حسين علايي در گفتوگو با ايسنا: دو طرف مذاكره را براي مذاكره انجام ندهند بخش اول مذاكرات با 1+5 تعيين دستور كار است
يك كارشناس مسائل بينالملل گفت: هنوز توافقي ميان ايران و 1+5 درباره محور و محتواي مذاكرات آينده صورت نگرفته است. به نظر ميآيد اولين كار در مذاكرات آتي، روشن كردن دستور كار مذاكرات باشد.
حسين علايي در گفتوگو با خبرنگار انرژي هستهيي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، با اشاره به مشخص نبودن محور مذاكرات ميان ايران و 1+5 و دست نيافتن به نقطه مشتركي در اينباره، اظهار كرد: براي ايران و 1+5 بهترين راه براي رسيدن به تفاهم، نشستن دور ميز گفتوگو است. طبيعتا هر گفتوگويي بخواهد به نتيجه برسد به تفاهم بر روي دستور كار نياز دارد و با توجه به مشخص نشدن آن بخش اول در مذاكرات، تعيين دستور كار است.
وي گفت: اگر طرفين، مذاكره را راه حلي براي رسيدن به تفاهم تلقي كنند و به اين منظور پاي ميز مذاكره حاضر شوند، نه اينكه مذاكره را براي مذاكره بخواهند، ميتوانند چارچوبي را براي رسيدن به تفاهم در يك زمانبندي مشخص تعيين كنند.
علايي ادامه داد: در شرايطي كه ايران و 1+5 به دليل صدور قطعنامهي 1929 تا حد زيادي از هم دور شدهاند، تعيين دستور كار مذاكرات، زمانبر است. در عين حال اگر 1+5 مبناي مذاكره را قطعنامه 1929 قرار دهد، طبيعتا ايران آن را عليه منافع خويش تلقي ميكند و در عين حال اگر قرار باشد اين مذاكرات خارج از حوزهي موضوع هستهيي ايران و دربارهي موضوعات جهاني و غيره قرار گيرد، طبيعتا اين هم نميتواند مورد توافق 1+5 باشد؛ چرا كه آنها به دنبال اعمال محدويتهاي بيشتر هستهيي ايران هستند و اين در حالي است كه ايران به دنبال آن است كه فعاليتهاي هستهيياش را ادامه دهد و حفظ كند.
اين كارشناس مسائل بينالملل با بيان اينكه تعيين محور كار براي مذاكرات با 1+5 نياز به ديپلماتهاي ورزيده و صبر و حوصله و تسلط بر وضعيتهاي بينالمللي دارد، خاطرنشان كرد: به نظر ميرسد در شرايط فعلي ميتوان بر روي برخي حداقلها به تفاهم رسيد و مسير مذاكره را ادامه داد. اول آنكه طرفين بپذيرند مسير مذاكره، تنها راه مشكل به وجود آمده است. دوم اينكه شرايط را براي نزديكي مواضع طرفين فراهم كنند و رفتارهايي داشته باشند كه نشاندهندهي همگرايي باشد نه واگرايي و سوم در مذاكرات اوليه تلاش كنند دستور كار مذاكرات اصلي و رسمي را تعيين كنند.
علايي با بيان اينكه در حال حاضر طرفين از طريق رسانهها و نامهنگاري با يكديگر صحبت ميكنند، با اشاره به اختلاف نظرها بر سر تعيين زمان و مكان مذاكرات، گفت: متاسفانه هنوز دربارهي زمان و مكان و البته محتواي مذاكرات تفاهم قطعي ايجاد نشده است.
اين كارشناس مسائل بينالملل ابراز عقيده كرد: دو طرف هنوز به تفاهمي بر سر اينكه مذاكره براي رسيدن به تفاهم نهايي باشد يا مذاكره براي مذاكره نرسيدهاند و از مذاكره، به عنوان ابزاري براي رسيدن به نقاط مشترك استفاده نميكنند.
وي در پاسخ به اين سوال كه ايران تا چندي پيش بر مذاكرهي جدي و هدفمند تاكيد داشت و طرف مقابل را از پرداختن به مذاكره صرف مذاكره منع ميكرد، خاطرنشان كرد: اختلافات ايران و 1+5 جدي است و مسائلي كه بين آنها وجود دارد به سادگي قابل حل نيست. مسالهي 1+5 اين است كه ميگويد به ايران اعتماد ندارد. به همين دليل هم قويا معتقد است نبايد ايران به غنيسازي اورانيوم ادامه دهد و به دنبال آن هستند اورانيوم ايران را به عنوان ابزاري براي اطمينان از ايران خارج كنند. اين در حالي است كه ايران مسيري را طي كرده و بر روي آن سرمايهگذاري كرده كه پيشرفتهاي قابل توجهي را به دست آورده است.
علايي خاطرنشان كرد: ايران موضوع هستهيياش را تبديل به يك مسالهي ملي كرده است و به سادگي اين امتياز را به غربيها نخواهد داد. بهخصوص آنكه دولت فعلي تنها نكتهاي كه در سالهاي گذشته برجسته كرده است موضوع هستهيي بود كه به شدت به آن پرداخته و حاضر به امتيازدهي بر سر آن نبوده و دولت پيشين را به خاطر مواضعش در بحث هستهيي بارها زير سوال برده است. بنابراين ساده نيست كه به خواست 1+5 تن دهد و حاصل تلاشهاي ساليان گذشته را ناديده بگيرد.
اين كارشناس مسائل بينالملل تصريح كرد: راه حلهاي قابل پيشبيني براي اينكه طرفين بيش از اين در اين موضوع هزينه ندهند و از مخمصه و بنبست به وجود آمده خارج شوند و هر دو طرف بازي بردـ برد داشته باشند وجود دارد.
اين كارشناس مسائل بينالملل دربارهي ورود كشورهاي ديگر از جمله تركيه و برزيل به مباحث فني و مذاكرات سياسي ايران با 1+5 گفت: در شرايط كنوني تركيه و برزيل از ظرفيت هستهيي ايران بيشتر استفاده ميكنند تا استفادهاي كه ايران از واسطه شدن ايران در بحث هستهيي ميبرد. مذاكرات تهران كه منجر به بيانيهي تهران شد خواست آمريكا هم بود و بنا به گفتهي اردوغان رييسجمهور آمريكا با امضاي بيانيهي تهران موافق بوده است. بنابراين فقط ايران نبود كه از ظرفيت تركيه و برزيل استفاده كرد بلكه خواست آمريكاييها هم بوده است. از سويي تركيه كه اكنون آمادگي ميزباني ايران با 1+5 در آينده را دارد عضو ناتو است و روابط خوبي با آمريكا دارد و طبيعتا آمريكاييها تمايل دارند وزن تركيه را در مسائل خاورميانه بالا ببرند.
وي ادامه داد: از لحاظ اقتصادي با توجه به صدور قطعنامهي 1929 و محدوديتها و اقدامات تنبيهي بينالمللي بيشتر عليه ايران، تركيه نقشش در اين موضوع دربارهي ايران افزايش يافته و بيشترين بهره اقتصادي را ميبرد؛ همان اتفاقي كه در جنگ تحميلي درباره دبي با توجه به مشكلاتي كه ايران در واردات كالا داشت، افتاد.
انتهاي پيام