/ميزگرد نگاهي به پروندهي هستهيي ايران/ صالحي: چگونگي حفظ چرخه سوخت و دادن تضمين فعاليت صلحآميز هستهيي به اروپا از سختترين كارهاست
مطمئن باشيد كه در آينده نزديك چرخه سوخت هستهيي را آغاز ميكنيم و تعليق غني سازي دائمي نخواهد بود.
به گزارش خبرگزاري خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) دكتر علي اكبر صالحي، نماينده سابق ايران در آژانس انرژي اتمي كه در ميزگرد ”نگاهي به پرونده انرژي هستهيي ايران“ در جمع دانشجويان دانشگاه فردوسي مشهد سخن ميگفت، با بيان اين مطلب اظهار داشت: هوشمندي ما هم اكنون در اين است كه زمان اين تعليق را كوتاهتر كنيم و اين براي ما پيروزي محسوب ميشود. معيار ما ماه است و نبايد به سال كشيده شود.
وي وضعيت آمريكا را مانند دوندهاي دانست كه 100 متر اول را دويده و 100 متر دوم را مثل اول و به راحتي نميتواند بدود.
صالحي افزود: با اين كه آمريكا بسيار مقتدر است، ولي نبايد او را بيش از اندازه بزرگ كنيم.
وي كه در اين نشست به همراه دكتر محسن آرمين، دكتر مجتهدزاده و تيمورعلي عسگري به ايراد سخن ميپرداخت افزود: حدود يك ماه پيش به سفير فرانسه گفتم من يك درس از مذاكرات با اروپا گفتهام و آن اين كه ديگر اروپا را بيشتر و بزرگتر از اندازه خود نبينم و يك درس هم به شما ميدهم و آن اين كه ايران را كمتر از اندازه خود نبينيد.
وي در خصوص رفتن پرونده ايران به شوراي امنيت گفت: دو سال پيش وقتي گفتند پرونده ايران به شوراي امنيت ميرود من گفتم چنين اتفاقي نخواهد افتاد، آنها شورا را يك چماق كرده و بالاي سر ما گرفتند تا ما به خواستهي آنها تن بدهيم.
وي با بيان اين كه هر ديپلمات آگاه با تحقيق به اين نتيجه ميرسد كه مگر به همين راحتي ميشود كشوري را به شوراي امنيت فرستاد، اظهار داشت: هرچند هنوز قدرت منطقي در دنيا محور نشده و اين قدرت و زوري كه آمريكا استفاده كرد و مسايل عراق را به وجود آورد كه در مقابل نيز دارد تاوان ميدهد پروندهي ايران هم در صورت رفتن به شوراي امنيت قابل طرح نيست و اين را ميشود به راحتي اثبات كرد.
دكتر صالحي گفت: كارشناسان هنوز در مملكت ما ارزش خود را پيدا نكرده و هنوز آن گونه رشد نكردهاند كه آن چه را كه ميبينند و حق است را بگويند.
وي با بيان اين كه با تمام اين جهات در قضيه آژانس هستهاي تصميم سازان كه همان كارشناسان بودند كار خود را خوب انجام دادند، افزود: اگر اسناد چاپ شود ميبينيم دو سال پيش آنها وضعيت امروز را پيش بيني كردند.
وي نقد عملكرد اين موضوع را باعث هشياري مذاكره كنندگان فردا دانست.
وي با بيان اين كه الان چند ماه است كه ميگوييم اين مذاكره كنندگان را كه تمام توان خود را در مذاكرات به كار گرفتهاند تقويت كنيم، ولي كسي گوش نميكند.
وي افزود: سه ماه قبل از مذاكرات پاريس گفتيم بحث NPT در بهار آينده در نيويورك دوباره مطرح ميشود. غفلت شد و مجددا مجبور شديم در مذاكرات بعدي آن را اصلاح كنيم.
نماينده سابق ايران در آژانس بينالمللي انرژي اتمي در پاسخ به پرسش عسگري نماينده مردم مشهد در خصوص اين كه آيا براي مذاكرات ارديبهشت ماه آينده فكري شده است گفت: اكنون يك پيشنهاد مطرح است كه ايران ابتكار عمل را در دست بگيرد و گروههاي هم انديش در چرخهي سوخت هستهيي را دور هم جمع كند و مقرراتي را تدوين كنيم كه براساس آن يك پيش نويس به شوراي حكام ارايه دهيم.
صالحي در خصوص تاريخچهي فعاليتهاي هستهيي ايران گفت: فعاليت ايران در انرژي هستهاي از زماني شروع شد كه رييس جمهور وقت آمريكا آيزن هاور براي جبران حيثيت از دست رفته آمريكا در انزار بينالمللي به خاطر استفاده از بمب اتمي در شهرهاي هيروشيما و ناكازاكي طرحي را به عنوان اتم براي صلح پيشنهاد كرد.
وي ادامه داد: كشورهاي مثل ايران كه آن زمان در مدار آمريكا بودند راكتور تحقيقاتي هستهيي كه اكنون در دانشگاه تهران است را از آمريكا به قيمت مناسب خريدند و فعاليت علمي را آغاز كردند.
صالحي خاطرنشان كرد: در اوايل 1970 ميلادي كه درآمد نفت به يكباره زياد شد تصميم گرفته شد براي چشم انداز بيست ساله كشور مطالعاتي توسط يك موسسه آمريكايي با نام SRA انجام شود كه براساس اين مطالعه آمريكاييها پيش بيني كردهاند كه ايران بايد در توان هستهيي خود حدود 20 هزار مگابايت برق از نيروگاه هستهيي داشته باشد و ما بايد تا 5 سال پيش به اين ميزان دست مييافتيم.
صالحي با بيان اين كه دولت وقت همين سند را مبناي حركت اقتصادي خود قرار داد افزود: دو نيروگاه 1200 مگابايتي براساس اين طرح در بوشهر آغاز به ساخت شد كه زماني اين نيروگاهها را شروع كرديم كه جمع توليد برق ايران در آن زمان در اوج چيزي حدود 4000 مگابايت بود.
وي افزود: در آن زمان به اندازه حدود كل توان برقمان شروع به توليد انرژي هستهايي كرديم و آمريكا نيز اجازهي اين استفاده از فناوري هستهيي را به ما داد.
نمايندهي سابق ايران در آژانس هستهيي يادآور شد: براي تامين سوخت اينها مركزي قبل از انقلاب در اصفهان تاسيس شد و قرار شد انگليسيها و فرانسويها باني اين مركز تكنولوژي سوخت هستهيي در اصفهان باشند.
وي افزود: تا زماني كه اين افراد با ما كار ميكردند همه چيز براي ما مباح بود، وقتي از مدارشان خارج شديم همه چيز ميوه ممنوعه تلقي شد.
صالحي خاطرنشان كرد: پس اصفهان هم مسبوخ به سابقه است و هيچ كدام از برنامههاي فعلي هستهيي ايران فاقد سابقه در گذشته نيست.
وي گفت: بعد از انقلاب بحث بر سر اين بود كه حالا كه به ارتش و آواكس و هواپيماي اف16 نياز نداريم آيا براي ساخت نيروگاه اتمي بوشهر ادامه بدهيم يا خير.
وي شعارهاي اول انقلاب را مردم پسند و بعذا فاقد مبناي استدلال علمي خواندو گفت: دانشگاهيان براي ادامه فعاليت در ساخت نيروگاههاي بوشهر با توجه به اين كه 85% نيروگاه اول و 55% نيروگاه دوم تمام شده بود و طي يكي دو سال هر دو وارد مدار ميشدند اظهار ميداشتند: بايد شرايطي فراهم شود تا ادامه ساخت اين نيروگاهها ادامه يابد.
اما عدهاي كه دانشگاهيان را خائن خواندند و لذا فعاليتهاي اين نيروگاهها لغو شد.
صالحي با بيان اين كه بعد مدتي هر كس تكهاي از سايت بوشهر را برداشت گفت: من شخصا بشقابهاي ميدان اتمي را بوشهر را در دست دستفروشان تجريش ديدم.
وي در تشريح موقعيت سايت بوشهر كه چند صد ميليون دلار ارزش داشت گفت: اين ابوالهل را ما ساخته بوديم و سالي چند ميليارد تومان صرف نگهداري آن ميكرديم تا آسيب نبيند، اما بعد از چند سال ديديم كه عجب اشتباهي كردهايم و به سراغ آلمانيها كه در همان ابتداي تعطيلي پروژه چمدانهاي پر پول را بسته بودند و از ايران خارج شده بودند رفتيم آلمانها در جواب ما گفتند پول را كه بر نميگردانيم در ازاي لغو قرارداد جريمه هم بايد بدهيم.
وي با بيان اين كه بعد از مدتي روسيه قبول كرد نيروگاهي را كه با تكنولوژي غربي شروع شده بود با تكنولوژي خود تمام كند گفت: به عنوان مثال در اين روند مشكلي كه پيش آمد كه نيروگاههاي برقي با مبدلهاي حرارتيشان عمودي است ولي مبدلهاي حرارتي روسي افقي است لذا شروع كرديم به خراب كردن ساختمانها كه هزينهي زيادي را بر كشور تحميل كرد.
صالحي با بيان اين كه پس از ساخت نيروگاه براي تامين سوخت پروژهي هستهيي اصفهان را هشت سال قبل از دولت خاتمي پيگيري كردهايم افزود: اينجا يك كار منطقي انجام شد و تلاش شدتا از كارشناسان مهندسان و دانشگاهيان كشور براي دستيابي به اين تكنولوژي استفاده شود.
صالحي با بيان اين كه دولت تصميم گرفته به دنبال سيكل سوخت امكانات مالي و ازادي مقررات به مسوولين پروژه بدهد گفت: اين امر باعث شد امروز ايران داراي تكنولوژي هستهيي وطني باشد و در چالشهاي هستهيي در تمام دنيا داراي موقعيت باشد.
وي با بيان اين كه كارهاي عجيب و غريب جوانان ما را كارشناسان آژانس اتمي باور نميكردند گفت: در عرض 7 يا 8 سال به يك جوان مهندس ايراني امكانات و اعتماد به نفس داديم راه را هم باز كرديم و مقررات را از پيش پايش برداشتيم و اين باعث شد در عرض يك سال به طرز باور نكردني سانتريفوژ پيشرفته در داخل كشور ساخته شود.
صالحي مشكل اصلي غربيها را اين دانست كه آنها قادر به ديدن توانايي ما نيستند آنها ميگويند توانايي بالفعل شما در چرخه سوخت هستهيي برابر با توان بالقوه شما در توليد سلاح هستهيي است.
دكتر صالحي در پاسخ به سوالي در خصوص اين كه ما به لحاظ كيفيتي چگونه ميتوانيم وارد تفاهم نامهاي شويم كه هم تضمين به اروپاييها داده شود و هم چرخه سوخت هستهييمان را از دست ندهيم گفت: اين يكي از سختترين كارهاي شوراي عالي امنيت ملي است كه هم بخواهيم چرخه سوخت را حفظ كنيم و هم به اروپاييها تضمين دهيم كه فعاليت اصلي ما صلح آميز است.
وي افزود: بعد از شوراي حكام بايد نگاهمان روبه جلو باشد تا فصل جديدي را در آينده دنبال كنيم.
صالحي ايراد اصلي به عملكرد گذشته ايران را در اين دانست كه به تناسب چنين حركت عظيم فني و علمي پيش بيني حقوقي و سياسي لازم انجام نشده است و گفت: هنديها و پاكستانيها اين كار را كردند آنها كمتر دانشمندان خود را در معرض ديد جهانيان قرار دادند؛ ولي ما بيشتر دانشمندان خود را در معرض ديد بازرسان قرار داديم.
وي افزود: به نظر من اين يك قصور و خطاي جبران ناپذيري بود كه انجام شد.
وي در توضيح باصرفه بودن نيروگاههاي هستهيي در كشور گفت: يك نيروگاه هزار مگابايتي فسيلي معادل 10 ميليون بشكه نفت در سال مصرف دارد؛ اگر نفت را معادل سازي انرژي كنيم با قيمت 40 دلار هر بشكه در سال 400 ميليون دلار اين نيروگاه براي كشور هزينه كند اما نيروگاه هستهيي بوشهر با اين كه سوختش را روسها به ما گرانتر ميفروشند تنها 30 ميليون دلار در سال براي كشور هزينه دارد.
وي در نقد عملكرد گذشته گفت: ما اين دو سال را نميتوانيم طوري نقد كنيم كه همه اشتباه بوده؛ زيرا ما دوسال وقت خريديم و در اين مدت UCF اصفهان يك ماه پيش به توليد انبوه رسيد.
صالحي در بيان فوايد مذاكرات قبلي گفت: اين كه خطر تهديد امنيت ملي را كه يك خطر جدي بود به يك خطر بسيار ضعيف براي كشور تبديل كرديم از محاسن مذاكرات دو ساله كشور بود.
وي با اشاره به تبليغات كشورهاي غربي در بوق و كرنا كردن فعاليت هستهيي ايران در سطح بينالمللي گفت: اكنون ما با اين تبليغات در نظر جايگاه انرژي هستهيي در اذهان مردم دنيا به عنوان كشوري تلقي ميشويم كه بمب اتمي ساخته، آزمايش كرده و بايد منتظر حملهي ما به كشورهاي ديگر دنيا باشد.
وي با اشاره به اين كه اكنون در اول راه دستيابي به تكنولوژي هستهيي هستيم گفت: با شرايطي كه پيش آمده بايد حسن استفاده را بكنيم و راندمان كاريمان را بالاتر ببريم.
وي با بيان اين كه ما با اروپا به اين تفاهم سياسي و نقطه تعادل رسيدهايم گفت: اروپا چرخه سوخت هستهيي ايران را پذيرفته است و ما هم قبول كردهايم مدتي اين فعاليتها را معلق كنيم و نه آنها به خواسته آرماني خودشان رسيدهاند و نه ما، اين صرفا يك تفاهم سياسي بود.
انتهاي پيام