• دوشنبه / ۱۶ دی ۱۳۹۸ / ۱۱:۲۷
  • دسته‌بندی: رسانه دیگر
  • کد خبر: 98101612313
  • منبع : مطبوعات

سردار سلیمانی، نماد موفق مدیریت بحران طبیعی

سیل خوزستان

«در هنگام گذر از جاده شادگان به آبادان، سردار سلیمانی خودروی به‌گل‌نشسته و در حال فرورفتن او و خانواده‌اش را در جاده دیده و به خودروی خود و همراهانش دستور توقف داده و شخصا کمک کرده تا خودروی این هم‌وطن از گل بیرون کشیده شود و خود و خانواده‌اش از مخمصه نجات یابند. هم‌وطن شادگانی من عنوان می‌کرد که در آن هنگام تصورش هم برایم مشکل بود که شخص سردار سلیمانی را در جلوی خودروی خودم ببینم که شخصا برای کمک پیاده شده و به همکارانش دستور دهد تا به نجات او و خانواده‌اش بشتابند.»

به گزارش ایسنا، مهدی زارع، عضو وابسته فرهنگستان علوم، در یادداشتی در روزنامه شرق نوشت: «در مدیریت بحران‌های طبیعی، نقش نیروهای نظامی، هم از نظر در اختیار داشتن نیروهای آموزش‌دیده و هم از دیدگاه ساختار فرماندهی و فرمانبری که در هنگام بحران از الزامات اجرای هر برنامه بر کنترل اوضاع است، از مهم‌ترین راه‌های کاهش آسیب‌ها و تلفات و افزایش تاب‌آوری و سریع‌ترکردن فرایند بازسازی و بازتوانی است. سردار شهید حاج قاسم سلیمانی که در سحرگاه جمعه ۱۳ دی‌ماه به درجه رفیع شهادت نائل آمد، در سیلاب‌های فروردین ۱۳۹۸ نقش مؤثر، مفید و مهمی بازی کرد و به‌خوبی موفق به کنترل شرایط با استفاده از امکانات واقعا موجود شد. نگارنده در بررسی‌های خود در مناطق مختلف استان خوزستان در بهار ۱۳۹۸ دریافت که نقش سردار سلیمانی علاوه بر به‌کارگیری نیروهای تحت امر خود، ساماندهی مناسب نیروهای مردمی بر اساس حضور مؤثر و موفق میدانی و همچنین هدایت درست امکانات پشتیبانی بوده است. از آنجا که مدیریت بحران واحد و هدایت و هماهنگی تحت نظر یک فرمانده از اصول بلاتردید در علم مدیریت کاهش ریسک و مدیریت بحران است، وجود فرماندهی که علاوه بر کاردانی، چهره‌ای فرهمند باشد که همگان از او حرف‌شنوی طبیعی داشته باشند، بسیار حساس است.

این ویژگی به‌درستی و به‌تمامی در سردار سلیمانی موجود بود. در سوم فروردین ۱۳۹۸، سازمان هواشناسی اطلاع داد که با ورود سامانه بارشی جدیدی از غرب ایران، سیلاب و خسارت‌های جانی و مالی به‌ویژه در پهنه استان‌های غربی و رشته‌کوه‌های زاگرس قابل انتظار است. این سیلاب‌ها در پنجم فروردین‌، ۱۹ کشته در شهر شیراز بر جای گذاشت. از روز ششم فروردین اعلام شد ظرفیت سدهای استان خوزستان تقریبا به حد بیشینه خود رسیده است. در روز نهم فروردین با دستور رئیس‌جمهور دریچه‌های سدهای خوزستان برای مانعت از سرریز سدها گشوده شد و به‌تدریج مناطق پایین‌دست، به‌ویژه دشت آزادگان و تالاب‌های هورالعظیم و شادگان به‌ طور کامل دچار آب‌گرفتگی شد. موج دوم بارش‌ها در ۱۱ فروردین ۱۳۹۸ آغاز شد و سیلاب مهمی در رودخانه کشکان در روزهای ۱۲ و ۱۳ فروردین عملا ارتباط شهرهای معمولان و پلدختر را با سایر نواحی پیرامونی قطع کرد. این موج دوم نیز به گستردگی بیشتر پهنه آب‌گرفتگی در پایین‌دست و محاصره‌شدن روستاها در دشت خوزستان منجر شد. اعطای مجوزهای گوناگون و بعد بسته‌شدن سدها توسط مدیران شهری و استانی موجب شده بود خسارت زیادی به مردم، به‌ویژه ساکنان در پایین‌دست سدها وارد شود. مجوزهای متعدد برای تجاوز به حریم رودخانه‌ها و ساخت‌وساز مسکونی و سیاحتی صادر شد که بخشی از خسارت‌های سیلاب فروردین ۹۸ به همین بی‌سامانی‌ها مرتبط بود. در دشت سیلابی و بستر رودخانه، عبور آب با معارض‌های مختلف و انسان‌ساخت جدید روبه‌رو بود که شدت گستره تخریب‌ها را زیاد کرد. «نبود نظم و ترتیب در مدیریت بحران» و حجم بالای آب پشت سدها و عدم آزادسازی آن در بهمن و اسفند و لایروبی‌نشدن رودخانه‌ها موجب تشدید خسارت‌ها در خوزستان شد. ۱۸۲ روستا به‌صورت کلی و جزئی در سطح خوزستان تخلیه شدند و از تعداد روستاهای تخلیه‌شده، ۶۱ روستا دچار آب‌گرفتگی شد و چهارهزارو ۶۰۰ واحد مسکونی آسیب دید. غیر از سیلاب‌های سایر استان‌ها حدود ۵۰۰ میلی‌متر بارش در استان خوزستان تا ۲۰ فروردین ۹۸ گزارش شد. میزان بارش‌های بلندمدت آن به‌طور متوسط ۲۴۰ میلی‌متر است و متوسط بارش خوزستان در سال آبی ۹۷-۹۸ تا پنجم فروردین کمتر از ۲۰۰ میلی‌متر بود.

آورد آب رودخانه‌های خوزستان در سال‌های قبل از خشک‌سالی، در یک سال آبی به‌ طور متوسط حدود ۲۷ میلیارد مترمکعب بود، در حالی‌ که در سال آبی ۹۶-۹۷ این میزان به ۱۳ میلیارد مترمکعب کاهش پیدا کرد و یک خشک‌سالی شدید در خوزستان تجربه شد. تا نیمه فروردین ۹۸ حدود ۲۸.۵ میلیارد مترمکعب آورد آب رودخانه‌های خوزستان برآورد شد. به گزارش سازمان هواشناسی، سامانه بارشی جدید از بعدازظهر جمعه ۱۶ فروردین وارد کشور شد. سردار شهید حاج قاسم سلیمانی در همین تاریخ در ۹۸/۱/۱۶ پیامی صادر کرد و با ابتکاری جالب از استفاده از ظرفیت میدانی نیروهای تحت امر خود و سپاه استانی و نیروهای مردمی در موکب‌های اربعین و ستادهای عتبات برای استفاده در کمک به سیل‌زدگان یاد کرد: «با توجه به پیش‌بینی‌ها در گسترش خطرات و آسیب‌ها برای مردم و افزایش دامنه نیازها در شرایط پیش‌رو، این‌جانب و سایر فرماندهان و پیش‌کسوتان دفاع مقدس، با همکاری ستادهای عتبات عالیات و اربعین مراکز استان‌ها، بر خود وظیفه می‌دانیم سایر امکانات، ظرفیت‌ها و تجارب موجود از جمله در موکب‌های خدمت‌رسانی به زائران اربعین حسینی را با هماهنگی و همراهی مجموعه‌های مسئول فعال و در صحنه، ساماندهی و با گسیل و استقرار آن از هفته آینده و به‌مدت یک ماه در مناطق در معرض سیل و تا هنگام عادی‌شدن وضعیت، به کمک مردم شهرهای پلدختر، سوسنگرد، بستان و دیگر نقاط بشتابیم.

بی‌تردید اتفاق کلمه و روحیه بسیج‌شوندگی ملی که در لحظه حساس کنونی با حضور مردم همیشه در صحنه و با مشارکت در ساخت خاکریزها و دیواره‌های خاکی، دژها، حفر کانال، پرکردن کیسه‌های مخصوص شن، پذیرایی، اسکان و حمل‌ونقل رایگان مردم، به‌کارگیری قایق‌ها و ماشین‌آلات شخصی، کمک‌های نقدی و رساندن مشتاقانه کمک‌های اولیه مانند آب، غذا، پوشاک، لوازم گرمایشی و... بار دیگر در فضای عمومی کشور بروز و ظهور یافته است، ظرفیت راهبردی و گره‌گشایی است که مانند گذشته یاری‌بخش عبور ایران عزیز از شرایط سخت و بحران‌هایی مانند هشت سال دفاع مقدس است.»

این سردار شهید با حضور میدانی در منطقه خوزستان به‌ویژه در دشت آزادگان، هورالعظیم و شادگان، در روز ۱۹ فروردین اشاره کرد: «مشتاقان دفاع از حرم به کمک سیل‌زدگان خوزستان بیایند، کمک به مردم خوزستان مانند دفاع مقدس و دفاع از حرم است.» بعضی کارشناسان سیلاب فروردین‌ماه را نشان از شروع ترسالی دانستند ولی در همان موقع و تاکنون ارزیابی‌ها نشان داد که نشانه‌ای از ورود به ترسالی حداقل بر اساس بارندگی‌های سال آبی ۹۷-۹۸ در دسترس نبوده و وقوع سیلاب و مشکلات ناشی از سیلاب و... «اجتناب‌ناپذیر» نبوده است. بر اساس بررسی‌های نگارنده موضوعی که عملیات میدانی مدیریت بحران را سخت و کند و طولانی می‌کرد، در بسیاری از استان‌های کشور نبود فرماندهی واحد و طول‌کشیدن اجرای تصمیم‌ها به‌دلیل نیاز به هماهنگ‌شدن چند نهاد مختلف با هم بود.

این موضوعی بود که در خوزستان با نقش سردار شهید سلیمانی با حداقل مشکل با آن برخورد شد. نگارنده با مطالعه میدانی منطقه سیل‌زده در خوزستان و همچنین بررسی منطقه در ماه‌های بعد از رخداد سیل در تیرماه، دریافت که شهید قاسم سلیمانی با ابتکار میدانی موفق به هدایت نیروهای مردمی ایران و حشدالشعبی عراق و امکانات پشتیبانی دریافتی در خوزستان شده و در فقدان سازوکار نظارتی و نبود وحدت رویه در مدیریت آب رودخانه‌ها، این نقش فرماندهی نظامی و مسلط او بود که با تعامل دائمی با نیروهای تحت امر و همچنین با مردم امدادگر و ساکنان آسیب‌دیده، آسیب‌ها را در پایین‌دست سدهای ساخته‌شده خوزستان کنترل کرد. در دهه آخر فروردین‌ماه سردار قاسم سلیمانی در شادگان جلسه ستاد مدیریت بحران را با حضور استاندار خوزستان و شهید ابومهدی المهندس، معاون حشدالشعبی عراق و فرمانده سپاه خوزستان تشکیل داد. عملیات مهندسی مشترک ادوات مهندسی ایران و نیروهای حشدالشعبی عراق در جاده آبادان به ماهشهر انجام شد تا تردد در این مسیر هموار شود. سردار سلیمانی در جاده آبادان‌ ـ قفاص در شمال رودخانه بهمنشیر و روستاهای اطراف شخصا بر تخلیه روستاهایی که در آب‌گرفتگی منطقه گرفتار شده بودند، نظارت کرد. او با مردم سیل‌زده روستاها مستقیم گفت‌وگو می‌کرد تا آنها را که بعضا راضی به ترک محل خطرناک روستای خود نبودند، متقاعد کند. نگارنده در شادگان از تجربه یکی از هم‌وطنان شخصا مطلع شد که در هنگام گذر از جاده شادگان به آبادان، سردار سلیمانی خودروی به‌گل‌نشسته و در حال فرورفتن او و خانواده‌اش را در جاده دیده و به خودروی خود و همراهانش دستور توقف داده و شخصا کمک کرده تا خودروی این هم‌وطن از گل بیرون کشیده شود و خود و خانواده‌اش از مخمصه نجات یابند. هم‌وطن شادگانی من عنوان می‌کرد که در آن هنگام تصورش هم برایم مشکل بود که شخص سردار سلیمانی را در جلوی خودروی خودم ببینم که شخصا برای کمک پیاده شده و به همکارانش دستور دهد تا به نجات او و خانواده‌اش بشتابند. یاد و خاطره نیک این سردار مدافع ایران که نمونه موفق یک فرمانده بحران موفق و میدانی بود برای همیشه جاودان باد.»

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.