ايران روز گذشته (پنجشنبه) مذاكراتي را با سه كشور اروپايي به نمايندگي از اتحاديه‌ي اروپا انجام داد كه طي آن طرفين به تبيين ديدگاه‌ها و ارايه‌ي پيشنهاداتي پرداختند. اگرچه متن كامل اين مذاكرات منتشر نشده و اعلانيه‌ي رسمي نيز در اين خصوص صادر نشده است، اما اخبار رسانه‌هاي غربي حاكي از آن است كه محتواي اصلي پيشنهاد اروپا تعليق غني‌سازي اورانيوم در ايران براي مدت زماني نامحدود در ازاي كمك به برنامه‌ي صلح‌آميز هسته‌يي ايران و تجارت با كشورمان مي‌باشد، خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) با توجه به اين رخداد با محوريت اين كه گزينه‌هاي پيش‌روي ايران در مذاكره با اروپا چيست به گفت‌وگو با صاحب‌نظران و كارشناسان پرداخته است كه حاصل اين گفت‌وگو‌ها با حميد‌رضا حاجي‌بابايي، مراد ويسي، منوچهر متكي، يدالله اسلامي و عباس سليمي‌نمين در پي مي‌آيد.

**حاجي‌بابايي: 
اروپا به تعليق داوطلبانه از جانب ايران تا ‌25 نوامبر رضايت دهد

حاجي بابايي با اشاره به نشست ايران با سه كشور اروپايي در وين درباره‌ي برنامه‌ي هسته‌يي كشورمان گفت: چنانچه اروپا از مواضعش عقب نشيني نكند، مذاكرات به بن‌بست خواهد رسيد.

حميدرضا حاجي‌بابايي، عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي در گفت‌وگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) اظهار داشت: هر چند كه به طور رسمي جزيياتي از مذكرات وين منتشر نشده و اطلاعات موجود در حد اخبار خبرگزاري‌هاست، ولي پيشنهاد اروپايي‌ها به ايران در خصوص توقف كامل چرخه‌ي سوخت و غني‌سازي اورانيوم بر همگان آشكار است.

وي ادامه داد: مقصود آنها نيز از اين كه مي‌گويند اين پيشنهاد آخرين فرصت براي ايران است نيز همين امر است كه در صورت عدم تمكين ايران به آن پيشنهاد، پرونده به شوراي امنيت خواهد رفت و در نهايت يعني اين آخرين فرصت ايران براي انجام مذاكرات و لابي‌ها با طرف اروپايي‌ خواهد بود.

حاجي‌بابايي افزود: به نظر مي‌رسد، اروپايي‌ها يا از اراده‌ي ايران در اين زمينه خبر ندارند و يا اين كه خودشان را به تغافل مي‌زنند، اراده‌اي كه از آن سخن رفت اين است كه مساله‌ي چرخه‌ي سوخت و غني‌سازي اورانيوم در روند فعاليت‌هاي هسته‌يي ايران به مساله‌اي محوري، حيثيتي و ملي تبديل شده است كه تمامي مردم و گروه‌هاي سياسي كشور بر آن تاكيد و بر سر آن اتحاد دارند.

حاجي بابايي در ادامه با اشاره به اينكه جمهوري اسلامي ايران هيچ خوفي از ارجاع به شوراي امنيت، گفت: البته ما همان گونه كه بارها نيز اعلام كرده‌ايم، تمام تلاش‌مان را براي بيان حقايق و شفاف‌سازي انجام مي‌دهيم.

اين عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس هم‌چنين افزود: به نظر مي‌رسد غرب بايد در نوع برخوردش با قضاياي اين جريان تجديدنظر نمايد، چرا كه ما هيچ اراده‌اي براي پذيرش دستور ديگران نداريم و در كشور ما هر كس چنين كند، ننگ رفتن زير بار زور را تا ابد به همراه خواهد داشت. خط مشي ما كاملا روشن است. و از هيچ گونه تهديدي نيز نمي‌هراسيم و مطئنيم اگر ما محكم بر مواضع‌مان ايستادگي نماييم، به طور حتم، اروپا عقب نشيني خواهد كرد.

وي در خصوص گزينه‌هاي پيش روي ايران و بهترين آنها براي انتخاب از جانب كشورمان، ابراز عقيده كرد: چنانچه بخواهيم خيلي خوشبينانه به قضيه بنگريم و بار ديگر و از روي اضطرار و براي نشان دادن واقعيات بر اروپاي‌ غيرمتعهد اعتماد نماييم، گزينه‌ي پيش رو چنين خواهد بود كه اتحاديه‌ي اروپا بايد بپذيرد كه ما به صورت داوطلبانه و تا 25 نوامبر تعليق غني‌سازي را ادامه دهيم و در كنار آن پرونده‌ي ايران بسته شود.

حاجي‌بابايي ادامه داد: راه ديگر نيز اين است كه اتحاديه‌ي اروپا هم‌چنان بر پيشنهادش اصرار نمايد؛ ما هم بر مواضع اصولي و خط قرمز خودمان اصرار خواهيم كرد و به اين ترتيب غني‌سازي اورانيوم را هرگز متوقف نخواهيم كرد و آن موقع در انتظار تصميم شوراي حكام خواهيم بود.

وي افزود: در اين صورت شورا دو راه بيشتر ندارد؛ يا روند قبلي را ادامه مي‌دهد و با صدور قطعنامه براي ما ضرب‌الاجل تعيين مي‌كند كه باز هم براي ما پذيرفتني نيست و يا پرونده را به شوراي امنيت ارجاع خواهد داد، كه آن هم با توجه به اينكه ايران تمام توانش را براي نمايش حسن نيت‌اش به كار بسته، بايد هزينه‌ي آن را هم بپردازد.

اين نماينده‌ي مجلس با اظهار اين كه اولين طرف‌هايي كه از ارجاع‌ پرونده‌ي ايران به شوراي امنيت ضرر خواهند ديد، اروپا و آمريكا هستند، اظهار داشت: به نظر ما هم در شوراي امنيت نخواهند توانست، فشار چنداني بر ايران وارد‌ آورند؛ نه شرايط اقتصادي چنين اجازه‌اي را خواهد داد و نه وضعيت سياسي و بنابراين فكر مي‌كنم كه خود اتحاديه‌ي اروپا و آمريكا هم قصد چنداني براي نيل به اين هدف نخواهند داشت و اگر ما محكم بايستيم، قطعا اتحاديه‌ي اروپا عقب خواهد نشست.

وي در ارتباط با قصد نهايي اروپا از اين گونه اعمال و سرانجام اين جريان گفت: اتحاديه‌ي اروپا و آمريكا در پي اين هستند تا به طور كلي ما را از غني‌سازي و چرخه‌ي‌ سوخت محروم نمايند، اين مطلبي است كه آنها امروزه به وضوح بيانش مي‌كنند و تنها در يك صورت امكان برون رفت از اين بن بست وجود دارد و آن هم اينكه اروپا عقب نشيني نمايد و تا 25 نوامبر به تعليق داوطلبانه از جانب ايران رضايت دهند، تا كارها انجام و نهايتا پرونده‌ي ما بسته شود و در غير اين صورت اين مذاكرات بي‌نتيجه و عقيم خواهند ماند.

**ويسي:
رسيدن به توافق با اروپا دشوار به نظر مي‌رسد، اما غيرممكن نيست

گزينه‌هاي پيش روي ايران درباره‌ي پرونده‌ي هسته‌يي‌اش حول محور مشترك توقف روند غني‌سازي يا عدم توقف آن مي‌گردد.

مراد ويسي، كارشناس مسايل بين‌الملل و روزنامه‌نگار در گفت‌وگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در ارزيابي‌اش از آنچه اروپا از آن به عنوان آخرين فرصت ايران براي مصالحه در مورد پرونده‌ي هسته‌يي‌اش ياد كرده است، گفت: سه كشور اروپايي با اعلام اين طرح قصد دارند زمينه را آماده كنند كه در اجلاس نوامبر بتوانند تصميمي را كه مي‌خواهند درباره‌ي ايران بگيرند.

وي در ادامه خاطرنشان كرد: ايران هم تلاش مي‌كند كه راه حل جديدي براي اين قضيه بيابد كه ضمن اينكه غني‌سازي را حق مسلم خود دانسته و براي دستيابي به آن تلاش مي‌كند، نظر طرف اروپايي را هم تامين كند.

اين كارشناس مسايل بين‌الملل با بيان اين كه براي هر دو طرف شرايط جديدي پيش آمده است، گفت: در حال حاضر اتخاذ تصميمات جديد ضروري به نظر مي‌رسد.

ويسي توضيح داد: اروپايي‌ها در گذشته هم بر توقف غني‌سازي و چرخه‌ي سوخت در ايران تاكيد داشتند و در مقابل ايران آن را حق مسلم خود مي‌دانست، در اين شرايط دستيابي به توافق بسيار دشوار است.

اين كارشناس مسايل بين‌الملل افزود: پيشنهاد جديد اروپايي‌ها و برخي جملات مسوولان ايراني نشان مي‌دهد كه تصميمات جديدي اتخاذ خواهد شد. بر فرض اين كه ايران اين مساله را كه سوخت هسته‌يي بخرد پذيرفته و اين يك تصميم جديد است، اما ايران بازهم كماكان بر اين كه غني‌سازي اورانيوم را حق خود مي‌داند، تاكيد دارد.

اين روزنامه‌نگار گفت: در مذاكرات ديپلماتيك است كه مشخص مي‌شود آيا راه حل جديدي به دست مي‌آيد يا خير، اما چون دو طرف تاكنون ديدگاه‌هاي خود را مشخصا اعلام كرده‌اند و البته اين ديدگاه‌ها قدري با هم در تعارضند، رسيدن به يك توافق دشوار به نظر مي‌رسد اما غيرممكن نيست.

وي در خصوص گزينه‌هاي پيش‌روي ايران در اين باره گفت: گزينه‌ها عليرغم اينكه مي‌تواند متفاوت باشد، يك محور مشترك دارد و آن توقف يا عدم توقف روند غني‌سازي است و باقي مسايل مثل اينكه سوخت هسته‌يي به ايران بدهند يا برخي تحريم‌هاي هسته‌يي را از ايران بردارند مسايل فرعي هستند.

ويسي درباره‌ي گزينه‌اي كه بهتر است، ايران در پيش بگيرد، ابراز عقيده كرد: ايران تاكنون اعلام كرده كه از در اختيار داشتن غني‌سازي اورانيوم و چرخه‌ي سوخت هسته‌يي كوتاه نخواهد آمد، اما بهترين انتخاب براي ما انتخابي است كه از كاملا در كنار آمريكا قرار گرفتن اروپا در اجلاس نوامبر جلوگيري كند.

اين كارشناس مسايل بين‌الملل اظهار داشت: نگراني آنها كاملا مشخص است، آنها نمي‌خواهند ايران كه ديدگاه‌هاي بين‌المللي‌اش با ديدگاه‌هاي آنها همسو نيست، به عضويت باشگاه هسته‌يي درآيد و رسما هم اعلام كرده‌اند كه يك ايران اتمي را نمي‌پذيرند.

اين روزنامه‌نگار گفت: اساس ديدگاه ايران هم اين است كه براساس مفاد NPT هر كشوري مي‌تواند غني‌سازي داشته باشد.

**متكي:
اروپايي‌ها را به تجديد نظر در مواضع‌شان دعوت مي‌كنيم

متكي با اشاره به نشست ايران با سه كشور اروپايي در وين درباره‌ي برنامه‌ي هسته‌يي كشورمان گفت: اظهارات اخير اروپايي‌ها را چندان جدي تلقي نمي‌كنيم و آنها را به تجديدنظر در مواضع‌شان فرا مي‌خوانيم.

منوچهر متكي، عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي، در گفت‌وگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) اظهار داشت: امروزه انگيزه‌ي آمريكا و متعاقبا همراهي اروپا با ‌آنها براي جلوگيري از دستيابي ايران به فناوري هسته‌يي براي همگان آشكار شده است، جلوگيري از توانمندي جدي كشورهاي اسلامي و در حال توسعه در حوزه‌هايي چون فناوري و علمي كه در نهايت باعث خودكفايي آنها مي‌شود، در دستوركار آنهاست.

وي در ادامه با اشاره به اين مطلب كه در طول سال‌هاي پس از پيروزي انقلاب اسلامي، آمريكا از هر امكاني براي جلوگيري از توسعه و پيشرفت در ايران استفاده كرده است، افزود: هر چند كه ما از پيشنهادات اصلي و مذاكرات وين آگاهي نداريم، اما خواست آنها در توقف چرخه‌ي سوخت و غني‌سازي و هم‌چنين فعاليت‌هاي مرتبط با آن براي ما روشن است؛ آنچه كه آنها انتظار دارند توقفي داوطلبانه اما دايم در زمينه‌ي غني‌سازي اورانيوم است!

متكي هم‌چنين ادامه داد: پيشنهاد اروپايي‌ها دو وجه دارد: يكي محروم ساختن ايران از حقوق رسمي است كه در صورت پذيرش نه مي‌توان پاسخگوي مردم بود و نه پاسخگوي نسل‌هاي آينده، وجه دوم تامين سوخت براي ما از جانب آنهاست؛ به نظرم اين مساله ما به ازايي دارد كه خيلي نگران‌كننده‌تر از خود سوخت است و آن چشم‌پوشي از اين فناوري است.

اين نماينده‌ي مجلس هم چنين گفت: در خصوص وجه دوم بايد به چند نكته توجه داشته باشيم: اول اينكه بر اساس تجربه‌ي بيانيه‌ي تهران و عمل نكردن اروپايي‌ها به وعده‌هاي‌شان نمي‌توانيم اعتماد و اطمينان كافي به وعده‌هاي آنها داشته باشيم؛ نكته‌ي ديگر اينكه هزينه‌ي تامين سوخت در داخل بسيار به صرفه‌تر از خارج است و از سويي نمي‌توان يكي از مهم‌ترين بخش‌هاي فعاليت‌ها را به اراده‌ي منوط نماييم كه به هر دليلي فردا امكان قطع و صرف‌نظر از آن مي‌رود. بنابراين تدبير ايجاب مي‌كند كه با عاقبت‌انديشي و دورنگري به اين جريان نگاه كنيم.

وي در ادامه اظهار داشت: بايد دقت داشته باشيم كه در حال حاضر به اين فناوري دست يافته‌ايم و هم در موضوع قطعه‌سازي و هم در جريان تزريق گاز كه از مراحل پاياني غني‌سازي است، در مراحل واپسين قرار داريم و بنابراين ديگر دليلي براي محروم شدن از اين فناوري وجود ندارد. حال اگر از سويي ديگر و با تكيه بر مثلث حق ايران، وجود نگراني طرف مقابل و ضرورت اعتمادسازي، مساله را در نظر بگيريم و جهت مذاكرات اندكي به اين سو حركت نمايد كه غرب حق ما را بپذيرد و ما نگراني‌هاي آنها (صرف‌نظر از القايي بودن يا نبودن آنها) را برطرف سازيم، زمينه‌ي مشترك اعتمادسازي دو طرفه فراهم خواهد شد.

اين عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس ادامه داد: پيشنهاد ديگر اروپايي‌ها بازگشت به شرايط ژوئن بود؛ چنانچه اين پيشنهاد به معناي محروم ساختن ايران از حقوق‌اش باشد، همانگونه كه تمام مسوولان اجرايي كشور نيز اشاره كردند، قابل قبول نخواهد بود، ولي اگر به عنوان گامي در جهت اعتمادسازي باشد و براي مدتي كوتاه و موقت مورد نظر قرار گيرد، مبحثي قابل انجام خواهد بود.

وي هم چنين در ارتباط با اظهارات اروپايي‌ها مبني بر اين كه اين پيشنهاد آخرين فرصت ايران به حساب مي‌آيد، گفت: معمولا سياست غربي‌ها، سياست بهره‌گيري از تمامي ابزارهاست و اين سخن نيز به طور تلويحي تهديدي حتمي را در بر دارد. ما در طول 25 سال گذشته با چنين ادبياتي مواجه بوديم و در مواجهه با آن نيز نشان داده‌ايم كه هر جا با اصول و اعتقاد ما اتصالي برقرار باشد، چنين تهديداتي كارساز نخواهند بود؛ بنابراين فكر مي‌كنيم كه متقابلا فرصت خوبي براي اروپا و غرب نيز وجود دارد كه در قالب و چارچوبي منطقي به صورت مسالمت‌آميز ماجرا را به پايان برد و الگويي مناسب براي برخورد شوراي حكام با ساير اعضا نيز ايجاد كرد.

متكي در ادامه اظهار داشت: غرب و شوراي حكام فراموش نكنند كه برخورد به شدت سياسي آنها، موجب ايجاد بزرگ‌ترين شكاف در تاريخ موجوديت شوراي حكام گشت؛ بايد بين حقوق و تعهدات توازني متعادل برقرار باشد و اين ابتدايي‌ترين مساله در حقوق است. نمي‌توان كشوري را به پذيرش تعهداتي ملزم ساخت ولي حقوق پيرو آن تعهدات را از او سلب نمود؛ بنابراين ما اظهارات اخير اروپايي‌ها را خيلي جدي تلقي نكرده و آنها را به تجديدنظر در مواضع‌شان دعوت مي‌نماييم.

**سليمي‌نمين:
با توجه به ترفندهاي جديد اروپا، به تنوير افكار عمومي جهاني بپردازيم

موضع‌گيري اخير غرب در ادامه‌ي مواضع قبلي آنهاست و هيچ تغييري در اهداف و تهديدات‌شان در قبال ايران ايجاد نشده است.

عباس سليمي‌نمين، رييس دفتر مطالعات و تدوين تاريخ ايران در گفت‌وگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در خصوص آنچه اروپا از آن به عنوان آخرين فرصت ايران براي مصالحه در خصوص پرونده‌ي هسته‌يي‌اش ياد كرده، اظهار داشت: تهديدات اين چنيني داراي پشتوانه‌ي اجرايي چنداني نيست و تكرار همان بحث‌هاي قديمي خواهد بود، ضمن اين كه در حال حاضر اين سه كشور اروپايي در موقعيت چندان مناسبي قرار ندارند.

وي توضيح داد: اين سه كشور هم در نگاه كشورهاي اروپايي عضو گروه هشت و هم از جانب جناح‌هايي در آمريكا زير سوال رفته‌اند، اين بدان معناست كه پايگاه اوليه‌ي اين‌ها به شدت متزلزل است، پس نمي‌توانند چندان در موضع تهديد آنچناني عليه ايران باشند.

رييس دفتر مطالعات و تدوين تاريخ ايران افزود: بايد توجه كرد درخواستي كه از ايران مي‌كنند، بسيار غيرمنطقي است؛ صرف‌نظر از اين كه به ما سوخت بفروشند يا خير، بهره‌مندي از دانش هسته‌يي و داشتن چرخه‌ي سوخت را يك حق مسلم مي‌دانيم، ما هم مي‌توانيم از منابع فروش سوخت استفاده كنيم، هم اين دانش را در اختيار داشته باشيم، در حالي كه پيشنهاد آنها محروم كردن ما از دانش توليد سوخت است.

سليمي‌نمين گفت: ما در حال حاضر هم مي‌توانيم از دولت‌ها يا ساير كشورها سوخت تهيه كنيم، اروپايي‌ها هيچ تغييري در موضع اوليه‌شان يعني به رسميت شناختن حق مسلم ايران نداده‌اند.

اين كارشناس مسايل بين‌الملل در خصوص گزينه‌هاي پيش‌روي ايران در اين باره تاكيد كرد: نسبت به كساني كه چنين بحث‌هاي غيرعادلانه‌اي را عليه ملت ما دنبال مي‌كنند، در موقعيت بسيار برتري قرار داريم، هم به لحاظ افكار عمومي و هم به لحاظ يكپارچگي ملت در اين زمينه در وضعيت بسيار مناسبي نسبت به گذشته قرار داريم و اين قضيه در مورد سه كشور اروپايي در نمايندگي از غرب، عكس ماست.

وي ادامه داد: ما مي‌توانستيم در مذاكرات اخير از موضع بسيار برتري برخورد كنيم و از آنجا كه بحث‌هاي مطروحه، تكرار مسايل گذشته بوده و بدون هيچ تضميني در مورد احقاق حقوق ملت ايران است، موجب وحدت و انسجام داخلي مي‌شود.

سليمي‌نمين گفت: ما هر آنچه كه تضمين قانوني در زمينه‌ي عدم تلاش‌ در دستيابي به سلاح هسته‌يي بوده را به جامعه‌ي جهاني داده‌ايم، آنها چه تضمين ديگري مي‌خواهند در حالي كه آنها هيچ تضميني به ما نداده‌اند؟

وي افزود: به دليل تضمين‌هاي داده شده از سوي ايران، امروز هيچ نگراني در غرب از فعاليت‌هاي هسته‌يي ايران وجود ندارد، با توجه به اين مساله قطعا در ارتباط با بحث توقف هرگز نبايد كوتاه بياييم و حتي يك گام به عقب برداريم.

رييس دفتر مطالعات و تدوين تاريخ ايران تاكيد كرد: يكي از گزينه‌هاي پيش روي ما روشن كردن اين مسايل در افكار عمومي جهان است، به ويژه ترفند جديد اروپايي‌ها مبني بر فروش سوخت در قبال توقف غني سازي!

**اسلامي:
اگر پيشنهاد اروپا جدي باشد، بايد به راي ملي گذاشته شود

يدالله اسلامي تاكيد كرد: چيزي كه مورد بحث اروپا و توافق آمريكا قرار گرفته، يعني توقف كامل غني‌سازي اورانيوم كه با NPT و پروتكل الحاقي سازگاري ندارد.

يدالله اسلامي، عضو مجمع نمايندگان ادوار مجلس شوراي اسلامي در گفت‌وگو با خبرنگار سياسي - خارجي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در خصوص آنچه غرب از آن به عنوان آخرين فرصت ايران در مورد حل پرونده‌ي هسته‌يي‌اش ياد مي‌كند، اظهار داشت: نبايد امروز درباره‌ي پيشنهاد اروپا كه با منافع ملي و سرنوشت كشورمان گره خورده، بدون نظرخواهي مستقيم از مردم تصميم بگيريم.

وي گفت: مساله‌ي مهم اين است كه اطلاعات لازم از مجموعه‌ي تحولات و بحث‌هايي كه در رابطه با انرژي اتمي در كشور وجود دارد، در اختيار مردم قرار بگيرد.

اسلامي ابراز عقيده كرد: مجموعه‌ي بخش‌هاي مختلف اركان قدرت، هماهنگي كاملي ندارند، بايد مجموعه‌ي سياست‌ها در بخش‌هاي مختلف به گونه‌اي تنظيم شود كه برآيند آن تامين كننده منفعت ملي باشد، در غير اين صورت ناهماهنگي‌ها مي‌تواند اثرات مخربي بر هرگونه برنامه‌ريزي و اظهارنظر بگذارد.

اسلامي گفت: اينكه ما را مجبور كنند كه از دستيابي به خودكفايي در اين انرژي دست برداريم و آن را با قيمت گزاف تهيه كنيم، زورگويي آشكار است، اما نمي‌توان با حقوق و منفعت يك ملت به آساني بازي كرد.

اين عضو مجمع نمايندگان ادوار مجلس شوراي اسلامي در خصوص گزينه‌هاي پيش روي ايران گفت: غرب خواهان تعليق كامل فعاليت‌هاي غني‌سازي در ايران در قبال يك سري مشوق‌هاست، اگر اين گزينه‌ جدي باشد تصميم‌گيري در اين باره بايد به راي ملي گذاشته شود.

وي معتقد است: اين بار بايد به صورت مستقيم در مورد موضوعي به اين اهميت از مردم نظر بخواهيم، بايد به تمام جوانب اين زورگويي آشكار غرب توجه كرد.

انتهاي پيام