نيويوركتايمز: مخالفت كنگره براي همكاري هستهيي واشنگتن-دهلي، هند را بازندهي بزرگ مسالهي هستهيي ايران ميكند
جمهوريخواهان عاليرتبهي كنگرهي آمريكا از مبادرت دولت بوش به انجام معاملهي هستهيي با هند بدون اين كه كنگره را مشاركت داده باشند و به ويژه با توجه به اينكه كنگره بايد چند قانون را براي انجام چنين معاملهاي تغيير دهند، خشمگين هستند.
به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) به نقل از روزنامهي نيويوركتايمز، هنري جي هايد، رئيس كميتهي روابط بينالملل مجلس نمايندگان آمريكا طي انتقاد علني بيسابقه از دولت بوش گفت: اين موقعيت كه مقامات هندي بيش از ما در كنگره از اين پيشنهاد مهم مطلع هستند؛ موقعيت عجيب و غير معمول است.
مشاوران جمهوري خواه ميگويند چندين عضو كنگره از اين موضوع به شدت عصباني شدند. اخيرا روساي جمهوريخواه و دموكراتهاي عالي رتبهي سناي كميتهي روابط خارجي در نامهاي به كاندوليزا رايس، وزير امور خارجهي آمريكا با لحني تند نوشتهاند: مذاكرات بيشتر با كميتهي مربوطه را در سريعترين زمان ممكن آغاز كنيد.
يكي از مشاورين سنا گفت: نارضايتي زيادي در خصوص ناديده گرفتن قوانين منع اشاعه در هند كه در آنجا هنوز شفافيت را نداريم، در پس نگراني اعضا قرار دارد.
نيكلاس برنز، معاون وزير امور خارجهي آمريكا در امور سياسي در خصوص اين معامله با هند مذاكره ميكند. وي طي گفتوگويي اظهار داشت كه در روزهاي اخير براي توضيح به اعضاي عالي رتبهي كنگره دربارهي سفير اخير به هند مبني بر اينكه همهي آنچه انجام داده توضيح الزامات خاص هنديها به آنها و تلاش براي تعيين يك جدول زماني بوده، به زحمت افتاده است. تا سال آينده و زماني كه هند اقداماتش را آغاز كرده باشد، از كنگره درخواستي براي انجام هيچ اقدامي نخواهد شد.
برنز گفت: ما به خوبي ميدانيم كه بدون اجازهي كنگره هيچ اتفاقي نميافتد.
به نوشتهي اين روزنامه، هند مدت چندين دهه به طور پنهاني برنامهي تسليحاتي هستهيي داشته است و در سال 1998 يك آزمايش زير زميني انجام دهد. بر اساس قانون 1978 آمريكا همكاري در زمينهي انرژي هستهيي با كشوري كه سلاحهاي هستهيي داشته باشد، ممنوع است. بنابراين كنگره بايد اقداماتي را در جهت ممكن ساختن اين قرارداد انجام دهد.
اندي فيشه، سخنگوي سناتور جمهوريخواه ايالت اينديانا، ريچارد لوگار، كه رياست كميتهي روابط خارجي را برعهده دارد، گفت: ممكن است تعداد زيادي از قوانين باشند كه ارتباطي به اين مساله داشته باشند.
برنز گفت كه به كنگره خواهد گفت: دولت سال آينده قانون را براي پاسخگويي به تمامي مشكلات مطرح شده به علت توافق با هند پيشنهاد خواهد كرد.
تام لانتوس، عضو عالي رتبهي دموكرات در كميتهي روابط بينالملل گفت: در واقع هند با يك تعهد بينالمللي براي عدم آزمايش سلاحهاي هستهيي توافق كرده است.
نيويورك تايمز افزود: مقامات دولتي اذعان ميدارند كه ممكن است براي متقاعد ساختن كنگره با مشكل روبرو شوند؛ اگر اين امر درست باشد، هند بزرگترين بازنده در بحث بر سر مسائل هستهيي ايران خواهد بود.
بلافاصله پس از آنكه هند در نشست 24 سپتامبر شوراي حكام به نفع ارجاع ايران به شوراي امنيت سازمان ملل به علت برنامه هستهيي اين كشور راي داد، يك مقام عالي رتبهي هندي گفت كه ايرانيها به وضوح گفتهاند اگر هند يك بار ديگر در نشست نوامبر شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي اتمي عليه ايران راي دهند، توافق 21 ميليارد دلاري ساخت خط لولهي گاز به هند لغو خواهد شد.
مقامات آمريكايي و هندي ميگويند مقامات هندي به واشنگتن اطمينان دادهاند اگر ايران غنيسازي اورانيوم را متوقف نكرده و به مذاكرات هستهيي بازنگردد، بار ديگر به نفع ارجاع ايران به شوراي امنيت راي خواهند داد.
به نوشتهي اين روزنامه، مقامات دولت بوش كه با توافق خط لولهي ايران به هند مخالف بودهاند در مقابل گفتهاند اگر ايران اين توافق را لغو كند، آمريكا در ساخت نيروگاههاي هستهيي به هند كمك خواهد كرد. اما اين امر به توافق كنگره نياز دارد.
براساس اين گزارش، برنز در سفر به هند به مقامات اين كشور گفت: پيش از اينكه دولت توافقنامه را به كنگره ارائه كند، دهلي بايد برنامههاي نظامي و غير نظامي را از يكديگر جدا كند.
انتهاي پيام