/گزارش ـ ايسنا/ سالروز تشكيل كشور امارات متحدهي عربي
امارات متحده عربي (the United Arab Emirates -UAE) از كشرهاي غني نفتي است كه درجنوب شرقي خليج فارس و در شبه جزيرهي عربستان واقع است. اين كنفدراسيون شامل هفت امارات است كه عبارتند از: ابوظبي، عجمان، دبي، فجيره، راسالخيمه، شارجه و امالقوين. پيش از سال 1971 اين امارتها را به دليل آتشبس ميان انگليس و شيخهاي عرب، دولتهاي آتشبس ميناميدند. اين دولتها براساس توافق با انگليس طي معاهدهاي امور دفاعي و خارجي خود را به امپراتوري بريتانيا واگذار كردند. در 2 دسامبر (12 آذر) سال 1971 شش امارت از هفت امارت فوقالذكر يعني ابوظبي، دبي، عجمان، فجيره، شارجه و امالقوين دراتحاد با هم كشور امارات متحدهي عربي را تشكيل دادند.
به گزارش دفتر مطالعات بينالملل خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در راس هيات حاكمهي امارات شوراي عالي قرار دارد كه متشكل از حكام هفت امارت است. رييس و نايب رييس اين كشور هر پنج سال يكبار بوسيله اعضاي اين شورا انتخاب ميشوند. شوراي عالي همچنين شوراي وزرا را انتخاب ميكند. شوراي فدرال ملي كه متشكل از 40 عضو از همهي امارات است، قوانين را مورد بررسي و بازنگري قرار ميدهد.
اين كشور داراي يك سيستم دادگاه فدرال است كه به جز دبي و راسالخيمه مابقي امارات عضو اين سيستم هستند. از سال 1971 تا 2 نوامبر 2004 شيخ زايد بن سلطان آل نهيان كه در واقع سنگ بناي تشكيل كشور امارات به توسط او نهاده شد، رييس اين كشور بود. يك روز پس از مرگ شيخ زايد پسرش خليفهبن زايد آل نهيان به عنوان جانشين او و رييس كشور امارات برگزيده شد.
هر يك از امارات داراي هيات حاكمهي خاص خود است و در واقع سيستم حكومتي كشور كنفدرال است نه فدرال. در سيستم كنفدرال واحدهاي تشكيلدهندهي واحد ملي از اختيارات بيشتري برخوردارند. برمبناي قانون اساسي موقت سال 1971، هر امارت قدرت قابل توجهي را براي خود محفوظ نگه ميداشت از جمله كنترل بر حقوق معادن از جمله نفت و منابع درآمدي. اما به مرور زمان سيستم فدرالي دركشور پررنگتر ميشود و اختيارات و دستگاه حكومت مركزي منسجمتر و متنوعتر ميگردد. نفوذ نسبي سياسي و مالي هر امارت ناشي از موقعيت و موضع آن در كشور است.
حاكم امارت ابوظبي كه امارتش توليدكننده اصلي نفت اين كشور است، رييس امارات متحده عربي است. حاكم دبي كه امارتش مركز تجاري كشور ميباشد و توليدكننده مهم نفت كشور نيز ميباشد، معاون رييس و نخست وزير امارات متحده است. يك مفهوم بنيادي در توسعهي حكومت امارات متحده عربي به سوي سيستم فدرالي اين است كه درصد مهمي از عوايد هر امارت بايد به عنوان بودجهي مركزي كشور به دولت مركزي اعطاء شود. در امارات هيچ گونه حزب سياسي وجود ندارد. حكام هر امارت براساس موقعيت خاندان خود در راس حكومت قرار دارد و مشروعيت براساس سيستم اجماع قبيلهيي است. پيش از آغاز صدور نفت از امارات متحده در سال1962، اقتصاد امارتهاي اين كشور متكي بر توليد مرواريد، ماهيگيري، كشاورزي و شباني بود. از زمان افزايش قيمتهاي نفت در سال 1973، عوايد مالي گستردهيي نصيب اين كشور شد كه مجال سرمايهگذاري را به آن ميداد. امارات متحده عربي حجم عظيمي ذخاير ثابت شده نفت دارد، در سال 1998 برآورد ميشد كه ذخاير نفت اين كشور 98/2 ميليارد بشكه (16 كيلومتر مكعب) و ذخاير گاز آن 5/8 كيلومتر مكعب باشد؛ براساس ميزان توليد روزانهي نفت اين كشور، اين ميزان ذخيره نفتي كفاف 150 سال آينده را نيز خواهد كرد.
در سال 2003، امارات متحدهي عربي 2/3 ميليون بشكه نفت در روز توليد ميكرد كه 85 درصدآن توسط ابوظبي توليد ميشود. بقيه نفت اين كشور را امارات دبي و شارجه توليد ميكنند و 70 درصد واردات اين كشور كه دايما نيز افزايش مييابد مصنوعات كارخانهيي، ماشينآلات و تجهيزات حمل و نقل ميباشد. يكي ديگر از مهمترين منابع درآمدي امارات، مرجع سرمايهگذاري ابوظبي است كه كنترل سرمايهگذاريهاي ابوظبي كه ثروتمندترين امارت اين كشور است را در اختيار دارد و سرمايهگذاريهايي به ارزش 150 ميليارد دلار را در خارج از اين كشور مديريت ميكند.
بيش از 200 كارخانه در مجتمع جبل علي دبي مشغول فعاليت هستند. اين منطقه داراي آبهاي ساحلي عميق و منطقهي تجاري آزاد براي توليد و توزيع است، به طوري كه هيچ گونه عوارض و مالياتي بر حمل و نقل و صادرات مجدد وضع نميشود. اخيرا امارت دبي در پي به دست آوردن منابع جديد درآمدي بوده است. گردشگري با درجه بالا و ماليه بينالمللي بخشهاي جديدي هستند كه در دبي در حال توسعه است.
با اين حال هنوز هم ثروت اصلي اين كشور ناشي از عوايد نفت و گاز ميباشد به طوريكه 33 درصد توليد ناخالص داخلي اين كشور را شامل ميشود. توليد ناخالص داخلي امارات براساس برآورد سال 1999، حدود 41/5 ميليارد دلار ميباشد.
امارات متحده عربي در عرصهي سياست و روابط خارجي با بيش از 60 كشور دنيا روابط ديپلماتيك دارد و عضو سازمان ملل و اتحاديهي عرب، شوراي همكاري خليج فارس، اوپك، صندوق بينالمللي پول، بانك جهاني، سازمان كنفرانس اسلامي و بسياري سازمانهاي منطقهيي و بينالمللي ديگر است. پس از تهاجم عراق به كويت در سال 1990، امارات براي تامين امنيت خود هرچه بيشتر به آمريكا، كشورهاي غربي و شوراي همكاري خليج فارس اتكا كرد.
امارات معتقد است كه اتحاديهي عرب بايد ساختاربندي مجدد شود تا به نهادي مفيد تبديل شود و همچنين معتقد است كه توان نيروهاي دفاعي شوراي همكاري خليج فارس بايد بيشتر گردد.
امارات متحده عربي علاوه بر اختلافاتي كه با ايران بر سر جزاير سهگانهي ايراني تنب كوچك، تنب بزرگ و ابوموسي دارد، اختلافات مرزياي نيز با عربستان سعودي دارد. وضعيت مرزهاي دو كشور هنوز شناسايي دائم (دوژور) نشده است و براساس موافقتنامهاي است كه در سال 1974 بين دو كشور منعقد شد، اين كشور هنوز با عمان نيز در بسياري قسمتها مرز تعريف شده ندارد.
- دادههاي متفرقه دربارهي اوضاع سياسي، اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي امارات متحدهي عربي
1ـ توليد ناخالص داخلي: 41/5 ميليارد دلار
2ـ نرخ واقعي رشد: 2/5 درصد
3ـ درآمد سرانه ملي: 17700 دلار
4ـ سهم بخشهاي مختلف درتوليد ناخالص داخلي:
كشاورزي: 3 درصد
صنعت: 52 درصد
خدمات: 45 درصد
5ـ نرخ تورم: 4 درصد
6ـ تعداد نيروهاي فعال: 1/38 ميليون نفر (75 درصد جمعيت 15 تا 64 سال اين كشور تبعه امارات نيستند)
7ـ سهم هر بخش از نيروي كار:
بخش خدمات: 60 درصد، بخش صنعت: 32 درصد و بخش كشاورزي: 8 درصد
8ـ بودجه: درآمدها: 5/5 ميليارد دلار
هزينهها: 6/2 ميليارد دلار
9ـ صنايع: نفت، شيلات، پتروشيمي، مواد ساخته شده، كشتيسازي، صنايع دستي، مرواريد
10ـ صادرات: 34 ميليارد دلار (45 درصد صادرات اين كشور را نفت خام تشكيل ميدهد، پس از آن صادرات گاز طبيعي صادرات مجدد، صادرات خرما و ماهي نيز دارد)
11ـ شركاي صادراتي: (ژاپن 30 درصد، كرهي جنوبي 10 درصد، هند 6 درصد، سنگاپور 4/5 درصد، عمان 3 درصد)
12ـ واردات: 27/5 ميليارد دلار (عمده واردات اين كشور تجهيزات حمل و نقل، ماشينآلات و غذا و مواد دارويي است)
13ـ شركاي وارداتي: (آمريكا 10 درصد، ژاپن 9 درصد، انگليس 9 درصد، آلمان 6 درصد، كره جنوبي 5 درصد)
14ـ ميزان بدهي خارجي : 15/5 ميليارد دلار
15ـ جمعيت: 2 ميليون و 369 هزار و 153 نفر كه از اين تعداد 1 ميليون و 576 هزار و 472 نفر اتباع خارجي هستند.
16ـ هرم سني: گروه سني 0 تا 14 سال 30 درصد
گروه سني 15 تا 64 سال 68 درصد
گروه سني 65 سال به بالا 2 درصد
17ـ نرخ رشد جمعيت: 1/61 درصد
18ـ نرخ تولد: 18 تولد در هر 1000 نفر
19ـ نرخ مرگ و مير: 3/68 مرگ و مير در هر 1000 نفر
20ـ نرخ مهاجرت: 1/82 مهاجرت در هر 1000 نفر
21ـ نرخ مرگ و مير نوزادان: 17/17 مرگ در هر 1000 تولد سالم
22ـ اميد به زندگي: 74/06 سال (زنان: 76/16 سال، مردان: 71/64 سال)
23ـ قوميتهاي ساكن: اماراتي 19 درصد، اعراب و ايرانيان 23 درصد، آسياي جنوبي 50 درصد، ديگر قوميتها 8 درصد
24ـ نرخ باسوادي: 79/2 درصد.
انتهاي پيام