• یکشنبه / ۱۶ تیر ۱۳۹۸ / ۱۴:۰۸
  • دسته‌بندی: اصفهان
  • کد خبر: 98041608196
  • منبع : نمایندگی دانشگاه اصفهان

همه‌چیز درباره اطلس فرهنگی و گردشگری روستاهای اصفهان

اصفهان

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع‌ دستی و گردشگری استان اصفهان ضمن اعلام آغاز تدوین اطلس فرهنگی و گردشگری روستای اصفهان، درباره اهداف و کارکرد این اطلس با ایسنا سخن گفت.

به گزارش خبرنگار ایسنا، بر کسی پوشیده نیست که بخش عظیمی از ظرفیت میراث فرهنگی و گردشگری کشور، در حوزه روستایی است. بسیاری از روستاهای ایران دارای بافت تاریخی یا میراث‌های ناملموس ارزشمند هستند و پرداختن به آن‌ها می‌تواند نقش مؤثری در رونق گردشگری داشته باشد. اداره کل میراث فرهنگی اصفهان با توجه به اهمیت همین موضوع، به‌تازگی تدوین اطلس فرهنگی و گردشگری 700 روستای اصفهان را آغاز کرده است.  شرح جزییات این طرح را در گفت‌وگوی ایسنا با فریدون اللهیاری، مدیرکل این اداره بخوانید:

چرا روستاها مهم‌ هستند؟

حوزه روستایی یکی از مباحث مهم میراث فرهنگی و گردشگری است. بسیاری از روستاهای ما دارای مکان‌های با ارزش تاریخی، فرهنگی و معماری هستند و در روستاهای فاقد این بافت تاریخی نیز، آداب‌ورسوم و سنت‌هایی وجود دارد که به دلیل انطباق بیشتر با فرهنگ‌عامه، نسبت به شهرها بیشتر حفظ‌ شده‌اند و از این لحاظ ظرفیتی غنی و ارزشمند به شمار می‌روند. بحث ثبت میراث ناملموس در سال‌های اخیر نیز موجب حفظ و احیای این آداب ارزشمند از سوی مردم و سازمان میراث فرهنگی شده است. 

صنایع‌ دستی در این سال‌ها سهم قابل‌توجهی در اشتغال اهالی یک روستا را به خود اختصاص داده‌اند و ما نیز برای روزآمد و کاربردی کردن این صنایع تلاش‌های بسیاری کرده‌ایم. روستاها در کنار  بافت تاریخی، میراث ناملموس و صنایع‌دستی، امتیازات طبیعی هم دارند و با توجه به تنوع اقلیمی استان اصفهان بسیاری از روستاها با مناظر بکر خود می‌توانند مقصد گردشگری باشند. همان‌طور که خوراکی و غذاهای محلی نیز می‌توانند در توسعه گردشگری مؤثر باشند. بحث گردشگری سلامت نیز به لحاظ گیاهان دارویی و آب‌وهوای تمیز روستاها می‌تواند تقویت شود. معتقدیم که همه این ریز موضوعات باید شناسایی و  به‌مثابه یک محصول و خدمات گردشگری معرفی شود. 

تبدیل روستاها به مراکز گردشگری چگونه ممکن می‌شود؟

در وهله اول می‌بایست تبیین و شناسایی دقیقی از ظرفیت‌های متنوع روستاهای مختلفمان داشته باشیم و بعد بتوانیم این ظرفیت را به‌مثابه یک محصول و خدمات گردشگری در بازار معرفی کنیم. در نهایت نیز باید با همکاری و هماهنگی‌های محلی در برنامه‌های توسعه روستایی به سمت گسترش زیرساخت‌های گردشگری برویم.

با این تفاسیر، اطلس فرهنگی و گردشگری روستاهای اصفهان یک گام نخستین است.کارها خوب پیش می‌رود؟

متأسفانه با مطالعه عمده‌ای در حوزه روستایی مواجه نیستیم و به بیانی دیگر فقر مطالعاتی پیرامون مناطق روستایی مهم‌ترین مشکل ما در تدوین این اطلس است. اگر بخواهیم برنامه‌ریزی جامع، دقیق و اساسی در خصوص مناطق روستایی مبتنی بر ظرفیت‌های میراثی، صنایع‌دستی و گردشگری داشته باشیم طبیعی است که باید جهت‌گیری‌مان به سمت شناسایی و ارزیابی دقیق‌تری از این داشته‌ها سوق پیدا کند. 

هدف تدوین اطلس روستایی این است که در روستاهای استان اصفهان به توسعه گردشگری برسیم و اول باید ظرفیت این روستاها دقیق شناسایی شود تا بعد بتوانیم برنامه‌ریزی متناسب با آن را داشته باشیم.

اطلس فرهنگی و گردشگری مرحله‌به‌مرحله تدوین می‌شود؟

این طرح در قالب سه فاز است. فاز یک، محور شمالی است و قرار است در فازهای بعدی چهار محور استان دنبال شود. در فاز اول این اطلس حدود 700 روستا موردمطالعه و بررسی قرار می‌گیرد و همکاران ما در پهنه شمالی استان حدود هفت شهرستان را موردمطالعه قرار می‌دهند. سایر روستاها نیز در فازهای بعدی پوشش داده خواهند شد. شهرستان‌های آران بیدگل، اردستان، نائین، خوانسار، گلپایگان و... هم‌اکنون در طرح تدوین اطلس مورد مطالعه قرار گرفته‌اند و این فاز تا پایان سال جاری به اتمام خواهد رسید. فاز دوم این طرح نیز بلافاصله بعد از اتمام فاز اول نخواهد بود و قصد داریم با تجهیز امکانات مطالعاتی، فاز دوم را شروع کنیم.

درباره اهداف این اطلس بیشتر بگویید؟

توسعه گردشگری مبتنی بر برنامه‌ریزی است و یکی از اهدافی که در تدوین این اطلس دنبال می‌کنیم، ایجاد ظرفیت‌های برنامه‌ریزی و دقیق مبتنی بر واقعیت‌هاست. امروز راجع به گردشگری صحبت‌های زیادی می‌شود اما خیلی وقت‌ها، ایده‌هایی که پردازش می‌شود، قدری آرمان‌گرایانه و بدون دریافت از واقعیت‌ها و ظرفیت‌های درست است. حال‌آنکه اگر بخواهیم واقع‌بینانه برنامه‌ریزی کنیم نیازمند اطلاعات درست و دقیق هستیم. 

هدف دیگر این اطلس، پیگیری رویکرد توسعه متوازن در استان است. وقتی از گردشگری صحبت می‌کنیم باید بدانیم که این مهم باعث توسعه متوازن و توزیع عادلانه امکانات می‌شود و مناطق روستایی که عمدتاً نیز محروم هستند نیازمندِ به فعلیت رسیدن شاخص‌های توسعه غنی‌ای هستند که در آن‌ها وجود دارد و می‌تواند عامل توسعه‌شان باشد. بنابراین محرومیت‌زدایی، یکی از اهداف ماست و دیگر هدف، کسب سهم بیشتری در بازار گردشگری با تکیه بر تنوع محصول و خدمات و جاذبه‌های روستایی. 

خیلی از روستاها خالی از سکنه شده‌اند...

 روستاها یکی از کانون‌های میراث فرهنگی هستند. میراث فرهنگی هم صرفاً در کالبد و معماری نیست بلکه در آیین و سنت و ظرفیت‌های بومی و محلی هم هست. خالی از سکنه شدن روستاها باعث شده که بناها و بافت‌های تاریخی و حتی شیوه‌ها و مهارت‌های زندگی از بین برود و به فراموشی سپرده شود. روستاییان به حاشیه شهرها کوچ می‌کنند و چیزهای مهمی را پشت سر خود رها می‌کنند و شهرها نیز به این شکل دچار بسیاری از آسیب‌های اجتماعی می‌شوند. 

اعتبار این طرح چگونه تأمین می‌شود؟

این‌گونه طرح‌ها بیشتر با همکاری دفتر مطالعات و پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور صورت می‌گیرد. بخشی از اعتبارات آن در قالب طرح با همکاری دانشگاه و بخشی دیگر نیز از اعتبارات پژوهشی‌ که میراث فرهنگی در اختیار دارد، تأمین می‌شود.

انتهای پیام