• شنبه / ۱۹ تیر ۱۳۹۵ / ۱۱:۱۳
  • دسته‌بندی: رسانه دیگر
  • کد خبر: 95040109914
  • منبع : مطبوعات

دیوار بی‌اعتمادی بین پزشک و بیمار بلندتر می‌شود

بحث خطاهای پزشکی پس از مرگ کیارستمی

ادای احترام به عباس کیارستمی در موزه سینما

ماجرای بیمار و بیمارستان و جراحی همیشه از امضای یک رضایت‌نامه کتبی آغاز می‌شود. تا پیش از ورود به بیمارستان و قبول زیر تیغ جراحی‌ رفتن، پزشک به تو اطمینان می‌دهد که زنده می‌مانی و جراحی تو از درآوردن لوزه سوم هم ساده‌تر است اما بعد از ورود به بیمارستان همه‌ چیز فرق می‌کند.

به گزارش ایسنا، روزنامه شرق در ادامه نوشت: «پرستار و پزشک که خیلی حال و حوصله توضیح مراحل عمل به بیمار را ندارند، ٢٤ ساعت پیش از عمل از بیمار و خانواده او امضا می‌گیرند؛ امضایی که شاید به‌ منزله این باشد که در صورت از بین‌ رفتن بیمار زیر عمل جراحی خیلی دشوار می‌شود که خانواده برای پیگیری پرونده پزشکی راه به جایی ببرد. در یکی از این رضایت‌نامه‌های بیمارستانی که مربوط به یکی از بیمارستان‌های مشهور کشور است و اتفاقا تصویر واضح آن در فضای مجازی نیز موجود است، آمده است: «بدین‌وسیله و پس از درک ماده ٦٠ قانون مجازات اسلامی که صراحت دارد: چنانچه طبیب قبل از شروع درمان یا اقدامات جراحی از مریض یا ولی او برائت حاصل نموده باشد، ضامن خسارت جانی و مالی و نقص عضو نیست و در موارد فوری که اجازه‌ گرفتن ممکن نیست، طبیب ضامن نیست.» حق هرگونه ادعا به هر شکلی از بیمار سلب خواهد شد... .

خیلی از بیماران که البته چاره‌ای هم ندارند، این رضایت‌نامه را پر می‌کنند؛ رضایت‌نامه‌ای که در صورت قصور پزشکی راه ساده‌ای را برای پیگیری باقی نخواهد گذاشت.

داستان پیش از کوچ تلخ عباس کیارستمی آغاز شد. شاید همان روزهایی که وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در مصاحبه‌ای گفت اگر وزیر بهداشت مستقیما برای پیگیری وضعیت عباس کیارستمی به بیمارستان نمی‌رفت، ایشان فوت کرده بودند. همان روزهایی که عباس کیارستمی بنا به گفته فرزندان و نزدیکانش برای جراحی ساده پولیپ روده وارد بیمارستان شد و دیگر نتوانست پشت دوربین بایستد و خلق اثر کند. همان روزها بود که دوباره بحث اشتباه‌های پزشکی داغ شد. بهمن کیارستمی در یادداشتی که در اختیار خبرگزاری ایسنا قرار داد از وضعیت نابه‌سامان و نبودن پزشک متخصص در نوروز در بیمارستان گفت و دوستانش نیز بارها اعلام کردند خود کیارستمی از اشتباهات پزشکی عملش گلایه‌مند بود. هر بار که پزشکان اعلام کردند بیماری این کارگردان بزرگ ایران سرطان است، فرزندان او تأکید داشتند بنا بر شواهد و مدارک، بیماری عباس کیارستمی پولیپ روده بود و در نهایت نیز پس از مرگ غم‌انگیز او دلیل عنوان‌ شده از طرف خانواده کیارستمی آمبولی و سکته مغزی به دلیل اشتباه‌هایی عنوان شد که در ایران پیش آمده بود. در واقع تلخی ماجرا اینجاست که فرزندان کیارستمی برای این که بتوانند چاره‌ای برای درمان پدر بیندیشند، تصمیم گرفتند او را از کشور خارج کنند اما دیگر دیر شده بود.

پس از درگذشت این کارگردان بود که مردمی که احساساتشان به واسطه اخبار ضدونقیض جریحه‌دار شده بود، دوباره بحث پروسه درمان عباس کیارستمی را مطرح کردند و نام جراح متخصص او را که از پزشکان بنام گوارش کشور است، در صفحه‌های مجازی‌شان نوشتند و بحث اشتباه و خطای پزشکی در از دست‌ دادن او پیش آمد. همچنین فردی به نام دکتر امید ربانی‌فر در صفحه شخصی خودش علت درگذشت کیارستمی را قطعا خطای پزشکی عنوان می‌کند و همچنین خانواده این کارگردان فقید نیز خواهان روشن‌ شدن موضوع از طرف وزارت بهداشت می‌شوند. مردم نیز به‌صورت خودجوش با ساخت کمپینی از مسئولان می‌خواهند که درباره پرونده پزشکی عباس کیارستمی شفاف‌سازی انجام شود. روز گذشته نیز دکتر زالی، ریاست سازمان نظام‌ پزشکی کشور در نامه‌ای به معاون و دادستان انتظامی نظام‌ پزشکی برای پیگیری و رسیدگی به پرونده پزشکی عباس کیارستمی دستور داد.

حالا در این شرایط و لحظاتی که مردم احساساتشان جریحه‌دار شده، هشتگی با عنوان خطای پزشکی توسط یکی از فعالان و روزنامه‌نگاران ایجاد شده و مردم درباره قصور و خطای پزشکی که انگار این روزها بیش از همه به چشم می‌آید، صحبت و خاطرات خود را درباره خطاهای پزشکی عنوان می‌کنند. آنها با گلایه از تیم پزشکانی که کوچک‌ترین انتقادی را برنمی‌تابند و جلوی سریال تلویزیونی طنزی را که اتفاقا موضوع اصلی‌اش بی‌مسئولیتی برخی از پزشک‌نماها بود، می‌گیرند، صحبت می‌کنند و از خاطره از دست‌ دادن عزیزانشان به واسطه خطای پزشکی می‌گویند.

مسئله اینجاست که یکی از کارمندان سازمان نظام‌ پزشکی که نمی‌خواست نامش فاش شود، درباره رضایت‌نامه‌هایی که پیش از عمل از بیماران گرفته می‌شود، می‌گوید: این رضایت‌نامه‌ها از بیماران خارجی که برای درمان به کشور ما می‌آیند گرفته نمی‌شود یعنی آنها زیر بار امضای چنین رضایت‌نامه‌ای که هر حقی را از آنها سلب می‌کند، نمی‌روند. با این بیماران مطابق قانون پزشکی بین‌المللی رفتار می‌شود.

اما مگر قانون پزشکی بین‌المللی چگونه است که بیماران خارجی به علت تمایز این قانون با قانون کشور ما زیر بار امضای رضایت‌نامه‌ها نمی‌روند؟ نیکتا، یکی از ایرانیان ساکن انگلستان است که تا به حال دو مرتبه در این کشور تحت عمل جراحی قرار گرفته. او با اشاره به این که هرگز به خاطر ندارد که رضایت‌نامه‌ای مبنی بر سلب حقش و پیگیری شکایت خود درباره خطای پزشکی امضا کرده باشد به «شرق» می‌گوید:

«در انگلستان هیچ رضایت‌نامه خاصی از بیماران پیش از عمل گرفته نمی‌شود. تنها چیزی که بیمار امضا می‌کند رضایت‌نامه‌ای است که از بیمار رضایت گرفته می‌شود که اگر در طول جراحی پزشک به مشکل دیگری برخورد کرد، با اجازه بیمار درصدد رفع آن بربیاید.»

نیکتا تصریح می‌کند: «پیش از عمل جراحی دو جلسه با بیمار گذاشته می‌شود. جلسه اول توسط پرستاران است و به او کاملا روند درمان و نوع بیماری و میزان بزرگی بیماری توضیح داده می‌شود و در آن جلسه اطلاعات دارویی بیمار نیز داده می‌شود. در جلسه دوم نیز پزشک معالج کاملا درباره تمامی جزئیات عمل، مدت بیهوشی، زمان عمل و داروهای مورد استفاده صحبت می‌کند. در یکی از عمل‌ها با وجودی که اعلام کرده بودم به ترامادول حساسیت دارم، اما به من ترامادول تزریق شد و پس از به‌ هوش‌ آمدن پرستار به من اعلام کرد که این اشتباه پزشکی توسط بیمارستان انجام شده و حق شکایت من محفوظ است.»

دکتر فاضل، نایب‌ رئیس شورای‌ عالی سازمان نظام‌ پزشکی در گفت‌وگو با «شرق» درباره وضعیت خطاهای پزشکی در پاسخ به این سؤال که آیا آماری درباره خطاهای پزشکی در اختیار مردم قرار داده می‌شود، می‌گوید: «معاونت انتظامی سازمان نظام‌ پزشکی هر سال چندین‌ بار به معاون انتظامی از سوی سازمان کل میزان خطاهای پزشکی را منتشر می‌کند و از زوایای مختلف به آن پرداخته می‌شود و می‌توان آن را در اختیار عموم قرار داد. این مسئله سال‌هاست که انجام می‌شود و ما فکر می‌کنیم این شفافیت لازم است.»

او همچنین با اشاره به واقعه اتفاق‌ افتاده برای عباس کیارستمی تصریح کرد: «ما آن چیزی را که اتفاق افتاده در حوزه  انتظامی بررسی خواهیم کرد و در هیأت‌های انتظامی به آن پرداخته می‌شود و اگر قصوری که انجام شده، ‌پیش‌بینی‌پذیر یا پیش‌بینی‌ناپذیر باشد به فراخور آن با آن برخورد خواهد شد. همین‌ طور یک آیین‌نامه انتظامی و یک آیین دادرسی که آیین‌نامه‌ای بسیار مترقی است درباره خطای پزشکی وجود دارد که بسیار مستدل است و البته رضایت‌نامه‌ای هم که پیش از جراحی از بیمار گرفته می‌شود، معتبر است و می‌توان بعدها به آن استناد کرد اما واقعا بر مبنای قانون نوشته شده است و اگر تخلفی صورت گرفته باشد، آن هیأت انتظامی بر اساس عدالت با آن رفتار می‌کند. ترکیب هیأت‌های انتظامی هم مشخص است و توسط آنها پیگیری می‌شود.»

فاضل با اظهار بی‌اطلاعی از  این که رضایت‌نامه از بیماران خارجی گرفته نمی‌شود، افزود: «در خارج از کشور در حوزه انتظامی دو موضوع بسیار درخشان در قوانین سازمان پزشکی آنها وجود دارد، یکی اخلاق پزشکی است و کتاب‌های این موضوع شاید از کتب قانون پزشکی بیشتر باشد و دوم قوانین و آیین‌نامه‌های انتظامی که اگر کسی دچار سهل‌انگاری شد و بیماری را در خطر قرار داد، کمک می‌کند تا نحوه برخورد با تخلف او پیدا شود اما گرفتن این رضایت‌نامه‌ها در کشورهای مختلف متفاوت است. در برخی از کشورها اصلا این رضایت‌نامه گرفته نمی‌شود زیرا می‌دانند قانون سفت‌ و سختی که وجود دارد به حال پزشک و بیمار رسیدگی می‌کند و در بخش‌هایی که رضایت‌نامه گرفته می‌شود، ممکن است این نگرفتن رضایت‌نامه اسباب مشکلات بعدی بشود.»

نایب‌رئیس شورای‌ عالی نظام‌ پزشکی درباره نبود ‌ارتباط صحیح میان بیمار و پزشک در کشور تصریح کرد: «ما اعتقاد داریم که حتما ارتباط بین بیمار و پزشک باید یک ارتباط عاطفی باشد. بنده به‌ شدت معتقدم آن بار روانی که بیماری را تشدید می‌کند با رفتار خوب آن درمانگر از روی دوش بیمار برداشته می‌شود و بسیار مهم است و این مسئله در تمام دوران تحصیل به پزشکان آموزش داده می‌شود و به نظر ما شفا بودن دست پزشک که مثال رایجی است، صرفا معطوف به بحث درمان نمی‌شود و من متأسفانه می‌پذیرم که در برخی موارد این مشکل وجود دارد اما این واقعا اتفاق است و نمی‌شود به همه جا تعمیم داد.»

او خاطرنشان کرد: «ایجاد صفحاتی مانند خطای پزشکی و صحبت‌ کردن چندین‌ باره درباره این مسائل فقط بار بی‌اعتمادی را بیشتر می‌کند و من نسبت به این اتفاقات خوش‌بین نیستم.»

فاضل در پایان با اشاره به سپرده‌ شدن پرونده مرحوم کیارستمی به معاونت انتظامی سازمان نظام پزشکی افزود: «این پرونده به صورت کامل رسیدگی خواهد شد و در صورت قصور پزشکی در از دست‌ دادن عباس کیارستمی با عوامل برخورد خواهد شد.»

در روزهایی که هر لحظه دیوار بی‌اعتمادی بین بیمار و پزشکان بلندتر می‌شود و هر روز هم اخباری مبنی بر اتفاقات ناگوار در بیمارستان‌ها منتشر می‌شود، می‌توان این ماجرا را زنگ خطری برای از بین‌ رفتن رابطه صحیح بین بیمار و پزشک دانست.

دکتر رضا فرهودی، جامعه‌شناس، در گفت‌وگو با «شرق» درباره اعتماد نداشتن مردم به پزشکان می‌گوید: «البته شاید آش به این شوری که می‌گویند نباشد و قطعا هم نیست اما مسئله این است که پزشکان ما با بیمار حرف نمی‌زنند و اگر بیمار یا خانواده‌اش زیاد سؤال بپرسند، برخی پزشکان با عصبانیت با آنها برخورد می‌کنند و وقتی بیمار و خانواده درباره بیماری‌شان چیز زیادی نمی‌دانند، در صورت از دست‌ رفتن بیمار ممکن است این مسئله به ذهنشان خطور کند که اصلا پدر ما چه مشکلی داشت و به قول خودمان آنها او را کشتند. همین صحبت‌ نکردن‌ها ایجاد سوءتفاهم می‌کند. از طرفی هم تا زمانی که رابطه پولی بین بیمار و پزشک برقرار باشد، نمی‌شود انتظار اوضاع بهتری را داشت.»

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
avatar
۱۳۹۵-۰۴-۲۲ ۰۱:۴۹

با سلام-مطابق ماده 495 قانون مجازات اسلامی(فصل ششم موجبات ضمان)مصوب 1392 عدم ضمان پزشک منوط به اخذ برائت و عدم ارتکاب تقصیر است.بنا براین انچه موجب مجازات یا برائت از پرداخت دیه است وجود یا عدم تقصیر است و برائت گرفتن قبل از درمان به تنهایی موجب فرار از مسئولیت نمی باشد.ضمنا ماده 60 قانون مجازات نسخ شده و ماده 158 در سال 92 جایگزین ان شده است در انجا نیز (در بند ج ماده 158 مصوب 92 )اخذ رضایت به شرط رعایت موازین علمی و فنی رافع مسئولیت پزشک اعلام شده است. علی زنگنه وکیل دادگستری

avatar
۱۳۹۵-۰۴-۲۳ ۰۳:۴۴

آقا يه نفر حداقل يه مصاحبه از پزشك اين بنده خدا بذاره... مسلما همچين آدم بزرگي پيش متخصص مطرحي هم رفته، خدا رحمت كنه اون مرحومو كه واقعا رفتنش ضايعه بود اما نميشه چشم بسته با احساسات قضاوت كرد

avatar
۱۳۹۵-۰۴-۲۴ ۰۹:۳۶

پولیپ ایشون high grad بوده یعنی همون سرطان ....

avatar
۱۳۹۵-۰۴-۲۶ ۰۲:۲۵

با سلام: درچنین وضعیتی که راه را برای قصور و کوتاهی های فاحش در کشور به هر وسیله ای درایران برای پزشکان بازمیگذارد،باید انتظار روزهای بدتر از این رو داشت. اولا در قانون جدید که در سال 92 راه را برای قصورهای بیشتر پزشکان عزیز باز میگذارد مانند ماده 496 در تبصره 1. از طرف دیگه وقتی حتی جلوی سریال مهران مدیری گرفته میشه باید تبعات بدتر از اینو انتظار داشت. در پایان باید بگم در 10 سال اخیر علم پزشکی در ایران حداقل در عمل سیر سقوطی داشته و پیشنهاد میکنم به عزیزان به هر پزشکی برای درمان اعتماد نکنند!

avatar
۱۳۹۵-۰۴-۲۸ ۱۸:۰۳

قصور و تخلف پزشکی در همه جای دنیا دیده میشه.اما تو ایران ما برخورد قانونی درستی با این مسئله فراگیر نمیشه.البته پزشک معالج استاد ,بسیار متبحر بوده و نمیشه یه طرفه به قاضی رفت و تنها با چند شایعه وگمان قضاوت کرد.

avatar
۱۳۹۵-۰۵-۰۱ ۰۱:۱۰

برادرزاده ام بنام عادل زبید براثر سهل انگاری پزشک بیهوشی در بیمارستان امیدیه در سن سی سالگی فوت کرد. چه کسی مسول است؟