امروزە فضای مجازی، جای فضای حقیقی را گرفتە است و بە نوعی می‌توان گفت کە بە زیست بوم دوم مردم تبدیل شدە است.

حقیقت آن است کە جنبەهای منفی استفادە از فضای مجازی بیش از جنبەهای مثبت آن بر زندگی انسان‌ها است؛ لذا اگر آسیب‌های اجتماعی ناشی از آن بە موقع مدیریت نشود بە یک بحران جدی در کشور تبدیل خواهد شد.

بە دلیل محبوبیت بیش از حد فضای مجازی در بین نوجوانان و جوانان، آسیب‌های ناشی از این فضا بیشتر متوجە این گروە سنی در جامعە است.

ارائه راهکارهای پیشگیرانه از آسیب‌های اجتماعی در این زمینه موجب فرهنگ سازی درست در جامعه شده و موجبات ایجاد بستر مناسب برای استفاده از این ابزار خواهد شد.

یکی از راهکارهای موثر برای پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی ناشی از فضای مجازی، استفادە از ظرفیت رسانەها است.

رسانە ظرفیت است نە ابزار!

پژوهشگر حوزە ارتباطات خانوادە در کردستان گفت: رسانە هم می‌تواند تهدید باشد هم فرصت، لذا برخلاف تصور عموم رسانە یک ابزار نیست؛ بلکە یک ظرفیت است.

منصور ساعی در سمینار رسانە، فضای مجازی و آسیب‌های اجتماعی، رسانە را یک ظرفیت دانست و اظهار کرد: هر تجربە منفی یا مثبتی کە در جامعە رخ می‌دهد بە رسانەها ربط دادە می‌شود.

وی عنوان کرد: هرگونە مسالە اجتماعی را نباید یک آسیب قلمداد کرد بلکە بسیاری از مسائل همچون شکاف ارزشی و هنجاری بین نسل‌ها یک آسیب اجتماعی نیست و تنها یک مسئله اجتماعی است.

ساعی بە تنش‌ها و ناهنجاری‌های بین نسلی اشارە و افزود: عصر، عصر شفافیت است و رسالت رسانەها بازتاب و انتشار آسیب‌ها و بحران‌ها است.

وی ادامه داد: مفاهیمی همچون جامعە رسانەای شدە، عصر اطلاعات و جامعە شبکەای؛ برای توصیف جامعەای است کە رسانەها در تمام حیات فردی و اجتماعی انسان‌ها حضور دارند.

ساعی بیان کرد: ما در خانوادە ایرانی با مسئلەای مواجە هستیم کە هرگونە شکاف ارزشی، هنجاری، نگرشی و ارتباطی بین نسل‌ها را شاهد و نتیجە این تحولات ایجاد تنش‌های خانوادگی و نسلی است و نبود زبان مشترک بین اعضای خانواده است.

وی ادامە داد: ما در خانوادە با یک جدال پایداری و ناپایداری مواجە هستیم؛ لذا باید بە تفاوت نسل‌ها توجە کرد.

ساعی اضافە کرد: تفاوت نسل‌ها و تقابل ارزش‌ها سبب مناظرە، مقابلە و خشونت در خانوادە‌ها شدە و قتل رومینا در یک خانوادە سنتی گویای این موضوع است.

وی بیان کرد: خانوادە ایرانی نە گستردە است و نە هستەای، بلکە یک هستە ناقص است و پیامد آن خانوادەای است کە یک پا در سنت و یک پای دیگر آن در مدرنیتە زندگی می‌کند.

ساعی خاطرنشان کرد: دمدمی مزاج شدن والدین‌ها سبب افزایش تنش‌های بین نسلی در خانوادە شدە است و رسالت رسانەها بروز و بازنمایی این مسائل است.

وی یادآور شد: نباید رسانەها را متهم کرد بلکە رسانەها عامل شفافیت در دنیای امروز هستند و باید پاسخ مسئولانە بە این اتفاق دادە شود.

منصور ساعی در خصوص سیاست‌گذاری دولت در بحث فیلترینگ گفت: این سیاست‌گذاری بە هیچ‌وجە آیندە‌نگر نبودە و دسترسی کودکان و نسل‌های جدید بە محتوای پورنوگرافی چند برابر شدە است.

وی افزود: در مسائل اجتماعی ما بە دنبال واکنش و ریکشن نیستیم بلکە بە دنبال پاسخ مسئولانە هستیم.

ساعی تصریح کرد: ما فاقد گفت‌وگوهای بین نهادی در کشور هستیم، هرکسی و هر نهادی از دیدگاە خود بە مسائل نگاە و اقدامات جزیرەای انجام می‌شود.

وی ادامە داد: متاسفانە یکی از مشکلات خانوادەها افتادن بارسنگین دولت و نهادها بر دوش خانوادە است.

آسیب‌های اجتماعی زمینە‌ساز افزایش جرائم در جامعە 

 متخصص حوزە جرایم سایبری در کردستان، بالا رفتن آسیب‌های اجتماعی زمینەساز افزایش ارتکاب جرائم در کشور است. 

منصور رستمی در سمینار رسانە، فضای مجازی و آسیب‌های اجتماعی کە بە همت خبرگزاری کردپرس در دانشگاە کردستان برگزار شد، با اشارە بە کاهش سن جرم در کشور اظهار کرد: پایین آمدن سن ارتکاب جرم در کشور زنگ خطری برای جامعە است.

رستمی با اشارە بە اینکە در کشورهای اروپایی سن ارتکاب جرم ۱٦ سالگی بە بالا است، بیان کرد: پایین آمدن سن ارتکاب جرم در ایران بە سن ۱۲ سال تلنگری بە جامعە مددکاران است.

وی عنوان کرد: امروزە فضای مجازی بە جزئی از زندگی انسان‌ها تبدیل شدە و بدون اغراق انسان‌ها بیش از اینکە در فضای حقیقی زندگی کنند در فضای مجازی بە سر می‌برند.

رستمی اضافە کرد: آنچە کە ما امروز بە عنوان آسیب اجتماعی فضای مجازی از آن نام می‌بریم در بسیاری از کشورها تحت عنوان پذیرش فضای مجازی مطرح می‌شود و سیاست این کشورها در نحوە استفادە افراد از فضای مجازی کاملا هوشمندانە است.

وی ادامە داد: اگر آسیب‌های اجتماعی بە موقع مدیریت و کنترل نشود بە یک بحران جدی تبدیل خواهد شد.

رستمی بیان کرد: اگر یک واقعیت اجتماعی را تا زمانی کە در حوزە اجتماعی قرار دارد کنترل نشود، تبدیل بە جرم خواهد شد.

وی بە دستەبندی انواع جرایم سایبری اشارە و اضافە کرد: جرایم سایبری در چهار حوزە اقتصادی، اخلاقی، اجتماعی و سیاسی قرار می‌گیرند.

رستمی اضافە کرد: در راستای پیشگیری و مقابلە از آسیب‌های اجتماعی ابتدا باید از خود فرد شروع و سپس آن را بە خانوادە و اجتماع انتشار داد.

جامعە با واپس ماندگی فرهنگی مواجە است

مدیرکل صدا و سیما کردستان بر داشتن سواد رسانەای، تاکید کرد و گفت: هر رسانەای ایدئولوژی خاص خود را دارد کە براساس آن فعالیت می‌کند، لذا فعالیت رسانەها بدون ایدئولوژی معنایی ندارد.

جعفر عبدالملکی در بخشی از این سمینار اظهار کرد: رسانەهای جمعی باید برای انجام رسالت خود از منابع اطلاعاتی معتبری استفادە کنند کە این مهم نیازمند داشتن سواد رسانەای است.

وی عنوان کرد: امروزە فضای مجازی مقولە جدیدی است کە در مراکز علمی و رسانەای مطرح و در استفادە از آن در جامعە همگانی شدە است.

عبدالملکی افزود: با پیشقدم شدن فضای مجازی از فرهنگ رفتاری، جامعە با واپس‌ماندگی فرهنگی مواجە شدە است.

وی بیان کرد: کارکرد درست و موثر نهاد آموزش و پرورش و خانوادە بهترین راە برای پیشگیری و مقابلە با آسیب‌های اجتماعی است.

عبدالملکی خاطرنشان کرد: امروزە رسانەها بە دو مقولە سواد سلامت و سواد حقوقی توجە ویژەای دارند.

انتهای پیام