نماينده مردم خرمشهر به تشريح مشكلات بخشهاي مختلف اقتصادي به ويژه حوزههاي آب و كشاورزي استان خوزستان پرداخت و از طرح سوال از وزير كشور در كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي براي پاسخ به چرايي اتخاذ سياستهاي تبعيضي و چندگانه در استان خبر داد.
مصطفي مطورزاده در گفتوگوي تفصيلي با خبرنگار پارلماني خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، با اشاره به عملكرد دولتهاي پس از انقلاب در حوزه زيرساختهاي مناطق جنگزده به ويژه شهر خرمشهر، گفت: احداث نيروگاه 1500 مگاواتي خرمشهر، بازسازي خط آهن خرمشهر – اهواز، شروع عمليات خط دوم راهآهن خرمشهر – اهواز، اتصال راهآهن خرمشهر به شلمچه، شروع لايروبي رودخانه كارون در مقطع خرمشهر، تاسيس دانشگاه خرمشهر و تقويت منطقه استراتژيك مرزي شلمچه از اهم اقدامات انجام شده در خرمشهر است.
نايب رييس كميسيون اقتصادي سپس به بيان مشكلات ساختاري استان خوزستان پرداخته و گفت: با فتح خرمشهر در سال 1361، اين شهر به كانون توجهات دولتهاي پس از انقلاب و مردم مبدل شد به طوري كه در اين سال و سالهاي پس از آن ستادي تحت عنوان « ستاد معين خرمشهر» در تهران تشكيل شد و مبالغ قابل توجهي از سوي مردم تهران براي بازسازي خرمشهر جمعآوري شد و از آن تاريخ بنا شد خرمشهر، نهاد افتخارات ملي و تابلوي ايثار، رشادت و شهادت ملت ايران، مبدل به شهري در خور اين نام شود.
با وجود آثار خرابي و ويراني در سال 75 جشن پايان بازسازي گرفته شد
نماينده مردم خرمشهر افزود: الگوي اين شهر نيز شهرهاي ناكازاكي و هيروشيماي ژاپن تعيين شد. با پايان جنگ اهتمام ويژهاي براي بازسازي خرمشهر به وجود آمد. ستاد بازسازي مناطق جنگ زده در سطح معاون رييسجمهور تشكيل و بنا شد اين شهر به گونهاي ساخته شود كه هم در داخل و هم در خارج از كشور مايه عزت و افتخار همه ايرانيان و الگويي از مقاومت، ايثار و توان كشور باشد. پس از جنگ اقداماتي شروع شد ولي به دليل بيبرنامگي به صورت ناقص انجام شد. با وجودي كه خرمشهر و ساير مناطق جنگي كشور به ويژه مناطق جنگي استان خوزستان، هنوز آثار خرابي و ويراني را با خود داشت در سال 1375 جشن پايان بازسازي گرفته شد.
اين عضو مجمع نمايندگان استان خوزستان اظهار كرد: با وجودي كه زخمهاي چركين ناشي از جنگ بر پيكره خرمشهر وجود داشت، پايان بازسازي مناطق جنگ زده جشن گرفته شد. به عقيده بنده اين اقدام ظلم مضاعفي به مردم خرمشهر بود. پس از اين اتفاق، خرمشهر وارد مرحله بسيار حساسي شد. فقدان ستاد بازسازي و ساخته نشدن زيرساختها موجب حل نشدن چالشها و مشكلات اين شهر شد.
حذف رديف بودجه جهت جبران تعطيل شدن ستاد بازسازي شوك به خرمشهر بود
وي گشايش رديف بودجهاي براي بازسازي مناطق جنگ زده را گشودن روزنهاي براي جبران ويرانيهاي مناطق جنگ زده دانست و افزود: براي جبران خلاء تعطيل شدن ستاد بازسازي مناطق جنگ زده، مدتي بعد رديفي در بودجه سالانه پيشبيني و هر ساله اعتبارات خوبي براي بازسازي زيرساختها به ويژه زيرساختهاي اساسي نظير آب و برق و اقدامات شهرسازي در شهرهاي خرمشهر، آبادان و دشت آزادگان اختصاص يافت. اين تخصيص بودجه تا سال 1384 ادامه يافت و در سال 1385 و در پي اولين سفر دولت به استان خوزستان، مقرر شد اعتبارات اين رديف تقويت شود ولي برخلاف وعدهها و انتظارات اين رديف به طور كل از رديف بودجه حذف شد هر چند كه تحت عناوين ديگري درصدد جبران آن برآمدند.
مطورزاده حذف رديف بودجه بازسازي مناطق جنگ زده را شوك دوم به خرمشهر، آبادان و دشت آزادگان، كه بيشترين ويرانيهاي حاصل از جنگ تحميلي را در خود دارد، عنوان و اظهار كرد: با تاسيس منطقه آزاد اروند، قسمتهاي وسيعي از اين منطقه در شهر خرمشهر جانمايي شد و در حقيقت بسياري از مراكز و شركتهاي تجاري و منابع درآمدي شهرداري خرمشهر به دليل قرار گرفتن در منطقه آزاد تجاري از پرداخت هرگونه عوارض و ماليات معاف شدند و بدين ترتيب مردم شهر گرفتار مشكلات شديد و چالشهاي عميقي شد. به عنوان مثال تا سال 1385 كه دوازده در هزار درآمدهاي گمركي به شهرداري خرمشهر اختصاص مييافت با اين اقدام از درآمدهاي شهرداري حذف شد.
صاحبان 30 درصد زمينهايي كه قبل از جنگ مسكوني و تجاري بود به دليل مشكلات حاضر به احياء نيستند
نماينده مردم خرمشهر 30 درصد عرصه شهر خرمشهر را زمينهاي رها شده دوران جنگ تحميلي عنوان كرد و افزود: 25 تا 30 درصد زمينهاي شهر خرمشهر كه قبل از جنگ مناطق مسكوني و تجاري بود اكنون ويران و رهاست. صاحبان اين زمينها به دليل مشكلات فراوان خرمشهر حاضر به بازگشت به شهر و احياء آنها نيستند. اين پهنه از زمينهاي عرصه شهر، لكههاي ناهمگوني بر پيكر خرمشهر شكل داده است. البته وزارت مسكن و شهرسازي سابق وظيفه سر و سامان دادن و تعيين تكليف اين زمينها را بر عهده داشت ولي تاكنون اقدام موثري انجام نداد.
سيماي خرمشهر همچنان نامناسب است
وي تاكيد كرد: با وجود تلاش و زحمات فراوان دولتهاي پس از انقلاب، سيماي خرمشهر همچنان نامناسب است. نخيلات خرمشهر كه دومين منبع درآمدي پس از بندر خرمشهر در دوران قبل از جنگ بود، به طور كل نابود شد و هيچ اقدامي براي بازسازي اين مناطق انجام نشده است. پروژه شبكه آبياري و زهكشي شهر كه از سال 1370 آغاز شده است هنوز از سوي وزارت نيرو به سرانجام نرسيده است.
خوزستان با داشتن رودخانههاي كارون و بهمنشير دچار بحران آب شرب است
اين عضو مجمع نمايندگان استان خوزستان با تشريح علل به وجود آمدن مشكلات آب شرب خرمشهر به خبرنگار ايسنا گفت: در گذشته خرمشهر و جنوب استان خوزستان علاوه بر آنكه هيچ مشكلي در حوزه آب نداشت، بلكه به دليل جاري بودن رودخانههاي كارون و بهمنشير جزو مناطق داراي آب مناسب شرب، كشاورزي و بهداشتي بود ولي طي سالهاي پس از جنگ به دليل برخي اقدامات دچار بحران آب به ويژه بحران آب شرب شد. اين اقدامات رفته رفته در سال 1379 تبديل به بحران انساني شد و با درگيريهايي كه پيرامون آب در شهر آبادان اتفاق افتاد تعدادي از اهالي شهر كشته شدند.
نماينده مردم خرمشهر، شوري آب خرمشهر و جنوب استان خوزستان را دليل بالا گرفتن درگيريهاي انساني دانست و در تشريح واقعه، گفت: پس از پايان جنگ و آغاز سدسازي بر روي رودخانه كارون، ورودي آب به جنوب خوزستان كه شامل شهرهاي اهواز، آبادان، شادگان و خرمشهر بود به شدت كاهش يافت. ذخيرهسازي آب پشت سد مانع از تامين آب شرب و كشاورزي اين منطقه شد در عوض از آب پشت سد براي توليد برق استفاده شد.
وي اظهار كرد: اين اقدام به اضافه انتقال آب از سرچشمههاي رودخانه كارون به كويرهاي مركزي ايران كه بدون لحاظ توجيهات فني و اقتصادي و بدون مطالعه انجام شد، منجر به كاهش ورودي آب و افزايش مواد شور شد. خشكسالي متوالي سالهاي گذشته نيز مزيد بر علت شد و جنوب خوزستان با بحران شديد آب سالم مواجه شد به طوري كه درجه شوري آب شهرهاي خرمشهر و آبادان تا سال 1389 به حدود پنج هزار واحد رسيد در صورتي كه آب مناسب بايد درجه شوري كمتري از 1000 واحد داشته باشد.
مطورزاده افزود: علاوه بر دو عامل فوق، به علت كاهش دبي رودخانه كارون، فشار آب شور خليجفارس وارد مناطق مركزي رودخانه كارون شد. آب خليجفارس نزديك به 200 كيلومتر در مناطق مركزي استان نفوذ كرد و آب مناطقي نظير دارخوين را به شدت شور شد. اين حوادث علاوه بر به وجود آمدن مشكل آب شرب، اكوسيستم منطقه را نيز به هم زد. اهميت موضوع زماني خودنمايي ميكند كه سيستم گياهان و موجودات زنده منطقه بر اساس آب شيرين شكل گرفته است بنابراين با شور شدن يكباره آب، گياهان از بين رفته و نابودي نباتات موجب شور شدن شديد خاك شد. اين اتفاق بحران شديدي را در منطقه به وجود آورد.
نايب رييس كميسيون اقتصادي با اشاره به سياست كنترل بحران آب در جنوب استان خوزستان، گفت: گزينههايي نظير شيرين كردن آب به وسيله آب شيرينكنها و انتقال آب از حوزه بالادست و همچنين تامين آب از پشت سد كرخه مطرح شد و گزينه دوم به تصويب رسيد. اين تصميم اعتراضات منطقه اين منطقه را به شدت در پي داشت به همين دليل مسوولان استان تصميم گرفتند انتقال آب از رودخانه دز را تحت عنوان طرح آب غدير در سفر دوم دولت به استان خوزستان جايگزين مصوبه اول كنند. فاز اول اين طرح با انتقال آب از منطقه حميديه به شبكه آب خرمشهر آغاز شد. با اجراي اين فاز، درجه شوري آب از پنج هزار به 1500 تا 1700 واحد كاهش يافت ولي اين درجه شوري هنوز به درجه مطلوب نرسيده است.
وي محدود شدن طرح آبرساني غدير به فاز اول را مورد انتقاد قرار داد و افزود: در فاز دوم بايد به منطقهاي به نام اوقودبس و در فاز سوم بايد به رودخانه دز آبرساني شود ولي گويا مسئولان استان طرح آبرساني غدير را محدود به فاز يك كرده و فازهاي بعدي را به اجرا نگذاشتهاند به عبارت ديگر آبرساني به جنوب خوزستان در قالب اين طرح مهم بايد انجام شود كه دو فاز آن هنوز اجرا نشده است.
انحراف آب از سرچشمه و عدم تامين آب مورد نياز كشت گندم عامل اجرايي شدن تنها ده درصد از فرمان رهبري براي زيركشت بردن حداقل 800 هزار هكتار زمين بلااستفاده بود
عضو مجمع نمايندگان استان خوزستان در ادامه گفتوگو با ايسنا درجه شوري آب در شهر آبادان را بالا دانست و اظهار كرد: اهميت و عظمت استان خوزستان در خاورميانه و كشور به زمينهاي حاصلخيز و كشت چهار فصله آن است. ظرفيت برداشت گندم در هر هكتار در يك فصل حداقل چهار تن است كه در صورت زير پوشش رفتن 800 هزار هكتار گندم، 2/3 ميليون تن گندم توليد كرد. در سفر سال 1375 مقام معظم رهبري به استان خوزستان با حكمت و هوشياري اعلام كردند با زير كشت بردن حداقل 800 هزار هكتار از زمينهاي بلااستفاده در استان علاوه بر اشتغالزايي مناسب، امنيت غذايي كشور به ويژه به محصولاتي نظير گندم برطرف ميشود.
نماينده مردم خرمشهر ابراز تاسف كرد كه به علت انحراف آب از سرچشمهها و تامين نشدن آب مورد نياز استان و به دليل احداث سدها و تكميل نشدن شبكههاي زير سدها از سال 1375 تاكنون، طرح مصوب سفر مقام معظم رهبري كمتر از 10 درصد پيشرفت فيزيكي داشته است درحالي كه اگر دولتها از آن سال تاكنون به اين موضوع توجه جدي داشتند، ايران هم اكنون به يكي از صادركنندگان هميشگي غلات جهان تبديل شده بود. گذشته از آن مشكل اشتغال جوانان استان و ساير نقاط كشور حل ميشد.
مطورزاده با تاكيد بر اينكه پروژههاي بخش كشاورزي استان خوزستان نبايد بيش از اين معطل بماند، گفت: معنا ندارد پروژهاي از سال 1370 در دوره وزارت آقاي زنگنه در وزارت نيرو كلنگزني شود و تا امروز به اتمام نرسيده باشد.
نايب رييس كميسيون اقتصادي مطالعات طرح آبرساني غدير را در دوره قبل از انقلاب و از سوي يك شركت سعودي انجام شده دانست و ابراز تاسف كرد كه مجريان در مرحله اجرا نتوانستند طرح را به سرعت و به صورت كامل به انجام برسانند.
تبعيض در كناره مرز ايران و عراق بايد از بين برود
اين عضو مجمع نمايندگان استان خوزستان خواستار حذف ديدگاه تبعيضآميز مسئولان در استانهاي مختلف شد و افزود: تبعيض در كناره مرز ايران و عراق بايد از بين برود. سياستهاي چندگانه در مراودات تجاري بين استانهاي مرزي با عراق مشكلات را براي مردم استان خوزستان مضاعف كرده است. به طور مثال ورود كالا و رفت و آمد مردم ايران و عراق بدون گذرنامه در استان كردستان انجام ميشود ولي مردم استان خوزستان حتي با دارا بودن پاسپورت و ويزا هم نميتوانند به راحتي به اين كشور سفر كنند.
مطورزاده يادآور شد: بازار 80 ميليارد دلاري عراق فرصت خوبي براي فعالان اقتصادي و نيروي كار استان است پس سياستهاي چندگانه بايد از بين برود تا بتوان بهرهبرداري مناسبي از اين بازار انجام شود. سياستهاي چندگانه مانع از بالفعل شدن ظرفيتهاي بالقوه استان خوزستان شده است.
نماينده مردم خرمشهر در پايان توجه ويژه مسئولان نظام را لازمه خارج شدن استان خوزستان از فقر و محروميت دانست و تاكيد كرد: در خصوص اتخاذ سياستهاي چندگانه دولت سوالي دارم كه با تحويل به هيات رييسه كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي به زودي از وزير كشور براي پاسخگويي دعوت خواهد شد.
گفتوگو از خبرنگار ايسنا: هادي فرهنگزاد
انتهاي پيام