رييس موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور، گياه‌پزشكي را يكي از اركان اساسي توليدات كشاورزي دانست و گفت: حفظ بيش از 40 درصد از محصولات كشاورزي در شرايطي كه دنيا و ايران با بحران كم‌آبي، گرم شدن كره زمين، افزايش تبخير و تعرق گياهان، طغيان جميعت برخي موجودات خسارت زا به محصولات كشاورزي، اگرو تروريسم و افزايش مصرف مواد غذايي بر اثر افزايش جمعيت روبه روست، امري نيست كه بتوان از آنها به سادگي گذشت.

به گزارش خبرنگار كشاورزي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، دكتر حسن عسكري امروز در مراسم افتتاحيه نوزدهمين كنگره گياه‌پزشكي ايران افزود: گياه‌پزشكي يك خانواده بزرگ است. در وهله نخست كشاورزان و توليد‌كنندگان محصولات كشاورزي، پژوهشگران، معلمان هنرستان‌ها تا اساتيد دانشگاه‌ها، كارشناسان دستگاه‌هاي اجرايي، مروجان، توليد‌كنندگان نهادهاي حفاظت نباتات اعم از سموم شيميايي تا عوامل بيولوژيك، آزمايشگاه‌هاي تشخيص آفات و بيماري‌هاي گياهي و ... اعضاي اين خانواده بزرگ هستند.

وي عرصه فعاليت گياه‌پزشكي را بسيار وسيع دانست و ادامه داد: تمامي عرصه‌هاي توليد محصولات كشاورزي، منابع طبيعي، عرصه‌هاي توليد بذر و نهال، عرصه‌هاي توليد محصولات كشاورزي ارگانيك، شناخت و حفاظت از مرم پلاسم‌ها، بانك‌هاي ژن و تنوع زيستي ايران مرتبط با مسائل گياه‌پزشكي، مسائل مربوط به بهداشت نباتي و قرنطينه‌اي، سياست‌گذاري و توليد دانش فني و معرفي نهاده‌هاي گياه‌پزشكي، شناسايي عوامل احتمالي در حملات بيولوژيكي به نظام كشاورزي كشور، تربيت متخصصان و همچنين افزايش سطح دانش و آگاهي كشاورزان و آحاد مردم، عرصه‌هاي فعاليت اين خانواده بزرگ است.

رييس موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور با تاكيد بر اثرگذاري فعاليت‌هاي گياه‌پزشكي درعرصه‌هاي توليد و محيط زيست ضمن اينكه گياه‌پزشكي را در اقتصاد كشاورزان اثرگذار معرفي كرد، افزود: كاهش 20 درصدي خسارت آفات، بيماري‌ها و علف‌هاي هرز تنها در گندم در هر هكتار سالانه درآمدي بالغ بر يك و نيم ميليون تومان براي كشاورز در بر دارد. ضمن اينكه كاهش خسارت 20 درصدي تنها بيماري جاروك جادوگر در يك هكتار باغ ليموترش در استان هرمزگان با شرايط سخت توليد در آن منطقه سالانه بالغ بر شش ميليون تومان درآمد را ايجاد مي‌كند. همچنين كاهش خسارت 20 درصدي تنها كرم خراط در يك هكتار باغ گردو در مناطق مختلف كشور سالانه بالغ بر پنج ميليون تومان براي كشاورز درآمد به وجود مي‌آورد.

عسكري گياه‌پزشكي در امنيت غذايي كشور اثرگذار دانست در ادامه به دلايل اين امر اشاره كرد و افزود: گياه‌پزشكي باعث حفظ محصولات كشاورزي از خسارت آفات و توليد بذر سالم مي‌شود.

رييس موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور با بيان اينكه گياه‌پزشكي در ارتقاء سلامت جامعه و حفظ محيط زيست اثرگذار است، ادامه داد: گياه‌پزشكي در حفظ ذخاير ژنتيكي، ميراث طبيعي و تنوع زيستي كشور موثر است.

عسكري گفت: ايران كشوري است با تنوع اقليمي و با تنوع پوشش گياهي به طوري كه تاكنون هشت هزار گونه گياهي با پتانسيل‌هاي بسيار بالا شناسايي شده كه اين تنوع گياهي موجب ايجاد تنوع زيستي در بين گونه‌هاي جانوري، بندپايان و ميكرواروگانيسم‌ها نيز شده است.

وي با اشاره به اينكه در ايران حداقل حدود 47 هزار گونه قارچ وجود دارد افزود: اين در حالي است كه در كشور تا به حال حدود سه هزار گونه شناسايي شده است و نكته جالبتر اينكه 85 درصد از گياهان يك رابطه همزيستي با قارچها دارند كه به نوعي به يكديگر منفعت مي‌رسانند.

او ادامه داد: تاكنون در ايران حدود 660 تا 70 گونه عامل خسارت‌زا روي محصولات زراعي و باقي شناسايي شده است كه نيمي از آنها شامل بندپايان و جانوران خسارت‌زا هستند كه از اين تعداد فقط در حدود 250 تا 300 گونه حشره خسارت‌زا هستند كه آمار جهاني نشان مي‌دهد به ازاي يك حشره خسارت زا حداقل صد گونه حشره ديگر وجود دارد كه نقش بسيار مقيد و مهمي را در كنترل موجودات ديگر داشته و در زنجيره غذايي نيز جايگاه ويژه‌اي دارند.

او گفت: همچنين آمار جهاني نشان مي‌دهد كه از مجموع دشمنان طبيعي كه براي حشرات خسارت‌زا وجود دارد تنها 15 درصد از آنها در دنيا شناسايي شده كه ملاحظه مي‌شود كه پتانسيل عظيمي در دنيا و ايران وجود دارد.

وي با بيان اينكه اكوسيستم‌هاي طبيعي، زراعي و باغي در ايران در عين حال به لحاظ شرايط خاص اكولوژيك شكننده و حساسند، تصريح كرد: اين حساسيت ايجاب مي‌كند كه متخصصان و كارشناسان در برنامه‌هاي اجرايي، مديريتي و بهره‌برداري دقت لازم را اعمال كنند.

عسكري با طرح اين سوال كه از منابع ژنتيكي عظيم كشور چند درصد شناسايي و مورد بهره‌برداري قرار گرفته‌اند، گفت: اين منابع ژنتيكي عظيم همچون منابع ديگر قابل مديريت كردن و بهره‌برداري است اما سوال اينجاست كه تاكنون براي به كارگيري از اين منابع در گياه‌پزشكي به چه ميزان استفاده كرده‌ايم. براي توليدات كشاورزي سالم و كشاورزي بدون سم چگونه مي‌تواند اين منابع ژنتيكي و اين پتانسيل‌هاي زيستي استفاده كرد.

وي گفت: يكي از مهمترين استفاده‌هاي مهم از منابع ژنتيكي كه در ايران وجود دارد به كارگيري ژنوم‌هاي گياهان مقاوم به آفات و بيماري‌هاي گياهي است كه بخش عظيمي از تحقيقات انجام شده در موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي به صورت مشترك با موسسات پژوهشي ذيربط به اين موضوع اختصاص دارد.

عسكري با بيان اينكه يكي از منابع با ارزش ديگر در كشور گونه‌هاي گياهي دارويي يا گياهان سمي هستند، ادامه داد: اين گياهان داراي تركيبات مختلفي هستند كه از آنها استفاده‌هاي مختلفي در پزشكي، دامپزشكي، كشاورزي و حفاظت گياهان مي شود. اما متاسفانه اين منابع ژنتيكي در گياه پزشكي كمتر مورد استفاده قرار گرفته‌اند در حالي كه مي‌توان از اين منابع ژنتيكي گياهي به عنوان آفت‌كشهاي با منشاء طبيعي، در توليد محصول سالم استفاده شود.

وي با تاكيد بر اينكه بايد در جهت حفظ ذخاير ژنتيكي ارزشمند به عنوان سرمايه‌هاي ملي و منابع طبيعي كشور توجه ويژه شود ادامه داد: انجام تحقيقات در زمينه شناخت تنوع زيستي و منابع ژنتيكي كشور بايد به مفهوم سرمايه‌گذاري تلقي شود و نه هزينه كردن. چرا كه منافع حاصل از تجاري‌سازي يك عامل بيولوژيك داراي ارزش افزوده بسيار بالايي خواهد بود.

وي تصريح كرد: مجموع فعاليت‌هاي انجام گرفته در سطوح مراكز پژوهشي متعدد به صورت پراكنده بوده و منسجم نيستند كه بايد تمهيداتي را در نظر گرفته و مجموع اين فعاليت‌ها در يك مجموع متولي و حاكميتي متمركز شود.

عسكري خاطرنشان كرد: به دست آوردن منابع ژنتيكي كشورهاي غني هدف اصلي كشورهاي استعمارگر و امپرياليسمي است همان طور كه به دست آوردن منابع ژنتيكي گياهان مهم و استراتژيك كشورمان نظير پسته، انار، زعفران براي بسياري از كشورها مهم محسوب مي‌شود به دست آوردن منابع ژنتيكي عوامل كنترل كننده بيولوژيك كشورمان نيز براي آنها يك هدف محسوب مي‌شود. به همين دليل جمع‌آوري، حفظ و ثبت منابع ژنتيكي گياهي اهميت دارد ضمن اينكه حفظ و ثبت منابع ژنتيكي عوامل بيولوژيك و ميكروارگانيسم‌هاي مفيد نيز مهم است.

ريس موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور اعلام كرد: موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور در جهت بهينه‌سازي آفت‌كش‌هاي شيميايي و همچنين درجهت توسعه به كارگيري عوامل كنترل بيولوژيك ميزبان دوكانون ملي تحت عنوان كانون هماهنگي دانش و صنعت آفت‌كش‌ها و كانون هماهنگي دانش و صنعت توليد فرآورده‌هاي كنترل بيولوژيك آفات است كه توسط معاونت فناوري رياست جمهوري ابلاغ شده است ضمن اينكه اميدواريم مجموعه فعاليت‌هاي صورت گرفته در قالب تدوين شش برنامه راهبردي درزمينه گياه‌پزشكي دو كانون هماهنگي دانش و صنعت و همچنين نهايي كردن استاندارد حداكثر باقيمانده مجاز سموم در محصولات كشاورزي در دو سال اخير موجب حفاظت بهتر از محيط زيست كشور، ايجاد امنيت غذايي بيشتر و ارتقا سلامت محصولات كشاورزي كشور شود.

انتهاي پيام