پس از گذشت تقريبا يك ماه از تسليم نامهي دبيرشوراي عالي امنيت ملي كشورمان به سفراي سه كشور اروپايي در تهران، وزراي خارجه آلمان، فرانسه و انگليس به نامهي دعوت دكتر لاريجاني براي ازسرگيري مذاكرات پاسخ مثبت دادند.
در همين حال برخي اخبار رسمي از سوي مقامات اروپايي حاكي از آن است كه توافقات به وجود آمده، براي انجام مذاكراتي اوليه جهت ازسرگيري مذاكرات هستهيي به تعويق افتاده بين طرف ايراني و اروپايي است.
به اعتقاد يك عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس مذاكرات ايران و اروپا وارد فصل جديدي شده است و از اين پس بايد فقط و فقط در قالب مقررات آژانس كه متضمن حقوق ايران است، ادامه يابد.
حشمتالله فلاحتپيشه نماينده اسلامآباد غرب در مجلس شوراي اسلامي در گفتوگو با خبرنگار پارلماني خبرگزاري دانشجويان ايران، در تشريح سير پاسخ كشورهاي اروپايي به پذيرش تداوم مذاكرات از سوي ايران اظهار داشت: در ابتدا لاريجاني دبير شوراي امنيت ايران با تنظيم نامهاي، آمادگي ايران براي تداوم مذاكرات را اعلام كرد، ولي وزراي امور خارجه سه كشور اروپايي تنها طي بيانيهاي آمادگيشان را براي گفتوگو اعلام كردند. پس از تصويب طرح مجلس مبني بر لغو كليه اقدامات داوطلبانه از سوي دولت در صورت ارجاع پرونده هستهاي ايران و يا گزارشش به شوراي امنيت - كه اروپاييها آن را به منزله حركت انقلابياي از جانب ايران دانستند - و همچنين پيشنهاد همكاري روسيه براي تكميل چرخه سوخت هستهاي در خاك آن كشور كه مبنايي شد براي عدم صدور قطع نامه در اجلاس نوامبر شوراي حكام؛ مذاكرات ايران و اروپا وارد فصل جديدي شده است كه آغاز آن پاسخ نامه 3 كشور اروپايي به لاريجاني بود.
وي در واكنش به سخنان سولانا مبني بر شكلگيري گفتوگوهاي مقدماتي براي شناسايي مباني مشترك ميان دو طرف مذاكره پيش از مذاكرات رسمي، خاطرنشان كرد: اتفاقاً اختلاف بر مباني مشترك است.
در اين ميان، اين ادعاي ايران نيست كه به زعم آنها مبناي مذاكرات است، بلكه حقوقمان كه در آژانس بينالمللي هستهيي صراحتا قيد شده است بايد مبناي مذاكره ما قرار گيرد. چرا كه هر مذاكرهاي خارج از آن چارچوب، شكلي سياسي دارد و نه حقوقي.
اين عضو كميسيون امنيت ملي، با تاكيد بر اينكه مبناي مذاكرات آتي بايد به رسميت شناختن حق ايران در دستيابي به چرخه سوخت هستهاي باشد، ادامه داد: تنها اختلاف روشهايي براي چگونگي دستيابي ايران به اين حق وجود دارد كه بر سر همانها و يافتن يك راه مورد قبول بايد مذاكره كرد.
به گفته وي، سخن گفتن از خطوط قرمز به معني ترسيم چنين خطوطي از سوي ايران است. حال آنكه با مبنا قرار گرفتن اساسنامه آژانس، حق جمهوري اسلامي ايران براي رسيدن به فنآوري صلحآميز هستهاي به رسميت شناخته ميشود و ديگر نيازي به ترسيم خطوط قرمز نيست.
نماينده مردم اسلامآباد غرب با اعتقاد بر اينكه دو طرف براي تداوم مذاكرات پيش شرط نخواهند گذاشت، ادامه داد: هرچه كه هست بايد در مذاكره شكل بگيرد. فضاي ديپلماسي ايران و اروپا به عرصه باخت – باخت دو طرف تنزل يافته بود كه تنها آمريكا از آن سود ميجست.
وي با اشاره به اينكه تمامي 59 مورد ابهامي كه اروپا عليه ايران در نظر داشت، در گزارش اخير البرادعي مرتفع شده است، تاكيد كرد: در حال حاضر بهترين شرايط براي دور شدن از فضاي باخت - باخت فراهم آمده كه ايران و اروپاييها بايد از آن بهرهبرداري كنند.
فلاحتپيشه همچنين در ارزيابي خود از نامه مقام معظم رهبري به ملك عبدالله پادشاه عربستان گفت: اين نامه در ارتباط با مسايل خاورميانه و بحث عراق قابل ارزيابي است. چرا كه طي يك دهه اخير، ايران و عربستان بواسطه نزديك شدن به هم خدمات زيادي براي جهان اسلام داشتهاند. اين دو كشور به همراه مصر ميتوانند براي دنياي اسلام سودمند باشند.
همچنين يك عضو فراكسيون اقليت مجلس شوراي اسلامي حفظ منافع ملي ايران، مذاكرات در چارچوب آژانس بينالمللي و غنيسازي چرخه سوخت هستهاي در داخل خاك كشور را از جمله خطوط قرمزي دانست كه در مذاكرات بايد رعايت شود.
دكتر رسول صديقيبنابي، عضو كميسيون برنامه و بودجه مجلس با اعلام موضع صريح و مشترك دولت، مجلس و ملت ايران در ادامهي مذاكرات با سه كشور اروپايي و ديگر كشورها براي فعاليت در چرخهي سوخت هستهاي به خبرنگار پارلماني خبرگزاري دانشجويان ايران گفت: در گذشته نظرات متعددي در راستاي عدم مذاكره يا خروج از NPT مطرح ميشد، اما هماكنون دولت، مجلس و ملت بهترين راه را ادامه مذاكره ميدانند و بر آن اتفاقنظر دارند.
وي با تأييد عملكرد اجرايي تيم مذاكرهكنندهي گذشته در مسائل هستهاي، ادامهي روند گذشته توسط تيم جديد مذاكرات را نيز به نفع كشور و نظام دانست و گفت: ادامه مذاكرات بدون قيد و شرط در چارچوب آژانس، غنيسازي در خاك ايران و تعيين موضوع و زمان مذاكرات، از محورها و فرصتهايي است كه بايد در مذاكرات آينده مدنظر قرار گيرد.
نمايندهي مردم بناب در خانهي ملت پيشنهاد رييس جمهور مبني بر مشاركت ديگر كشورها در مسائل هستهاي را نيز زمينهساز مذاكرات و همكاريهاي جديد دانست و تصريح كرد: ايران ميتواند در مورد پيشنهاد روسيه نيز به گونهاي رفتار كند كه اگر با منافع ملي كشور همخواني داشت، قبول كند و در غير اين صورت به دليل از دست دادن فرصتها، پيشنهاد كه البته در حال پخته شدن است را نپذيرد.
به گفتهي اين عضو فراكسيون اقليت مجلس، دنيا و حتي اروپا و آمريكا اگر چه به ظاهر كشور را متهم و اتهامات را تكرار ميكنند، اما اهداف صلحآميز ايران را قبول دارند.
وي قبول اهداف صلحآميز ايران در مسائل هستهاي را يك پيروزي مطلق براي نظام جمهوري اسلامي تلقي كرد و گفت: دولت ميتواند ضمن در نظر گرفتن خط قرمزهاي منافع ملي كشور، ادامه روشهاي گذشته، تداوم مذاكرات در چارچوب آژانس و مواضع آرام و بدون احساسات را هم داشته باشد تا به اهداف مورد نظر در پروندهي هستهاي نائل آييم.
جواد آرينمنش نيز شرايط كنوني را در ازسرگيري مذاكرات كاملا با گذشته متفاوت ارزيابي كرد و گفت: موضع جمهوري اسلامي ايران و مواضع قاطع مجلس در ارتباط با دستيابي به انرژي هستهاي بيانگر آن است كه در اين نوبت، ابتكار عمل دست جمهوري اسلامي افتاده است؛ به ويژه آنكه ايران اعلام كرده هيچ پيش شرطي را قبول نميكند.
نمايندهي مردم مشهد و كلات در مجلس، در گفتوگو با ايسنا، با روشن خواندن هدف جمهوري اسلامي كه همان دستيابي به انرژي صلحآميز هستهاي است، تأكيد كرد: ديگر زماني براي فرصتسوزي نداريم و مذاكرات بايد صرفا در جهت حركت رو به جلو انجام شود.
وي گفت: بحثهاي جديدي مثل انجام شدن غنيسازي در خاك روسيه كه پروژهي آمريكاييهاست مذاكرات را به بيراهه ميكشاند و به نوعي فرصتسوزي است؛ لذا معتقدم جمهوري اسلامي بايد ابتدا اهداف مذاكره و روند آن را مشخص كند و بعد سر ميز مذاكره بنشيند. در غير اينصورت ممكن است مدتهاي طولاني روي مباحث مختلف بحث كنيم و براي ما بيحاصل و بينتيجه باشد.
وي با اشاره به سخن خاوير سولانا مبني بر انجام گفتوگوهاي مقدماتي تأكيد كرد: ما نبايد به مذاكراتي تن دهيم كه مصداق "نقطه سر خط" باشد و از ابتدا اصل مباحث را مطرح كند.
به گفتهي وي، ما بايد در اين نوبت ادامهي مذاكرات قبلي و پافشاري بر خواستههاي روشن و بر حق جمهوري اسلامي ايران را داشته باشيم.
عضو كميسيون فرهنگي مجلس، با بيان اينكه ما بايد حركت رو به جلو را دنبال كنيم، گفتوگوهاي مقدماتي و ايجاد ابهامات جديد را به معناي فرصتسوزي دانست و خاطرنشان كرد: ما كشورهاي اروپايي را به عنوان واسط براي سرعت بخشيدن به كار انتخاب كرديم.
نماينده ملاير در مجلس نيز در اين باره گفت: شوراي حكام بعد از مصوبهي اخير مجلس مبني بر الزام دولت به تعليق اقدامات داوطلبانه حركت مثبتي را شروع كرد و متوجه شد كه دولت ايران بدون حركت مجلس كاري انجام نميدهد.
حسن زماني، نمايندهي ملاير در مجلس شوراي اسلامي در گفتوگو با خبرگزاري دانشجويان ايران گفت: شوراي حكام بعد از مصوبهي مجلس مبني بر الزام دولت به تعليق اقدامات داوطلبانه حركت مثبتي را شروع كرد و متوجه شد كه دولت ايران بدون حركت مجلس كاري انجام نميدهد.
وي ادامه داد: مصوبهي اخير مجلس كاري كرد كه عكسالعملها نسبت به ايران مثبت باشد كه اين يك پيروزي براي ما بوده است و چيزي هم نيست كه كشورهاي حكام با ما رودربايستي داشته باشند يا بخواهند كاري بكنند كه ما خوشمان بيايد يا خوشمان نيايد.
نايبرييس كميسيون عمران گفت: موضع ما موضع محكمي است و از همان موضع محكم هم جلو ميرويم و قطعا هم موفق خواهيم شد.
زماني با اشاره به پيشنهاد از سرگيري مذاكرات گفت: بايد در مذاكرات بر محوريتي كه از اول پافشاري داشتيم، اصرار كنيم. به هيچ وجه امتياز جديدي به كشورهاي اروپايي ندهيم و بر اجراي خواستهي برحقمان اصرار كنيم.
وي زمان شروع مذاكرات را حداكثر تا پايان ماه آينده پيشنهاد كرد و گفت: اگر مكان اين مذاكرات ايران باشد، خيلي بهتر از اين است كه ايران بخواهد به جاي ديگري برود.
نمايندهي ملاير تاكيد كرد: ملت ما به هيچ وجه از حق قانوني خود صرفنظر نميكند. انرژي هستهيي حق ماست و ما به هيچ وجه از اين حقمان كوتاه نميآييم و دنيا بايد اين را بداند، همانطور كه الان به آن رسيده است.
در همين حال يك استاد دانشگاه گفت: دستگاه ديپلماسي كشور بايد سعي كند به نحوي طرح روسيه را به داخل خاك ايران منتقل كند.
دكتر محمود دهقان، استاد دانشگاه در گفتوگو با خبرنگار انرژي هستهيي خبرگزاري دانشجويان ايران ايسنا با بيان اينكه مذاكرات آينده بين ايران و سه كشور اروپايي به سمت جمعي نظرات در توافقنامه پاريس و قطعنامههاي آژانس حركت خواهد كرد به طرح پيشنهادي روسيه به ايران قبل از اجلاس اخير شوراي حكام اشاره كرد و افزود: اين پيشنهاد مورد حمايت آمريكا قرار گرفت و با اين رويكرد جديد آمريكا به نوعي اروپاييها خلع سلاح شدند.
وي با اشاره به طرح روسيه كه فرايند غنيسازي را در خارج از خاك ايران دنبال ميكند گفت: اگر به هر دليلي ايران با اين طرح موافقت نكند روسيه و چين به صف موافقان ارجاع پروندهي ايران به شوراي امنيت خواهند پيوست.
وي با اشاره به آمادگي دو طرف ايران و اروپا براي ادامهي مذاكرات هستهيي ديپلماسي در مقطع فعلي و آيندهي نزديك همانند كلاف پيچيدهيي است كه براي باز كردن اين كلاف به كارشناسان و متخصصاني با تجربه نيازمنديم.
دهقان ابراز داشت: اروپا بعد از آنكه پاسخ نامهي دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان را براي ادامهي مذاكرات نداد، آمريكا پيش دستي كرد و با حمايت خود از طرح روسيه ، اروپا را جا گذاشت.
اين استاد دانشگاه با اشاره به وضعيت ايران در اين مسير گفت: ايران در وضعيت مناسبي با شروع مذاكرات نخواهد بود؛ چرا كه بايد با متحد قديمي و استراتژيكش كه روابط دوجانبهي بسياري در همسايگي يكديگر دارند، رو به رو شود.
دهقان ادامه داد: قطعا روسها امتياز بزرگي را از آمريكا براي دادن چنين پيشنهادي به ايران گرفتهاند.
اين استاد دانشگاه با بيان اين اعتقاد كه پاسخ مثبت اروپا به ادامهي گفتگوها براي ازسرگيري مذاكرات به تعويق افتاده با ايران از سر استيصال بوده است گفت: آمريكا با حمايت مستقيم خود از طرح روسيه، اروپا را دور زد، لذا اروپا سعي دارد تا حدودي اين عقبماندگي را با شروع مذاكرات جبران كند.
دهقان با اشاره به فرصت به دست آمده براي ايران ابراز داشت: بايد سعي كنيم طرح روسيه را به داخل خاك كشور منتقل كنيم؛ حتي اگر لازم باشد كنترل و نظارت دقيقتري بر روند فعاليتها صورت گيرد بهتر از آن است كه فرايند غنيسازي را به طور كلي در خارج از خاك كشور قرار گيرد.
حكيميپور نيز در اين باره شرايط اعلام شده از سوي ايران براي انجام يك مذاكره مطلوب و نتيجهبخش قاعدهي يك مذاكره عادلانه و امري معمول در تمام مذاكرات دوجانبه و چند جانبه يا بينالمللي است.
احمد حكيميپور، نماينده مردم در مجلس ششم شوراي اسلامي در گفتوگو با خبرنگار انرژي هستهيي ايسنا با بيان اين كه بايد از فرصت به وجود آمده در ازسرگيري مذاكرات براي حل و فصل مسالهي هستهيي كشور استفاده كرد، گفت: معتقدم براي ادامهي مذاكرات بايد نسبت به رعايت حق و حقوق دو طرف و تعيين چارچوب و زمانبندي مذاكرات دقت شود.
وي تاكيد كرد: بايد بر اساس هنجارها و حقوق پذيرفته شده مذاكرات را ادامه داد.
اين فعال سياسي با اشاره به شرايط اعلام شده ايران براي يك مذاكره مطلوب و نتيجهبخش گفت: شرايط اعلام شده از سوي ايران قاعدهي يك مذاكرهي عادلانه است؛ زمانبندي، هدفمند بودن و چارچوب مشخص از شرايط هر مذاكرهاي در تعاملات بينالمللي است.
وي افزود: مذاكرات در اين قالب از پراكندهگويي و عقب انداختن موضوع بحث از سوي طرفين جلوگيري خواهد كرد.
حكيميپور با اشاره به بررسي طرح روسيه در روز مذاكرات آينده گفت: بررسي طرح روسيه يكي از دستور كارهاي مذاكرات خواهد بود؛ در عين حال در مذاكرات اوليه بر روي چارچوب زمان و هدف گفتگوها بحث خواهد شد.
وي افزود: مذاكرات نبايد با اين رويكرد كه به نفع يكي و به ضرر ديگري پايان يابد از سرگرفته شود.
اين نماينده سابق مجلس گفت: خط قرمز ايران در مسير پروندههاي هستهيي منافع مليمان است و هر گونه تصميمگيري در اين باره تضميني ملي خواهد بود.
انتهاي پيام
نظرات