سه كشور اروپايي در آخرين پيشنهادشان به ايران خواستهاند تهران به عنوان بخشي از اعتمادسازي تعهدي الزامآور بدهد كه به دنبال فعاليتهاي چرخهي سوخت نخواهد رفت و همچنين ساخت رآكتور تحقيقاتي آب سنگين را به طور كامل تعطيل نمايد.
اين پيشنهاد كه قاطعانه از سوي ايران رد شد و تحقيرآميز دانسته شده است، شامل موارد بسياري است كه در بيش از 30 صفحه در 14 مرداد ماه از سوي سه كشور اروپايي به مقامات ايران ارايه گرديد.
سرويس انرژي هستهيي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) با انتشار متن كامل اين پيشنهاد تلاش كرده است، متن فارسي اين پيشنهاد را كه واقعهي مهمي در تاريخ تحولات هستهيي كشورمان به حساب ميآيد در اختيار علاقهمندان به اين مسالهي ملي قرار دهد.
اين همان پيشنهادي است كه اروپا اصرار دارد ايران آن را بازنگري كند، پيشنهادي كه خطوط قرمز كشورمان را ناديده ميگيرد و نميتواند قابل پذيرش باشد و ايران بايد به واسطهي نپذيرفتن آن تهديد به ارجاع به شوراي امنيت را شاهد باشد!
متن كامل اين پيشنهاد كه خبرگزاري دانشجويان ايران براي اولين بار آن را به زبان فارسي منتشر كرده، به شرح زير است:
چارچوب يك توافق بلندمدت ميان جمهوري اسلامي ايران و فرانسه، آلمان و انگليس با حمايت نمايندهي عالي اتحاديهي اروپا
I. پيش تقويت كننده
1- اين مقدمه پوششي سياسي را براي توافقي كلي ارايه ميدهد و اصولي را به نمايش ميگذارد كه روابط بلندمدت ميان سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و ايران بر مبناي آن ايجاد خواهد شد. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا پيشنهاد ميكنند كه اين بايد شامل اركان زير باشد.
2- سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و ايران بايد:
a. بر اهميت توسعهي روابط صادقانه و همكاري ميان سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و ايران براي حفظ صلح بينالمللي و ثبات تاكيد كنند؛
b. روابط ميان روند سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و مذاكرات اتحاديه اروپا / ايران را بر مبناي يك توافق گفتوگوهاي سياسي و يك توافق تجاري و همكاري به عنوان تقويت كنندهي تكميلي و دوجانبه تعريف كنند؛
c. خود را به ايجاد روابطي بلندمدت در زمينهي امنيتي و سياسي متعهد سازند كه بر مبناي اصول مشترك و با شرط پايبندي دو طرف به همهي اصول و تعهدات تشريح شده در توافق كلي بنا شده باشد؛
d. از تعهد تهران طبق بند II معاهده منع توليد و گسترش سلاحهاي هستهيي مبني بر آن كه اين كشور نميخواهد و نخواهد خواست سلاحهاي هستهيي يا ديگر انواع سلاحهاي كشتار جمعي را به دست آورد، استقبال كنند؛
e. يادآور شوند كه بند IV معاهده منع توليد و گسترش سلاحهاي هستهيي قيد ميكند هيچ چيزي در اين معاهده نبايد به عنوان عاملي تاثيرگذار بر حقوق لاينفك تمامي اعضاي معاهده براي توسعهي تحقيق، توليد و استفاده از انرژي هستهيي براي اهداف صلحآميز بدون تبعيض و مطابق با بند I و II معاهده تفسير شود؛
f. تاكيد كنند كه يك موافقتنامهي نهايي در خصوص توافقات بلندمدت كه تضمينهايي عيني را مبني بر آن ارايه كند كه برنامهي هستهيي ايران منحصرا داراي اهداف صلح آميز است، فورا به وضعيت بهتري از روابط بر اساس يك روند همكاري در حوزههاي مختلف بينجامد؛
g. بر قصدشان براي تقويت روابط بلندمدت از طريق يك برنامهي بهبوديافتهي همكاري اقتصادي و فنآوري به ويژه از طريق تكميل فوري مذاكرات ميان ايران و اتحاديه اروپا بر سر توافق تجاري و همكاري و توافق در خصوص گفتوگوي سياسي مربوطه، تاكيد كنند.
II همكاري سياسي و امنيتي
اصول كلي
3. اين بخش اصولي را تشريح ميكند كه روابط بلندمدت بر اساس آن پايهگذاري خواهد شد. سه كشور اروپايي و ايران مجددا بر تعهدشان به منشور سازمان ملل تاكيد خواهند كرد و بيانيهي هزارهي سازمان ملل و ديگر اسناد مربوطه را به خاطر خواهند داشت. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا پيشنهاد ميكنند كه اين بخش ميتواند در قالب يك توافق جامع، علاوه بر ديگر مسايل، شامل تعهدات دوجانبهي زير مطابق منشور سازمان ملل باشد:
a. انجام الزامات با حسن نيت مطابق با منشور سازمان ملل تحت اصول و قوانين حقوق بينالملل كه به طور عمومي به رسميت شناخته شدهاند و تحت توافقات بينالمللي؛
b. اصل حل مناقشات از طريق ابزارهاي مسالمتآميز و در تطابق با اصول عدالت و حقوق بينالملل؛
c. از تهديد يا استفاده از زور عليه تماميت ارضي يا استقلال سياسي هر كشوري يا تحت هر شكل ديگري كه با اهداف سازمان ملل مغاير باشد، در روابط بينالمللي شان ممانعت كنند؛
d. اصل برابري حاكميت تمامي كشورها؛
e. همكاري ميان كشورها در زمينههاي مختلف روابط بينالمللي؛
f. ارتقا احترام و نظارت بر حمايت از حقوق بشر و آزاديهاي بنيادين براي همه بدون هر گونه قائل شدن به تفاوت؛
g. تاكيد بر تعهدشان براي منع تبعيض تحت هر بهانه نظير نژاد، رنگ، جنسيت، زبان، مذهب، عقيده سياسي يا ديگر عقايد، منشا مليت يا اجتماعي، رفاه، تولد و ديگر وضعيتها؛
h. برقراري شرايطي كه تحت آن عدالت و احترام به كشورها، الزامات تحت معاهده و حقوق بينالمللي بتواند حفظ شود؛
4. در قالب يك توافق كلي و پايبندي ايران به الزاماتش تحت معاهدهي منع گسترش سلاحهاي هستهيي (NPT) انگليس و فرانسه آماده خواهند بود تضمينهاي امنيتي يك جانبه مطرح شده در ششم آوريل 1995 را دوباره براي ايران مورد تاكيد قرار دهند و به قطعنامهي 984 (1995) شوراي امنيت سازمان ملل رجوع كنند.
مشخصا:
a. انگليس و جمهوري فرانسه مجددا براي ايران تاكيد خواهند كرد كه از سلاحهاي هستهيي عليه كشورهاي فاقد سلاح هستهيي عضو پيمان منع توليد و گسترش سلاحهاي هستهيي استفاده نخواهند كرد، به استثناي مواردي كه تهاجم يا هر گونهي حمله عليه آنها، قلمروهاي مستقلشان، نيروهاي مسلح و ديگر سربازانشان، متحدانشان يا كشوري كه در برابر آن تعهد امنيتي دارند، از سوي چنين كشورهاي غيرهستهيي در ارتباط يا اتحاد با يك كشور هستهيي انجام گرفته يا حمايت شود؛ و
b. انگليس و جمهوري فرانسه به عنوان اعضاي دايمي شوراي امنيت، قصدشان را براي درخواست اقدام فوري شوراي امنيت جهت ارايهي همكاري، در راستاي منشور، با هر كشور فاقد سلاح هستهيي عضو پيمان منع توليد و گسترش سلاحهاي هستهيي كه قرباني عمل تهاجم يا هدف تهديد به حملهاي باشد كه در آن از سلاحهاي هستهيي استفاده ميشود، يادآور شده و بر آن تاكيد ميكنند.
حوزههاي همكاري در زمينه علايق ويژه
5. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا پيشنهاد ميكنند كه به عنوان بخشي از يك توافق كلي دو طرف بايد تعهدات در زمينههاي زير را متقبل شوند.
منع اشاعه
6. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران:
a. بيانيهي رييس شوراي امنيت سازمان ملل در تاريخ 31 ژانويه 1992 و قطعنامهي 1540 (2004) شوراي امنيت سازمان ملل را يادآور خواهند شد و تاكيد خواهند كرد كه اشاعهي سلاحهاي هستهيي، شيميايي و بيولوژيكي و نيز ابزارهاي پرتابي آنها، تهديدي براي صلح و امنيت بينالمللي است و نسبت به قاچاق غيرقانوني سلاحهاي هستهيي، شيميايي و بيولوژيكي و نيز ابزارهاي پرتابي آنها و ديگر مواد مربوطه كه بعد جديدي را به مسالهي اشاعهي چنين سلاحهايي ميافزايد و نيز تهديدي براي صلح و امنيت بينالمللي مطرح ميسازد، ابراز نگراني عميق خواهند كرد و براي انجام اقدامات مناسب و موثر عليه چنين فعاليتهايي همكاري خواهند كرد و بر اهميت كنترلهاي كارآمد صادرات ملي تاكيد خواهند كرد.
b. بر تعهدشان براي پايبندي به معاهدات امنيتي و منع اشاعه كه عضو آن هستند، تاكيد خواهند كرد و لزوم نظارت مستمر بيشتر، اجراي كارآمد و در جايي كه لازم باشد، اجراي قاطعانهتر چنين معاهداتي را يادآور ميشوند؛
c. بر اهميت تبعيت جهاني و اجراي كامل و پايبندي به معاهدات خلع سلاحي و منع اشاعه و اجراي كامل توافقات پادماني و پروتكلهاي الحاقي آژانس بينالمللي انرژي اتمي تاكيد خواهند كرد؛ بر روي انعقاد معاهدهي «محدود كردن دسترسي به مواد شكافت پذير» كه هنوز انجام نگرفته كار كنند و يك پروتكل الحاقي منعقد كنند؛ عضو معاهده منع جامع آزمايشات هستهيي شوند و قانون بينالمللي لاهه دربارهي راهبري عليه اشاعهي موشك بالستيك را امضا كنند؛
d. بر تعهدشان براي عينيت يافتن منطقهي خاورميانه عاري از سلاحهاي كشتار جمعي، هستهيي، بيولوژيكي و شيميايي و ابزارهاي پرتابيشان هماهنگ با قطعنامهي مربوط به خاورميانه مصوبهي كنفرانس بازنگري و بسط NPT در سال 1995، قطعنامهي 687 شوراي امنيت سازمان ملل (1991) و قطعنامههاي مربوطهي مجمع عمومي سازمان ملل تاكيد خواهند كرد.
e. تاكيد خواهند كرد كه ممانعت از توليد سلاحهاي كشتار جمعي نبايد مانع همكاري بينالمللي براي اهداف صلح آميز در تطابق با الزامات بينالمللي مربوطه باشد، در عين اينكه تاكيد ميكنند هدف كاربرد صلح آميز نبايد به عنوان پوششي براي اشاعه باشد.
امنيت منطقهيي
7. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا مشاركت با ايران در تعدادي نگرانيهاي امنيتي خاص و منافع و نقش مهمي را كه ايران بالقوه ميتواند در تضمين امنيت و ثبات منطقهيي ايفا كند، به رسميت ميشناسند. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا، به عنوان بخشي از يك توافق كلي از يك گفتوگو و روابط گسترده در خصوص اين مسايل استقبال ميكنند. به منظور اين هدف، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا به عنوان بخشي از يك توافق كلي متعهد به همكاري با ايران براي ترغيب معيارهاي اعتماد سازي و ترتيبات امنيت منطقهيي هستند. چنين مذاكراتي در مشورت نزديك با تمامي كشورهاي منطقه انجام خواهد پذيرفت. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران اينكه هر تداركات امنيتي منطقهيي بايد منافع مشروع تمامي كشورهاي منطقه را در نظر بگيرد، به رسميت ميشناسند، بنابراين به عنوان يك كل در ثبات و صلح منطقه مشاركت دارند.
8. در اين چارچوب، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا همكاري گذشته و كنوني خودشان و ايران براي بازسازي افغانستان و عراق را يادآور ميشوند و بر قصدشان براي تقويت همكاري در اين زمينهها و همكاري با يكديگر براي حمايت از روند سياسي در هر دو اين كشورها با هدف ايجاد كشورهايي دموكراتيك و با ثبات، براساس حكومت قانون كه با همسايگانشان همزيستي داشته باشند و از طريق ممانعت از هر گونه حمايت و ترغيب گروههايي كه از خشونت براي اهداف سياسي استفاده ميكنند، مجددا تاكيد ميكنند.
تروريسم
9. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران خود را به حمايت از اعلاميهي تروريسم مطرح شده از سوي دبير كل نشست هزارهي سازمان ملل متعهد ميسازند و اين كه اين تعريف ممكن است پيش يا طي اين نشست بسط يابد را به رسميت ميشناسند. اين عنوان ميكند كه "هدف قرار دادن و كشتن عمدي غيرنظاميان و غيرمبارزان نميتواند تحت هيچ دليل و گلايهي مشروعي توجيه شود و ... اين كه هر گونه اقدامي كه هدف از آن كشتن يا صدمه بدني جدي به غيرنظاميان و غيرمبارزان باشد، وقتي هدف از چنين عملي ماهيتا يا از نظر قراين، تهديد يك جمعيت يا واداشتن يك دولت يا سازمان بينالمللي به انجام كاري يا خودداري از هر عملي باشد، اقدامي تروريستي را شامل شود". براي اين هدف سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران خود را به انجام اين موارد متعهد ميسازند:
a. مبارزه از طريق تمامي ابزارها و در تطابق با منشور سازمان ملل، با تهديدها عليه صلح و امنيت بينالمللي از جانب اقدامات تروريستي؛
b. همكاري مكمل بينالمللي با انجام اقدامات الحاقي براي جلوگيري و سركوب، از طريق تمام ابزارهاي قانوني، تامين مالي و آماده سازي هر گونه اقدام تروريستي در چارچوب تحقق كامل قطعنامه 1373 شوراي امنيت سازمان ملل؛ و
c. ممانعت از سازمان دهي، راهاندازي، همكاري يا مشاركت در اقدامات تروريستي در ديگر كشورها يا پذيرفتن فعاليتهاي سازمان يافته در قلمروهايشان كه براي ارتكاب چنين اعمالي اداره ميشوند.
مبارزه با قاچاق مواد مخدر
10. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا اين را به رسميت ميشناسند كه ايران شريك بينالمللي كليدي براي ممانعت از سرازير شدن ترياك به اروپا بوده و خواهد بود و بنابراين متعهد به توسعهي همكاري در مسايل مربوطهي زير بوده است: توليد غير قانوني مواد مخدر، قاچاق مواد مخدر، قاچاق مواد اوليه شيميايي، پول شويي، كاهش تقاضاي مواد مخدر، اقدامات پيشگيرانه و آموزشي، معالجه و توانبخشي به سو استفاده كنندگان از مواد مخدر و كمك به تدوين پيشنويس قانون ملي.
11. در حمايت از اين هدف سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا:
a. فعالانه از اقدامات براي ايجاد يك "طرح عمل اتحاديه اروپا با ايران" حمايت ميكنند كه بر اساس "تعهدات اتحاديه اروپا براي اقدام" ايجاد ميشود؛
b. فعالانه از برنامههاي بينالمللي طراحي شده براي حل مساله مواد مخدر در ايران حمايت ميكنند؛
c. به همراه ايران گامهايي را براي اجراي طرحهاي مشترك در مشورت نزديك با افغانستان و عراق براي برقراري ساختارهاي پليس مرزي، آموزش نيروهاي پليس و مديريت مرزي برميدارند. به عنوان گام اول، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا همكاريشان را بر تقويت قابليتها براي همكاري افغانستان / ايران در زمينههاي عمليات مشترك پليس مرزي، ارتباطات فشرده در هر دو طرف مرز و نيز آموزش ماموران گمرك و توسعهي طرحها درخواست و براي كاهش صدمات در ايران متمركز ميكنند.
مكانيزم اجرا
12. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران در روش مذاكرات يك مكانيزم مناسب مشورت و همكاري را با ديدگاه توسعه روابط بلندمدت در مسايل سياسي و امنيتي ايجاد خواهند كرد و استمرار مذاكرات اتحاديه اروپا - ايران را بر اساس يك توافق و گفتوگوي سياسي در نظر ميگيرند.
13. براي اين هدف، سه كشور اروپايي اتحاديه اروپا ايجاد يك كميته در سطح عاليرتبه در خصوص مسايل سياسي و امنيتي را پيشنهاد ميكنند كه از نمايندگان مقامات وزارت امور خارجه و دفاع كشورها تشكيل خواهد شد. اين كميته كه به صورت دورهاي ديدار خواهد كرد پيشرفت در خصوص اين بخش توافق را بررسي خواهد كرد و همايشي را براي مذاكره در خصوص مسايل منطقهيي بينالمللي و منافع دو جانبه فراهم خواهد كرد اين كميته مرتبا به نهادهاي مربوطهي اتحاديه اروپا و دولت ايران گزارش خواهد داد.
III حمايت بلندمدت براي برنامهي هستهيي غيرنظامي ايران
اصول
14. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا حق ايران را تحت بند چهار NPT براي توسعه، تحقيق، توليد و استفاده از انرژي هستهيي بدون تبعيض و مطابق با الزاماتش بر اساس NPT به رسميت ميشناسد.
15. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا حق ايران را براي توسعه برنامهي توليد برق هستهيي غيرنظامي به منظور كاهش وابستگي اين كشور به نفت و گاز و انتنخاب مناسبترين تركيب از منابع انرژي براي برآوردن نيازهايش همان طور كه آنها را مجبور ميسازد، در تطابق با الزامات بينالمللياش به رسميت ميشناسند.
16. بنابراين سه كشور اروپايي اتحاديه اروپا، در چارچوب يك توافق كلي و يك توافق قابل پذيرش دوجانبه در خصوص تداركات بلندمدت، تمايلشان را براي حمايت از ايران براي توليد يك برنامه برق هستهيي غيرنظامي، ايمن، به صرفه از نظر اقتصادي، قابل اثبات از نظر اشاعه و تحقيقاتي كه مطابق با نيازهاي انرژياش باشد، اعلام ميكنند.
17. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا از همكاري بلندمدت در زمينهي هستهيي غيرنظامي ميان ايران و روسيه حمايت كامل ميكنند.
18. در قالب يك توافق كلي، همكاري ميان سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران در زمينه هستهيي غيرنظامي در چارچوب زير پيش خواهد رفت:
a. ايران به بازار بينالمللي فنآوري هستهيي دسترسي خواهد داشت كه در آن قراردادها بر اساس مناقصات رقابتي آزاد كه حق شركتها را براي تعيين استراتژيها و گزينههاي تجاريشان به رسميت ميشناسد، اعطا ميشوند؛
b. همكاري، مشروط به تحقق كامل الزامات و تعهدات بينالمللي مربوطهي ايران انجام خواهد شد، از جمله ترتيبات بلندمدت توافق شده ميان سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران، قطعنامهي آژانس بينالمللي انرژي اتمي درباره تمامي مسايل مطرح شده تحت توافق پادمانها و پروتكل الحاقي در ايران و همكاري مستمر با آژانس بينالمللي انرژي اتمي؛
c. تحت قطعنامهي 1540 شوراي امنيت سازمان ملل و بر اساس كشور مربوطه، هنجارهاي اروپايي و بينالمللي، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران ملزم به اجرا نظارتهاي صادراتي هستند. سه كشور اروپايي خود را به اجراي اين نظارتها به روشي غيرتبعيض آميز با در نظر گرفتن قالب جديدي كه به وسيلهي اقدامات اعتمادساز و تعهداتي كه ايران تحت يك توافق كلي بر عهده گرفته، متعهد ميسازند.
دستيابي ايران به بازار بينالمللي سوخت هستهيي و همكاري در زمينه انرژي
19. در راستاي اين اصول و در قالب يك توافق كلي و اعتماد فزاينده ميان سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران، سه كشور اروپايي از توسعهي برنامهي هستهيي غيرنظامي ايران در زمينههاي زير حمايت خواهند كرد:
a. در زمينه تحقيق هستهيي غيرنظامي، از طريق اجراي پيشنهاد سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا يك هيات كارشناسي به شناسايي پيشنيازهاي يك رآكتور تحقيقاتي در ايران و چگونگي بهتر برآورده كردن اين ملزومات كمك ميكنند. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا اطمينان خواهند داد ايران با هيچ مانع تبعيض آميزي براي برآوردن نيازهايي كه به طور مشترك تشخيص داده شدهاند روبرو نخواهند شد؛ و
b. در ديگر زمينههاي استفادهي صلح آميز از انرژي هستهيي به غير از فعاليت مربوط به چرخه سوخت، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا خود را به خودداري نكردن از مشاركت در مناقصهي رقابتي باز متعهد ميسازند.
20. سه دولت اروپايي هم چنين از توسعهي همكاري در زمينههاي مهم زير براي لحاظ شدن در توافق نهايي حمايت ميكنند:
a. در زمينههايي نظير توليد راديو ايزوتوپ، تحقيق پايه و استفادهي صلح آميز از انرژي هستهيي در زمينههاي پزشكي و كشاورزي، مشروط بر مذاكرات كارشناسي بيشتر ميان دو طرف؛
b. در برقراري همكاري ميان مقامات نظارتي در سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي در راستاي همكاري در طراحي و اجراي رژيمهاي بينالمللي ايمني و امنيت هستهيي استاندارد.
اين ميتواند همكاري رسمي ميان ناظران را براي مشاركت در تجربههاي پيشرفته و پيشنهاد توصيه در خصوص جنبههاي امنيتي نظير اجراي كنوانسيون حفاظت فيزيكي از مواد هستهيي را پس از دستيابي ايران به نسخهي الحاقي اين كنوانسيون شامل شود. اين زمينههاي همكاري ميتواند طي بازديد پيشنهادي كارشناسان ايراني از سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا اصلاح شود.
21. به منظور اين هدف، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا از آغاز مذاكرات در خصوص يك توافق ميان EURATOM و ايران با جديت حمايت خواهند كرد. اين ميتواند چارچوبي را براي همكاري نزديكتر ميان ايران و تمامي كشورهاي عضو اتحاديهي اروپا ايجاد كند.
تضمينهاي سوخت
22. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا اينكه ايران بايد دسترسي مستمر به سوخت هستهيي براي رآكتورهاي آب سبك شكل دهندهي صنعت هستهيي غيرنظامي ايران داشته باشد را به رسميت ميشناسند. اين ترتيبات در حال حاضر از طريق توافقات و قراردادهاي دوجانبه با كشورها / شركتهايي كه با آنها همكاري هستهيي دارد، منظور شده است. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا خاطرنشان ميكنند كه تحت توافق ايران / روسيه در زمينهي همكاري هستهيي، روسيه خود را رسما به تامين سوخت هستهيي در زمان عمر مفيد راكتورهاي ساخت روسيه در ايران متعهد ساخته است، اما سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا براي بررسي نظرات اضافي در اين قالب آمادهاند.
23. در راستاي فراهم كردن تضمينهاي بيشتر براي ايران مبني بر آنكه تامينهاي خارجي سوخت ميتواند در دورهي بلندمدت قابل اتكا باشد، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا پيشنهاد خواهند كرد به همراه ايران چارچوبي را ارايه كنند كه چنين تضمينهايي را بدون پيش داوري دربارهي هر گونه ترتيبات دو جانبهاي در آينده كه تحت حمايت آژانس بينالمللي انرژي اتمي مطرح شده، فراهم كنند.
24. هر دو طرف، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران قصد خواهند داشت كه حمايت آژانس بينالمللي انرژي اتمي (يا ديگر حمايت بينالمللي) را براي چارچوب ارايه شده، دريافت كنند و ممكن است از آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي نظارت بر عمليات مكانيزم و تاييد فعاليتش بر روي اصول عيني دعوت به عمل آيد.
25. هرگونه سوخت فراهم شده تحت شرايط عادي بازار و قرادادهاي تجاري خواهد بود و در معرض ترتيبات اثبات اشاعهي مورد توافق براي ايمني، حمل و نقل و امنيت سوخت از جمله بازگشت تمامي سوخت مصرف شده قرار خواهد گرفت.
26. اين چارچوب ميتواند تركيبي از اقدامات تقويت كنندهي دو جانبهي زير را شامل شود:
a. مكانيزم موقت سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا - ايران
27. اين، برقراري مكانيزم خاصي را شامل ميشود كه اگر تامين كنندهي طرف قرارداد به بهانههاي غيرتجاري كه به نگرانيهاي اشاعه يا پادمانها مربوط نميشود، در موقعيتي نباشد كه سوخت مطابق با توافقش با ايران را تامين كند و ايران براي تهيهي سوخت هستهيي مورد نياز براي عملكرد ايمن و پايدار رآكتورهاي آب سبك با مشكلات جدي روبهرو شود، مورد توافق سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران قرار ميگيرد. در چنين صورتي سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران فورا جلسهاي موردي با مقامات عاليرتبه براي برآورد موقعيت تشكيل ميدهند و اقدامات مربوطه را شناسايي و بررسي ميكنند. دولتهاي سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا به موازات آن جلسهاي با شركتهاي مربوطه براي بررسي آن كه چه اقدامي ميتواند براي جلوگيري از هر گونه فقدان انرژي انجام گيرد، برگزار ميكنند. آژانس بينالمللي انرژي اتمي ميتواند، به صورتي كه مناسب باشد، براي اهداف مشاورهاي به چنين نشستهايي دعوت شود.
28. اين مكانيزم ممكن است ابتدا بازيابي تامين سوخت را از تامين كنندهي طرف قرارداد درخواست كند. اگر اين ممكن نشود، امكان درخواست براي توليدكنندهي جايگزين كه قادر به توليد طراحي مورد نياز سوخت رآكتور باشد، وجود دارد. اگر امكان شناسايي چنين توليدكنندهاي نباشد، امكانات براي برقراري و اعطاي مجوز يك خط توليد جديد، در خارج از ايران كه قادر به برآوردن نيازهاي تامين سوخت آتي به قيمت بازار باشد، مورد بررسي قرار خواهد گرفت. هر گونه مكانيزم تامين جايگزين اينچنيني وابسته به ترتيبات رضايتبخش خواهد بود كه براي مديريت بلندمدت سوخت مصرف شده در خارج از ايران برقرار ميشود.
29. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا در صورتي كه فراهم كننده خدمات غنيسازي معمول، قادر به برآوردن الزامات ناشي از قرارداد به دلايل غيرتجاري نباشد، خود را به بررسي راههايي در اين صنعت براي ارايهي خدمات غني سازي تضمين شده به قيمت بازار براي توليد سوخت در خارج از ايران متعهد ميسازند؛ اين كه چنين تعهدي بايست چگونه به طور رسمي ارايه ميشود، همچنان جاي كار دارد.
b. برقراري انباشتگاه موقت
30. در راستاي فراهم كردن زمان لازم براي يافتن راهحلي از طريق مكانيزم موقت سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا بدون تاثيرگذاري به طور نامطلوب بر عمليات رآكتورهاي برق هستهيي ايران، سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا خود را به همكاري براي ايجاد انباشت گاه موقت سوخت كه براي حفظ و تامين سوخت با نرخي كه در قرارداد ذكر شده و براي يك دورهي پنج ساله كافي باشد، متعهد ميسازند. اين انباشتگاه به لحاظ فيزيكي در كشور ثالثي قرار ميگيرد كه به صورت دوجانبه بر سر آن توافق حاصل شده باشد، و مادامي كه ترتيبات بلندمدت به معرض اجرا در بيايند، برداشت از آن قابل دسترس خواهد بود. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا از مذاكرات زودهنگام با ايران بر سر ايجاد، حفظ و نگهداري و استفاده از انباشتگاه موقت استقبال ميكنند.
c. ترتيبات چندجانبه
31. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا و ايران با آژانس بينالمللي انرژي اتمي و ديگران براي توليد مكانيسمهاي بينالمللي ناشي از نظراتي كه در گزارش "رويكردهاي هستهيي چندجانبه" دربارهي امنيت تامين سوخت تشريح شده است؛ تعامل خواهند داشت.
اعتماد سازي
32. سه كشور اروپايي / اتحاديه اروپا بار ديگر بر حق لاينفك ايران براي استفادهي صلحآميز از انرژي هستهيي، اعمال شده مطابق با NPT تاكيد ميكنند. در اين قالب، حمايت سه كشور اروپايي براي گسترش همكاري بينالمللي در بخش هستهيي غيرنظامي ايران و براي توليد يك برنامهي غيرنظامي توليد و تحقيق در زمينهي برق هستهيي به صرفه از نظر اقتصادي و قابل اثبات از نظر اشاعه، فرصتهاي جديدي را براي ايران فراهم خواهد كرد.
33. همكاري بلندمدت كارآمد ميان ايران و جامعهي بينالمللي در زمينهي هستهيي غيرنظامي در راستاي خطوط مطرح شده در اين سند، در هر حال، مستلزم اعتمادسازي مستمر طي دورهاي قابل توجه خواهد بود.
34. از آنجا كه ايران تامين تضمين شدهي سوخت طي سالهاي پيش رو را خواهد داشت، قادر به ارايهي اعتماد مورد نياز از طريق دادن تعهدي الزامآور مبني بر دنبال نكردن فعاليتهاي چرخهي سوخت نسبت به ساخت و عمليات رآكتورهاي برق آب سبك و تحقيقاتي خواهد بود. اين تعهد در راستاي مكانيزم بررسي پيشبيني شده در پاراگراف 58، به طور مشترك بررسي خواهد شد.
35. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا انتظار خواهند داشت ايران از آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي موافقت با يك مكانيسم جهت راستيآزمايي تحقق توافق نهايي دعوت به عمل آورد.
36. ايران به عنوان جزيي ضروري از اين مكانيزم براي اعتمادسازي بينالمللي متعهد به انجام موارد زير ميشود:
a: ارايهي تعهدي الزام آور از نظر حقوقي مبني بر عدم خروج از NPT و حفظ تمامي تاسيسات هستهيي ايران تحت پادمانهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي تحت هر شرايطي؛
b: تصويب پروتكل الحاقياش مطابق با تعهد كنونياش تا پايان سال 2005؛
c: در عين حال اجراي كامل پروتكل الحاقي در خلال تصويب آن و همكاري فعالانه و به شكلي شفاف با آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي حل تمامي مسايل به تعويق افتادهي ناشي از توافق پادمانها و پروتكل الحاقي از جمله اجازه به بازرسان آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي بازديد از هر سايت و يا مصاحبه با هر شخصي كه براي نظارت بر فعاليت هستهيي در ايران مربوط ميدانند.
d: توافق با تامين سوخت تازه در خارج از ايران و تعهد به بازگشت تمامي اجزاي سوخت مصرف شدهي رآكتورهاي ايران به تامين كنندهي اصلي بلافاصله پس از حداقل دورهي خنك شدن لازم براي انتقال.
37. در راستاي قطعنامههاي شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا همچنين انتظار دارند ايران ساخت رآكتور تحقيقاتي آب سنگين در اراك را كه باعث افزايش نگرانيهاي مربوط به اشاعه است، متوقف سازد. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا پيشنهاد موجودشان را براي اعزام يك هيات كارشناسي به ايران جهت كمك به تشخيص مطالبات تحقيقاتي و مناسبترين نوع تجهيزات براي پاسخگويي به آن مطالبات تكرار ميكنند.
38. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا به همراه ايران براي برقراري گروهي به منظور شناسايي مصارف جايگزين براي تجهيزات، سازهها، تاسيسات و موادي كه استفاده، ساخت، آزمايش يا توليدشان بخشي از صنعت هستهيي بلندمدت غيرنظامي نخواهد بود، همكاري خواهند كرد. اين گروه ميتواند حوزههاي جايگزين براي استخدام دانشمندان، تكنسينها و كارگراني را كه در حال حاضر در چنين تاسيساتي استخدام هستند، بررسي كند.
مكانيزم مشاوره
39. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و ايران مشاوراتي منظم را براي مصارف صلح آميز انرژي هستهيي و توليد برنامهي هستهيي غيرنظامي ايران از طريق يك مكانيزم مشاورهاي خاص كه در مورد آن توافق خواهد شد، به پيش ميبرند.
IV. همكاري اقتصادي و فنآوري
اصول
40. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا در نظر ميگيرند كه توافقي كلي به توسعهي يك برنامهي همكاري اقتصادي و فنآوري با ايران منجر خواهد شد كه مكمل توافق تجاري و همكاري كميسيون اروپايي / ايران است و شامل وسيلهاي مهم براي توسعهي روابط بلندمدت اقتصادي ميان اروپا و ايران است.
همكاري انرژي
41. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا اهميت بنيادي همكاري انرژي را براي روابط بلندمدت با ايران به عنوان بخشي از يك توافق كلي به رسميت خواهد شناخت:
a. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و كميسيون اروپايي براي صدور بيانيهاي سياسي كه در آن ايران را به عنوان منبع بلندمدت براي انرژي فسيلي اتحاديهي اروپا در نظر ميگيرد، آماده خواهند شد و اهميت فزايندهي تامين گاز ايران براي اروپا طي سالهاي آينده را به رسميت ميشناسند.
b. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و كميسيون اروپايي به ارايهي يك همكاري استراتژيك انرژي از طريق توافق تجاري و همكاري متعهد خواهند شد و در همين قالب از طريق گروه كاري انرژي در سطح عالي رتبه اين اقدام را دنبال ميكنند.
c. در قالب اين گروه كاري انرژي سطح بالا و در چارچوب يادداشت تفاهم 19 اكتبر 2002 ميان كميسيون اروپايي و وزارت نفت ايران در خصوص همكاري در بخش همكاري انرژي، كميسيون اروپايي امكان گشايش مركز مديريت و فنآوري اتحاديهي اروپا - ايران را با يك ديدگاه براي انجام مطالعات مشترك در بخش انرژي و فراهم كردن حمايت فني براي اجراي بيانيهي سياسي اشاره شده در پاراگراف 41a بررسي خواهد شد.
d. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا و ايران و نيز آن كميسيون دربارهي پروژههاي احتمالي آيندهي خط لولهي نفت و گاز مذاكره خواهند كرد.
ارتقاي تجارت و سرمايه گذاري
42. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا اهميت توافق تجاري و همكاري كميسيون اروپايي / ايران پيشنهادي را براي توسعهي روابط تجاري و اقتصادي ميان اتحاديهي اروپا و ايران به رسميت ميشناسد و خاطرنشان ميكند كه ايران دستيابي به بازار را تسهيل ميكند، تبادلات تجاري را ارتقا ميبخشد و طيف گستردهاي از ديگر فعاليتهاي همكاري در زمينههاي اقتصادي، تجاري و ديگر زمينهها را ميگشايد.
43. بنابراين به عنوان بخشي از يك توافق كلي، سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا خود را به فعاليت براي رساندن مذاكرات كنوني ميان ايران و جامعهي اروپايي به يك توافق تجاري و همكاري و رساندن توافق گفتوگوي سياسي وابسته به نتايج زودهنگام متعهد ميسازند.
44. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا براي تداوم و تقويت دوجانبهي اقدامات سودمند در زمينههاي اعتبارات، صادرات و تضمين سرمايه گذاري به ويژه در راستاي اعتماد بيشتر مبني بر آن كه يك توافق كلي و يك روابط سياسي و اقتصادي نزديكتر در اختيار سرمايه گذاران و آژانسهاي اعتباري صادرات همسان قرار خواهد گرفت، موافقت خواهند كرد.
ورود به سازمان تجارت جهاني (WTO)
45. سه كشور اروپايي/ اتحاديهي اروپا از تقاضاي موفقيت آميز ايران براي گشايش گفتوگوهاي پذيرش در WTO استقبال ميكنند و يادآوري ميكنند كه اين سودي چشمگير حاصل از مذاكرات طرح شده در توافق پاريس است.
46. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا از حمايت سياسي مستمرشان نسبت به پذيرش ايران در WTO و تمايلشان براي ارايهي حمايت فني جهت كمك به ايران در ايجاد اصلاحات فني لازم در اقتصادش تاكيد ميكنند، سه كشور اروپايي با فعاليت به همراه دبيرخانه و كميسيون WTO با ارايهي همكاري براي كمك به ايران جهت پيوستن به WTO از جمله در خصوص ساختارهاي تعرفه موانع فني تجارت قوانين اصلي مالكيت معنوي و ديگر زمينههاي مناسب موافقت خواهند كرد.
ارتقا تجارت و انتقال فنآوري:
كنترلهاي صادرات
47. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا خاطرنشان ميكنند كه اعتماد بهبود يافته در رابطه با مصرف نهايي صلح آميز از كالاهاي منتقل شده به ايران از جمله از طريق برقراري سيستمهاي كنترل صادرات تصميمهاي مربوط به محورهاي فردي را تسهيل خواهد كرد، سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا همچنين اين كه سيستمهاي كارآمد كنترل صادرات سهم چشمگيري در توسعهي روابط اقتصادي سودمند خواهد داشت را به رسميت ميشناسند و عنوان ميكند كه رژيمهاي بينالمللي كنترل صادرات و مقررات ملي و اروپايي مربوطه را بر يك مبناي غيرتبعيض آميز به كار خواهند برد، بنابراين سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا براي تشكيل يك كارگاه مشترك كنترل بر صادرات در تهران موافقت ميكنند كه اجازه تبادلات با تحقق قطعنامهي 1540 شوراي امنيت سازمان ملل و قوانين داخلي كميسيون اروپايي را خواهد داد.
48. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا همچنين به عنوان ادامه براي حمايت از ايران در برقراري سيستم موثر كنترل صادرات آمادگي دارد.
49. هوانوردي غيرنظامي سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا به ارتقا فروش قطعات يدكي هواپيماي به ايران ادامه خواهد داد و تمايل دارد وارد مذاكرات دربارهي تدارك فروش هواپيماي مسافربري غيرنظامي به ايران شود.
همكاري علمي و فني
50. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا با به رسميت شناختن مزاياي همكاري علمي و دانشگاهي براي هر دو طرف به توسعهي همكاري علمي بلندمدت با ايران متعهد ميشوند.
51. در اين قالب اتحاديهي اروپا از طريق اين كميسيون با اعزام گروه كارشناسي به ايران براي تدوين شرح حال علمي ايران در قالب توافق تجاري و همكاري جامعهي اروپايي / ايران موافقت ميكند.
52. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا براي تسهيل دسترسي ايران به فنآوريهاي پيشرفته با رعايت حقوق ملي و تعهدات بينالمللي مربوط به كنترل صادرات موافقت خواهد كرد، آنها همكاري علمي جديد موجود ميان دانشمندان دانشگاهها و موسسات علمي را تقويت و ترغيب خواهند كرد، اين همكاري بايد هر دو تحقيق بنيادي و كاربردي را پوشش دهد.
53. در زمينهي فنآوريهاي زيست محيطي سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا براي توسعهي همكاري با ايران در زمينههاي تامين آب، مديريت زباله، حفاظت از زيستگاههاي طبيعي و آمادگي براي فجايع طبيعي آمادگي خواهد داشت.
54. در زمينهي فنآوري ارتباطات و اطلاعات سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا براي همكاري با ايران جهت بهبود ثبات ارتباطي اينترنتي آمادگي خواهند داشت.
55. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا همچنين علاقمند به توسعه و تعميق همكاري با ايران از طريق اجلاس بينالمللي مربوطه، به ويژه در زمينهي آلودگي هوا خواهند بود.
56. آموزش و كارآموزي فني. سه كشور اروپايي اتحاديهي اروپا آماده خواهند بود از طريق آژانسهاي مربوطهشان با ايران در توسعهي سيستم آموزش حرفهاي همكاري كنند.
ايجاد يك ساختار اقتصادي و همكاري فني
57. سه كشور اروپايي/ اتحاديهي اروپا و ايران به دنبال نيرو بخشيدن به همكاري از طريق مكانيزمي كه مورد توافق واقع شود براي تكميل هرگونه ساختار عميق اتحاديهي اروپا / ايران كه براساس توافق تجاري و همكاري مورد موافقت قرار گرفته و تمامي حوزههاي منافع دوجانبه را پوشش ميدهند خواهد بود؛ اگرچه داراي ارجحيتي كمتر از آن چه در بالا ذكر شده است، باشد و اين موارد زير را شامل ميشود البته نه به صورت انحصاري:
- ايمني حمل و نقل هوايي. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا در زمينههاي مديريت، تاييديه سانحه و تحقيقات مربوط به ترافيك هوايي و امنيت فرودگاه همكاري خواهد كرد.
- حمل و نقل از طريق خطوط آهن. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا با ايران در برقراري يك طرح جامع حمل و نقل همكاري خواهند كرد. آنها همكاري با ايران را در زمينهي تجهيزات متحرك، راه آهن و فنآوري برقراري ارتباط و سرعت بالا ترغيب و حمايت خواهند كرد.
- حمل و نقل دريايي. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا مذاكرات دربارهي يك توافق حمل و نقل دريايي با ايران را تسهيل خواهند كرد.
- زلزله شناسي و نقشه برداري زلزله. سه كشور اروپايي از طريق موسسات مربوطشان كه در تمرين نقشه برداري زلزله مشاركت دارند با تمركز بر نواحي بسيار پرجمعيت ايران و براي توسعهي همكاري در زمينههاي مديريت خطر و فاجعه فعاليت خواهند كرد.
- زير ساختها. سه كشور اروپايي - اتحاديهي اروپا دسترسي به فناوري اروپايي مربوط به ساخت ساختمان مقاوم در برابر زلزله را تسهيل خواهند كرد.
- صنايع كشاورزي و غذايي. سه كشور اروپايي/ اتحاديهي اروپا آمادگي خواهند داشت در زمينه كشاورزي بومي شناختي از جمله (سموم) علف كش و سموم دفع آفات طبيعي ايمني غذايي و مقررات و وجوه تجاري و استانداردهاي بهداشتي پيشنهاد همكاري كنند.
- گردشگري. سه كشور اروپايي/ اتحاديهي اروپا آمادگي خواهد داشت به ايران در توسعهي اعتبارش به عنوان يك مقصد گردشگري كمك كرده و از همكاري در توسعهي تفريحگاههاي جديد گردشگري حمايت كند.
V. تجديد نظر در مكانيزم
58. سه كشور اروپايي/ اتحاديهي اروپا و ايران در خصوص اجراي اين توافقنامه با حسن نيت موافقت خواهند كرد. اين توافقنامه هر 10 سال يك بار در سطح وزرا مورد بررسي قرار خواهد گرفت. هرگونه تغيير در اين ترتيبات مورد توافق دقيق هر دو طرف سه كشور اروپايي/ اتحاديه اروپا و ايران خواهند بود.
59. سه كشور اروپايي / اتحاديهي اروپا تمايل دارند توافقنامهي نهايي را به عنوان يك بخشنامهي اطلاعاتي آژانس بينالمللي انرژي اتمي و يك سند سازمان ملل براي اطلاعات و با نظر به تاييد ممكن از سوي جامعهي بينالمللي منتشر سازند.
انتهاي پيام
نظرات