اجلاس كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر (كنوانسيون تهران) شامگاه سهشنبه 13 آبان ماه در حالي با حضور نمايندگان تامالاختيار جمهوري اسلامي ايران، جمهوري آذربايجان، جمهوري قزاقستان، فدراسيون روسيه و تركمنستان، به پايان رسيد كه تركمنستان از پيوستن به اين كنوانسيون خودداري و امضاي آن را به آينده موكول كرد.
به گزارش خبرنگار «محيط زيست» خبرگزاري دانشجويان ايران مفاد اين كنوانسيون كه پس از برگزاري اجلاسهاي متعدد كارشناسان محيط زيست كشورهاي ساحلي نهايي شده است، امضاكنندگان را با هدف همكاري مشترك، نسبت به حفاظت و احياي محيط زيست درياي خزر، كنترل آلودگي آن، مديريت سواحل و برداشتهاي پايدار از ذخاير خاوياري و ... متعهد ميكند.
به اعتقاد امضاكنندگان كنوانسيون تهران، پيوستن به اين سند، نقطه عطفي در همكاريهاي منطقهاي در زمينه درياي خزر و ثمره تلاشهاي مستمر كشورها بويژه جمهوري اسلامي ايران در سالهاي گذشته بوده است.
«شفق كاكاخيل»، معاون مدير اجرايي UNEP ( برنامه محيط زيست ملل متحد) در اين اجلاس گفت: كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر چارچوب قاطعي را براي همكاري كشورهاي ساحلي فراهم ميكند.
وي تصريح كرد: اين كنوانسيون به منظور اقدامات هماهنگ و بهتر كه مورد تاييد همه قرار گرفته، امضا شده است.
به گفته معاون مدير اجرايي UNEP، اين كنوانسيون اين امكان را بوجود ميآورد تا درباره آلودگيهاي ناشي از منابع زميني در درياي خزر، كشتيراني و همچنين فعاليتهايي كه در بستر دريا صورت ميگيرد گفتوگو شود.
كاكاخيل گفت: اين كنوانسيون همچنين طرفهاي امضاكننده را به رعايت اقداماتي ملزم ميكند كه بر محيط دريايي خزر تاثيرگذار است و توجهات را به اصول مهم قوانين بينالمللي محيط زيست معطوف ميكند كه از جمله اين قوانين ميتوان به معاهده «ريو» اشاره كرد.
همچنين در اين كنوانسيون بر مكانيزمهاي نهادينه شده براي همكاريهاي محيطي در منطقه تاكيد شده است.
وي از نقش سازمان ملل در نهايي شدن اين كنوانسيون ابراز خشنودي كرد و گفت كه UNEP اميدوار است تا به همكاريهايش با كشورهاي حوزه درياي خزر ادامه دهد.
«فردريك لاينز»، نماينده UNDP و هماهنگكننده مقيم سازمان ملل در تهران نيز در اجلاس كنوانسيون تهران از امضاي كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر پس از مذاكرات سازنده و همكاريهاي صورت گرفته كشورهاي ساحلي با برنامههاي محيط زيست سازمان ملل ابراز خرسندي كرد.
وي اظهار داشت: درياي خزر يكي از حوزههاي منحصر به فردي است كه در سطح وسيعي امرار معاش شهروندان پنج كشور ساحلي درياي خزر و حتي همسايگان آنها را تامين ميكند.
نماينده UNDP تاكيد كرد: توسعه انساني در منطقه خزر به صورت غيرقابل انفكاكي به ثبات و سلامت اكوسيستم درياي خزر پيوند خورده است.
لاينز با بيان اين كه اكوسيستم درياي خزر در حال حاضر با تهديدهاي بسياري مواجه است، تعدادي از اين تهديدات را برشمرد و گفت: كاهش كيفيت زيستمحيطي درياي خزر بطور كلي يكي از عواملي است كه به عنوان شاخص پايين بودن ميزان سلامت منطقه در نظر گرفته ميشود.
هماهنگكننده مقيم سازمان ملل در تهران تاكيد كرد كه همين موضوع باعث شده است تا حتي وسايل امرار معاش منطقه در سطح گستردهاي از ماهيگيري گرفته تا صنعت توريسم تحت تاثير قرار گيرند.
وي به موارد توافقنامه كشورهاي ساحلي درياي خزر در چارچوب كنوانسيون محيط زيست درياي خزر پرداخت و گفت: در راستاي تحكيم دستاوردهاي اهداف كيفي زيست محيطي، كشورهاي ساحلي درياي خزر با حمايت UNDP و GEF بزودي برنامه عمل استراتژيك درياي خزر را تهيه كرده و آن را خواهند پذيرفت.
لاينز تصريح كرد: كنوانسيون يك چارچوب حقوقي ايجاد ميكند تا از آن طريق يك حمايت طولاني مدت از اكوسيستم منحصربفرد درياي خزر صورت گيرد.
«حسين باقروف» وزير محيط زيست جمهوري آذربايجان در اين مراسم، كنوانسيون مذكور را يكي از عوامل بسيار مؤثر بر روي محيط زيست درياي خزر عنوان كرد و گفت: اين فرايند بسيار طول كشيد و دولت آذربايجان حاضر است كليه تسهيلات را در اختيار اين كنوانسيون قرار دهد.
وي تاكيد كرد: ما باور داريم كه اين كنوانسيون به نفع درياي خزر و كشورهاي ساحلي آن است.
همچنين «ايسكاكوف نورلان» معاون محيط زيست جمهوري قزاقستان درياي خزر را دريايي منحصر به فرد دانست و گفت: براي اين دريا نه تنها از نظر آبزيان بلكه از نظر مسائل ديگر بايد اقداماتي صورت گيرد.
باقروف با اشاره به وضع مقررات شديد براي استفاده معقول از منابع نفتي درياي خزر از سوي كشور متبوع خود افزود: از سوي ديگر برنامه اكولوژيكي سال 2004 تا 2015 درياي خزر را جمهوري قزاقستان تصويب كرده كه در آن مساله درياي خزر بسيار با اهميت ديده شده است.
وي در ادامه، كنوانسيون تهران را گام مهمي در جهت حل مشكلات درياي خزر عنوان و تصريح كرد: قزاقستان تمام تلاش خود را براي بخشهاي مورد تعهد خود در كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر انجام دهد.
«ايوان گولموف»، وزير محيط زيست روسيه نيز در ادامه اين مراسم با اشاره به اينكه رسيدن به توافق نهايي براي امضاي كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر 8 سال طول كشيد، امضاي اين كنوانسيون را جشني براي روسيه توصيف كرد و گفت: پس از اين، كارها و اقدامات كشورهاي ساحلي بايد در چارچوب اين كنوانسيون انجام شود.
وي با اشاره به ضرورت اجراي مفاد كنوانسيون پيش از موعد مقرر، اظهار اميدواري كرد: درياي خزر و ذخاير آبزيان بايد در جهت رفاه مردم و بر اساس اين كنوانسيون باشد.
«مختوم كولوآكمرادف»، معاون وزير محيط زيست جمهوري تركمنستان كه كشورش از امضاي كنوانسيون تهران خودداري كرد نيز در اين مراسم گفت: اين جمهوري از اولين روزهاي استقلال خود بيشترين توجه را به مسائل اكولوژيك درياي خزر داشته است.
وي با اشاره به ضرورت وجود يك برنامه محيط زيستي در درياي خزر گفت: استفاده از شيوهها و تكنولوژيهايي كه ما را در استفاده از منابع انرژي و جلوگيري از آلودگيهاي دريا ايمن ميكند با رعايت مسائل اجتماعي و اقتصادي به صورت همه جانبه ضروري است.
انتهاي پيام