• سه‌شنبه / ۷ خرداد ۱۳۹۲ / ۱۱:۱۱
  • دسته‌بندی: کردستان
  • کد خبر: kordestan-8355

علایم اختلال بیش فعالی در کودکان چیست و چگونه باید آن را تشخیص داد؟

36-164

بیش فعالی  اختلالي است كه در آن كودك داراي علايمي همچون پرتحركي، پر فعاليتي، انجام حركات و عملكرد ناگهاني، كمبود توجه و يا تمركز است؛ فرد عصبانیت‌های زیاد یا بی‌مورد و پرش افکار دارد، و دچار افت تحصیلی می‌شود.

کودک مبتلا به بیش فعالی اختلالات رفتاری دارد و ممکن است رفتارهای پرخاشگرانه‌ای در رابطه بابقیه کودکان و یا معلمین و خانواده از خود نشان بدهد.

یک کارشناس ارشد روانشناسی در استان کردستان، با اشاره به اینکه بیش فعالی شایع ترین اختلال روانپزشکی کودکان و نوجوانان است، گفت:ADHD یا اختلال بیش فعالی و فقدان توجه، یک اختلال رفتاری شایع است که حدود هشت تا 10درصد کودکان به آن مبتلا می‌شوند، احتمال تشخیص این اختلال در پسران سه تا پنج برابر دختران و بیشتر در پسران اول خانواده شایع است، ولی علت این تفاوت هنوز مشخص نشده است.

ساحره عبدالملکی کارشناس ارشد روانشناسی عمومی در گفت‌وگو با خبرنگار علمی خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) منطقه کردستان، اظهار داشت: بیش فعالی در بیشتر موارد علت واضحی ندارد.

وی افزود: مرز تشخیص این کودکان با بچه‌های بازیگوش اين است كه در کودکان سالم و بازیگوش، فعالیت زیاد باعث کاهش بازده کودک نمی‌شود، به عبارت دیگر کودک در کنار فعالیت زیاد جسمی، در تحصیل و روابط اجتماعی خود، فرد موفقی است، اما در کودکان مبتلا به ADHD در کنار فعالیت زیاد، اختلالات رفتاری و اختلال تحصیلی دیده می‌شود.

عبدالملکی ادامه داد: در واقع مرز تشخیص برای این کودکان ایجاد اختلال در عملکردهاست نه میزان فعالیت آنها.

کارشناس ارشد روانشناسی عمومی با بیان اینکه علل ایجاد بیش فعالی به درستی شناخته نشده است، گفت: به طور کلی می توان گفت، منشا ژنتیک و عوامل بیولوژیک و ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی عامل به وجود آمدن این اختلال است.

عبدالملکی با اشاره به اینکه کودکان بیش فعال بدون فکر کردن عمل می‌کنند، بیش از اندازه فعالند و در تمرکز مشکل دارند، افزود: اگر چه بزرگ کردن کودک بیش فعال کار ساده‌ای نیست، اما باید به خاطر داشت این بچه‌ها افراد بدی نیستند و کارهایشان عمدی و از روی غرض ورزی نیست بلکه باید توجه داشت که کودکان مبتلا به بیش فعالی بدون درمان دارویی و یا رفتار درمانی نمی‌توانند رفتار خود را کنترل کنند.

وی نشانه های این اختلال را سه علامت عمده دانست و بیان کرد: پرفعالیتی (‌پرتحرکی)، کمبود توجه و تمرکز و بروز اعمال تکانشی(‌اعمال ناگهانی و غیر قابل پیش بینی)، از جمله این علامت ها هستند.

انواع اختلالات بیش فعالی و علایم آن

وی ادامه داد: این اختلال دارای سه نوع است، که در نوع اول کودک فقط مشکل در نگهداری توجه و تمرکز دارد، در نوع دوم فقط پر تحرکی و بیش فعالی دیده می شود و بالاخره نوع ترکیبی که کودک هم پرتحرک بوده و هم مشکل توجه و تمرکز دارد.

کارشناس ارشد روانشناسی عمومی با اشاره به اینکه معمولا اختلال از سه سالگی به بعد تشخیص داده می شود، عنوان کرد: کودکان مبتلا در دوره شیرخواری اغلب پرتحرک بوده و دست ها و پاهای خود را زیاد حرکت می دهند، کم خواب و کم غذا بوده، زیاد گریه می کنند و عکس العمل نشان می دهند.

وی ادامه داد: از نظر سبب شناسی، عامل اصلی ناشناخته است، اما فاکتورهای متعدد ژنتیک رشدی، صدمات مغزی، عوامل عصبی شیمیایی، فاکتورهای عصبی فیزیولوژیکی و عوامل اجتماعی روانشناختی می توانند مؤثر باشند.

عبدالملکی با در نظر گرفتن اینکه اختلاف بیش فعالی و فقدان توجه سه نوع است، که هر کدام الگوی رفتاری خود را دارند، بیان کرد: علائم بیش فعالی در نوع بی توجهی شامل ناتوانی در توجه به جزئیات و بی دقتی در تکالیف مدرسه یا سایر فعالیت ها، مشکل در ادامه دادن و توجه و حفظ دقت در طی فعالیت‌ها، مشکل آشکار در گوش دادن، مشکل در پیروی از دستورات، بی نظمی، اجتناب از کار‌هایی که به تلاش ذهنی و تفکر نیاز دارد، گم کردن اسباب بازی‌ها و کتاب‌ها و وسایل، واکنش بیش از حد به محرک‌ها و فراموشی در فعالیت روزانه دانست.

وی نوع دوم این اختلال را بیش فعالی برانگیخته دانست و گفت: علائم بیش فعالی در نوع بیش فعال برانگیخته شامل بی قراری و ناآرامی، مشکل در حفظ حالت نشستن، دویدن بیش از حد و یا بالا و پایین پریدن، ناتوانی از بازی کردن در سکوت، صحبت کردن زیاد،پاسخ به سوالات قبل از اتمام آن، سخت بودن منتظر ماندن و در صف ایستادن، حرف دیگران را قطع کردندو فضولانه وارد بحث دیگران شدن است.

وی شایعترین نوع این اختلال را بیش فعالی نوع سوم دانست و بیان کرد: علائم و نشانه های نوع سوم این اختلال ترکیبی از علائم بیش فعالی نوع اول و دوم است.
این کارشناس ارشد روانشناسی عمومی،با اشاره به اینکه در بسیاری از موارد بیش فعالی توسط پزشک عمومی درمان می‌شود، عنوان کرد: آزمون یا آزمایشی که بیش فعالی را تشخیص دهد وجود ندارد و تشخیص به یک ارزیابی کامل مشاور یا روانشناس نیاز دارد.

وی تصریح کرد: اگر تشخیص قطعی نشده باشد، تشخیص های دیگر مانند سندرم نورت، ناتوانی در یادگیری یا افسردگی مطرح می‌شوند.

عبدالملکی با بیان اینکه اصولا علائم نباید در اثر فشار روانی و استرس ایجاد شده باشد، خاطرنشان کرد: باید توجه داشت که اگر کودک رفتارها و علائم گفته شده را قبل از سن 7 سالگی نشان دهد و در صورتی که این رفتارها در مقایسه با کودکان همسن و سال آنان شدیدتر باشد و این علائم نیز حداقل تا شش ماه ادامه داشته باشد، می توان گفت که کودک بیش فعال است.

وی با اشاره به اینکه در بسیاری از موارد، این اختلال در خویشاوندان نزدیک افراد بیش فعال نیز وجود داشته است، گفت: تحقیقات نشان داده که نواحی خاصی از مغز در این کودکان، در حدود پنج تا 10 درصد کوچکتر و کم فعالیت تر از حد نرمال است.

کارشناس ارشد روانشناسی عمومی در ادامه بیان کرد: مصرف سیگار در دوران بارداری با ایجاد بیش فعالی در کودک مرتبط است،سایر عوامل خطر برای ایجاد این اختلال شامل تولد پیش از موعد، نوزاد با وزن بسیار کم، آسیب های مغزی حین تولد هستند.

وی با بیان اینکه کودکانی که دچار بیش فعالی از نوع پرتحرکی هستند، افرادی بی قرار و ناآرام اند، که هیچگاه در یک جا به شکل ثابت نمی نشینند و دائم در حال فعالیت هستند، تصریح کرد: این کودکان از انجام رفتارهای پرخطر لذت می برند و به همین خاطر در بسیاری از موارد به خود، دوستان و دیگران آسیب می رسانند.

وی در زمینه نحوه ارتباط كودكان بیش فعال با اطرافیان می گوید: آن ها در ارتباط با دیگران دچار مشكل هستند، اغلب، رابطه شان را با همكلاسی هایشان زود به هم می زنند و درنتیجه نمی توانند دوستی صمیمی داشته باشند و از طرف همسالان مطرود می شوند.

وی گفت: کودکان بیش فعال در ارتباط با بزرگ ترها هم نمی توانند رابطه ای متعارفی برقرار كنند.

عبدالملکی با بیان اینکه معمولاً این کودکان با افزایش سن بهبود پیدا می کنند، اظهار داشت: اگر بیش فعالی تا سن خاصی ادامه یافته و درمان نشود، حتما کودک را در بزرگسالی دچار مشکل خواهد کرد و ممکن است در تحصیل موفق نباشد و یا به سمت رفتارهای پرخطر و ضداجتماعی و گاهی جنایی کشیده شوند.

این کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، با بیان اینکه والدین ناهماهنگ و بی ثبات هم در ایجاد این اختلال بی تأثیر نیستند بیان کرد: كودكان بیشتر در خانواده هایی بیش فعال می شوند كه سخت گیری بیش از حد و یا از آن طرف آسان گیری زیاد از حد وجود دارد.

روش های درمان کودکان پیش فعال

وی با بیان اینکه درمان های دارویی مؤثرترین روش در بهبود این کودکان است، توضیح داد: یکی از بهترین انواع داروها به نام متیل فنیدات (ریتالین) است که 75 درصد کودکان به درمان این دارو جواب مثبت می دهند.

عبدالملکی ادامه داد: به کارگیری روش های شناخت درمانی و آموزش فرزند پروری به والدین از جمله روش های درمان در کنار درمان دارویی در بیش فعالی کودک و نوجوان است.

این کارشناس ارشد روانشناسی عمومی با تأکید بر نقش خانواده ها در درمان این کودکان اظهار داشت: علاوه بر پیگیری جدی درمان پزشكی، بردباری و صبر و استفاده از ابزارهای تشویقی به جای سرزنش و تنبیه، استفاده از راه هایی برای كنترل احساسات و مشغول كردن كودكان به سرگرمی هایی مثل حل جدول و سرگرمی و ورزش از نكاتی است كه خانواده ها باید به آن توجه داشته باشند.

وی تصریح کرد: فعالیتهایی مثل فوتبال، ورزشی است كه به دلیل ایجاد زمینه پرخاشگری این كودكان توصیه نمی شود، اما شطرنج، شنا، یوگا، دو و بسكتبال از جمله ورزش های بسیار موثر در بهبود اختلال موثرند، همچنین بازی های كامپیوتری نیز از جمله سرگرمی های نامناسب برای این كودكان هستند.

وی در پایان خاطر نشان کرد: به هر حال اختلال بیش فعالی یا کمبود توجه و تمرکز، اختلالی است که با تشخیص زودرس و درمان به موقع می توان از بسیاری از عوارض احتمالی آینده آن جلوگیری کرد.

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.