• پنجشنبه / ۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۹ / ۱۶:۵۳
  • دسته‌بندی: ادبیات و کتاب
  • کد خبر: 99021813237
  • خبرنگار : 71461

بررسی ارتباط شعر طاهره صفارزاده با قرآن

بررسی ارتباط شعر طاهره صفارزاده با قرآن

ارتباط شعر طاهره صفارزاده با قرآن بررسی شد.

به گزارش ایسنا بر اساس خبر رسیده، در سیزدهمین قسمت از ویژه‌برنامه تلویزیونی «سوره»، گفت‌وگوی مسعود دیانی با مرتضی امیری اسفندقه و زهیر توکلی درخصوص «قرآن و شعر طاهره صفارزاده» پخش شد.

مرتضی امیری اسفندقه - شاعر - در این گفت‌وگو گفت: طاهره صفارزاده شاعر بلندپرواز ایرانی است که به علت ترجمه آثارش توسط آنه‌ماری شیمل، علاوه بر ایران، در آمریکا و انگلستان هم شناخته‌شده است. شعر او با قرآن گره خورده است چون قرآن را باور داشت و به قول حافظ، قرآن دام تزویر او نبوده است. از طرفی او مترجم قرآن نیز هست که قرآن را هم به فارسی و هم انگلیسی ترجمه کرده است.

او افزود: طاهره صفارزاده در یکی از اشعار سپید خود می‌گوید خداوند از آن بالا درون حرکت‌ها را می‌پاید. این شعر به این آیه قرآن اشاره دارد که: «أَلَمْ یَعْلَمْ بِأَنَّ اللَّهَ یَرَی». آیا نمی‌دانی خداوند تو را می‌بیند؟ در جای دیگر سعدی‌وار می‌گوید هر دو جهان و هر چه جهان پایتخت اوست که به این آیات اشاره دارد: «لِمَنِ الْمُلْکُ الْیَوْمَ لِلَّهِ الْواحِدِ الْقَهَّارِ» و «وَ لِلَّهِ مُلْکُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ».

اسفندقه ادامه داد: طاهره صفارزاده نخواسته است صرفاً قرآن را ترجمه کند. فکر نمی‌کنم هیچ شاعری در هیچ کجای دنیا به حکم این‌که شاعر است، الهام‌بخش و الهام‌پذیر نباشد. چون هیچ دل شاعری نمی‌تواند به هیچ چیز در هستی جز یک عظمت لایتناهی سجده بکند. بیان متفاوت است اما سخن یکی است.

زهیر توکلی - شاعر - نیز گفت: طاهره صفارزاده پیش‌ از این‌که به‌عنوان یک شاعر مذهبی شعر بگوید یک شاعر آوانگارد بوده است. خاصیت شعر او این است که مدام ارجاع و اشاره به فرامتن‌های بیرون از شعر دارد. اشاره به حوادث سیاسی، به تاریخ، جغرافیا و ... درعین‌حالی که فردیت او در شعرهایش کاملاً مشخص است – که این فردیت از ویژگی‌های شعر مدرن است – اشارات او به قرآن و همچنین مسائل سیاسی و اجتماعی زمان خود را مشاهده می‌کنیم.

او افزود: ایشان درباره کلام شعر به طنین اعتقاد دارد. می‌گوید شعر طنینی است که در ذهن خواننده من آغاز می‌شود. برخورد او با کلام مقدس نیز همین‌طور است. طنین قرآن هم در تداعی‌های معنایی و هم در اتخاذ لحن در او دیده می‌شود. مهم‌ترین شعرهای خانم طاهره صفارزاده مربوط اواخر عمر اوست که به یک سادگی رسیده است، در عین‌ حالی که ساختار پیچیده خود را دارد.

توکلی سپس بیان کرد: برخی از شعرهای ایشان را باید گفت به‌نوعی شعر-اندیشه است. یعنی در عین ‌حالی که اندیشه است فوق‌العاده شاعرانه است و کاملاً بر روی مفاهیم قرآنی و عرفانی حرکت می‌کند. به‌عنوان‌مثال شعری دارد به نام «صوت و سوت» که درباره پرندگانی که هرروز در جلو خانه او آواز می‌خوانند روایتی ارائه می‌دهد. در جایی از شعر به آواز پرنده در هنگام نماز خواندن خودش اشاره می‌کند و می‌گوید:

در محضر نماز که هستم اگر جواب نگویم می‌رنجد

اگر جواب بگویم خروج از محضر را باید جوابگو باشم

شک بزرگ، از جدال دو نیروست

جاذبه سجده و التزام به پاسخ‌گویی با تحیت برتر

این تعابیر دقیقاً از قرآن گرفته شده است. در قرآن داریم: «تَحِیَّتُهُمْ فِیهَا سَلَام».

همچنین سیدمرتضی خاتمی خوانساری - مفسر قرآن - در بخش دیگری از این برنامه گفت: لقاءالله ملاقات خداوند بر اساس حساب‌های خدایی است والا انسان دائماً پهلوی خداست و خدا هم همین‌طور. به حضرت علی (ع) گفتند خدای ندیده را می‌پرستی؟ گفت با چشم سر نه، ولی با چشم قلب او را دیده‌ام. رجعت یعنی روزی می‌رسد که خداوند با ما درباره پرونده اعمال‌مان سخن می‌گوید. مقرب خداوند بودن یعنی کاری کرده‌ایم که خداوند امتیازاتی به ما بدهد. مقرَب اسم مفعول است. ما مقرَب هستیم و خداوند مقرِب.

او اظهار کرد: حضرت آدم عصیان کرد که از بهشت رانده شد. در سوره طه می‌گوید: «وَ لَقَدْ عَهِدْنَا إِلَی آدَمَ مِن قَبْلُ فَنَسِیَ وَ لَمْ نَجِدْ لَهُ عَزْمًا». خداوند می‌فرماید پیش‌ازاین به آدم گفته بودیم که شیطان می‌خواهد تو را فریب دهد اما توجه نکرد. شیطان به آدم گفت که اگر می‌خواهی همیشه در بهشت بمانی باید از این درخت بخوری. در او طمع انداخت و باعث شد از بهشت بی‌بهره شود. حضرت آدم می‌گوید شیطان در دهان یک پرنده بهشتی بود و همچنین به خداوند قسم خورد. من تصور نمی‌کردم که موجودات بهشتی قسم دروغ به خداوند بخورند.

خاتمی اضافه کرد: در مورد ما انسان‌ها نیز همین‌طور است. خداوند همه نعمت‌ها را به همه ما می‌دهد اما این ما هستیم که مدام کفران می‌کنیم. حکمت‌هایی در این سنت خداوند است. در دنیا رنج و غم بسیار است و به‌محض این‌که از این دنیا برویم احساس راحتی خواهیم کرد و متوجه سختی دنیا خواهیم شد. این هم حکمتی دارد. اگر انسان در راحتی باشد به بیراهه می‌رود و این در سختی بودن برای به تکاپو افتادن و ساخته شدن انسان لازم است.

در این برنامه همچنین یوسفعلی میرشکاک به قصه‌خوانی قرآنی از روی بخشی از کتاب «روض الجنان و روح الجنان» پرداخت. بررسی کارنامه قرآن‌پژوهی ژول لابوم نیز بخش دیگری از سیزدهمین قسمت برنامه «سوره» بود.

برنامه تلویزیونی «سوره» که به موضوع قرآن اختصاص دارد، در شب‌های ماه مبارک رمضان هر شب ساعت ۲۲:۴۵ از شبکه چهار سیما پخش می‌شود. تکرار این برنامه نیز ساعت ۱۷ است.

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.