با توجه به سفر از پيش اعلام نشده‌ي علي لاريجاني، دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان به قاهره براي مذاكره با مقامات مصري، پرداختن به مسايلي هم‌چون مناسبات دو كشور، موقعيت ژئوپولتيك و حساس مصر و ايران به ويژه در جهان اسلام و عرب، تحولات جديد و چشم‌انداز روابط آتي دو كشور و ابعاد سياسي - امنيتي آن خالي از لطف نيست. به گزارش خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، آن‌چه كه مـربوط به حوزه‌ي روابط سياسـي و ديپلماتيك ميان ايـران و مصر به شكل جديـد آن مـي‌شود، مـربوط به زمان قاجاريـه است. در ايـن زمان (سال ‌1848 ميلادي) دولت وقت ايران تصميم گرفت كه در هر يك از شهرهاي ممالك عثماني كه داراي منافــع تجاري است، كنسولگـري ايجاد نمايـد و هشت سال پس از اين تصميم يعنـي در سال ‌1855 ميـلادي، براي اوليـن بار مبادرت به اعـزام يك مامور مـوقت به عنـوان مصلحت‌گـذار از استانبـول به قاهـره نمـود. در سال ‌1921 ميـلادي، سـركنسولگري ايران در قاهره تبديل به سفارت گرديد. (سال استقلال جمهوري عربي مصر) به‌رغم مناسبات خانوادگي كه در اين زمان ميان پادشاهان دو كشور وجود داشت، روابط سياسي ميان ايران و مصر در سال ‌1960 قطع شد، اما در پي درگذشت جمال عبدالناصر در سال ‌1970، پروتكل برقراري روابط ميان ايران و مصر امضا شد. به دنبال مرگ جمال عبدالناصر، انورسادات (يكي از معاونانش) جانشين وي گرديد. انورسادات به تدريج از سياست‌هاي عبدالناصر عدول كرده و بالاخره در سال ‌1979 (سال پيروزي انقلاب اسلامي ايران) با رژيم صهيونيستي قرارداد كمپ ديويد را امضا نمود.(‌1) *روابط ايران و مصر پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران مناسبات سياسي ايران و مصر به دليل امضاي قرارداد كمپ ديويد در سال ‌1979 ميلادي از سوي مصر و به دنبال صدور فرمان حضرت امام خميني(ره) به وزير خارجه‌ي وقت ايران قطع گرديد. اگرچه روابط طرفين از مقطع زماني فوق به طور كامل قطع گرديد، با اين حال اين روابط مراحل مختلفي را پشت سرگذاشت و عوامل ديگري نيز در تيرگي مناسبات بين دو كشور در طول دهه‌ي ‌80 و ‌90 ميلادي دخيل بودند كه پاره‌اي از اين عوامل به شرح زير مي‌باشند: - پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران، دولت مصر به شاه مخلوع ايران پناه داد و پس از مرگش اجازه‌ي دفن وي را در خاك مصر داد. (‌2) - با وجود آن كه انورسادات، صدام را آغازگر حمله‌ي عراق به ايران خوانده و موضعي منفي نسبت به وي اتخاذ كرده بود، با اين حال پس از كشته شدن وي، مبارك در جهت بهبود هرچه سريع‌تر روابط با عراق تلاش نمود و تا آنجا پيش رفت كه با تمام توان در كنار عراق ايستاد. تا آنجا كه مصر حتي به اعزام نيروهاي نظامي و حضور مستقيم در جبهه‌هاي جنگ عليه ايران و در كنار عراقي‌ها همت گمارد و اين موضوعي بود كه سال‌ها بعد حسني مبارك به آن بصورت رسمي اعتراف كرد. وي در گفت‌وگو با روزنامه‌ي فيگارو گفت: عراقي‌ها فراموش نمي‌كنند كه در جنگ عليه ايران، ‌18هزار سرباز مصري‌ با آنها همراهي كردند؛ اگرچه بعد از جنگ، صدام بي رحم شده بود و هر روز بين پنج تا ‌10 تابوت شهروندان مصري كه به وسيله‌ي عراقي‌ها به قتل رسيده بودند، وارد مصر مي‌شد.(‌3) - حمايت مصر از ادعاهاي امارات برسر جزاير سه‌گانه‌ي ايراني - تلاش مصر براي حضور و گسترش نفوذ امنيتي خود در منطقه‌ي خليج فارس كه با مخالفت جدي جمهوري اسلامي ايران روبرو گشت. - ترس مصر از همكاري ايران با جنبش‌هاي اسلامي مصر و … در پي پايان يافتن جنگ تحميلي عراق عليه ايران، مصر در مرحله‌ي اول در جهان عرب با مشكل افزون‌طلبي‌هاي عراق مواجه شد و در مرحله‌ي بعدي كه با اشغال كويت آغاز شد، با مرزبندي‌هاي جديد سياسي مواجه گرديد. اين موضوع قاهره را وا مي‌داشت تا در جهت تغيير هم پيمان‌هاي منطقه‌اي خودگام بردارد. از اين‌رو و با توجه به جايگاه ايران در منطقه و نقش آن در تحولات جهاني و منطقه‌اي، مصر را بر آن داشت كه در جهت بهبود روابط با ايران گام بردارد. ايران نيز در مقام تنش‌زدايي گام برداشت، با اين حال پس از افتتاح دفاتر حفاظت منافع دو كشور اين روند با كندي نسبي مواجه گرديد. (‌4) منابع: ‌1-www.hamshahri.net ‌2-IbId ‌3-www.isna.ir/news/NewsCont.asp?id=282699&lang=P ‌4- كتاب سبز مصر، سيدي مهدي تكيه‌اي، دفتر مطالعات سياسي و بين‌الملل تهران، موسسه‌ي چاپ و انتشارات، ‌1375 (صفحه‌ي ‌99) انتهاي پيام