/متن كامل اظهارات حسن روحاني در اجلاس خبرگان/
حجتالاسلام و المسلمين حسن روحاني صبح امروز(يكشنبه) در افتتاحيهي يازدهمين اجلاس مجلس خبرگان رهبري، گزارشي از نحوهي امضاي پروتكل الحاقي و مسائل پيرامون آن را ارائه كرد.
به گزارش خبرنگار سياسي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، دكتر حسن روحاني، دبير شوراي عالي امنيت ملي، گفت:آژانس بايد نسبت به توسعهي دانش هستهاي در كشورهاي مختلف و نظارت برفعاليتها، فعال باشد.
آمريكا و شوروي سابق اين معاهده را تدوين كردند كه به معاهده منع گسترش سلاحهاي هستهاي (NPT) معروف شد.اساس اين معاهده اين است كه كشورهاي داراي سلاح هستهاي حق ندارند آن را در اختيار ديگران قرار دهند و كساني كه اين تكنولوژي را ندارند نيز حق ندارند براي دستيابي به آن تلاش كنند.
وي با بيان اينكه ايران جزء 40 كشور اولي بود كه اين معاهده را در سال 1970 امضا كرد، گفت: كشورهاي مخالف اين معاهده بعضيها به اين معاهده پيوستند و بعضي هم نپيوستند، بعضي از كشورها نيز به توان هستهاي دست يافتند و بعضيها هم در زمينه صلحآميز فعاليت كردند.
دبير شوراي عالي امنيت ملي، گفت: روي يك بخش از فعاليت هستهاي حساسيت خاصي وجود دارد كه چرخه سوخت است؛ با اينكه اين فعاليت كاملا صلحآميز و مجاز است و طبق معاهده NPT نه تنها كشورها مجاز به فعاليت صلحآميز هستند، بلكه كشورهاي صنعتي وظيفه دارند به كشورهاي درحال توسعه در اين خصوص كمك كنند.
روحاني گفت: جمهوري اسلامي ايران در طول 25 سال در زمينه فعاليتهاي صلحآميز هستهاي همواره دچار مشكل بوده است و همواره بر خلاف تصورات بينالمللي نه تنها چيزي به ما ندادند بلكه تلاش هم كردند كه چيزي هم در اين خصوص در اختيار ما قرار نگيرد.
وي ادامه داد: ما تقريبا با جواب منفي همه كشورهاي غربي و شرقي مواجه شديم، بنابراين تصميم گرفتيم خودمان مستقلا در اين زمينه فعاليت كنيم. اساس مشكل را خود كشورهاي صنعتي به وجود آوردند و براي اينكه تكنولوژي هستهاي كاملا در اختيار آنها باشد، مانع دستيابي ديگر كشورها به آن شدند. از سويي در مورد كشور مستقلي مثل ايران حساسيت بيشتر از ساير كشورهاست. اگر اين كشور كه 25 سال در محاصره اقتصادي بوده، بخواهد به تكنولوژي دست يابد، مطمئنا حساسيت روي آن بسيار است.
روحاني گفت: غربيها ادعا ميكردند كه چون جمهوري اسلامي ايران نظامي ايدئولوژيك است، تصميماتش در چارچوب پيمانهاي منطقهاي و بينالمللي نيست. بنابراين اگر اين كشور بخواهد توانمند شود براي امنيت منطقهاي خطرناك خواهد بود. لذا روي جمهوري اسلامي، همواره حساسيت خاص و ويژهاي وجود داشته است.
دبير شوراي عالي امنيت ملي، گفت: آمريكاييها بعد از پايان جنگ ايران و عراق فشار مضاعفي را روي كشور ما آغاز كردند. لذا بعد از پايان جنگ از سال 67 يا 68 به بعد، فشار تبليغي و سياسي آمريكاييها بيشتر ميشود و يكي از محورهاي فشار آنها ادعاي دستيابي ايران به سلاحهاي كشتار جمعي است.
وي اظهار داشت: در دوران كلينتون اين تبليغات خيلي بيشتر ادامه يافت تا اينكه جمهوريخواهان روي كارآمدند و بعد از 11 سپتامبر، حساسيتها روي اين مساله بيشتر شد، به نحوي كه جمهوري اسلامي ايران تحت فشار ويژهاي قرار گرفت. در مرداد سال گذشته، تبليغات وسيعي عليه جمهوري اسلامي ايران آغاز شد و به گزارش يك گروهك ضد انقلاب و اطلاعات و عكسهاي ماهوارهاي استناد شد، ميگفتند ايران در اصفهان، اراك و نطنز مراكزي ايجاد كرده و مشغول توليد سلاح هستهاي است. اين تبليغات روز به روز گستردهتر شد تا زمانيكه مديركل آژانس در مصاحبهايي با CNN اعلام كرد جمهوري اسلامي ايران مشغول فعاليت در زمينه غنيسازي اورانيوم است.
دبير شوراي عالي امنيت ملي، با اشاره به سفر البرادعي در اسفند سال گذشته و بازديد از نطنز، افزود: پس از آن، تبليغات به شكل ديگري ادامه يافت و همزمان با اشعال عراق مواجه شديم، اما از نيمه فروردين 82 تبليغات وسيعي عليه ايران آغاز شد؛ اساس تبليغات اين بود كه بعد از عراق نوبت كيست؟ كم كم اين موج از آمريكا گذشت و به اروپا رسيد و يك موج شبه بينالمللي عليه ايران آغاز شد كه “ اگر ايران ميخواهد اورانيوم را غني كند بايد پروتكل الحاقي را بپذيرد“. بعد از سال 1991 و ماجراي عراق مقررات جديدي وضع شد كه طبق آن كشورها نتوانند از فعاليت صلحآميز به فعاليت غير صلحآميز كشيده شوند. لذا از همه كشورها دعوت كردند به اين پروتكل بپيوندند.
به گزارش ايسنا، عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام، افزود: در فروردين و ارديبهشت فشار آوردند كه پروتكل را بپذيريم. با امضاي اين پروتكل، احتمال اينكه كشور بتواند از فعاليت صلحآميز به سوي فعاليت غيرصلحآميز برود غيرممكن است و روز به روز اين فشار بر كشورها بيشتر ميكنند. در كنار فشار آمريكا فشار اروپا نيز شروع شد. فرانسه و آلمان اولين كشورهايي بودند كه فعاليتهاي تبليغاتي خود را عليه ما آغاز كردند.
عضو مجلس خبرگان رهبري ادامه داد: در هر اجلاسي ايران را مورد فشار قرار ميدادند و كم كم به اين نقطه رسيديم كه هر كشور صنعتي در مراودات تجاري خود ميگفت كه ايران حداقل بايد پروتكل الحاقي را بپذيرد. نمونهي واضح آن پروژه ميدان نفتي آزادگان بود كه ژاپنيها همكاري را به امضاي پروتكل منوط كرده بودند.
حتي بعضي از روساي جمهور كشورها در تماس تلفني با آقاي خاتمي ابراز نگراني ميكردند.
وي با اشاره به گزارش آژانس در خرداد امسال درباره ايران افزود: در گزارش آژانس 5 مورد به عنوان تخلف ايران مطرح شد مبني بر اين كه ايران طبق تعهدات قبلي بايد آنها را گزارش ميداده، از جمله اين تخلفات اين بود كه موادي را كه ايران از چين در سال 1991 خريداري كرده، بايد به آژانس اطلاع ميداده است.
همچنين فعاليتهاي ايران براي تبديل uf4 به UF6 و آزمايشهاي ايران و اينكه پسماندههاي آزمايشي بايد دفن ميشدند كه به آژانس اطلاع داده نشده است.
روحاني در ادامهي اظهاراتش افزود: در اين ميان، كارشناسان آژانس از نطنز نمونهگيري كردند و دستمالهاي خاصي را به در و ديوار ميكشيدند كه اين دستمالها در آزمايشگاه نشان ميدهد كي و چگونه آزمايش هستهاي انجام شده است. وقتي از نطنز نمونهگيري شد با يك نتيجه عجيب و غريب مواجه شديم. آزمايش نطنز نشان داد كه ايران غنيسازي را در سطح بالا انجام داده است. نمونههاي آنها به اين نتيجه رسيد كه در ايران آلودگي تا 80 درصد وجود دارد؛ اين براي ما عجيب بود چون ما وارد اين پروسه نشده بوديم.
روحاني تصريح كرد: يك موج جديد شروع شد كه ايران فعاليتهاي پشتپردهاي دارد كه در نهايت به اجلاس شهريور منجر شد و آژانس قطعنامهاي عليه ايران تصويب كرد كه در نوع خودش كمنظير بود. در اين قطعنامه ايران ملكف بود فوري پروتكل را بپذيرد، فوري تصويب و فوري اجرا كند.
به گزارش ايسنا وي گفت: يك از مواد قطعنامه اين بود كه تحت ماده 18 پادمان قرار گيريم كه راجع به كشورهايي است كه فعاليتشان مورد ترديد قرار ميگيرد و اگر كشوري نتواند ادعاي خود را اثبات كند بايد پروندهاش به شوراي امنيت برود.
روحاني ادامه داد: در اين قطعنامه به ايران تكليف كردند كه فعاليت غنيسازي خود را بايد تعليق كند اما ما نميتوانستيم اين قطعنامه را بپذيريم و قبول كنيم و در نتيجه آن را رد كرديم كه اين باعث نگرانيهاي زيادي در سطح منطقه و از جمله در داخل ايران شد كه اگر به تبليغات و مطبوعات خودمان برگرديم، بعضيها ميگفتند بايد محكم بايسيتم و بعضيها هم ميگفتند بايد راه چارهاي انديشيد؛ اگر دنيا بخواهد به زور چيزي را به ما تحميل كند ميايستيم و هزينه آن را پرداخت ميكنيم؛ در اين شرايط ايران ناچار بود تصميمي اتخاذ كند. انفعال يا فعال شدن براي ايستادگي بدون توجه به سازوكارها و مقررات بينالمللي، خروج از انفعال با راهحل سياسي و حقوقي سه راه پيش روي ما بود.
وي افزود: ترديدي نبود كه آمريكاييهاي ميخواستند پرونده ما را به شوراي امنيت ببرند و حداقل تصميم شوراي امنيت چيزي شبيه عراق بود يعني بازرسان سازمان ملل هر جا كه بخواهند وارد شوند و بازرسي كنند.
روحاني ادامه داد: نظام تصميمگرفت راهحل سوم را انتخاب كند. بنابراين در جلسه سران نظام تصميمگيري شد كه در اين زمينه با اروپا وارد مذاكرده شويم. يكي از بحثها اين بود كه با سه كشور اروپايي كه براي ما نامه نوشته بودند وارد مذاكره شويم. در نهايت سه وزير اروپايي را به تهران دعوت كرديم. در اين مذاكرات خط قرمزهايي داشتيم كه آن را نظام تعيين كرد و عزت و منفعت را شرط اصلي قرار داده بود.
عضو مجلس خبرگان خاطرنشان كرد: اين سه وزير جزو بانيان قطعنامه شهريورماه و جزو رايدهندگان عليه ايران بودند. اولين شرط ما اين بود كه قطعنامه را نپذيريم اما حاضر بوديم مقررات بينالمللي را مبناي بحث قرار دهيم. آنها معتقد بودند جمهوري اسلامي ايران بايد پروتكل الحاقي را بيقيد و شرط بپذيرد، اما ما معتقد بوديم بايد پروتكل را با دركي كه خودمان داريم، بپذيريم. بحث سوم ما اين بود كه پروندهي ايران بايد در داخل آژانس حل و فصل شود، نه بيرون از آژانس. مورد ديگر اين بود كه بر فرض پذيرفتن پروتكل بايد مسير قانوني طي شود و آنها بايد قبول كنند كه جمهوري اسلامي بايد از حقوق استفادهي صلحآميز خود برخوردار شود.
وي گفت: موضوع ديگر محل بحث اين بود كه ما ميگفتيم تعليق را داوطلبانه براي زمان محدودي بپذيريم و الزام را به هيچ وجه قبول نخواهيم كرد.
روحاني در ادامه بر مسالهي امنيت تاكيد كرد و گفت: مذاكرهاي كه در ايران داشتيم، طولاني، سخت و مستمر تا بعد از ظهر و بدون وقفه صورت گرفت.
وي اظهار داشت: جمهوري اسلامي ايران در چارچوب عزت و مواردي كه نظام مشخص كرده، با سه كشور اروپايي به توافق رسيد كه در بيانيهي تهران به صراحت مورد توافق قرار گرفت و هر دو طرف قولهايي را براي اعتمادسازي دادند و تحت آن بيانيهي تهران صادر شد.
وي ادامه داد: پس از پذيرفتن ايران، بحثهايي از جمله اينكه چرا با اروپا مذاكره كرديد و اينكه به هيچ عنوان نبايد پروتكل الحاقي را بپذيريم زيرا محدوديت ايجاد ميكند و هر وقت كه بخواهند وارد ايران شده و بازديد ميكنند، مطرح شد.
دبير شوراي عالي امنيت ملي دليل پذيرش پروتكل را داد و ستد بين دنيا دانست و گفت: ما كنوانسيون شيميايي را نيز قبول كرديم و صدها قلم مواد شيميايي وارد كشور ميشود، آيا ميشد آن را نپذيرفت و صدها صنعت شيميايي و كارخانه را خواباند؟
وي تصريح كرد: ملت ايران و مسوولان در قدم مقدماتي خود اين تصميم را اتخاذ كرد و ما بعد از توافق با سه كشور اروپايي با يك آرامش در فضاي بينالمللي و داخلي مواجه شديم، تمام قراردادهايي كه به واسطهي اين پروتكل به تعويق افتاده بود نيز به جريان افتاد.
روحاني اولين امتحان اروپاييها را در شوراي حكام عنوان كرد و گفت: در اجلاس نوامبر آمريكاييها با تمام قدرت آمدند و گفتند كه بايد پروندهي ايران به شوراي امنيت برود ولي اين سه كشور در مقابل آنها ايستاده و مقاومت كردند.
به گزارش ايسنا روحاني گفت: در آذرماه در اجلاس حكام جمهوري اسلامي نشان داد كه در سياست خارجي و تصميم خود موفق بود و يك گام مهم پيش گذاشته و از لحاظ افكار عمومي و صحنهي سياسي، آمريكاييها دچار شكست شدند.
وي اضافه كرد: در طول 25 سال هميشه احتمال وجود توطئه از سوي آمريكاييها وجود داشته است كه اگر اقدام فعالانه نظام جمهوري اسلامي نبود، پروندهي ايران به شوراي امنيت ميرفت و موجب ايجاد مشكلات و هزينههايي ميشد.
روحاني پيوستن به پروتكل الحاقي را تصميم كل نظام عنوان كرد و گفت كه تصميم درستي اتخاذ شده است.
وي ادامه داد: تا امروز جمهوري اسلامي ايران، از يكي از توطئههاي آمريكا عبور كرده و ما فكر نميكنيم ديگر آمريكا قادر باشد پروندهي ما را به شوراي امنيت ببرد، خودشان نيز در اجلاس آخرشان اين مساله را اعلام كردند.
عضو مجمع تشخيص مصلحت رسيدن به جايي كه پروندهي ايران از دستور كار به طور كامل خارج شود را از اهداف پيش روي ايران عنوان كرد.
وي همچنين پذيرش دنيا براي ورود ايران به باشگاه هستهاي جهان را از اهداف مهم كشور دانست و گفت: اگر جمهوري اسلامي ايران جزو كشورهايي بشود كه ميتواند چرخهي سوخت داشته باشد كه پذيرش آن براي دنيا بسيار سخت است، ارادهي ملت ما، ما را به اين نقطه خواهد رساند.
روحاني گفت: تا كنون آنچه به دست آوردهايم در سايهي اجماع ملي بوده و هيچ گروه و جناحي قادر به انجام اين كار عظيم نبوده است.
وي تاكيد كرد: ادامهي اين كار نيز احتياج به اجماع ملي دارد و اين مساله تا امروز سياسي و جناحي نشده و همچنان نيز نبايد جناحي و سياسي شود كه اگر بشود نميتوانيم موفق شويم؛ زيرا هنوز راه زيادي را براي رسيدن به هدف در پيش داريم.
روحاني اظهار داشت: آمريكا با مطرح كردن بحث جنجالي هستهاي ميخواست يك تهديد براي كشور ما به وجود آورد كه معتقدم با كار با اروپا ميتوانيم اين تهديد را به فرصت تبديل كنيم.
وي گفت كه ما در مسائل هستهاي كه به وجود آمده، بايد بتوانيم تا نهايت عبور كنيم و تهديدها را تبديل به فرصت سازيم.
روحاني گفت: خود اروپاييها ميگويند ادامهي اين روند ممكن است ايران را به يك نقطهي مهم در رابطه با اروپاييها برساند.
وي با بيان اينكه ما در چشمانداز 20 ساله ميخواهيم از نظر اقتصادي علمي در منطقه اول باشيم گفت: براي رسيدن به اين هدف نياز به تكنولوژي داريم و آن نيز به تفاهم و كار با اروپا نياز دارد و در اين چند ماه كار با آنها، هم ما و هم اروپاييان، همديگر را شناختيم.
انتهاي پيام