جشنواره فجر

  • شنبه / ۸ مرداد ۱۳۹۰ / ۱۳:۰۷
  • دسته‌بندی: اقتصاد کلان
  • کد خبر: 9005-05254

/پنجمين سالگرد ابلاغ بند ج اصل‌44/ عجيب ترين خصوصي سازي تاريخ با عرضه سهام بيمه دانا رقم خورد

/پنجمين سالگرد ابلاغ بند ج اصل‌44/ 
عجيب ترين خصوصي سازي تاريخ با عرضه سهام بيمه دانا رقم خورد

شركت بيمه دانا بعد از واگذاري سهام شركت‌هاي ملي مس، فولاد مباركه، ايرالكو، فولاد خوزستان، پتروشيمي فن آوران، كشتيراني، پالايشگاه اصفهان، مخابرات، بانك ملت، تجارت، صادرات، حفاري شمال، بيمه البرز و آسيا در سال 89 وارد بورس شد كه با ورود خود زنجيره عرضه هاي عجيب و غريب خصوصي سازي را تكميل كرد و مهر تائيدي بر مسير نادرست خصوصي سازي در كشور زد.

به گزارش خبرنگار بورس خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، سازمان خصوصي‌سازي بعد از عرضه سهام شركت‌هاي ملي مس، فولاد مباركه، آلومينيوم، فولاد خوزستان، پتروشيمي فن آوران در سال‌هاي 85 و 86، سهام شركت كشتيراني، پالايشگاه نفت اصفهان، مخابرات و بانك ملت در سال 87، سهام بانك تجارت، صادرات، حفاري شمال ،بيمه البرزو بيمه آسيا در سال 88،سهام سومين شركت بيمه دولتي را به عنوان اولين شركت سال 89 روانه بورس كرد كه با ورود اين شركت بيمه اي به بورس، پانزدهمين شركت صدر اصل 44 نيز به جرگه ديگر شركت هاي اصل چهل و چهاري پيوست.

بررسي وضعيت سهام شركتهاي واگذار شده نشان مي دهد كه گرچه برخي از سهام اين شركتها با سود آوري مواجه شدند ولي هر يك از آنها به نحوي با ايرادات عديده خصوصي سازي رو به رو شدند و همچنان بعد از گذشت 5 سال در حال دست و پنجه نرم كردن با آن هستند كه در اين ميان شركت بيمه دانا وضعيت ويژه و خاص تري در بين چهارده شركت واگذار شده دارد و به عنوان پديده عجيب در تاريخ خصوصي سازي كشور به ثبت رسيده است.

سهام ملي مس و فولاد مبارکه با مديريت دولتي، سهام شركت آلومينيوم با زيان هنگفت و عدم حمايت دولت، سهام فولاد خوزستان با بازگشت بلوك واگذار شده به دولت و ناكام ماندن بخش خصوصي واقعي، شركت پتروشيمي فن آوران با مقاومت شديد نفتي ها در ادامه واگذاري، سهام شركت كشتيراني با عرضه قطره‌اي، كاهش شديد قيمت سهم و پابرجايي مديريت دولتي، سهام پالايشگاه اصفهان با كشف قيمت نادرست، سهام مخابرات با خريداري سهم توسط نهادهاي شبه دولتي و سهام بانك ملت، تجارت، صادرات و حفاري شمال پابرجايي مديريت دولتي، سهام بيمه البرز با قيمت گران و مديريت دولتي و سهام بيمه آسيا با خارج شدن از دست مردم عادي هر كدام به انواع مشكلات خصوصي سازي در كشور دچار شدند و زيربناي كج خصوصي سازي را با اشكالات عديده خود بنا كردند.

اما علي رغم مسير نادرست اجراي قانون اصل44 كه در عرضه تك تك سهام شركت‌هاي دولتي نمايان شد، سازمان خصوصي سازي در راستاي ادامه واگذاري سهام شركت‌ها، در روز 26 مرداد ماه و بعد از گذشت 5 ماه از سال سهام شركت بيمه دانا را به عنوان اخرين بيمه دولتي و اولين شركت سال 89 وارد بورس كرد.

به اين ترتيب سهام بيمه دانا با سرمايه 10.5 ميليارد توماني در 31 خرداد 89 در بورس اوراق بهادار تهران پذيرفته شد و با توجه به احراز موارد تعيين شده و ارائه بودجه 89 و صورت‌هاي مالي حسابرسي شده سال مالي 88، از تاريخ 17 مرداد 1389 به عنوان چهارصد و پنجاه و ششمين شركت پذيرفته شده در بورس و نماد "دانا" در فهرست نرخ‌هاي تابلوي فرعي بازار اول بورس اوراق بهادار تهران درج شد.

**ماجراي عجيب ترين خصوصي سازي از كجا آغاز شد؟

سهام سومين، آخرين و كوچكترين شركت بيمه‌ دولتي كه عرضه آن به دليل زيان و مشكل مالياتي با تاخير مواجه شده بود، ركورد قيمت شركت‌هاي مشمول اصل 44 از سال 85 تا سال 89 را شكست و در تاريخ 26 مرداد ماه در ميان بهت و ناباوري كارگزاران، خريداران، مدير عامل شركت بورس و مدير عامل بيمه دانا با قيمت 2610 تومان براي هر سهم و به قيمت نزديك به نظر رئيس سابق سازمان خصوصي سازي فروخته شد!

در حالي كه اكثر فعالان بازار قبل از عرضه بيمه دانا در بورس قيمت 700 تا 750 را براي اين سهم مناسب مي دانستند ولي در روز عرضه ورق به گونه اي ديگر رقم خورد و تقاضا براي اين سهم از قيمت900 تومان آغاز شد و در نهايت تعداد 5 ميليون و273 هزار و750 سهم از سهام اين شركت با قيمت هر سهم دو هزار و610 تومان فروخته شد.

با عرضه اين شركت 275 ميليارد تومان به ارزش بازار سرمايه اضافه شد و با ورود بيمه دانا صنعت بيمه يك درصد از ارزش كل بازار را به خود اختصاص داد. با اين حال كشف قيمت سهام اين شركت با حاشيه هاي فراواني همراه بود و قيمت سهام باب ميل خريداران نبود، اما مسوولان سازمان خصوصي سازي مانند هميشه و با اين بهانه كه قيمت را عرضه و تقاضاي بازار تعيين مي كند،قيمت اين سهم را مناسب ارزيابي كردند!

كارگزارن تالار نيز از كشف قيمت گران دانا اظهار تعجب كرده و عنوان كردند كه نظر كل بازار روي سهام بيمه دانا در قيمت‌هاي هزار و200 تا هزار و400 تومان بود و با افزايش بي رويه قيمت سهم 50 درصد مشتريان در حال پس گرفتن تقاضاي خود هستند و اظهار كردند كه سهام شركت بيمه دانا را نمي‌خواهند.مدير عامل بيمه دانا نيز عنوان كرد كه انتظار اين قيمت را نداشتيم.

**يك اظهار نظر نادرست ضرر ميليوني نصيب سهامداران كرد

اين در حالي است كه اظهار نظر رئيس سابق سازمان خصوصي‌سازي(كرد زنگنه) در روز معارفه شركت بيمه دانا در خصوص قيمت سه هزار توماني اين شركت باعث شد تا سهامداران به اين سخن استناد كنند و زيان هنگفت و ميليوني را متقبل شوند ولي كمتر كسي تصور مي كرد كه سهام كوچكترين شركت بيمه‌اي كه عرضه آن به دليل زيان و مشكل مالياتي با تاخير مواجه شده بود، بتواند ركورد قيمت شركت‌هاي مشمول اصل 44 از سال 85 تاكنون را بشكند و با قيمت 2610 تومان براي هر سهم و به قيمت نزديك به نظر رئيس سازمان خصوصي سازي فروخته شود و موجي از بي اعتمادي و نارضايتي سهامداران را رقم بزد.

گرچه وجود تقاضاي بسيار زياد براي سهام بيمه دانا به دليل عرضه بسيار كم و پنج درصدي سهام اين شركت، احتمال افزايش قيمت را محتمل مي كرد ولي اين‌كه قيمت سهام اين شركت به 2600 تومان برسد امري بود كه تعجب تمامي فعالان بازار سرمايه و حتي مسئولان را در روز عرضه رقم زد و ركورد تاريخي و خاطري بدي را به ثبت رساند.

كشف قيمت بالاي سهام سومين، آخرين و كوچكترين شركت بيمه اي باعث شد تا خريداراني كه قبل از عرضه سهام بيمه دانا براي خريد اين سهم سر و دست مي‌شكستند بعد از عرضه به دنبال كارگزار خود بدوند تا بتوانند تقاضاي خود را پس بگيرند زيرا براي سهامداران جزء‌ قيمت 2600 توماني در عرضه اوليه براي سهم يك شركت 10 ميليارد توماني بسيار بالا است و آن‌ها قصد داشته اين شركت را حداقل به قيمت 1500 و در نهايت 1700 تومان خريداري كنند.

از سوي ديگر با توجه به واگذاري 10 درصدي سهام بيمه البرز و آسيا در روز اول و عطش بازار براي عرضه سهام بيمه دانا، فعالان بازار سرمايه با توجه به تقاضاي بسيار زياد براي سهام اين شركت، از سازمان خصوصي سازي تقاضا كرده بودند كه ميزان عرضه سهام بيمه دانا را در روز اول افزايش دهد و شركت بورس نيز تلاش هاي خود را براي افزايش ميزان عرضه انجام داد ولي سازمان خصوصي سازي روي حرف خود پافشاري كرد و علي رغم مشاهده عطش و كشش بازار و نيز افزايش بي رويه قيمت سهم،اقدام به عرضه بيشتر سهام بيمه دانا نكرد!

**سهامداران متضرر فرار را بر قرار ترجيح دادند

بعد از عرضه اوليه بيمه دانا اعلام شد كه ‌84 درصد خريداران سهام بيمه دانا اشخاص حقيقي بودند به طوري كه10 هزار و 423 نفر اشخاص حقيقي و200 نفر اشخاص حقوقي اقدام به خريداري اين سهام كردند ولي با آغاز سقوط قيمتي سهم بلافاصله بعد از عرضه بسياري از سهامداران كه ضررهاي ميليوني كردند فرار را بر قرار ترجيح دادند.

**دانا در آستانه سالگرد يكسالگي چيزي در چنته ندارد

شركت بيمه دانا كه به عنوان آخرين و كوچكترين شركت بيمه‌اي در روز 26 مرداد 89 با قيمت باورنكردني و غير منطقي دو هزار و600 تومان وارد بورس شد، اكنون بعد از يكسال حضور در تالار شيشه‌اي بيش از 50 درصد زيان نصيب سهامداران خود كرده است و اكنون اين شركت ركوردار زيان شركتهاي اصل چهل و چهاري در تاريخ خصوصي سازي شده است.

كشف قيمت دور از منطق اين سهم باعث شد كه اين شركت هر روز در مدار سقوط قرار گيرد به طوري كه اين سهم در آستانه اولين سالگرد خود در تالار شيشه اي، صف فروش، قيمت 1336 توماني و بي اعتمادي و سردرگمي شديد سهامداران خود را در چنته دارد و هيچ خريدي روي اين سهم انجام نمي شود؛قيمت بالاي اين سهم باعث شد كه اولين مجمع ساليانه اين شركت بعد از حضور در بورس نيز با شكست مواجه شود و به علت تقسيم نكردن سود، سهامداراي در آن حضور پيدا نكند.

علاوه بر كشف قيمت نادرست سهم كه به دلايل مختلف از جمله اطلاعات غلط، نظر سازمان خصوصي سازي به فروش 3 هزار توماني سهم، رقابت نادرست كارگزاران در روز عرضه و نيز عطش بازار سرمايه به شركتهاي جديد صورت گرفت، سازمان تامين اجتماعي به عنوان سهامدار 22 درصدي اين شركت با فروش سهم به قيمت پايين، باعث خراب تر شدن بازار بيمه دانا شد.

اين موضوع از آنجا ناشي مي شود كه سازمان تامين اجتماعي كه 22 درصد از سهام بيمه دانا را در اختيار دارد، به دليل اختلاف و كشمكش بين سازمان تامين اجتماعي و سازمان خصوصي سازي، اقدام به فروش درصدي از سهام خود با قيمت پايين در بازار كرد كه دود اين اقدام به چشم سهامداران خرد رفت.

هم‌اكنون بيمه دانا بعد از يكسال حضور در بورس با زيان قابل توجهي روبه‌رو است به طوري كه بالاترين قيمت ثبت شده براي اين سهم 2714 تومان بوده است كه در چند روز ابتدايي عرضه رقم خورد و اين سهم تا قيمت 1297 تومان پيش رفته است.اين شركت بالاترين P/E را در ميان شركتهاي بيمه اي داشته و با P/E هجده و پيش بيني سود 723 ريالي در حال فعاليت است.

**سهم 50 درصدي دولت در دانا و عدم حمايت از سهامداران

در حال حاضر دولت بيش از 50 درصد سهام اين شركت خصوصي شده را در اختيار دارد ولي به عنوان سهامداران عمده اين شركت از ساير سهامداران جزء هيچ گونه حمايتي نمي كند. اين در حالي است كه سهامداران بي اعتماد و سردرگم اين شركت بارها نامه اعتراض خود را از نحوه مديريت و عدم تعيين تكليف دارايي هاي شركت به انواع مختلف به گوش مسئولان و دولت رسانده اند وهمچنان چشم اميد خود را به حمايت ها دوخته اند.

تركيب سهامداران شركت خصوصي شده ي و دولتي مانده دانا،علاوه بر سهم 52 درصدي دولت ،سازمان تامين اجتماعي با22،89 درصد،سازمان تامين اجتماعي نيروهاي مسلح با 7 درصد،صندوق بازنشستگي كشوري با 6،87 درصد،صندوق ذخيره فرهنگيان با 2 درصد و صندوق بازنشستگي از كارافتادگي و بانك تجارت هر كدام با يك درصد از عمده سهامداران است.

اين در حالي است كه مطابق قانون دولت موظف است كه حداقل 41 درصد از سهام خود را در فرآيند خصوصي سازي به صورت تدريجي عرضه کند و سازمان تأمين اجتماعي نيز موظف به فروش مالکيت مازاد بر 20 درصد خود است كه تا كنون اين امر تحقق نيافته است.

مدير عامل اين شركت در روز عرضه اوليه اعلام كرده بود كه با توجه به واگذاري 39 درصد سهام اين شركت بابت رد ديون، پنج درصد سهام ترجيحي و پنج درصد عرضه اوليه و سهم20 درصدي دولت، بايد 31 درصد ديگر از سهام اين شركت واگذار شود.اين در حالي است كه سازمان خصوصي سازي موظف بود طي شش ماه 15 درصد ديگر از سهام اين شركت را عرضه كند ولي در حال حاضر عمده سهامداران اين شركت به اصطلاح خصوصي شده در دست دولت و سازمان تامين اجتماعي است.

همچنين با اينكه بيمه دانا موظف است پس از عرضه حداقل 21 درصد از سهام خود توسط سازمان خصوصي‌سازي از طريق بورس، به استناد بند (3) ماده واحده قانون تأسيس مؤسسات بيمه غيردولتي ـ مصوب 1380 نسبت به افزايش سرمايه از ميزان فعلي 4، 105 ميلياردريال به حداقل 400 ميليارد ريال اقدام کند که سرمايه اين شركت از زمان حضور در بورس تغييري نكرده و ثابت مانده است.

شركت بيمه دانا در سال 1388 به ازاي هر سهم 146 ريال سود خالص محقق کرد و براي سال 89 به ازاي هر سهم 1978 ريال سود پيش بيني کرد ولي در اولين مجمع شركت پس از عرضه در تاريخ 29 شهريور 1389 براي سال مالي 88 مبلغ 383 ريال پيش بيني سود اعلام شده بود كه مطابق صورت‌هاي مالي حسابرسي‌شده مبلغ 147 ريال محقق شد و هيچ سودي تقسيم نشد.

به اين ترتيب بيمه دانا در حالي به عنوان سومين شركت بيمه دولتي و پانزدهمين شركت اصل 44 وارد بورس شده است كه با ورود خود مسير نادرست واگذاري هاي اصل 44 را كج تر كرد و با كشف قيمت نادرست،فروش گران،صورتهاي مالي غير شفاف،عدم تعيين تكليف دارايي ها،زيان ميليوني سهامداران،عدم عرضه مابقي سهم،مديريت دولتي و عدم حمايت دولت به عنوان سهامدار عمده مهر محكمي بر اشكالات فراوان اجراي خصوصي سازي در كشور زد كه براي هميشه جاي آن در دفتر خصوصي سازي باقي خواهد ماند مگر اينكه دولت با تمهيدات لازم و كافي بتواند مشكلات فراوان اين شركت را كم كند و وزنه سنگين بيمه دانا در واگذاري‌هاي اصل 44 را كاهش دهد.

انتهاي پيام