سلطانیه در فاصله هفت کیلومتری شمال کوه‌های سلطانیه و 12 کیلومتری جنوب کوه‌های طارم و در چهار کیلومتری از جاده ترانزیتی (تهران، زنجان، بازرگان) واقع شده است.

سرپرست فرمانداری شهرستان سلطانیه، درباره اهمیت موضوع گردشگری می‌گوید: صنعت گردشگری یکی از صنایع پیشران توسعه در هزاره سوم محسوب می‌شود که بایستی در این صنعت هدف عمده دنبال شود که شامل افزایش درآمد برای شهروندان، ایجاد شغل جدید از قبال گردشگری و مسافرپذیری و در نهایت انتقال فرهنگ است.

 توحید سلیمی تصریح می‌کند: در آماده‌سازی شهرستان سلطانیه در راستای پذیرایی از گردشگران نوروزی بایستی به گونه‌ای عمل شود تا مسافران شاهد «پویایی و زنده بودن» شهر در طول شبانه‌روز باشند و به جای دنبال کردن «یک شهر ایده‌آل»، بایستی تلاش کنیم تا شهر تبدیل به «شهر گردشگری» شده و با پویایی و فعالیت شهر، مدت زمان اقامت مسافران در منطقه را افزایش داد.

 این مسئول در ادامه به جایگاه این شهرستان در حوزه گردشگری اشاره کرده و یادآور می‌شود: شهرستان سلطانیه از صبغه تاریخی قابل توجهی برخوردار است و وجود ظرفیت‌های چشم‌گیر گردشگری اهمیت این منطقه را افزایش داده است، برای رسیدن به یک نقطه مطلوب در توسعه مسیر گردشگری شهرستان سلطانیه بایستی از امور عادی و همیشگی عبور کرد و دست به کارهای خلاقانه‌ای زد.

 سلیمی خاطرنشان می‌کند: شهرستان سلطانیه در ایام نوروز میزبان گردشگران داخلی و خارجی خواهد بود که در این زمینه تمام بسترهای لازم جهت پذیرایی مناسب از گردشگران در این شهرستان فراهم شده است.

 چمن طبیعی سلطانیه؛ یکی از زیباترین چمن‌زارهای دنیا

 چمن طبیعی سلطانیه بخشی از فلات زنجان - ابهر را در بر گرفته که این فلات از فاصله گرفتن دو رشته ارتفاعات موازی که در سمت شرقی- غربی امتداد دارد، تشکیل شده است که با وسعت تقریبی 35 کیلومتر مربع به طول 20 کیلومتر و عرض متوسط دو کیلومتر در سمت جنوب این فلات قرار گرفته است.

 شیب عمومی ناحیه از جنوب به شمال و از شرق به غرب است و شیب شهر بسیار اندک و در برخی نواحی به صفر می‌رسد. کاوش‌های زمین‌شناختی، حاکی از این نکته است که در عمق 60 سانتی‌متری سراسر محدوده اراضی چمن سلطانیه را خاک سفید یک‌دست فرا گرفته است که خود مانع از نفوذ آب به اعماق زمین شده و در نتیجه آن، عمل آبیاری چمن به گونه‌ای طبیعی و پیوسته صورت می‌پذیرد. این ویژگی سبب ایجاد یکی از زیباترین چمن‌زارهای دنیا شده است.

 گنبد سلطانیه؛ بزرگ‌ترین گنبد خشتی جهان

بنای تاریخی گنبد سلطانیه یکی از بناهای تاریخی شهرستان سلطانیه است که به دستور سلطان محمد خدابنده‌(الجایتو) از سال 703 تا 713 ه.ق ساخته شده است. ارتفاع بنا 48.5 متر و قطر دهانه داخلی آن 25.5 متر است.

 گنبد سلطانیه از نظر ارتفاع پس از کلیسای سانتاماریا دلفیوره فلورانس(86 متر) و مسجد ایاصوفیه استامبول(56 متر) سومین گنبد مرتفع جهان است. این بنای هشت ضلعی، الهام گرفته از مقبره سلطان سنجر در مرو با ارتفاع 38 متر است. عمده‌ترین مصالح به‌کار رفته در سازه این بنا آجر است، ابداع گنبد دو پوسته پیوسته برای اولین‌بار در تاریخ معماری جهان در این بنا صورت گرفته است. پوسته بیرونی گنبد با کاشی‌های فیروزه‌ای پوشیده شده است.

 تزئینات به کار رفته در این بنای تاریخی انواع کاشی‌کاری، نقاشی روی گچ، آجر‌کاری مشبک، مقرنس‌کاری گچی و آجری و گچ‌بری بر روی پارچه، کتیبه‌‌هایی با مضمون آیات قرآن و احادیث است.

 گنبد سلطانیه یکی از مهم‌ترین نمونه‌‌های معماری ایلخانی است که تأثیر بسزایی در معماری بناهای تاریخی جهان گذاشته است و می‌توان نمونه بارز این تأثیر را در معماری کلیسای سانتاماریا دلفیوره‌(مریم مقدس) در فلورانس دید. گنبد سلطانیه در سال 1384 به عنوان هفتمین اثر ملی ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.

‌آرامگاه شیخ براق یا چلبی اوغلی

‌در 500 متری جنوب غرب سلطانیه، بنای آرامگاهی وجود دارد که در گویش محلی کچه بورک‌(کلاه نمدی) گفته می‌شود. کتیبه‌های برجای مانده بنا، همچنین سبک معماری و شیوه‌های تزئینی به‌کار رفته نشان می‌دهد که این بنای تاریخی متعلق به عارف به‌نام این زمان، شیخ براق بابا از بزرگان مسلک مولویه و از خاصان دربار سلطان محمد خدابنده در دوره ایلخانی است.

 باستان‌شناسان و محققان، این مجموعه را به سلطان چلپی منسوب و تاریخ احداث بنا را سال 728 ه . ق بیان کرده‌اند، این اثر به شماره 167 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

 بقعه ملا حسن کاشی

این بنای آرامگاهی که در جنوب شرق محوطه تاریخی گنبد سلطانیه قرار دارد، در زمان شاه طهماسب صفوی برای مولانا حسن کاشی معروف به شیرازی از علمای حکمت الهی ساخته شده است.

 مقبره مولانا حسن کاشی مطابق با الگوی مقبره‌سازی عصر صفوی ساخته شده یعنی ساخت بنا با پلان هشت ضلعی که در نمای داخلی تبدیل به فضای چلیپایی می‌شود.

معبد داش کسن (اژدهاتو)

 این مجموعه در 10 کیلومتری جنوب شرقی سلطانیه، در نزدیکی روستای ویر، از توابع همین بخش قرار گرفته است. این مجموعه در محوطه‌ای به شکل مستطیلی ناقص، به طول 400 متر و عرض 50 تا 300 متر، دیده می‌شود.

 در درون این مجموعه، سه غار نسبتاً عمیق در دل کوه کنده شده است که کنده‌کاری‌های زیبایی دارند. از نقش‌های این کنده‌کاری‌ها، می‌توان به دو تصویر اژدها که در مقابل یکدیگر به شکل قرینه حک شده‌اند، اشاره کرد.

 معبد صخره‌ای داش‌کسن که به معنای سنگ تراشیده یا بریده سنگ است که در جنوب شرقی روستای ویر در سینه‌کش ارتفاعات محلی سلطانیه قرار دارد.

 روستای تاریخی ویر

 روستای ویر یکی از روستاهای قدیمی و تاریخی شهرستان سلطانیه است که آثار تاریخی بر جای مانده حاکی از آن است که این روستا در گذشته اهمیت و موقعیت درخور توجهی داشته است.

 این روستا از آب و هوای این منطقه در فصل بهار و تابستان معتدل و در پاییز و زمستان سرد است. رودخانه همجوار روستا موجب توسعه باغ‌ها و مزارع پیرامون روستا شده است، به طوری که درآمد اکثر مردم این روستا از طریق فعالیت‌های زراعی، باغداری و دامپروری تأمین می‌شود.

گندم، جو، فرآورده‌های لبنی و انواع میوه، عمده‌ترین محصولات تولیدی این روستا هستند. صنایع‌دستی این روستا شامل جاجیم، قالی و سایر بافتنی‌ها است.

 ارگ سلطنتی (کهندژ) سلطانیه

 ارگ سلطانیه یا کهن‌دژ در وسط شهر سلطانیه با ابعاد 450×450 و مساحتی بالغ بر 18 هکتار استقرار یافته است. این محدوده از دو بخش خندق و حصار تشکیل یافته است این قلعه که حدوداً 10 هکتار است.

آثار ارزشمندی از معماری و شهرسازی دوران مغول را در خود جای داده است. جالب‌ترین عنصر شهری ارگ سلطانیه، مجموعه معروف به ابواب البّر است. این مجموعه شامل مدرسه، دارالشفاء، دارالضیافه، دارالسیاده، خانقاه، دارالکتب، بیت القانون، دیوان‌خانه‌ای به نام کریاس، مسجد جامع و بالاخره آرامگاه سلطنتی با موقوفات بسیار که دارای مدیریت خاصی بوده و خواجه رشیدالدین با عنوان نایب‌ التولیه مدیریت مجموعه را در اختیار داشته است.