چهارمين نشست آسيبشناسي مطبوعات دفاعمقدس در فرهنگسراي انقلاب تهران برگزار شد.
به گزارش خبرنگار سرويس «فرهنگ و حماسه» خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)،در اين نشست كه با حضور خبرنگاران،محققان،پژوهشگران،شاعران دفاع مقدس و جمعي از مسوؤلان برگزار شد،سعيد علاميان،دبيركل مجمع خبرنگاران و نويسندگان مطبوعات دفاع مقدس با اشاره به بحثهاي صورت گرفته در سه نشست قبلي،بر لزوم بهرهگيري از تجارب اين نشستها و پيشنهادات ارائه شده در جهت غنيتر كردن محتواي مطبوعات دفاع مقدس تاكيد كرد.
وي در ادامه اظهار داشت: مطبوعات به طور كلي تاريخنگار نيستند و وظيفه تاريخنگاري هم ندارند.
علاميان گفت: جنگ مجموعهاي از فعل و انفعالات و بايدها و نبايدها و نتيجه آنهاست، اما همزادي به نام فرهنگ با خود به همراه دارد و ماندگارترين رويكرد جنگ نيز فرهنگ است و به همين دليل رويكرد نظامي در اين زمينه در مراحل بعدي اولويت و اهميت قرار ميگيرد،يعني رويكردهايي شامل شرح عملياتها، تحليلها و … در اولويتهاي بعدي نيازهاي مخاطب قرار دارند.
وي يادآور شد: هرچه از پايان جنگ دورتر ميشويم اين رويكرد(رويكرد نظامي) تقليل مييابد و به جايي ميرسد كه از سلايق مخاطب دور ميشود.
علاميان تصريح كرد: با توجه به گذشت چند سال از پايان جنگ تحميلي،اگر بر اساس نياز مخاطب كار كنيم، بايد رويكرد فرهنگي داشته باشيم فرهنگي كه با جنگ متولد شد و اعتقادات، رفتارها، كردارها، سلوك و افكار آنها شكست متجاوز را در پي داشت و نكته مهم در اين مبحث توجه به درون مايه اين فرهنگ يعني همان دفاع مردمي است.
وي در اين راستا توضيح داد: از همه اقشار و اصناف مردم در اين دفاع حضور داشتند از كشاورز گرفته تا كارمند. و تبيين افكار، شناخت و شناساندن طبقات مختلف مردم در جنگ و اعتقادات و رفتار آنها شالوده و رويكرد فرهنگ را پيريزي ميكند. در اين زمينه حتي برخي طبقات حاضر در جنگ تحميلي مغفول واقع شدهاند و به آنها پرداخته نشده است، مانند كساني كه در بيمارستانها مشغول بودند وغيره. مثلا صنف بستني و قنادي ورامين و قرچك در عمليات والفجر 8 به رزمندگان فالوده ميدادند كه اين خود جاي پرداختن دارد.
علاميان در ادامه گفت:مطبوعاتي كه در زمينه دفاع مقدس كار ميكنند يا مستقيم به مراكز نظامي وابستهاند يا غيرمستقيم از آنها تاثير ميگيرند و به همين دليل از نياز فرهنگي مخاطب فاصله ميگيرند و موجب فرار مخاطب و دلزدگي و مكررگويي ميشوند.
وي در عين حال توضيح داد: البته اين به اصطلاح تعارض با مراكز نظامي به معني تمارض با نظاميان نيست بلكه برعكس است و ما حتي در رويكرد فرهنگي به كهنه سربازان نياز داريم يعني يادگاران دفاع مقدس. چون روزي فكري ما در دست آنهاست و ما هم بايد تاريخ وقايع جنگ را از سينه آنها استخراج كنيم.
علاميان به اين نكته هم اشاره كرد كه در اين مبحث قصد ما ناديده گرفتن نشريات نظامي تخصصي نيست چون آنها به مسايل به صورت تخصصي ميپردازند، منظور ما مطبوعات داراي مخاطب عام است.
حجتالاسلام زكريايي، عضو شوراي مركز مجمع خبرنگاران و نويسندگان مطبوعاتي دفاع مقدس نيز در اين نشست گفت: تا جايي كه من اطلاع دارم بيشتر مطالب منعكس شده در صفحات دفاع مقدس كتابي است. مثلا وقتي زندگينامه شهيدي در صفحه چاپ ميشود فقط نام شهيد تغيير ميكند و بقيه مطالب همان مطالب قبلي است، مثلا شهيد در كجا متولد شد، چه كار كرد، چه زماني به مدرسه رفت و مسائلي از اين قبيل.
وي به بحث جديت در مورد مطالب دفاع مقدس جهت انعكاس آنها اشاره كرد و افزود: رانندهاي ميشناسم كه در خط تهران شمال كار ميكند هرچند اين فرد در دفاع مقدس فرمانده بود اما بعد از جنگ بدون هيچ چشمداشتي با مسافركشي امرار معاش ميكند و من به خاطر شنيدن و انعكاس خاطراتش سه بار جاده تهران شمال را بدون اين كه كاري داشته باشم همراه اين راننده طي كرده و حدود 10 نوار كاست از خاطراتش را ضبط كردهام.
حجتالاسلام زكريايي به اهميت بهرهگيري از نظاميان حاضر در دوران دفاع مقدس اشاره كرد و افزود: نبايد آنها را فراموش كنيم چون ميتوانند ما را در دستيابي به اهدافمان راهنمايي كنند.
وي تصريح كرد: رسالت ما در مطبوعات بسيار سنگين است اما به نوعي تنبل شدهايم و بايد اين را قبول كنيم و مسائل مالي ميتواند از عوامل تنبلي ما در اين زمينه باشد يعني براي تامين هزينههاي خود مثلا مجبور ميشويم علاوه بر صفحات دفاع مقدس صفحات ديگري نيز كار كنيم.
حجتالاسلام زكريايي يادآور شد: ما دو رسالت بزرگ داريم يكي اين كه براي آيندگان تاريخ ميسازيم و ديگري اين كه براي نسل امروز الگوسازي كنيم و كليشهاي كار كردن در اين زمينه نتيجه نميدهد.
وي به بحث آسماني جلوه دادن شهيدان توسط برخي افراد به عنوان يكي از آسيبهاي مطبوعات دفاع مقدس اشاره كرد و افزود: عاملي كه باعث دگرگوني شهيدان شد، نفس قدسي حضرت امام خميني (ره) و فضاي جبههها بود،مثلا ممكن است شهيدي قبل از جبهه رفتن سيگاري بوده اما بعد از حضور در جبهه متحول شده است و ما نبايد با به كارگيري ادبيات نادرست، جنگ را شهيد كنيم.
حجتالاسلام زكريايي به استفاده از مطالب از قبل تهيه شده برخي مراكز نيز به عنوان ديگر آسيب مطبوعات دفاع مقدس اشاره كرد و افزود: ما نبايد تنها به مطالب آماده اكتفا كنيم بلكه بايد پيگير باشيم.
وي در پايان گفت: پنجمين تا هشتمين نشست از اين سلسله نشستهاي آسيبشناسي مطبوعات دفاع مقدس به ترتيب 26 آذرماه،24 دي ماه،29 بهمن و 20 اسفند سال جاري و روزهاي يكشنبه برگزار خواهد شد.
عبدالحسين عظمائيان هم در اين نشست گفت: وقتي جنگ شروع شد، مطبوعات بر خود وظيفه دانستند كاري انجام دهند و اكنون بايد مردم بار اين امانت را بر دوش بكشند و به مقصد برسانند.
وي افزود: كار صفحات دفاع مقدس يك عمليات رواني تبليغاتي است و نميتوان از آن فاصله گرفت و ما همواره بايد مردم را آماده دفاع از كشور نگه داريم و در اين زمينه تشكلهاي غيردولتي ميتوانند نقش موثري ايفا كنند.
عظمائيان با اشاره به اينکه نهادينه كردن فرهنگ دفاع مقدس را بايد از صفحات مربوط به جبهه و جنگ مطبوعات شروع كرد، افزود: تبليغات و عمليات رواني مطبوعات براي زنده نگهداشتن فرهنگ حاكم بر دفاع مقدس و همچنين آماده كردن انديشه و فكر مردم جهت دفاع از كشور بسيار اهميت دارد.
وي با تاكيد بر اينكه ما نيز بايد مانند تمام دنيا نمادها و المانهايي از جنگ خود بسازيم، گفت: متاسفانه ادبيات دفاع مقدس بيشتر صبغه مناسبتي و دولتي به خود گرفته و از كشش و جذابيت چنداني براي مخاطبان و به خصوص جوانان برخوردار نيست لذا فعاليت نهادهاي مردمي در اين خصوص لازم است و نويسندگان مطبوعاتي دفاع مقدس همچنان بايد روحيه دفاع را در مردم تقويت كنند.
سردار غياثيراد، معاون روابط عمومي و تبليغات بنياد حفظ آثار و نشر ارزشهاي دفاع مقدس نيز در اين نشست گفت: دفاع مقدس يك روند آغاز و پايان دارد و پايان آن البته نظامي نيست بلكه مردمي است و در اين زمينه ميتوانيم به عمليات «مرصاد» اشاره كنيم. مثلا درست است كه بسيج يك نيروي مردمي است اما اگر اين نيروي مردمي توسط ارتش و سپاه سازماندهي نميشد و دولت از آنها پشتيباني نميكرد پيروزي حاصل نميشد.
وي ادامه داد: در بحث كار فرهنگي، نقش تشكلهاي غيردولتي از دولتي موثرتر است و نميتوان كار فرهنگي را دولتي كرد چون جواب نميدهد.
سردار غياثيراد همچنين به نقش زنان در دفاع مقدس اشاره كرد و افزود: بايد بيشتر از اين به نقش آنها پرداخته شود.
وي با اشاره به اين كه جنگ مرجع آفرينشهاي بزرگ بشري بوده است، افزود: جنگ يك سكه با دو رو بود، يك روي آن قتل و غارت بود و روي ديگر آن دفاع بود و خلاقيتها و دفاع از فرهنگ در آن بروز كرد.
سردار غياثيراد به برخي كم كاريها در اين زمينه اشاره كرد و افزود: اگر قصد مصاحبه با خلباني را داشته باشيم كه بغداد را در طول جنگ بمباران كرده پيدا نميكنيم و بنابراين اين كم كاري بايد از سوي نهادهاي مربوطه جبران شود.
وي همچنين اظهار داشت: تفاوت نظاميان ما با نظاميان كشورهاي ديگر اين است كه نظاميان ما فرهنگي هم هستند چون جنگ تحميلي يك جنگ فرهنگي نظامي بود.
مجيد ميرزايي نيز در ادامه نشست گفت: از آنچه كه در دفاع مقدس اتفاق افتاده تنها لايه نازكي را در مطبوعات ديدهايم و گوهري كه در آن سالها يافتيم هنوز مشاهده نميشود. هر روز مطالب كتابخانهاي از جنگ در مطبوعات ميخوانيم و يكي از دلايل عدم توفيق ما همين نكته است چون جنگ را به درستي نشناختهايم.
پرويز بيگي حبيبآبادي هم كه به عنوان يكي از شاعران دفاع مقدس در اين نشست حضور يافته بود، گفت:در بحث فرهنگ بازدارنده بايد به فرهنگ دفاع مقدس بپردازيم.
وي معتقد است:وزارت دفاع بايد بودجهاي را به ترويج فرهنگ دفاع مقدس اختصاص دهد.
اين شاعر دفاع مقدس همچنين اظهار داشت: بحثهاي چالشي هم همواره بايد مطرح شود تا از بين اين بحثها راهكارهاي مفيدي براي انجام كارهاي موثر در زمينه دفاع مقدس اتخاذ شود.
وي يادآور شد: بخش عظيمي از ناگفتههاي جنگ تحميلي مربوط به ارتش جمهوري اسلامي ايران است كه بايد شكافته شود.
حبيبآبادي افزود: پس از بررسي بيش از دو ميليون صفحه مربوط به جهبه و جنگ روزنامهها مشخص شد كه 4200 مورد از اشعار مربوط به دفاع مقدس از جانب مردم سروده شده است كه همه اين موارد نشان ميدهد كه جنگ ما جنگ مردمي بوده است.
محمدعلي آقاميرزايي،دبير سرويس دفاع مقدس روزنامه جوان نيز در اين نشست اظهار داشت: بهتر است روش اعتدال را در پيش بيگريم.
وي افزود: خبرنگاران حوزه دفاع مقدس همواره با عشق كار ميكنند و اگر اين ذوق و شوق و عشق از آنها سلب شود به راحتي جذب سرويسهاي ديگر خبري ميشوند.
نويد صالحي نيز در اين نشست ابراز عقيده كرد: حتي در حمايت از بخشهاي فرهنگي توسط سازمانهاي متولي نوعي تبعيض وجود دارد در نتيجه صفحات و مطبوعات دفاع مقدس بايد به صورت خودگردان فعاليت كنند.
وي افزود: ما هنوز به آن مرحله نرسيدهايم كه فرهنگ پايداري را ترويج كنيم و تحقق اين امر مستلزم يك برنامهريزي دقيق و كار منسجم است.
صالحي همچنين از تعطيلي جشنواره تجليل از خبرنگاران و نويسندگان مطبوعات دفاع مقدس انتقاد كرد و افزود:اين گونه جشنوارهها از بهترين فرصتهاي فعالان اين حوزه براي تشريك مساعي است.
وي همچنين اظهار داشت: بايد بحث حمايت يا عدم حمايت از مطبوعات دفاع مقدس روشن شود.
انتهاي پيام