان واقعا یک اسطوره بود حرفی نیست ولی هر گلی عطری یه بویی دارد خواهشن در مورد مردان بزرگ اینگونه اظهار نظر نفرمایید اینان افتخار ات این مرز و بوم اند

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۸:۰۳

دوست گرامی اگر استاد رو خوب بشناسید متوجه می شید که هیچ اغراقی در کار نیست. هر چه از ایشان بگوییم حق مطلب ادا نمی شود.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۸:۴۰

خیر . قبل از ایشان هیچ کسی وجود نداشته و بعد از ایشان هم هیچ کسی وجود ندارد.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۸:۴۶

نه واقعا نداشته

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۲۰:۰۸

اگر کمی وقت و حوصله به خرج دهید و صداهای مختلف د را در کنار صدای استاد شجریان گوش کنید جواب درخوری خواهید گرفت.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۱:۰۳

استاد شجریان قله ی موسیقی ایران است و دیگران نیز به نوبت خویش ارزشمندند و قابل ستایش.هرآنکس که برای ارتقای هنر و فرهنگ این سرزمین تلاش کند مقدس است.باوجود حافظ و سعدی دیگر غزلسرایان به مرتبه آنها نمی‌رسند اما گاهی زیبایی‌های در غزل دیگران دیده میشود که کم از حافظ و سعدی نیست اما به هر حال حافظ و سعدی بالاتر از همه قرار گرفته آند.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۱:۲۴

نه عزیزم. شما یکنفر فقط یکنفر نام ببرید که چهارصد و شش گوشه و متعلقات موسیقی مقامی ایرانی حفظ باشه... تنها شش نفر از این توانایی بهرمند بودند که شجریان آخرین نفر از این شش نفر بود

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۱۷:۲۷

وجود داشت ولی این تمام عیار بود

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۸ ۱۱:۲۰

از ازل تابه ابد موسیقی ایرانی وسنتی و موسیقی قیاسی با کل موسیقی واوازدنیا،بدون هیچ شک واغراقی،همچون استادشجریانی نبوده،نیست ونخواهدبود،اینو میشه تو بیش از۱۵۰اثراستاد که طی این نزدیک۸۰سال دیده وشنیده شده،مشاهده کردکه یکی ازیکی زیباتروزیباتروزیباترند...روحش شاد

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۸ ۱۱:۵۷

سلام به دوستان استاد شجریان اسطوره آواز و بی بدیل در شعرشناسی و مفهوم بود ایشان نعمتی برای این سرزمین بود که هرگز از یادها و دلها نخواهد رفت

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۰۰:۴۵

صدایی ارام بخش و بی نظیر روحش شاد

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۰۱:۱۲

شجریان هنرمندی تکرار ناشدنی نیست. اوازش هیچ وقت کهنه نمی شود. هرزمان گوش بدهی تازه و به روز ست.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۲:۴۶

شجریان تکرار شدنی نیست

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۶ ۱۲:۴۶

شجریان تکرار شدنی نیست

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۰:۲۶

درود بر بزرگ‌مرد جهان، خسرو آواز ایران، قلب همه دوستدارانش، استاد شجریان عزیزم. تا همیشه در جان و‌دل ما هستی و تا همیشه زنده.قلب و جان مایی.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۰:۲۷

شادروان استاد شجریان تکرار نخواهد شد زیرا ایشان به قله انسانیت شرف و اخلاق وهنر رسیده بود روحش شاد یادش جاودان در دلها

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۱:۴۵

استاد شجریان مردی بزرگ در بسیاری از هنرها و نفر اول آواز ایران زمین بوده هست و خواهد بود فردی با کمال و مردمی و با مردم زندگی میکرد (در بسیاری از هنرها (امپراطور )بود و هست . روانش شاد.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۲:۰۵

بنده ۲ دفعه نظرم را نوشتم ولی متاسفانه شما تحمل این را ندارید که از استاد آواز ایران تعریف شود (واقعن براتان متاسفم. بنده استاد را تا اندازه ای از نزدیک میشناختم .ابر مردی که کمتر زمانهایی مثل استاد کسی پیدا شود .(باز هم براتان متاسفم.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۲:۱۲

خدا رحمتش کنه استاد بینطیر بود در عرصه فرهنگ مخصوصااواز که بی همتا و شجاع و مردمی بود صداش دیگه تکرار نمیشه

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۲:۴۳

روح استاد شجریان شاد باشه. تا قیامت یادش در ذهن و دل ما ایرانیان باقی و جاوید خواهد ماند.

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۰۹:۴۸

شجریان بخدا عشق بود ....تمام .دیگه مثلش نیست ونخواهد آمد قبول کنید لطفا

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۷ ۱۷:۲۸

استاد حیف شد و ماندگار تا قرنها

avatar
۱۴۰۰-۰۱-۰۸ ۱۶:۲۸

در طول تاریخ عاشقهای به نامی داشته تیم ولی هیچ کدام مجنون نشده اند