نيروگاه بوشهر در آستانه سوختگذاري است؛ نيروگاهي كه بيش از 30 سال از زمان آغاز ساخت آن توسط آلمانها ميگذرد و حدود 10 سال است كه از موعد تكميل آن توسط روسها در سال 2000 گذشته است.
در همين راستا سرويس انرژي هستهيي ايسنا، درباره چرايي و چگونگي راهاندازي نيروگاه بوشهر و ابعاد ديگر فعاليتهاي هستهيي ايران با دكتر رضا خزانه كه از سالهاي قبل از انقلاب در زمينه علوم و فنون هستهيي كارهاي در خور توجهي مانند طراحي و مديريت مركز تكنولوژي اصفهان (UCF) را انجام داده است، گفتوگويي انجام داده است.
دكتر رضا خزانه ـ مدير پيشين مركز تكنولوژي هستهيي اصفهان ـ در گفتوگو با خبرنگار انرژي هستهيي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در مورد روند پيشرفتهاي هستهيي ايران و تمايل ايران به حفظ استقلالش براي طي مسير فعاليتهاي هستهيي با بيان اينكه امروز استقلال به معناي گذشته مطرح نيست و تمام كشورها به يكديگر وابستهاند اظهار كرد: اگر ايران و كشورهاي عربي صادرات نفتشان را به دنيا قطع كنند، كشورهاي غربي وضع بدي پيدا ميكنند و اگر كشورهاي غربي بر كشورهاي نفتي اعمال فشار كنند وضع آنها سخت خواهد شد.
وي گفت: در حال حاضر روسيه توليدكننده نفت و گاز است و اگر توليداتش را به كشورهاي اروپاي غربي متوقف كند آنها با مشكلات زيادي مواجه ميشوند. بنابراين اينكه ما به طور كامل مستقل باشيم امكانپذير نيست و همه كشورها به يكديگر وابستهاند.
ميتوانيم در مرحله اول توليد 6 هزار مگاوات برق اتمي را در نظر بگيريم
اين كارشناس مسايل هستهيي درباره ساخت نيروگاههاي اتمي در ايران، تصريح كرد: قبل از انقلاب ايجاد 23 هزار مگاوات برق اتمي برنامهريزي شده بود و امروز هم 20 هزار مگاوات برنامهريزي شده است كه معتقدم افق دوردستي است. البته در برنامههاي كوتاهمدت شش هزار مگاوات قرار داده شده است كه هدف دست يافتنيتري است. هر چند اين برنامه عقب افتاده، اما ميتوانيم در مرحله اول توليد شش هزار مگاوات برق اتمي را در نظر داشته باشيم.
خزانه با اشاره به راهاندازي نيروگاه بوشهر توسط روسها و تاخير طولاني در راهاندازي و بهرهبرداري نيروگاه، خاطرنشان كرد: روسها براي راهاندازي نيروگاه بوشهر مشكلات زيادي داشتند. براي اولينبار است كه يك تكنولوژي سوار تكنولوژي ديگري ميشود، آنهم تكنولوژيهايي كه كاملا با يكديگر متفاوتند. ابعاد هندسي قطعات به كار رفته در نيروگاه بوشهر توسط آلمانها كاملا متفاوت با قطعات و ساختار نيروگاههاي روسي است. روسها مجبور بودند در برخي جاها بتون را ببرند و خيلي جاها بتون را اضافه كنند. زمان زيادي صرف كردند تا مبدلهاي حرارتي كه در سيستم آلماني عمودي بود به صورت افقي ايجاد شود.
نيروگاه بوشهر ويتريني براي روسيه در منطقه است
روسها نيروگاه بوشهر را به بهترين وجه ممكن راهاندازي و به بهرهبرداري ميرسانند
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي خاطرنشان كرد: نسبت به راهاندازي و بهرهبرداري نيروگاه بوشهر خوشبين و اميدوارم. معتقدم روسها اين نيروگاه را به بهترين وجه ممكن راهاندازي و به بهرهبرداري از آن كمك خواهند كرد؛ چرا كه نيروگاه بوشهر ويتريني است براي روسيه در منطقه.
وي تصريح كرد: در حال حاضر روسها به غير از كشور خود و اروپاي شرقي براي چين و هند نيروگاه ميسازند و در خاورميانه هنوز جايگاهي پيدا نكردهاند، بنابراين نيروگاه بوشهر براي آنها خيلي مهم است كه با توجه به مشكلات تكنولوژيك و سياسي كه وجود داشته است اين نيروگاه راهاندازي شود.
نگراني براي تامين سوخت نيروگاه بوشهر وجود ندارد
خزانه تاكيد كرد: مطمئنم به لحاظ تامين سوخت نيروگاه بوشهر پس از پايان قرارداد 10 ساله ميان ايران و روسيه، روسها باز هم سوخت نيروگاه را تامين ميكنند و جاي نگراني براي تامين سوخت وجود ندارد. البته روي كاغذ ممكن است روسها بگويند سوخت سال آينده را هم نميدهند، اما بر اساس روندي كه تاكنون وجود داشته است معتقدم چنين اتفاقي نميافتد. اگر اتفاق عجيب و غريبي روي ندهد نيازي به اينكه نگران ندادن سوخت در سالهاي آينده براي نيروگاه بوشهر از سوي روسها باشيم، نيست.
امكان اعتمادسازي ميان ايران و غرب در مساله هستهيي وجود دارد
اراده سياسي براي حل مشكلات پيشروي پيشرفتهاي هستهيي نياز است
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي در مورد مشكلات پيشروي پيشرفت هستهيي ايران، تصريح كرد: به طور كلي اراده سياسي براي مسايل كشور و پيدا كردن راهحل مشكلات از جمله مشكلات پيشروي پيشرفتهاي هستهيي نياز است. آنچه كه آژانس بينالمللي انرژي اتمي و كشورهاي غربي درباره فعاليتهاي هستهيي ايران مطرح ميكنند اين است كه ايران بايد اعتمادسازي كند تا مطمئن شوند كه به سمت تسليحات هستهيي نميرود. معتقدم امكان اين اعتمادسازي ميان ايران و كشورهاي غربي طرف بحث هستهيي ايران وجود دارد؛ اعتمادسازي موجب ميشود زمينه انتقال تكنولوژي از كشورهاي غربي در زمينه هستهيي فراهم شود.
يك يا دو واحد ديگر نيروگاهي ميتواند توسط روسها در كشور ساخته شود
خزانه با بيان اينكه يك يا دو واحد ديگر نيروگاهي نيز توسط روسها ميتواند در كشور ساخته شود و چنانچه ميان ايران و كشورهاي غربي دوباره تعامل ايجاد شود ساخت واحدهاي ديگر به آنها داده شود، افزود: دكتر صالحي ـ رييس سازمان انرژي اتمي ـ اخيرا به اين موضوع اشاره كرده است كه حتي حاضريم از آمريكا نيروگاه بخريم.
او يادآور شد: اراده سياسي براي اعتمادسازي بايد وجود داشته باشد تا مشكلات حل شود.
ايران در توليد صفحه سوخت مشكلي ندارد
زود است به سمت تامين سوخت در داخل براي نيروگاهها برويم
مدير پيشين مركز تكنولوژي هستهيي اصفهان درباره توليد سوخت در ايران گفت: اگر وضعيت نيروگاهها در ايران تثبيت شود ميتوانيم در آينده غنيسازي در ايران را به طور جدي براي تامين بخشي از سوخت مورد نياز داشته باشيم. در حال حاضر كارخانه سوخت در اصفهان كه تاكنون مقاديري سوخت توليد كرده است را داريم، اما معتقدم خيلي زود است كه به سمت تامين سوخت براي نيروگاهها برويم. راه تامين سوخت از طريق توليد سوخت با مجوز كشورهاي داراي تكنولوژي سوخت (لايسنس) است. كشور فرانسه و بسياري از كشورهاي ديگر از همين راه جلو رفتهاند؛ چرا كه توليد سوخت هستهيي براي نيروگاهها كار بسيار سخت و دشوار است.
خزانه در عين حال اظهار كرد: ايران در توليد صفحه سوخت مشكلي ندارد.
الان بايد به دنبال ساخت و خريد نيروگاه باشيم
وي گفت: توليد سوخت براي نيروگاهها بسيار حساس است، چرا كه به لحاظ حرارت، فشار و تابش گاما تحت فشار هستند و كشورهاي صاحب تكنولوژي توليد سوخت در 50 ـ 40 سال گذشته تجربياتي دارند كه ما نداريم. اگر يكي از ميلههاي سوخت نشت پيدا كند متحمل هزينههاي زياد و خاموش كردن نيروگاه خواهيم شد. معتقدم مساله توليد سوخت براي نيروگاههاي آب تحت فشار بايد به برنامههاي آينده سازمان انرژي اتمي موكول شود. در حال حاضر بايد به دنبال ساخت و خريد نيروگاه باشيم. ساخت يك نيروگاه حدودا 10 سال طول ميكشد. در حال حاضر در ميان كشورهاي خليج فارس، امارات متحده عربي و ... با كره جنوبي قرارداد ساخت نيروگاههاي اتمي دارد كه اين روند چنانچه ادامه يابد و در ايران پيشرفتي در زمينه ساخت نيروگاه صورت نگيرد، نسبت به كشورهاي منطقه عقب ميمانيم.
اگر روسها بخواهند واحدهاي نيروگاهي ديگري در ايران بسازند غربيها مخالفتي نخواهند داشت
خزانه در پاسخ به اين پرسش كه اگر نيروگاه بوشهر راهاندازي شود ابعاد صلحآميز فعاليتهاي هستهيي ايران بيشتر و چرخه سوخت تقريبا تكميل خواهد شد در اين صورت تاثيري بر مذاكرات هستهيي ميگذارد؟ با بيان اينكه قطعا تاثير مثبت خواهد داشت، گفت: همين كه نيروگاه بوشهر راهاندازي شود پيشرفت مهمي است. 10 سال پيش در زمان رياستجمهوري بيل كلينتون ـ رييسجمهور وقت آمريكا ـ يكي از درخواستهاي آمريكا از روسيه اين بود كه نيروگاه بوشهر را براي ايران نسازند. از 1995 آمريكاييها درخواست داشتند كه روسها نيروگاه بوشهر را تكميل نكنند؛ چرا كه آن را در راستاي اهداف ايران براي آغاز يك مسابقه تسليحاتي در منطقه عنوان ميكردند!
اين كارشناس مسايل هستهيي خاطرنشان كرد: همين كه آمريكا و غرب پذيرفتهاند نيروگاه بوشهر راهاندازي شود و مشمول تحريمها نشد، گامي مثبت است. معتقدم حتي اگر روسها پيشنهاد دهند كه براي ايران واحد دوم و سوم نيروگاهي را هم بسازند غربيها مخالفتي با آن نخواهند داشت.
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي ادامه داد: غربيها از ابتدا با توليد انرژي هستهيي توسط ايران مخالفتي نداشتند، بلكه با غنيسازي در ايران و ساخت رآكتور تحقيقاتي 40 مگاواتي اراك مخالفت كردهاند. البته حرف ايران اين است كه نميخواهد به دنبال تسليحات اتمي برود. اما آنها ميگويند اين موضوع مربوط به اين نيست كه شما روي كاغذ بگوييد ما به سمت تسليحات اتمي نميرويم، همينقدر كه امكان و پتانسيل اين كار را پيدا كنيد ممكن است امروز نرويد، اما شايد فردا برويد. از اينرو تعليق برنامههاي غنيسازي و ساخت رآكتور اراك و يا بازرسي و نظارت در چارچوب پروتكل الحاقي را پيشنهاد ميكنند كه هيچ كدام از نظر ايران در راستاي منافع كشور ديده نشده است.
ساخت كارخانه غنيسازي مشترك با روسها براي اعتمادسازي موثر و مفيد است
خزانه در پاسخ به اين پرسش كه نظر شما درباره ساخت كارخانه غنيسازي مشترك با روسها به عنوان تضميني براي اعتماد كشورهاي غربي حال كه ايران به سطحي قابل قبول از پيشرفتهاي هستهييي دست يافته است تاكيد كرد: اين پيشنهاد ميتواند موثر و مفيد باشد. حال آنكه روسها چند سال پيش چنين پيشنهادي را مطرح كردند كه كارخانه غنيسازي در خاك روسيه با مالكيت ايران ساخته شود و با همكاري روسيه و ايران اداره شود كه اين پيشنهاد به دليل بياعتمادي ايران به روسيه و كشورهاي غربي مورد پذيرش قرار نگرفت.
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي درباره تامين 20 هزار مگاوات برق اتمي با توجه به مشكلات پيشروي كشور از جمله تحريمهاي بينالمللي تصريح كرد: از آنجا كه مجلس شوراي اسلامي 20 هزار مگاوات را تصويب كرده است، مسوولان بايد اين هدف را دنبال كنند؛ اما اگر بخواهند هرگونه تغييري در اين ميزان صورت دهند، بايد مجددا به تصويب مجلس برسد. معتقدم اگر همين امروز بتوانيم قرارداد نيروگاههاي جديد را به امضا برسانيم به هدف تعريف شده نخواهيم رسيد.
در تمام نيروگاهها قدرت اسمي مرحلهيي بالا ميرود و اين مختص نيروگاه بوشهر نيست
خزانه كه پيشينه فعاليت در شركت فرانسوي "فرام اتم" را در كارنامه خود دارد و در جريان ساخت و راهاندازي نيروگاههاي مختلف اتمي در فرانسه و ديگر كشورها بوده است، در مورد مراحل راهاندازي يك نيروگاه اتمي توضيح داد: با تمام شدن ساخت ساختمان و نصب تجهيزات، نيروگاه در يك دوره يكساله براي راهاندازي آماده ميشود. دو دوره شش ماهه آزمايشهاي سرد با سوخت مجازي و آزمايشهاي گرم با سوخت اصلي انجام ميشود. نيروگاههاي اتمي با پنج درصد قدرت اسميشان شروع به كار ميكنند و مرحله به مرحله حرارت و قدرت بالا ميرود تا اگر مشكلي وجود نداشت نيروگاه به 100 درصد قدرت اسمياش برسد.
او خاطرنشان كرد: در تمام نيروگاهها قدرت اسمي به صورت مرحلهيي بالا ميرود و اين مختص نيروگاه بوشهر نيست.
شانس بروز اتفاقي ناگوار در نيروگاه بوشهر بسيار بسيار كم است
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي در پاسخ به اين پرسش كه بزرگترين اتفاقي كه ممكن است پس از راهاندازي در يك نيروگاه اتمي روي دهد، چيست؟ اظهار كرد: بزرگترين اتفاق اين است كه آب مدار اوليه به دليلي قطع شود و نتواند سوخت را خنك كند. مساله ديگر اين است كه پمپي كه مدار اوليه را به جريان مياندازد با مشكل روبهرو شود. در اين صورت سوخت ذوب ميشود و در دماي بالاي ناشي از آن ميتواند به رآكتور آسيب برساند. البته شانس چنين اتفاق ناگواري بسيار بسيار كم است؛ چرا كه نيروگاههاي اتمي ويژگي خودكنترلگر دارند. مدارهاي امدادي ديگري در نيروگاه وجود دارد كه در چنين مواقعي وضعيت را كنترل ميكنند.
خزانه با بيان اينكه مساله ديگر درباره نيروگاه اتمي بوشهر اين است كه خليج فارس شيب كمي دارد و از ساحل عميق نيست، اظهار كرد: وقتي قرار شد شركت KWU آلماني نيروگاه بوشهر را بسازد، آزمايشهاي هيدروليك در آلمان انجام شد. براي اينكه لولهاي به دريا منتقل شود كه توسط آن آب از دريا كشيده شود و به زير كندانسور رفته و آن را خنك كند و مجددا به دريا بازگردانده شود. اين لوله بايد طوري قرار گيرد كه 10 متر آب روي آن باشد. با توجه به نوسانات آب دريا اين لوله بايد مسافت زيادي به دريا كشيده شود. متاسفانه پس از جنگ اين لوله با اشكالاتي روبهرو شد. به هر حال قطعا روسها آن را به راه انداختهاند و اگر اين لوله به عمق مناسبي از سطح دريا برسد، خنك كردن كندانسور و توربين مسالهاي نخواهد بود.
نيروگاههاي اتمي هر سال براي بازبيني تجهيزات و جايگزيني يك سوم سوخت جديد خاموش ميشوند
خزانه درباره امكان خاموش شدن نيروگاه بوشهر، خاطرنشان كرد: معمولا يك نيروگاه هستهيي هر سال يكبار بايد براي بازبيني مدارها، پمپها و دستگاههاي ديگر و جايگزيني يك سوم سوخت با سوخت جديد خاموش ميشود. در اين شرايط رآكتور از مدار برق خارج ميشود و يك ماه براي اين كار زمان نياز دارد تا بازبيني صورت گيرد و يك سوم سوخت جديد جايگزين شود. اگر حادثهاي اتفاق نيفتد دليلي ندارد نيروگاه در مواقع ديگر خاموش شود.
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي تصريح كرد: خاموش شدن نيروگاههاي اتمي حتي در كشورهايي مثل فرانسه، آلمان، آمريكا اتفاق ميافتد، خاموشي سالانه نيروگاههاي اتمي به لحاظ فني مساله مهمي نيست. البته راه انداختن مجدد يك نيروگاه اتمي پس از پايان خاموشي سختتر از نيروگاههاي حرارتي است و راهاندازي مجدد بر اساس استانداردهاي بينالمللي است.
خزانه درباره گرايش كشورهاي حوزه خليج فارس به ساخت نيروگاههاي اتمي گفت: خاورميانه يكي از مركزهاي ذخاير نفت و گاز است و طبيعتا تمايل و گرايش به سمت انرژيهاي نو به ويژه انرژي هستهيي كمتر در آن احساس ميشود. قبل از انقلاب در برنامهريزي كه صورت گرفت بر اين اعتقاد بوديم كه بايد نفت را صرف صنايع پتروشيمي كنيم و حيف است كه به خاطر سوخت آن را بسوزانيم. در حال حاضر بسياري از كشورها به سمت صنايع پتروشيمي جذب شدهاند و معتقدند بهتر است نفت و گاز در اين بخش به كار گرفته شود. بهرهبرداري از نيروگاههاي اتمي امروزه در دنيا به ويژه اروپا پس از فاجعه چرنويل نگرانيهايي را موجب شده است؛ پسماندهاي هستهيي طول عمر زيادي دارند و هنوز راهحلي براي آنها پيدا نشده است و حادثه هستهيي امكان دارد اتفاق بيفتد. بنابراين موضوع نيروگاههاي هستهيي جديد افكار عمومي را در اروپاي غربي و دنيا نگران كرده است.
ايجاد نيروگاههاي هستهيي در حوزه خليج فارس منافع ايران را تحت تاثير قرار نميدهد
تنها وجود رژيم صهيونيستي در منطقه كه داراي تسليحات هستهيي است جاي نگراني دارد
وي اضافه كرد: در خاورميانه خيلي از كشورها هنوز به دنبال انرژي هستهيي نيستند. در هر حال اگر هم در اطراف ايران در كشورهاي حوزه خليج فارس نيروگاه هستهيي ايجاد شود، بعيد ميدانم اشكالي ايجاد كند و يا منافع ما را تحت تاثير قرار دهد. گرايش منطقه به سمت انرژي هستهيي نگراني درباره تمايل به سمت تسليحات هستهيي را افزايش ميدهد. البته وجود اسراييل كه تنها رژيم در منطقه است كه داراي تسليحات هستهيي است و در دنيا به او چيزي نميگويند، بيشتر جاي نگراني دارد.
شبكه اينترنتي و ارتباطي نيروگاه بوشهر بيدفاع نيست
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي درباره برخي اخبار مبني بر آسيبرساندن به شبكه اينترنتي كشور از جمله نيروگاه بوشهر توسط يك كرم اينترنتي گفت: دليلي وجود ندارد كه نيروگاه بوشهر هدف چنين ويروسي قرار گيرد، از سويي شبكه اينترنتي و ارتباطي بوشهر بيدفاع نيست.
آژانس به دنبال تكميل اطلاعاتش درباره فعاليتهاي هستهيي ايران است
وي در پاسخ به اين پرسش كه درخواستهاي آژانس بينالمللي انرژي اتمي براي بازديد از كارخانه آب سنگين اراك را چگونه ارزيابي ميكنيد، ابراز عقيده كرد: آنها به دنبال آن هستند تا اطلاعاتشان درباره فعاليتهاي هستهيي ايران را تكميل كنند.
80 درصد كار نيروگاه بوشهر قبل از انقلاب آماده بود
خزانه در پاسخ به سوالي ديگر درباره اينكه گفته ميشود قبل از جنگ تحميلي 80 درصد تجهيزات نيروگاه بوشهر توسط آلمانها آماده شده بود؟ اظهار كرد: سال 57 كار در نيروگاه بوشهر متوقف شد. قرار بود سال 58 تمام دستگاهها و تجهيزات به ايران بيايد و نصب شود، اما آنچه كه وقتگير بود ساخت ساختمان نيروگاه بود. تجهيزات در آلمان ساخته شده و آماده ارسال به ايران بودند و حتي سوخت رآكتور نيروگاه آماده شده بود، از اين جهت عنوان ميشود كه 80 درصد كار آماده بوده است، اما سال 58 تجهيزات به ايران نرسيد و سال 59 جنگ آغاز شد.
برخي بعد از انقلاب معتقد بودند ما نيازي به انرژي هستهيي نداريم
وي درباره تحويل نگرفتن تجهيزات واحد اول نيروگاه بوشهر از آلمانها توسط ايران به دليل تاخير در دريافت تجهيزات توضيح داد: تا جايي كه اطلاع دارم ايران در اوايل انقلاب در حركتي غيرحقوقي و خلاف منافع كشور نامهاي فرستاد به شركت آلماني پيمانكار نيروگاه بوشهر كه كار را متوقف كند. اين مساله هميشه براي شركت آلماني KWU يك برگ برنده بود و در هر اظهارنظري ميگفت "شما خودتان گفتيد كار را متوقف كنيد و ما متضرر شدهايم". معتقدم اوايل انقلاب تحت تاثير احساسات و جو انقلابي اين اتفاق افتاد، جو به گونهاي بود كه ميگفتند هيچي نميخواهيم. يكي از وزيران وقت ميگفت كه تمام كارهايي كه در سازمان انرژي اتمي پيش از انقلاب انجام شده برخلاف مصالح كشور بوده است و قابل استفاده نيست. اما به تدريج ظرف يكي دو سال بعد متوجه شدند كه انرژي هستهيي يك سرمايه بزرگ براي كشور است و بايد از آن بهرهبرداري شود.
خزانه تاكيد كرد: موج اول انقلاب مثل همه انقلابهاي دنيا متوجه منافع اقتصادي كشور نبود.
آلمانها و غربيها از شرايط و جو انقلابي در ايران سوءاستفاده كردند
اين كارشناس مسايل هستهيي ادامه داد: در سازمان انرژي اتمي قبل از انقلاب يك برنامه كارآموزي ترتيب داده بوديم تا دانشجويان و متخصصان در فرانسه، آلمان، آمريكا و انگلستان و غيره تحصيل كنند و براي آنها هزينههاي زيادي را صرف كرديم، اما يك دفعه گفتند ديگر هيچكس به خارج از كشور نرود و هر كس ميخواهد بيايد بازخريد كند و از سازمان انرژي اتمي برود. بنابراين مقداري از مشكلات تقصير خودمان بود و مقداري هم به اين دليل بود كه آلمانها و غربيها از شرايط و جو انقلابي در ايران سوءاستفاده كردند و بسياري از قراردادها و توافقاتشان را با ما بهم زدند.
آلمانها به خاطر انبارداري تجهيزات نيروگاه بوشهر از ايران پول ميگرفتند
وي گفت: متاسفانه در زماني كه تجهيزات واحد اول نيروگاه بوشهر در آلمان نگهداري ميشد و پس از چند سال به بهانه تحريمها از تحويل تجهيزات به ايران خودداري كردند، اما به خاطر انبارداري آن تجهيزات از ايران پول ميگرفتند.
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي تصريح كرد: وضعيتي مشابه كشور ما در برزيل هم به وجود آمد. همان موقع شركت آلماني KWU براي دو واحد نيروگاهي در برزيل قرارداد داشت. برزيل به دليل بحران اقتصادي و مالي نتوانست از عهده تامين مالي اين پروژه برآيد. چند سال بعد وقتي اوضاع اقتصادي برزيل بهتر شد با آلمانها صحبت كردند تا آن دو واحد را تكميل كنند.
اين كارشناس مسايل هستهيي كه از طراحان اوليه مركز هستهيي اصفهان است، درباره توليد صفحه سوخت در ايران براي تامين سوخت رآكتور تهران با توجه به اينكه سوخت اين رآكتور از سوي كشورهاي داراي تكنولوژي سوخت تامين نشد، گفت: فكر ميكنم امكان توليد صفحه سوخت در ايران وجود دارد. ميتوان به طور آزمايشي صفحه سوخت ساخت و از آن استفاده كرد. البته بايد به لحاظ فني ملاحظه و با احتياط پيش رويم، اما اين كار امكانپذير است.
دير يا زود بايد براي تامين راديوداروي كشور چارهاي انديشيد
ميتوان از رآكتور تهران به عنوان يك نمايشگاه براي بازديد مردم استفاده كرد
وي درباره خريد راديوايزوتوپ از روسيه و تركيه با توجه به كاهش فعاليت رآكتور تهران، اظهار كرد: بسياري از كشورها در حال حاضر راديوايزوتوپ ميخرند و خريد آن شامل تحريمها نميشود. علاوه بر اين رآكتور تهران ديگر عمرش را كرده است و دير يا زود بايد براي تامين راديوداروي كشور چارهاي انديشيد. رآكتور تهران بيش از 40 سال عمر دارد و به لحاظ قدرت ديگر در سطح استاندارد نيست. همچنين به لحاظ موقعيت جغرافيايي در محل خوبي قرار ندارد، از اين رو بايد اين رآكتور به جاي ديگري منتقل شود. فكر ميكنم پس از پايان كار رآكتور ميتوان از آن به عنوان يك نمايشگاه براي بازديد مردم استفاده كرد و به جاي آن يك رآكتور در محل ديگري ساخت.
طراحي و ساخت رآكتور تحقيقاتي در توان ايران است
خزانه درباره ساخت و طراحي يك رآكتور جديد در كشور اظهار كرد: رييس سازمان انرژي اتمي معتقد است بايد در نقاط مختلف ايران رآكتور بسازيم تا بتواند در هر نقطه جوابگوي نياز مردم باشد. معتقدم طراحي و ساخت رآكتور تحقيقاتي در توان ايران است. البته به خاطر تحريمها مشكل خواهيم داشت، اما اگر بتوانيم با 1 + 5 به توافق برسيم ميتوان مشكلات را از سر راه برداشت.
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي تاكيد كرد: ايران توانايي ساخت رآكتور تحقيقاتي در حد پنج تا 20 مگاوات را دارد. فقط مساله تامين سوخت است كه با ايجاد كارخانه سوخت در اصفهان ميتوان به توسعه اين نوع رآكتورها در كشور پرداخت.
مولف اولين فرهنگنامه علوم و تكنولوژي هستهيي در كشور در پاسخ به اين پرسش كه چگونه ميتوان ابعاد سياسي فعاليتهاي هستهيي كشور را از ابعاد علمي و فني آن دور كرد؟ گفت: تحقيقات علمي و فنآوري با توليد انرژي متفاوت است. يك نيروگاه فقط توليد انرژي ميكند. به علاوه آنكه اطلاعات و دانش و تجربياتي را در اختيار متخصصان قرار ميدهد. ما ميتوانيم از نقطه نظر علمي به مسائل و تكنولوژي هستهيي نگاه كنيم. فنآوري هستهيي ابعاد گستردهاي دارد كه در بيمارستانها، كشاورزي و صنايع مورد استفاده قرار ميگيرد.
در آينده در زمينه هستهيي با كمبود نيروي انساني مواجه نميشويم
خزانه ادامه داد: اوايل انقلاب افراد كمي بودند كه در زمينه هستهيي تحصيلاتي داشتند، اما امروز در سازمان انرژي اتمي و ساير دانشگاهها و مركزهاي پژوهشي به اندازه كافي متخصص و فارغالتحصيل در رشتههاي مرتبط با انرژي هستهيي داريم بعيد ميدانم در آينده با كمبود نيروي انساني مواجه شويم.
فكر ميكنم ميتوانستيم به جاي قرارداد تكميل نيروگاه بوشهر، قرارداد جديدي امضاء كنيم
مشاور رييس پيشين سازمان انرژي اتمي در پاسخ به اين پرسش كه بسياري معتقدند بهتر بود قرارداد تكميل واحد اول نيروگاه بوشهر امضا نميشد و به جاي آن قراردادي براي ساخت يك واحد نيروگاهي جديد در ايران بسته ميشد؟ اظهار كرد: الان كه فكر ميكنم ميبينم ميتوانستيم قرارداد تكميل نيروگاه بوشهر را امضا نكنيم و يك قرارداد جديد امضاء كنيم، اما آن زمان وقتي به ساختمان واحد اول نيروگاه اتمي بوشهر نگاه ميكرديم ميديديم همه چيز آن تمام است و حيف است كه آن را همينطوري رها كنيم. از طرفي روسها ما را گول زدند. ميگفتند ساخت و تكميل آن كار مشكلات خاصي نداشته و امكانپذير است، اما بعدا كه وارد كار شديم ديديم مشكلات زيادي دارد. مثلا بايد ديوارهاي بتني با سه متر قطر با ليزر بريده ميشدند. از طرفي اگر نيروگاه جديدي ميساختيم هزينه و زمان كمتري صرف ميكرديم.
وي تصريح كرد: با اين حال بايد امضاي قرارداد تكميل نيروگاه بوشهر را در زمان خاص خود در نظر بگيريم.
گفتوگو از خبرنگار ايسنا: زهرا اصغري
انتهاي پيام
نظرات