• دوشنبه / ۲۱ بهمن ۱۳۹۸ / ۱۸:۲۲
  • دسته‌بندی: اصفهان
  • کد خبر: 98112115875
  • منبع : نمایندگی دانشگاه اصفهان

فریادِ «جویباره»

فریادِ «جویباره»

ایسنا/اصفهان نقال، نبرد شاه‌عباس و نادرشاه را روی پرده برای مردم روایت می‌کند؛« آااای برنده کیه؟ اونی که خوناشو ریخته، جنگاشو کرده و حالا باید توی قصرا با خیال راحت بشینه و بخوره و بنوشه، کی؟ بله، شاه‌عباس...» دوربین، روی سقف و در و دیوارهایِ زیبای قصرِ شاه مکث می‌کند و ما آهسته‌آهسته به خاطر می‌آوریم، هیچ نقالی برایمان از هنرمندانی که خالق این زیبایی‌ها هستند، هیچ نگفته.

ارد زند در مستند «جویباره» یک نقال است که چوب‌دستی‌اش را روی خانه‌ها و کوچه‌ها و چهره‌های اهالی جوباره می‌نشاند، تا نشانمان بدهد حالِ صنعتگران، به‌اندازۀ هنرشان خوب نیست و پیش از آنکه روایت جویباره را آغاز کند، دوربین را به کنیسۀ تاریخی استراخاتون (در پیربکرانِ اصفهان) می‌برد، دالان تاریک آن را طی می‌کند و به یک کتیبۀ سنگی می‌رسد که روی آن نوشته: « دروازه‌های عدالت را به رویم بگشایید تا از آن‌ها برآیم و خداوند را سپاس گویم (مزامیر داود ۱۹:۱۱۸). این سنگی را که چون یادمانه بر پا کرده‌ام خانۀ خدا شود. آنچه من بدهی، ده یکِ آن را به تو بازخواهم گرداند (پیدایش ۲۲:۲۸) اینک فرشته‌ای به دیدارت می‌فرستم تا از تو در راه نگاهبانی کند و تو را به‌جایی که برایت آماده کرده‌ام برساند (خروج ۱۰:۱۳). خدا برای شما می‌جنگد و شما خاموش باشید (خروج ۱۴:۱۴)»

گویی این بار، فرشتۀ نگهبان، زند را تا رسیدن به کوچه‌های پرپیچ‌وخم جویباره همراهی می‌کند تا در مستندش، خاموشیِ این محله و مردمانش را فریاد کند؛ نشان بدهد مردانی را که قوت بازو و سوی چشمشان رفته اما هنوز باید کار کنند؛ کودکانی را، که دستشان از کار پیر شده و همۀ زندگی‌شان را از دست می‌دهند تا هیچ به دست آورند و زنانی که باید همۀ این رنج‌ها را ببینند و با آن بسازند.

در یکی از صحنه‌ها، صنعتگران میانۀ یک میدان خاکی  جمع می‌شوند و می‌گویند: ما مستعمرۀ بازاریم. آن‌ها از اقتصادی حرف می‌زنند که تیزبینانه دخل کارگر را با خرج آن  میزان می‌کند تا همیشه در حال کار کردن باشد. می‌گویند و خاموش می‌شوند و «جویباره»، به پایان می‌رسد.

به گزارش ایسنا، مستند «جویباره» که سال 1359 به کارگردانی اُرُد زند ساخته‌شده، بیستم بهمن‌ماه 1398 به همت کانون عکس انجمن سینمای جوانان اصفهان و در ادامۀ برگزاری سلسله نشست‌های «ثبت شهر» در سالن سینما تک فرشچیان اکران شد.

 حامد قصری، مستندساز و عکاس پس از اکران این فیلم گفت: مستند «جویباره» پس از ساخت به دلایلی توقیف شد و در حال حاضر حدود هفت یا هشت دقیقه از آن حذف‌شده است. گفتار متن این اثر نیز نوشته فرزانه حیدرزاده است که مشی او به مذاق تهیه‌کننده خوش نمی‌آمده و به صلاحدید خود و بدون اجازه کارگردان نا او را از تیتراژ حذف کرده است.

وی ادامه داد: این فیلم در ابتدا به‌صورت رنگی ضبط‌شده اما به دلیل آغاز جنگ و مشکلات اقتصادی امکان ادامه ضبط رنگی وجود نداشته به همین دلیل کارگردان هوشمندانه از بخش‌های رنگی برای نشان دادن نقاشی‌ها و نظام پادشاهی استفاده می‌کند و قسمت‌هایی که به زندگی صنعتگران و طبقات پایین اهالی جویباره می‌پردازد را به‌صورت سیاه‌وسفید نشان می‌دهد.

قصری با اشاره به زمینۀ فکری کارگردان مستند «جویباره» اظهار کرد: فیلمی که ارد زند در سال 1359 ساخته با مناسبات انقلابی آن زمان هماهنگ بوده چراکه در نقد سیستم پادشاهی است اما صدای اعتراضِ  مردم را نیز لابه‌لای آن می‌توان شنید.  زند در مدرسه‌ای درس سینما خوانده که اساتید آن همه متمایل به چپ بوده‌اند اما بعد از تحصیل در دانشگاه هنر امریکا و آموختن سبک هنر برای هنر، در ادامه مسیر هنری خود به تعادل ذهنی می‌رسد.

این فیلم‌ساز، با اشاره به اینکه ریشه سینما عکس است،پلان سکانس‌ها و شیوه‌های عکاسانه و معناگرای مستند «جویباره» را برای علاقه‌مندان به عکاسی واجد اهمیت دانست.

پژمان نظر زاده آبکنار، سرپرست کانون عکس انجمن سینمای جوانان اصفهان نیز خطاب به عکاسان گفت که برای مواجهه با شهر دو روش کلی هست؛ یکی روشی که نمای دید رو به آسمان دارد و در حال ستایش بناهای باشکوهی است که انسان ساخته و دیگری نمای دید آی لول که مسئلۀ آن انسان است.

وی تصریح کرد: در مستند «جویباره» انسان مسئله است و این فیلم حتی اگر فیلم خوبی نباشد به دلیل تصاویرش امروز واجد ارزش تاریخی است.

نظر زاده یادآور شد: تاریخ به برخی عکس‌ها ارزش‌افزوده می‌دهد و هر عکسی که انسان در آن حضور داشته باشد جنبه‌ای جادویی پیدا می‌کند چون انسان همواره در حال تغییر است و حضورش در عکس آن را واجد ارزش تاریخی می‌کند.

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.